Weleens een zak verse koffieboontje opengemaakt? Die geur is zo lekker. Zelfs niet-koffiedrinkers gaan om. Het goede nieuws: je kunt thuis zelf je bonen branden! Je koopt de ongebrande, groene koffiebonen en roostert ze thuis. Het is niet eenvoudig en vereist wat oefening. Maar, die geur alleen al ...

Wat zijn groene koffiebonen?

Groene koffiebonen zijn de ongeroosterde zaden van de koffieplant. Ze zien er nog groen uit, wat logisch is aangezien ze nog niet dat roosterproces hebben ondergaan dat de bonen die kenmerkende bruine kleur geeft.

Het brandproces speelt een enorme rol in de wereld van koffie. Het verandert niet alleen de kleur van de bonen, maar ook de hele smaakervaring. Dat komt doordat het roosteren vocht uit de bonen haalt, hun chemische structuur verandert en die heerlijke koffiegeuren en smaken tevoorschijn tovert die we zo waarderen. En die hebben groene koffiebonen NOG niet.

Groene koffiebonen bieden de flexibiliteit om je eigen koffiesmaak te creëren door het roosterproces zelf te beheersen. Ze hebben een hoger gehalte aan chlorogeenzuur, een antioxidant dat afneemt tijdens het roosteren. Dit maakt groene koffie potentieel gezonder dan de gebrande variant.

©Karaidel

Kun je zelf groene koffiebonen branden?

Je kunt zeker zelf thuis koffiebonen branden. Je koopt dan groene koffiebonen om ze vervolgens zelf verder te bewerken. Makkelijk is het niet. Tenminste, als je het goed wilt doen.

Je kunt je boontjes branden in de oven, in een brander of popcornmachine of in echte professionele apparatuur. Maar die heb je doorgaans niet in je keuken staan.

©photosiber - stock.adobe.com

Koffie branden in de oven

Benodigdheden: Je hebt een oven, een bakplaat of een ovenschaal en natuurlijk groene koffiebonen nodig.

Bij deze methode verwarm je groene koffiebonen gelijkmatig in een voorverwarmde oven op 220-230 graden Celsius, waarbij je regelmatig roert en de brandgraad controleert op basis van je voorkeur.

Zodra de bonen de gewenste branding hebben bereikt, haal je ze uit de oven en koel je ze.

Het branden in de oven kan wat oefening vereisen om consistentie te bereiken, omdat oventemperaturen kunnen variëren. Het is belangrijk om een timer te gebruiken en de bonen nauwlettend in de gaten te houden om verbranding te voorkomen.

Je kunt trouwens ook je koffie roosteren in de airfryer. Een rooster dat de warme lucht goed doorlaat is dan wel handig. Beweeg de koffiebonen regelmatig, door te schudden of roeren.

©sorocka - stock.adobe.com

Koffiebonen branden met een koffiebrander of popcornmachine

Benodigdheden: Een koffiebrander, groene koffiebonen en een goede ventilatie zijn essentieel voor deze methode.

Pas de brandtijd en temperatuur aan om de gewenste branding te bereiken. Doe tests met kleine beetjes, zeker als je een popcornmachine gebruikt om te branden.

Zodra de bonen klaar zijn, stop je het brandproces en laat je de bonen afkoelen.

Deze methode biedt meer controle over het brandproces, maar het kan even duren om de techniek onder de knie te krijgen. Experimenteer met verschillende brandprofielen om de smaak te optimaliseren.

Professionele brandmachines

Benodigdheden: Speciale professionele koffiebrandmachine, beschikbaar in verschillende groottes en complexiteit. Vaak zijn deze wel prijzig, dus voor af en toe thuis branden is deze methode minder geschikt.

Deze professionele koffiebrandmachines regelen het brandproces nauwkeurig, inclusief temperatuur, luchtstroom en tijd. Je kunt super nauwkeurig branden, op basis van je voorkeuren.

Zodra de bonen de gewenste branding hebben bereikt, worden ze automatisch uit de machine geloosd en afgekoeld.

