Programma's heten in Windows 10 bijna geen programma's meer. Sowieso is de term 'apps' sinds de opkomst van de smartphone de gangbare benaming geworden voor programma's, en ook in Windows 10 komt die semantische verandering duidelijk naar voren. In het startmenu staat bijvoorbeeld 'Alle apps' te lezen, en ook in de menu's en de instellingen is dit hoe we onze programma's tegenwoordig noemen. De belangrijkste indicatie voor de verschuiving naar 'apps' is echter de 'Store', de app-winkel in Windows 10 waar alle programma's bij elkaar te vinden zijn.

1. Inleiding

2. Het uiterlijk

3. Dagelijks gebruik

4. Het vernieuwde startmenu

5. Virtuele bureaubladen

6. Standaard-apps

7. Edge

8. Cortana

9. Store10. Conclusie

De 'Store' heeft nog geen Nederlandse vertaling in Windows 10, wat al een klein beetje moet aangeven hoe 'af' de 'Winkel' is. De Store is bedoeld als centrale hub voor alle Windows 10-applicaties, waar je straks met één druk op de knop alles kunt downloaden wat je maar wilt. Daarmee hoef je niet meer naar een specifieke website of zelfs downloadsites als SourceForge, maar kun je je programma's in één keer hier vinden.

In theorie.

Alleen mobiele apps

In de praktijk is de Store op dit moment nog niet erg handig. Hoewel het programma prominent op de taakbalk staat weergegeven, is de Winkel in het begin alleen nog geschikt voor het downloaden van mobiele applicaties. Zoek je op 'Word', dan krijg je geen Office-pakket te zien. Je kunt dan alleen Word Mobile downloaden, de mobiele variant die weer wel werkt op grotere schermen. Microsoft maakt in Windows 10 (nog) geen onderscheid tussen mobiele apparaten of desktops, en dat kan verwarrende resultaten opleveren.

Iedere app die je downloadt uit de Store is op dit moment dan ook nog een mobiele app - wil je de desktop-variant hebben, dan ga je gewoon ouderwets naar een website.

De 'Store' is deel van Microsofts verdienmodel, en één van de redenen waarom het bedrijf Windows 10 gratis aanbiedt. Om meer te lezen over het verdienmodel van Windows kun je terecht bij onze collega's van PCM, die je precies uitleggen waar Microsoft zijn geld aan verdient.

Zooitje

De Store is op dit moment een zooitje. Vooral de zoekfunctie is een ramp. Het is zeker niet de eerste keer (of de laatste) dat er iemand klaagt over de indeling van de apps in de winkels, maar we hadden stiekem gehoopt dat de zoekfunctie bij een grote release van Windows 10 wel wat beter was.

Weinig toezicht

In tegenstelling tot Google (met de Play Store) of Apple (met de App Store) houdt Microsoft weinig toezicht op wat er in de Store komt te staan. Op mobiele apparaten betekende dat in de praktijk een wildgroei aan malafide apps, bijvoorbeeld die zich voordeden als andere apps maar er dan geld voor vroegen. In het ergste geval werd er zelfs malware verspreid.

Je kunt hier een perfect voorbeeld van zien als je zoekt naar VLC, de populaire media-speler. Je hebt VLC ook nodig als je dvd's wilt afspelen in Windows 10, want Microsoft heeft de video-codec voor dvd's uit het besturingssysteem gelaten.

Je kunt hier meer lezen over welke programma's en functies allemaal ontbreken in Windows 10.

Nep-apps

Als je zoekt naar 'VLC' in de Store, dan krijg je tientallen 'apps' die pronken met het bekende logo van de videoplayer, de oranje pylon. Sommige van die apps zijn betaald, terwijl VLC sinds het begin der dagen een gratis (en open source) programma is. Ook staan hier tientallen 'guides' te vinden waarvan je je heel sterk kunt afvragen of je ze nodig hebt. Je hebt er een flinke kluif aan om de 'echte' VLC te vinden, want die staat überhaupt niet in de Store.

Waar je VLC dan wel moet downloaden? Gewoon, van de website.

VLC heeft geen app in de Store, omdat de Store alleen maar mobiele apps weergeeft en VLC heeft geen mobiele app.

Als je dat weet, dan kun je de Store verbergen en nooit meer openen, want heb je nou aan al die mobiele apps op een desktop?

