Dit jaar speelde er in de telecom van alles, bijvoorbeeld het handelsverdrag van Huawei en de Verenigde Staten. Ook in ons eigen land was er iets bijzonders aan de hand, want KPN wil van XS4All als los merk af. XS4All wil zelfstandig blijven opereren. Vandaag is er weer een belangrijke stap gezet in het debacle.

In 1998 nam KPN XS4All over. Zoals wel vaker bij overnames, werd er beloofd dat alles bleef zoals het was. Deels is dat ook zo, want XS4All heeft jarenlang heel zelfstandig kunnen opereren naast KPN. Die tijd is voorbij, want er kwam steeds meer inmenging van KPN. Het is inmiddels zoveel, dat het KPN een beter idee lijkt de internetprovider te laten opgaan in het grotere KPN.

Hier is door zowel klanten als werknemers van XS4All negatief op gereageerd. Er ontstond een actiegroep genaamd ‘XS4All moet blijven’ die zelf met een eigen provider komt genaamd Freedom Internet. Het lijkt op het model van XS4All en wilde zich nog meer toeleggen op privacy, een goede technische helpdesk en sowieso een stevige technische basis.

Interessant detail is dat een deel van die technische basis toch bij KPN ligt, want Freedom Internet zal voor een deel gebruikmaken van het kopernetwerk van KPN.

XS4All-klanten niet blij

Het nog opstartende alternatief voor XS4All had desondanks al meteen een grote schare fans. Het startkapitaal van 2,5 miljoen euro is er al, nu is het nog de vraag of de duizenden mensen die menen dat XS4All moet blijven ook daadwerkelijk de overstap maken. XS4All had begin 2019 240.000 klanten. Mensen die zich bij Freedom Internet willen aansluiten kunnen ‘founding member’ worden voor 50 euro en krijgen daarvoor Freedom Internet-connectie zodra het mogelijk is. Het bedrag wordt dan verrekend met het abonnementsgeld.

De ondernemingsraad van XS4All heeft lang gestreden tegen de wens van moederbedrijf KPN om de naam XS4All te laten verdwijnen en daarmee het hele bedrijf. Echter kan KPN als eigenaar altijd kiezen om XS4All op te heffen, zelfs als een ondernemingskamer besluit de plannen van KPN te vernietigen. Het besluit kan zo weer opnieuw worden gemaakt met alle gevolgen van dien.

Gevolgen die ook voor KPN vervelend zijn, want een ondernemingskamer die zich over een zaak moet buigen staat garant voor vertraging. Vertraging waar KPN niet op zit te wachten, want het heeft al vaker haar plannen moeten uitstellen. En het wil heel graag XS4All opheffen, want het wil geen nieuwe concurrentie krijgen door het te verkopen.

Reclamespotjes

Wat daarbij nog meer vragen oproept, dat is dat er nog steeds reclamespotjes van XS4All voorbijkomen. Dat is volgens een woordvoerder niet vanuit KPN geregeld. Maar nu XS4All nog zelfstandig is wordt dat georganiseerd vanuit XS4All zelf. Bij XS4All vinden ze het niet vreemd, want ze geven aan dat ze nog tenminste een jaar bestaan (dan pas zouden de klanten naar KPN worden overgeheveld).

Misschien is dat dus helemaal niet meer wat er op stapel staat voor de populaire provider. CEO Joost Farwerck lijkt tegelijkertijd niet met holle marketingpraat bezig. Er moet volgens hem wel degelijk iets veranderen bij XS4All. De internetprovider zal toch naar dezelfde techniek moeten die KPN als basis heeft. Dat klinkt wel anders dan wat KPN in eerste instantie als adviesaanvraag had gedaan.

Het wilde oorspronkelijk de afdelingen klantcontact, HR, techniek & operatie én commercie samenvoegen met die afdelingen binnen KPN. Er zou een nieuwe helpdesk komen voor technische problemen met de experts van XS4All en KPN-klanten zouden zelf mogen kiezen welk modem ze willen. Die plannen lijken nu op losse schroeven te staan.Farwerck is er dan ook niet over te spreken dat het geschil bij de ondernemingskamer terecht is gekomen.

Nieuwste ontwikkeling

Inmiddels heeft de ondernemingskamer gesproken: KPN mag doorgaan met het opdoeken van XS4All. Het gaat dan om een integratie. Er komt ook geen onderzoek naar de gang van zaken bij KPN, iets dat wel is gevraagd door de ondernemingsraad. Het plan van Farwerck is nu om in overleg te gaan met het personeel van XS4All. Wat KPN nu precies van plan is, dat is onduidelijk. In ieder geval heeft het alle recht om te doen wat het eerst van plan was: XS4All laten opgaan in KPN.

Het kan zomaar zijn dat er na een turbulent jaar alsnog een XS4All bestaat in 2020 en verder. Maar zelfs als dat zou gebeuren, dan is dat in de basis allang niet meer het XS4All dat KPN met goede beloftes overnam in 1998.

