Apple is al jaren heer en meester op tablet-gebied. Dan is het verleidelijk om de lat steeds maar een klein stukje te verleggen. De concurrentie is nog mijlenver weg, dus waarom extra moeite doen. Toch heeft Apple de 2021-editie van de iPad Pro op verschillende fronten flinke vernieuwingen gegeven. Lees hier onze Apple iPad Pro 2021 review.

Die grootste vernieuwingen zitten hem in de gebruikte processor en in het scherm. Zowel de 11-inch- als de 12,9-inch-versies zijn voorzien van de Apple M1-processor die ook in de nieuwe MacBooks, Mac Mini en iMacs zit. De schermvernieuwing (een prachtig mini-led-scherm) is alleen voor het 12,9-inch model voorbehouden. De vorm en afmetingen is niet of amper gewijzigd. Alleen het 12,9-model is een halve millimeter dikker geworden. Dat zorgt er overigens voor dat je sommige oude accessoires, zoals het Magic Keyboard, niet meer met het nieuwe 12,9-model kunt gebruiken. Daar is een iets aangepaste Magic Keyboard voor gekomen. Bij de 11-inch-versie kun je wel het oude Magic Keyboard gebruiken.

©PXimport

M1 processor

Allereerst de M1-processor. Dit is de volledige versie, dus met 8-cpu- en 8-gpu-cores. De instapversies van de MacBook Air en de iMac moeten het met een 7-core gpu-variant van de M1 doen, dus je kunt stellen dat je iPad dan gewoon (iets) sneller is. Volgens Apple is de M1-iPad Pro tot 50% sneller in algemene taken en tot 40% procent sneller met grafische taken dan de iPad Pro uit 2020. En dat was al geen slome. In de praktijk is de nieuwe iPad Pro gewoon een bloedsnel ding. Normale kantoortaken gaan razendsnel, als mijn laptops en pc zo vlot reageren ben ik dik tevreden. Maar ook heftiger taken zoals videobewerkingen of zware foto-filters gaan moeiteloos. Aan processorkracht kom je niets tekort en het bijzondere is, dit is niet ten koste gegaan van de gebruiksduur op de accu. 10 uur is makkelijk haalbaar. Alleen als je de schermhelderheid vol open zet merk je dat de accu wat sneller leeg gaat maar dat was bij de vorige versies ook het geval. De beperking om de iPad Pro echt zakelijk in te zetten zitten hem in iPadOS. Dat is weliswaar flink verbeterd ten opzichte van iOS maar met deze hardware zou een uitgekleed macOS of een hybride versie van die twee prima kunnen. Nu is de hardware van de iPad Pro soms een overkill ten opzichte van zijn flink goedkopere broertjes die alle kantoortaken eigenlijk net zo goed kunnen.

©PXimport

Superscherm met mini-led

Het 600-nits-scherm van het 11-inch-model is hetzelfde gebleven. Dit is nog steeds een prachtig scherm maar daarvoor hoef je dus niet te upgraden als je al een 11-inch iPad Pro hebt. Maar het mini-Led-scherm van de 12,9-inch-model is fantastisch. Overigens noemt Apple het zelf ‘Liquid Retina XDR’. De helderheid is met 1000 nits een stuk hoger maar bij HDR-materiaal kan hij tot 1600 nits piekhelderheid gaan en dat is echt heel fel. OLED heeft nog steeds mijn voorkeur, maar voor mobiel gebruik (buiten!) wil je vaak meer helderheid dan OLED biedt. De 12,9 inch iPad Pro was al mijn favoriete Netflix-maatje maar de 2021-versie doet daar nog een schepje bovenop. Je kunt gewoon geen mooier scherm in je hand houden, punt.