Ook goede apps

Toch zijn weer niet álle apps in de Store slecht. Zo kun je makkelijk de Facebook- of de Twitter-app gebruiken, en die werken dan weer heel goed. Ideaal daaraan is bijvoorbeeld dat ze je notificaties sturen, en dat die met een melding binnenkomen in het notificatiecentrum. Dat is enorm handig en reden genoeg om de apps alsnog te installeren.

Kleine titels

Nu zul je 'Facebook' heus wel vinden in de zoekresultaten van de Store, maar met kleinere en minder bekende apps heb je net zoveel problemen als wanneer je VLC zoekt. Nep-apps, gidsen, betaalde versies die pretenderen 'echt' te zijn, apps die inbreuk maken op elkaars logo...

Niets staat bovendien geordend. Gidsen staan gewoon tussen de apps, betaalde apps staan tussen de gratis apps, het is een wildwest-scenario was geen chocolade van te maken is.

Popcorn Time

Een ander goed voorbeeld is Popcorn Time, de notoire app waarmee je films en series kunt streamen. Popcorn Time is illegaal en maakt inbreuk op alle auteursrechten van films, maar Microsoft staat het doodleuk toe in de Store. De grootste grap? Het is niet eens echt Popcorn Time. Het is een app die meelift op het succes van Popcorn Time, maar die in werkelijkheid streams aanbiedt naar dubieuze websites als GorillaVid en Vodlocker (die vol met adware staan). Wat doet dat in de Store? Zolang Microsoft dergelijke apps nog steeds toelaat, vertrouwen we niks van wat er te downloaden is.

Simpel

We klinken wel erg negatief, maar van de andere kant is er ook een hoop goed aan de Store. Zo maakt het het downloaden en installeren van apps en films wel kinderlijk eenvoudig. Je hoeft alleen maar op één knop te drukken je app wordt op je systeem gezet. Je hoeft er geen wizard voor te doorlopen, en door dit downloadproces kunnen er ook geen sneaky toolbars van Ask worden geïnstalleerd op je systeem - ook wel eens prettig.

Conclusie: Handig in theorie, ramp in praktijk

Hoewel het downloaden en installeren van apps via de Store makkelijk is en een hoop gedoe scheelt, is Microsofts toezicht op de app-winkel zwaar ondermaats. Daardoor ontstaat een anarchistisch allegaartje van applicaties waarbij iedere klik funest kan zijn. Dat mijnenveld is niet alleen vervelend, maar kan in gevallen als die van Popcorn Time ook nog eens gevaarlijk zijn (in verband met adware). Ons advies is dus om ver van de Store vandaan te blijven, applicaties gewoon via een website te installeren, en daarbij tools als Unchecky of Ninite te blijven gebruiken. Of je gezonde verstand.

<- Vorige: CortanaVolgende: Conclusie ->

Je merkt het aan laptops, smartphones en gameconsoles: de prijzen lopen dit jaar op. Inflatie speelt mee, maar dat is niet de voornaamste reden. Waar chipmakers, vooral de geheugenfabrikanten, tot voor kort vooral produceerden voor de traditionele (consumenten)markt, gaat er nu steeds meer capaciteit naar grote AI-datacenters. Daardoor worden geheugen en opslag schaarser. En als iets schaarser wordt, stijgt de prijs. Hoe dat zit en wat dat voor jou betekent, lees je hier.

AI als Rupsje Nooitgenoeg

Zie de geheugenchipindustrie als een bakkerij met een beperkt aantal ovens. Jarenlang werd de capaciteit van die ovens gebruikt voor standaardbrood: regulier DRAM-geheugen (Dynamic random access memory)en NAND-opslag (flashgeheugen) voor consumententech. Nu vragen AI-servers om een nieuw soort brood: high bandwidth memory (HBM). HBM is speciaal geheugen dat direct naast de rekenchip zit, zodat data veel sneller heen en weer kan. En de vraag is groot: marktanalisten verwachten dat datacenters in 2026 een heel groot deel van de geproduceerde geheugenchips gaan opslokken, met schattingen die richting 70 procent gaan Het gevolg is simpel: als meer ovens worden gereserveerd voor dat 'speciale brood', kan er minder standaardbrood gebakken worden. En dat betekent dus dat gewoon geheugen fors duurder aan het worden is.