Philips Hue SpatialAware is een nieuwe functie die lichtscènes afstemt op de indeling van je kamer. In plaats van kleuren 'los' over je lampen te verdelen, gebruikt Hue een ruimtelijke kaart waarbij rekening wordt gehouden met de onderlinge verhouding van je lampen. Het resultaat? De scènes voelen een stuk natuurlijker aan. Hoe zit dat precies, en hoe stel je het in?

Veel Hue-scènes bestaan vooral uit een palet: kleur + helderheid. De app houdt daarbij tot nu toe beperkt rekening met waar je lampen staan en op welke hoogte ze hangen. Het gevolg is dat een staande lamp in de hoek soms dezelfde kleur of felheid krijgt als spots boven de eettafel, terwijl je bij een scène als "zonsondergang" juist een logisch verloop verwacht dat door de ruimte loopt. In de praktijk voelt zo'n scène dan meer als losse lampen die toevallig hetzelfde thema draaien, in plaats van één lichtbeeld dat klopt vanuit een richting of 'bron'.

Je kunt het vergelijken met surround sound. Als je kanalen zonder plattegrond willekeurig aan speakers koppelt, hoor je wel geluid, maar de richting klopt niet. SpatialAware doet voor licht hetzelfde als een goede speakeropstelling voor audio: de plek in de ruimte wordt het uitgangspunt.

Wat SpatialAware anders doet

SpatialAware draait de aansturing om. Je scant je kamer met de camera van je telefoon of tablet, waarbij de Hue-app augmented reality gebruikt om vast te leggen waar je lampen zich bevinden: links of rechts, hoog of laag, plafond of vloer. Op basis daarvan slaat de Hue-app een ruimtelijk model van de kamer op, dat automatisch wordt bijgewerkt als je later lampen toevoegt. Kies je daarna een ondersteunde scène, dan verdeelt Hue kleur en helderheid bewust op basis van die posities. Daardoor krijgen plafondlampen en lampen op ooghoogte niet meer zomaar dezelfde tinten, maar spelen ze een eigen rol in het totale lichtbeeld.

Wanneer zie je het meeste effect

Heb je maar een paar Hue-lampen in je kamer, dan is het effect heel beperkt. Maar heb je in je kamer meerdere lampen op verschillende posities en hoogtes staan en/of hangen, dan is SpatialAware wel een mooie toepassing. Denk aan een woonkamer met plafondspots, een staande lamp naast de bank, een ledstrip achter het tv-meubel en sfeerverlichting in een kast. Dan valt er echt iets 'ruimtelijks' te verdelen en zie je sneller dat de scène als één geheel aanvoelt.

Bij scènes die op de natuur geïnspireerd zijn, zie je het verschil vaak als eerste, omdat dit soort scènes draait om een geleidelijke overgang. Denk aan het idee van een horizon: aan de ene kant warm en dieper van kleur, alsof de zon net ondergaat, en richting plafond juist lichter en koeler, zoals een heldere lucht. Zonder ruimtelijke logica kan zo'n verdeling op willekeur lijken, waardoor de sfeer niet helemaal klopt. Met SpatialAware kan Hue dat verloop koppelen aan de posities van je lampen, zodat de kleuren zich logischer verdelen en de scène als één geheel voelt.

©Philips Hue

Zo stel je Hue SpatialAware in

Open in de Hue-app de kamer waarin je SpatialAware wilt gebruiken en start de scan. De app begeleidt je terwijl je de ruimte filmt, zodat de posities van je lampen worden vastgelegd. Daarna sla je het ruimtelijke model op. Voeg je later lampen toe of verplaats je ze, dan scan je die kamer opnieuw zodat de kaart weer klopt.

Voor welke scènes kun je SpatialAware gebruiken?

Op dit moment werkt SpatialAware met ongeveer de helft van alle 'geremasterde' scènes uit de Scene Gallery. De nadruk ligt op natuur-scènes (bijvoorbeeld Savanna Sunset, Lake Placid en Mountain Breeze). Het belangrijkste om te onthouden: niet elke scène krijgt meteen SpatialAware. In de app hoort per scène zichtbaar te zijn of de functie wordt ondersteund.

©Philips Hue

Dit heb je nodig

SpatialAware werkt alleen samen met de Hue Bridge Pro. Daarnaast heb je een smartphone of tablet nodig waarop de Hue-app geïnstalleerd is (downloaden voor iOS | downloaden voor Android), zodat er een scan gemaakt kan worden. Zonder die scan is er geen ruimtelijke kaart en kan SpatialAware niets verdelen.

Wat zie je in de praktijk?

De winst zit vooral in samenhang: scènes ogen netter en meer 'zoals bedoeld', omdat hoogte en positie van je lampen meetellen. Kleur en licht worden daardoor logischer verdeeld. Plafondlicht en sfeerverlichting zitten elkaar minder in de weg, omdat ze niet meer automatisch dezelfde tinten en felheid toebedeeld krijgen.