©PXimport

Aansluitingen en andere hardware

Qua aansluitingen heeft de iPad Pro het op draadloos gebied goed voor elkaar met Wifi 6, Bluetooth 5 en tegen een meerprijs 5G. Bedraad kom je er bekaaid vanaf met maar één Thunderbolt 3/usb 4-poort. Qua snelheid en mogelijkheden prima om een groot beeldscherm of snelle ssd op aan te sluiten, maar met maar een poort loop je snel te rommelen met dongles, niet handig voor een ‘pro’-apparaat.

Ook de camera’s zijn erg goed. Je kunt er prima mee filmen en foto’s maken maar vooral bij videovergaderen zijn iPads superieur aan Windows-laptops of pc’s. Geen gedoe met drivers, instellingen en wazig beeld: zowel het geluid als het beeld is haarzuiver. 

©PXimport

Conclusie

De iPad Pro 2021 heeft een nog groter gat geslagen met de concurrentie en zonder de beperkingen van iPadOS zou ook menig laptop het onderspit moeten delven. Het beeldscherm en de krachtige hardware mét behoorlijke accuduur zijn een onovertroffen combinatie. Hopelijk blijven de vernieuwingen in iPadOS flink doorgaan om zo tot een nog beter laptop-alternatief te komen. Aan deze hardware ligt het de komende jaren zeker niet.

Heb je al een recente iPad Pro, dan zou ik wel verlekkerd kijken naar het scherm van de 12,9-inch-versie en de M1-processor van beide versies. Een blik op de prijzen zet je weer met beide benen op de grond. 

Ons oordeel

8Score

Apple iPad Pro 2021

Prijs Vanaf € 899,- (11-inch) en € 1219,- (12,9-inch)
Kleuren Grijs, zilver
Scherm 11-inch Liquid Retina (2388 x 1668 pixels) of 12,9-inch Liquid Retina XDR (2732 x 2024 pixels)
Processor Apple M1 met 8-core CPU en 8-core GPU
Werkgeheugen 8GB (16GB bij modellen met 1 of 2TB opslag)
Opslag 128GB, 256GB, 512GB, 1TB of 2TB
Afmetingen 11-inch: 247,6 x 178,5 x 5,9 mm
12,9-inch: 280,6 x 214,9 x 6,4 mm
Gewicht 11-inch: 466 gram (5G-versie 468 gram)
12,9-inch: 682 gram (5G-versie 684 gram)
Overig Thunderbolt 3/usb 4/usb-c-poort, Smart Connector, 4 speakers, 5 microfoons, ondersteuning voor 2e generatie Apple Pencil.
Websitewww.apple.nl

Windows is een veelzijdig besturingssysteem, maar compact en gestroomlijnd kun je het niet noemen. Bovendien lijkt elke nieuwe versie er weer extra functies en onderdelen bij te krijgen. Kan het niet wat compacter? Met de juiste hulpmiddelen draai je hier je hand niet voor om: alles voor een lichtgewicht Windows 11.

Aan de slag met Tiny 11

Tiny11 bestaat uit een set hulpmiddelen waarmee je Windows 11 op dieet zet en zorgt voor een lichtgewicht versie van het besturingssysteem. Het werkt grotendeels met scripts die specifieke onderdelen uit de software verwijderen. Resultaat is een compacte versie van Windows die je op de computer kunt installeren. Tiny11 is beschikbaar in twee varianten. De eerste – Tiny11 Maker – is de standaardversie die Windows flink afslankt, maar waarbij je de mogelijkheid houdt om gangbare functies alsnog toe te voegen. Denk aan talen, updates en Windows-onderdelen die je wél graag gebruikt. De tweede variant – Tiny11 Core Maker – pakt het rigoureuzer aan: deze versie stript Windows tot een minimum. Je kunt de eerdergenoemde functies niet meer toevoegen. Volgens de makers leent zo'n ultraslanke Windows-versie zich voor testdoeleinden en is de versie bijvoorbeeld ideaal om in een virtuele machine te gebruiken. Voor dagelijks gebruik is zo'n Windows-versie niet bruikbaar.