Professionele brandmachines bieden de meeste precisie en consistentie bij het branden van koffiebonen. Ze worden vaak gebruikt door commerciële koffiebranders.

Wat kan er misgaan bij thuis branden?

Alles! Nee, thuis branden is zeker te doen. Het is alleen niet gemakkelijk om al je bonen gelijkmatig te branden. Zeker in de oven, waar de bonen platliggen. Sowieso kun je niet zoveel bonen tegelijk branden. En ze kunnen natuurlijk aanbranden. Het is een kwestie van veel oefenen en je techniek verbeteren. Daar moet je dan natuurlijk wel tijd voor hebben.

Aan de andere kant heb je bij thuis branden natuurlijk superverse boontjes. Het huis ruikt lekker (gaan we er even van uit dat iedereen van koffie houdt) en je kunt zelf de ‘roast’ kiezen.

Verschillende brandingen

Hoe lang moeten je bonen branden en wanneer zijn ze klaar? Dat ligt eraan welke branding je lekker vindt.

Lichte branding kan al na 6-8 minuten beginnen, medium ergens tussen 9-12 minuten, en donkere branding kan wel tot 14 minuten duren.

©dimakp - stock.adobe.com

Zo houd je je groene koffieboontjes lang goed

Ongebrande koffiebonen blijven lang goed. Als je ze koel en droog bewaart, kun je ze wel een jaar opslaan. Na het branden moet je de bonen juist niet te lang laten liggen. Gebruik ze in elk geval binnen twee weken, maar liever nog eerder.

Waarom zijn groene koffiebonen duur?

Koffie is de afgelopen jaren sowieso duurder geworden. Dat heeft te maken met de wereldwijde hogere transportkosten. Ook andere grondstoffen zijn niet goedkoper geworden.

Hiermee is de prijs van groene koffiebonen ook gestegen. Bovendien is er een concurrent bij: groene koffiebonen worden ook verwerkt tot voedingssupplementen. Concurrentie, dus.

Lees ook: Hard of zacht, uit de kraan of uit een fles: zo beïnvloedt water de smaak van jouw koffie

Ben je op zoek naar een koffiemachine? Vraag dan de (gratis!) Kieskeurig.nl Koffiewijzer 2023 aan: 16 koffiemachines, uitgebreid getest door consumenten. Van gebruiksgemak tot onderhoud, van koffievariëteiten tot smaak: lees de onafhankelijke en eerlijke reviews van meer dan 100 testers.

De volgende Nintendo Direct wordt waarschijnlijk een... Partner Showcase. Cody en Jacco bespreken wat dit betekent voor de line-up van Nintendo dit jaar, en welke games we dan verwachten.

Ook: censuur in Dispatch, Rayman-klassiekers, NSO-strategie, Beast of Reincarnation.

Kom bij onze Discord. Via ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠deze link⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠ ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠kan je met ons en andere luisteraars kletsen over games, deals, nieuws en meer.

Wil je zelf ook een vraag insturen of heb je iets leuks om te melden? Dat kan! Stuur een mailtje naar bonuslevelcast@gmail.com (of bonuslevelkast@gmail.com of bonuslevelqast@gmail.com) en wellicht hoor je jezelf terug in de volgende aflevering!

YouTube staat vol met uitstekende cursussen, maar zonder plan van aanpak raak je al snel verdwaald in het woud aan losse video's, autoplay en aanbevelingen. De oplossing is leren aanpakken als project. Maakt eigen afspeellijsten, plan kijktijd alsof het lesuren zijn en combineer video's met slimme notities. Met onze tips wordt YouTube je ideale onlinedocent.

Gestructureerd leren betekent dat je YouTube gebruikt als lesomgeving met duidelijke doelen en vaste leerroutes, in plaats van willekeurig te klikken van video naar video. Je bouwt aan één doorlopend cursustraject per onderwerp, zodat je elke sessie precies weet wat je gaat kijken, waarom dat relevant is en hoe je de informatie onthoudt.