Hue SpatialAware: praktijkvoorbeeld

Op de foto (klik erop om hem groot te openen) zie je boven de Lake Mist-scène zonder SpatialAware en daaronder dezelfde scène mét SpatialAware. Als je kijkt naar de thumbnail van het scènevoorbeeld links onderin, dan zie je dat het voorbeeld in de onderste afbeelding beter klopt met wat je in de kamer ziet: de kleuren zijn verdeeld alsof je naar een horizon kijkt. Onderaan zitten warmere, oranje tinten, die geleidelijk opschuiven naar blauwere tonen richting 'lucht'.

Dat zie je vooral terug in de verdeling over de lampen. In de bovenste versie lijkt het alsof vooral één ledstrip de scène draagt, waardoor de rest van de verlichting minder meedoet. In de onderste versie vormen de lichtpunten meer één geheel: het licht boven en achter de deur links is nu bijvoorbeeld één duidelijke kleur in plaats van dat het bestaat uit meerdere losse tinten. Dat oogt rustiger en gelijkmatiger. Tegelijk voelt die onderste versie ook wat koeler, waardoor Lake Mist misschien niet de meest uitgesproken scène is om het verschil te demonstreren, maar je ziet wel goed wat SpatialAware doet: het maakt van losse kleuren een verdeling die beter past bij het idee achter de scène.

©Philips Hue

Privacy en veiligheid

Voor SpatialAware scan je je kamer met de camera. Die 3D-scan wordt vervolgens opgeslagen in de Hue-app. Of de kaart volledig lokaal blijft of ook opgeslagen wordt in de cloud hebben wij niet kunnen achterhalen. Ga er dus niet automatisch vanuit dat alles op je telefoon blijft. Als voorzorgsmaatregel kun je de Hue-app alleen cameratoegang geven op het moment dat je de scan doet en daarna kijken in iOS of Android of je die permissie weer wilt beperken. Kan er gevoelige informatie in beeld komen (bijvoorbeeld post, documenten of een whiteboard) tijdens het scannen? Berg dat dan even weg tot na je scan.  

JBL brengt met de BandBox-serie zijn eerste audioproducten uit die specifiek gericht zijn op het maken van muziek. De BandBox Solo en Trio zijn bluetooth-speakers die tegelijkertijd functioneren als versterker voor instrumenten. De opvallendste toevoeging is het gebruik van kunstmatige intelligentie om audiosporen in realtime te scheiden, wat het meespelen met bestaande nummers makkelijker moet maken.

De kern van de nieuwe serie is de zogeheten 'Stem AI'-technologie. Hiermee kunnen gebruikers specifieke onderdelen van een liedje, zoals de zang, drums of gitaar drums in realtime op het apparaat zelf kunt isoleren of verwijderen uit elk nummer. Voor muzikanten biedt dit praktische voordelen: je kunt een gitaarpartij isoleren om precies te horen hoe deze gespeeld wordt, of de partij juist wegdraaien om zelf mee te spelen over de originele begeleiding.

Voor één muzikant

De instapversie is de BandBox Solo, een compacte speaker met een vermogen van 18 watt RMS. Het apparaat beschikt over één ingang die geschikt is voor een gitaar of microfoon. Gebruikers kunnen via de JBL One-app diverse digitale versterkers en effecten zoals reverb, chorus en phaser instellen, waardoor externe effectpedalen in veel gevallen overbodig zijn. Daarnaast functioneert de Solo als audio-interface: via de usb-c-aansluiting koppel je hem aan een laptop om direct opnames te maken in muziekproductiesoftware (DAW).

Voor meerdere muzikanten tegelijk

Voor wie meer aansluitmogelijkheden of volume nodig heeft, is er de BandBox Trio. Dit model levert 135 watt vermogen en is uitgerust met een ingebouwde vierkanaalsmixer. Hierdoor is het mogelijk om met meerdere mensen tegelijk te spelen, bijvoorbeeld een zanger en twee instrumentalisten. De Trio onderscheidt zich verder door een verwisselbare accu die tot tien uur speeltijd biedt en een LCD-scherm voor directe feedback. Ook heeft dit model meer fysieke knoppen, zodat je het geluid tijdens het spelen kunt aanpassen zonder direct de app erbij te hoeven pakken.

Prijs en beschikbaarheid

De JBL BandBox Solo en Trio zijn vanaf februari verkrijgbaar. De BandBox Solo heeft een adviesprijs van 249,99 euro. De grotere BandBox Trio kost 599,99 euro. Een belangrijk detail voor vroege kopers is dat de 'looper'-functie, waarmee je laagjes muziek over elkaar opneemt, bij lancering nog niet beschikbaar is; deze wordt volgens JBL pas in oktober via een update toegevoegd.