Het voorwerk

Om te beginnen, zorg je voor de meest recente versie van Windows 11. Op het moment van schrijven is dat Windows 11 25H2. Je haalt deze versie binnen via https://www.microsoft.com/nl-nl/software-download/windows11. Kies voor het iso-bestand. Die vind je onder Download Windows 11-schijfkopiebestand (ISO) voor x64-apparaten. In het menu selecteer je Windows 11 (multi-versie ISO-bestand voor x64-apparaten) en klik je op Download nu. Wanneer hierom wordt gevraagd, kies je de gewenste taal. Sla het iso-bestand op in een aparte map, die je bijvoorbeeld Windows 11 Compact noemt. Vervolgens haal je de nieuwste versie van Tiny11 op via de eerdergenoemde website. Je vindt het installatiebestand boven aan de pagina. Klik op de knop Code en kies Download ZIP. Pak het zip-bestand uit en plaats het bestand Tiny11maker.ps1 op een eenvoudige locatie, bijvoorbeeld in de root op de C:\-schijf. Je beschikt nu over alles om van start te gaan.

Koppelen

Keer terug naar de map waarin je het iso-bestand hebt opgeslagen. Klik met de rechtermuisknop op het bestand en kies voor Koppelen. Hiermee koppel je de Windows-installatiebestanden aan een virtuele schijf, zodat Tiny11 ermee kan werken. Links in het venster van Verkenner verschijnt de schijf, bijvoorbeeld F:. Als je erop klikt, toont de Verkenner de Windows-installatiebestanden. Onthoud welke schijfletter wordt gebruikt: dit heb je later nodig.

Tiny11 bestaat uit een script dat je aanroept via PowerShell. PowerShell is het scripting-onderdeel van Windows. Open het Startmenu en typ PowerShell. Klik met de rechtermuisknop op Windows PowerShell en kies Als administrator uitvoeren. Een nieuw venster opent. Typ op de opdrachtregel: Set-ExecutionPolicy Bypass -Scope Process. Druk op Enter. Vervolgens typ je de opdracht om Tiny11 Maker te starten: C:\LOCATIE\tiny11maker.ps1 -ISO <LETTER> -SCRATCH <LETTER>. Neem de opdracht letterlijk over, maar vervang LOCATIE door de locatie waar je het Tiny11-script hebt bewaard. Vervang achter -ISO de <LETTER> door de schijfletter van het iso-bestand van Windows, bijvoorbeeld F. Vervang achter -SCRATCH de <LETTER> door de schijfletter waarmee Tiny11 met de bestanden mag werken en opslaan, bijvoorbeeld C. De opdracht kan er dus zo uitzien: C:\tiny11maker.ps1 -ISO F -SCRATCH C.

Welke versie

Het iso-bestand van Windows bevat de bestanden voor verschillende Windows-edities, zoals Windows 11 Home en Windows 11 Pro. Tiny11 vraagt welke Windows-versie je wilt afslanken. Elke editie heeft een eigen nummer: typ het nummer van de gewenste editie en druk op Enter. Het grootste deel van het werk zit erop. Kies wel een Windows-versie waarvoor je over een geldige licentie beschikt.

Installeren maar

Tiny11 heeft een nieuwe iso met Windows-installatiebestanden gemaakt. Het bestand heet Tiny11.iso. Met behulp van deze iso en een usb-stick kun je vervolgens een schone installatie van het afgeslankte Windows uitvoeren. Je kunt een opstartbare usb-stick op verschillende manieren maken, waaronder met Rufus. Ga naar https://rufus.ie/nl/ en haal de nieuwste versie binnen. Start de app en wijs bij Apparaat de usb-stick aan. Je hebt een stick met een minimale capaciteit van 8 GB nodig. Bij Opstartselectie kies je Schijf of ISO-image en klik je op Selecteren. Wijs het zojuist gemaakte iso-bestand van Tiny11 aan. Klik tot slot op Starten. Om de afgeslankte versie van Windows op een computer te installeren, start je deze op met de usb-stick. Doorloop de stappen van de installatiewizard, zoals je ook zou doen bij een gangbare installatie. Het resultaat: een afgeslankte Windows-versie.