©Bron prijsdata: Tweakers

RAM-tekort is niet de enige oorzaak

Dat de prijzen van geheugen en opslag in korte tijd zo gestegen zijn, ga je dus voelen: want dit zijn basis-onderdelen in bijna elke laptop of smartphone. Daar komt nog bij dat ook cpu's tijdelijk lastiger te leveren (en in sommige gevallen duurder) waren. Ook van andere onderdelen (denk: printplaten, batterijen en stroomregelchips) is de prijs omhoog aan het gaan. Daarnaast maken nieuwe standaarden zoals Wifi 7 en USB 4 sommige onderdelen bovendien complexer en daarmee duurder.

Geheugenchip en geheugen, wat is het verschil?

Een geheugenchip is het fysieke onderdeel dat uit de fabriek komt: zo'n klein rechthoekig blokje dat je op een printplaat ziet zitten. Je kunt het zien als bakstenen en een muur. De geheugenchips zijn de bakstenen. Een RAM-module is de muur, opgebouwd uit meerdere bakstenen op één printplaat. Een typische module bevat meerdere chips die samen die 8, 16 of 32 GB vormen. En precies daarom werkt een tekort aan chips zo snel door. Als er minder chips beschikbaar zijn, kun je minder RAM-modules maken, minder ssd's vullen en minder chips plaatsen in laptops, telefoons en tablets.

©Batorskaya Larisa

Laptops, smartphones en consoles: daarom worden ze duurder

De onderstaande tabel laat zien globaal zien welk deel van het budget naar de verschillende onderdelen gaat. Daarbij moet wel aangetekend dat het om een schatting van percentages gaat; harde cijfers hierover zijn moeilijk te vinden.  Hierdoor zie je beter waar de pijn van de huidige geheugen- en chiptekorten het hardst wordt gevoeld.

Kijk je puur naar deze tabel, dan zou je verwachten dat vooral gameconsoles heel sterk in prijs gaan stijgen. Maar volgens kenners van de markt zouden consolebouwers hun best doen om in ieder geval voorlopig de prijs gelijk te houden – juist omdat de Switch 2 net uit is en de Xbox Series en PS5 al meerdere prijsverhogingen hebben gehad. De klap daar zal eerder opgevangen worden door alles eromheen: denk aan accessoires en abonnementen zoals PlayStation Plus.

Bij laptopfabrikanten en smartphonemakers ligt dat anders. Die hebben geen andere producten in het ümfeld die ingezet kunnen worden om de kosten van het belangrijkste product niet al te veel te hoeven verhogen. De stijgende kosten van geheugen, opslag en processor zullen daar dus wel impact gaan hebben, zo is de verwachting.

Hogere prijzen of minder waar voor je geld

Die impact heeft grofweg twee smaken. Enerzijds zal vooral premium tech duurder worden, maar krijg je daar wel meer voor terug; anderzijds zullen bij mid-range tech de prijzen waarschijnlijk minder hard stijgen, maar krijg je daar tegelijkertijd minder waar voor je geld. Krimpflatie.

Premiumtech: duurder, maar meer mogelijkheden

Hier spelen twee dingen: niet alleen zijn chips minder goed leverbaar, er wordt tegelijkertijd hard gewerkt aan nieuwe productietechnieken (zoals de 2-nanometer chiptechnologie van marktleider TSMC). De productie van zo'n nieuwe chip is een ingewikkeld en duur proces. Dat drijft de prijs op.

Wel is het zo dat je als consument profiteert van de mogelijkheden van de nieuwste generatie chips. Die kunnen langer hoge prestaties volhouden en toch koeler blijven, simpelweg omdat de chip efficiënter met energie omgaat. Dat merk je echt in de praktijk. Dus ja, je betaalt meer, maar je krijgt er ook meer voor terug.

©StocksJust4You - stock.adobe.com

Mid-range: niet duurder, wel mindere specs

Bij de middenklasse proberen merken de prijs aantrekkelijk te houden. Als onderdelen duurder worden, moeten ze ergens compenseren. Je krijgt dan voor ongeveer dezelfde adviesprijs als het model van vorig jaar een smartwatch of telefoon met minder opslag, minder RAM of trager werkgeheugen dan de generatie van vorig jaar. Of het model wordt uitgekleed: extra's (bijvoorbeeld een snellere opslagvariant, betere camera, luxere afwerking) verdwijnen.

En de budgetmodellen?