YouTube kent naast losse instructiefilmpjes ook complete series met hoofdstukken, tijdcodes en zelfs volwaardige cursussen. Via YouTube Studio kunnen mensen hele cursussen publiceren. Als kijker is dat fijn, want ze bestaan uit overzichtelijke reeksen met duidelijke titels en een logische volgorde. Zoek je bijvoorbeeld naar 'Python course' of 'Excel cursus', dan kun je selectief kiezen voor kanalen die een complete serie aanbieden. Als een video verdeeld is in losse hoofdstukken, zie je die als markeringen in de voortgangsbalk en kun je gericht naar andere onderdelen springen. Dat maakt een lange les behapbaar en navigeerbaar.

Wat wil je leren?

Log in op YouTube en begin met een concreet leerdoel. Denk aan iets als formules in Excel toepassen of websites leren maken. Noteer het resultaat dat je wilt bereiken en de tijd die je per week eraan kunt besteden. Open daarna YouTube en zoek op het onderwerp in combinatie met woorden als cursus, beginner of playlist. Klik bij een veelbelovend resultaat op de pagina en controleer of er afspeellijsten zijn die logisch geordend zijn. Kijk of er recente uploads zijn, of de beschrijving bronnen bevat en of er ondertiteling of transcripts (uitgeschreven teksten) beschikbaar zijn.

Zet eventueel ondertiteling aan door linksboven te klikken op de drie streepjes, en klik dan op Instellingen / Afspelen en prestaties / Altijd ondertiteling tonen; zo kun je meelezen en lastige termen terugzoeken. Je opent de beschrijving van de video door in de grijze balk eronder te klikken op Meer. Klik op Transcript tonen in de beschrijving om de volledige tekst met tijdcodes te zien; met de zoekbalk boven het transcript spoor je trefwoorden snel op en spring je naar het juiste moment in de video. Deze functie werkt overigens bij lang niet alle video's.

Tot slot controleer je of de video hoofdstukken heeft; zie je horizontale streepjes in de voortgangsbalk onder de video, dan kun je per onderdeel navigeren.

Maak lijsten

Je hebt nu je cursus gekozen; tijd om je leeromgeving te bouwen. Open de eerste les en klik onder de video op de drie puntjes, dan op Opslaan/Nieuwe playlist. Geef je playlist een duidelijke naam, en kies de zichtbaarheid. Open de playlist via een klik op het rondje rechtsboven (waar je foto wellicht in staat) en Je kanaal bekijken. Dan klik je op Playlists en de betreffende aangemaakt afspeellijst om nieuwe video's toe te voegen en de volgorde aan te passen door video's te verslepen; zo bewaak je de opbouw.

Alles wat je wel interessant lijkt, maar nog niet op de hoofdlijn past, parkeer je in Later bekijken. Dat is de plek met materiaal om later te sorteren. Je voegt nieuwe video's eraan toe tijdens het kijken door te klikken op Opslaan / Later bekijken.

Werk dit onderdeel wekelijks bij: wat echt bij de cursus hoort, verplaats je naar je leerplaylist, de rest gaat weg. Zo blijft je cursus schoon en maak je het jezelf eenvoudig om snel te bekijken video's te scheiden van video's die misschien voor later interessant zijn.

Je kunt ook video's markeren om achter elkaar te worden afgespeeld. Dat doe je door in het overzicht van video's te klikken op de drie puntjes rechts van de video. Kies dan voor je Toevoegen aan wachtrij.

Lees ook: Van kijken tot streamen: zo gebruik je YouTube voor jouw wensen

Van kijktijd naar studieblokken

Nu je playlist er staat, maak je een realistisch studierooster. Behandel de totale kijktijd als lesuren en plan daarnaast verwerkingstijd voor pauzes, aantekeningen en oefeningen. Open je playlist en bekijk hoelang de video's duren. Bepaal per sessie een doel, zoals de eerste twee video's bekijken en samenvatten. Streef naar blokken van 25 tot 45 minuten, gevolgd door een korte pauze.