Weer opbouwen

Prettig aan de compacte versie van Windows is de mogelijkheid om naderhand de onderdelen toe te voegen die je wel degelijk gebruikt. Heb je gekozen voor Tiny11 Maker (en niet voor Tiny11 Core), dan is dit mogelijk. Open het Startmenu, typ Onderdelen en kies Windows-onderdelen in- of uitschakelen. Plaats vinkjes naast de componenten die je wilt gebruiken. Daarnaast vind je een deel van de standaard-apps via de Microsoft Store: open het Startmenu, typ Store en kies Microsoft Store. Kies Apps en ga op zoek naar de apps die je alsnog wilt gebruiken, bijvoorbeeld Outlook.

Tiny11 Core

Heb je de smaak te pakken en wil je een nog compactere Windows-versie? Dan kun je Tiny11 Core overwegen. Deze vind je op dezelfde pagina als het andere Tiny11-script. De resulterende Windows-versie ontbeert alle onderdelen die ook door Tiny11 Maker worden verwijderd, maar haalt ook weg: Windows Component Store, Windows Defender, Windows Update en WinRE. Vooral Windows Update is een onderdeel dat je niet graag kwijt wilt, tenzij je de Windows-versie tijdelijk wilt gebruiken om bijvoorbeeld iets te proberen, en daarbij Windows in een virtuele machine installeert. Met Tiny11 Core een Windows-installatie maken voor dagelijks gebruik, is niet aan te raden. 

Bestaande Windows afslanken

Heb je al een bestaande Windows-versie draaien en geen behoefte om een nieuwe installatie van een afgeslankte versie uit te voeren? Met een ander programma – CrapFixer – kun je een bestaande Windows-computer uitkleden en hoef je geen schone installatie uit te voeren. Je mag het programma gratis gebruiken. De nieuwste versie vind je op https://github.com/builtbybel/CrapFixer/releases. Pak het zip-bestand uit en dubbelklik op CrapFixer.exe om het programma te starten. Je hoeft het niet te installeren.

CrapFixer is opgebouwd uit drie hoofdonderdelen: Fixer, Restore en Tools. Kies Fixer. Dit onderdeel bestaat uit twee tabbladen: Windows en Applications. Op de tab Windows vind je aan de linkerzijde de collectie met 'opties' die je via CrapFixer kunt uitschakelen als je er geen behoefte aan hebt. De opties zijn onderverdeeld in verschillende categorieën, zoals Gaming, Privacy en System. Klik eerst op Analyze. CrapFixer scant het systeem en geeft aan wat het aan overbodige troep (zoals bloatware) aantreft. In het venster rechts lees je de aanbevelingen. CrapFixer geeft aan of het onderdeel momenteel wordt uitgevoerd, wat de geadviseerde instelling is en of die al is toegepast. Roodgemarkeerde items vragen extra aandacht, bijvoorbeeld als het gaat om de eerdergenoemde bloatware.

Selecteren maar

Nu komt het leuke werk: bepalen van welke onderdelen je afscheid neemt. Gebruik de lijst aan de linkerkant van het venster om de onderdelen te selecteren. Ben je het eens met de standaardselectie van CrapFixer voor een volledig onderdeel, dan vink je de hoofdcategorie aan. Om bijvoorbeeld alle advertenties uit te zetten, plaats je een vinkje bij Ads. Wil je niet alle wijzigingen toepassen, dan vink je ze individueel aan. Weet je niet zeker wat een onderdeel inhoudt? Klik erop met de rechtermuisknop en kies Help (of druk op de F1-toets): een compacte toelichting verschijnt. Ben je tevreden over de selectie? Uitvoeren maar. Klik op de knop Run Fixer, die je rechtsonder in het venster vindt. 

Neem apps mee

Werp ook een blik op de tab Applications, eveneens beschikbaar via het onderdeel Fixer. Hier lees je voornamelijk welke apps je kunt uitschakelen. Denk aan apps zoals Bing Nieuws en Weer, Copilot en andere ingebakken programma's zoals Telefoonkoppeling. Wil je deze allemaal verwijderen? Klik op Select all (linksonder in het venster). In plaats daarvan kun je ze ook selectief aanvinken.

Kom je later terug op een bepaalde selectie, dan kun je de situatie ook terugdraaien en de instellingen herstellen. Klik links op Restore. In het rechtervenster lees je wat er is teruggedraaid.

Handmatig te werk

Ondanks alle welkome hulp van buitenaf, kun je zelf ook een aantal stappen nemen om Windows meer lichtgewicht te maken. Voorkom allereerst dat er onnodige programma's tijdens de systeemstart worden geladen. Open de Windows-instellingen (Windows-toets+I) en kies Apps / Opstarten. Een overzicht van opstart-apps verschijnt. Zet de schuif op Uit bij de apps die je niet wilt laden. Verwijder ook de apps die nog aanwezig zijn, maar je niet meer gebruikt. Kies Apps / Geïnstalleerde apps. Zoek de app die je wilt verwijderen, klik op Meer opties (herkenbaar aan de drie puntjes) en kies Verwijderen.

Je kunt ook zelf een groot deel van de Windows-onderdelen in- en uitschakelen vanuit de standaardgebruikersomgeving. Open het Startmenu en typ Onderdelen. Klik op Windows-onderdelen in- of uitschakelen. Wil je een volledige categorie uitschakelen, verwijder dan het vinkje bij de hoofdcategorie. Wil je losse onderdelen uitschakelen, dan klap je de hoofdcategorie open en verwijder je de vinkjes bij de ongewenste onderdelen. Plaats de muis op een onderdeel om een compacte beschrijving van het onderdeel te zien. Bij twijfel: schakel het onderdeel niet uit.

Groepsbeleid

Ben je een gevorderde gebruiker en beschik je over Windows 11 Pro? Dan kun je ook het onderdeel Groepsbeleid slim gebruiken om Windows compact te maken. Open het venster Uitvoeren (Windows-toets+R) en typ Gpedit.msc. Vooral onder Computerconfiguratie / Beheersjablonen / Alle instellingen kun je flink wat opties aanpassen. Een interessante instelling is Standaardpakketten Microsoft Store uit het systeem verwijderen. Kies Ingeschakeld en zet aan de linkerzijde van het venster vinkjes bij de apps die je niet wilt gebruiken. Neem ook de rest van de categorie Windows-onderdelen door en zoek naar de standaardprogramma's (bijvoorbeeld Windows Agenda). Vaak kun je die individueel uitschakelen (bijvoorbeeld via Windows Agenda uitschakelen).

Voor Pro's: het ingebouwde groepsbeleid gebruiken.

💻 Nieuwe laptop nodig? Kijk en vergelijk op Kieskeurig.nl

Cody en Jacco lopen door de Partner Direct heen en stellen de vraag: is de Switch 2 nu multiplatform-waardig? Ook zit Jacco drie dagen in Zwitserland voor een gamingmuis en is één persoon jarig.

Kom bij onze Discord. Via ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠deze link kan je met ons en andere luisteraars kletsen over games, deals, nieuws en meer.

Wil je zelf ook een vraag insturen of heb je iets leuks om te melden? Dat kan! Stuur een mailtje naar bonuslevelcast@gmail.com (of bonuslevelkast@gmail.com of bonuslevelqast@gmail.com) en wellicht hoor je jezelf terug in de volgende aflevering!