Op de computer kunt je met de eerdergenoemde optie Toevoegen aan wachtrij een reeks video's klaarzetten. Je slaat deze tijdelijke playlist op via een klik op de drie puntjes naast de video in het overzicht en dan op Opslaan in playlist. Zo heb je voor elk moment een 'pakket' klaarstaan.

Slaat YouTube je rij niet op, dan gebruik je Opslaan in Later bekijken als wachtkamer en sleep je de selectie daarna in je leerplaylist. Houd rekening met herhaling: plan per twee of drie kijkblokken één blok om terug te spoelen, lastige stukken in lagere snelheid te herbekijken en je notities bij te werken.

Slimmer kijken

Tijdens het kijken wil je ook echt begrijpen wat je ziet en hoort. Klik rechtsonder in de speler op afbeelding van een tandwiel en dan op Ondertiteling om ondertitels in te schakelen; kies eventueel een andere stijl of grotere letters in de ondertitelingsopties. Past het tempo niet, kies dan Instellingen / Afspeelsnelheid en schakel bijvoorbeeld naar 1.25x voor bekende stof of 0.75x bij complexe uitleg.

Heeft de video hoofdstukken, dan zie je streepjes in de voortgangsbalk; beweeg de muis over de balk om titels te lezen en spring gericht naar het juiste onderdeel. Op een mobiel apparaat kun je met 'precies zoeken' nauwkeurige miniatuurbeelden oproepen door vanaf de voortgangsbalk iets omhoog te vegen; dat helpt bij het exact terugvinden van een stuk.

Verwerken van de lesstof

Wat je onthoudt, hangt af van wat je met de informatie doet. Gebruik tijdstempels in je notities, zodat je altijd terug kunt naar het juiste moment. Pauzeer op een belangrijk moment, klik met de rechtermuisknop in de speler en kies Video-URL kopiëren vanaf huidig tijdstip en plak die link in je notities; veel apps maken er automatisch een klikbare link van. Zet boven elk kopje je leerdoel van dat fragment in één zin en noteer daarna in je eigen woorden wat je ervan begrepen hebt.

Tijdens het terugkijken helpt het toetsenbord: pauzeer met de spatiebalk of een druk op K, spoel 10 seconden terug met J of vooruit met I, ga sneller met / en langzamer met <, ga naar de volgende hoofdstukken met Ctrl+PijltjeRechts (Windows) of Option+PijltjeRechts (Mac) en open de sneltoetsenlijst met Shift+?. Zo wissel je razendsnel tussen kijken en noteren zonder je muis te hoeven gebruiken.

Blijf het algoritme de baas

YouTube geeft bij video's aanbevelingen voor andere filmpjes. Voer daarom gerichte zoekopdrachten uit en voeg alleen video's toe die je doel ondersteunen. Als je op de resultaatpagina staat, gebruik je de beschikbare filters en klik je pas daarna een video open; zo voorkom je dat je impulsief iets anders bekijkt.

Omdat YouTube regelmatig functies test en verplaatst, kan de exacte plek van knoppen of filters variëren; laat je daardoor niet uit het veld slaan en controleer de helpteksten wanneer iets ineens anders werkt.

Houd je startpagina schoon door doelbewust te kijken, ongepaste suggesties te markeren en vooral je Later bekijken-inbox te blijven opschonen. Blijkt een rij video's toch waardevol, sla die op als nieuwe afspeellijst via de drie puntjes en Opslaan in playlist. En als je echt de rust in je overzicht wilt bewaren, overweeg dan om een apart Google-account te gebruiken om in te loggen, zodat je 'studie-algoritme' niet wordt beïnvloed door de andere video's die je bekijkt.

Kennis onderhouden

Als je alle tips toepast, ontwikkel je een routine om optimaal te profiteren van de kennis die je opdoet tijdens het bekijken van de video, de stof samenvatten en herhalen en jezelf toetsen. Een logische vervolgstap is om één nieuw onderwerp te kiezen en de aanpak van dit artikel precies één maand vol te houden; evalueer daarna en schaaf je format bij. Zo groeit YouTube mee met jouw vaardigheden, in plaats van andersom.