Hele goedkope modellen hebben het extra lastig. Daar zit weinig marge op, dus een stijging van onderdelenprijzen hakt er direct in. Het principe is hetzelfde als bij mid-range, maar het pakt hier vaker scherper uit: er is minder ruimte om kosten op te vangen, dus je merkt het sneller in RAM, opslag of snelheid. Daarnaast kunnen fabrikanten in het laagste segment ook kiezen om instapmodellen te schrappen, of om 'nieuwe' modellen uit te brengen die intern weinig veranderen. Dat betekent vaak ook: minder keuze voor jou.

Conclusie

Tech is in 2026 duurder geworden omdat de chipindustrie zich steeds meer richt op AI-datacenters. Daardoor verschuift productiecapaciteit naar specialistisch geheugen, en stijgen de prijzen van standaardgeheugen en opslag.

Het advies voor jou is vooral praktisch: als je nu al weet dat je extra RAM, een grotere ssd of een nieuwe smartphone, laptop of gameconsole nodig hebt, wacht dan niet te lang. De signalen uit de markt wijzen erop dat prijzen en beschikbaarheid voorlopig onder druk blijven staan. Dat maakt vergelijken weer belangrijker dan de afgelopen jaren. Kijk niet alleen naar de prijs, maar kijk extra goed naar de specificaties. En kijk daarbij vooral naar RAM en opslag: daar zie je de effecten van wat er nu speelt het snelst terug.

Wanneer Sony met een nieuwe set premium oordoppen op de proppen komt, dan moet je opletten. Dit Japanse merk is namelijk al jaren marktleider als het gaat om geluidskwaliteit en actieve ruisonderdrukking. Met zijn prijs van 300 euro mikt de fabrikant wederom op het hogere segment, al is dit wel minder dan de adviesprijs van zijn voorganger.

De Sony WF-1000XM6 volgen de XM5 op die het Japanse bedrijf zo’n 2,5 jaar geleden uitbracht. Dat is een flinke periode in het land der oordoppen (of technologie in het algemeen). Daar waar veel fabrikanten inzetten op jaarlijkse releases en complete productgroepen beperkte stappen voorwaarts maken, is het fijn om te zien dat een elektronicaproducent het nog aandurft langer te wachten tussen verschillende uitgaven. Dan heb je tenminste wat te melden of te vertellen.

Met deze versie zet Sony in op een betere noise cancelling, audioweergave, gesprekskwaliteit en ergonomie. Daarnaast brengt de fabrikant stabielere bluetooth-connectiviteit, Google Gemini-integratie en een hogere mate van milieuvriendelijkheid. Zo zijn de antennes langer gemaakt, waardoor de oortjes niet snel de verbinding verliezen, ook niet in drukkere omgevingen zoals een vliegtuig of trein. Dat hebben we aan den lijve ondervonden de afgelopen weken.

©Wesley Akkerman

Meer in contact

Net als bij het vorige model maakt Sony gebruik van memory foam als oortips (het deel dat in je gehoorgang zit). Die hebben als grote voordeel dat ze zich aanpassen aan de vorm van de opening en dus altijd strak en goed zitten. In de doos zitten verschillende opties. Bij ons zit de een net te los, terwijl het formaat daarna juist net wat strak zit. Daardoor kan langer dan twee uur luisteren wat oncomfortabel worden. Maar ze vallen in elk geval niet zomaar uit je oren.

Deze keer kijkt Sony ook naar het ontwerp. De Sony WF-1000XM6-oortjes zijn wat langwerpiger en steken iets verder uit je oren dan z'n voorganger, waardoor je moet oppassen wanneer je een T-shirt of trui uittrekt. Het oppervlak is wat ruwer en dat helpt daadwerkelijk bij de fysieke bediening; het voelt alsof je wat meer in contact bent met de bediening. Muziek pauzeren, actieve ruisonderdrukking activeren – het gaat allemaal erg soepel. Je hoeft ze niet hard in te drukken.

Grammy-winnende engineers

Daarnaast is het fijn dat deze dopjes nog steeds acht uur meegaan op een volle accu. Dat is met actieve ruisonderdrukking aan. Zet je die uit, dan mag je daar nog een paar uur bij optellen. Met de oplaadcase erbij kun je rekenen op 24 tot 30 uur. Dat is misschien niet superveel in vergelijking met sommige concurrenten, maar die zitten dan ook niet boordevol allerlei extra microfoons (vier stuks in dit model) en speciaal ontwikkelde drivers.

©Wesley Akkerman

De drivers zijn natuurlijk medeverantwoordelijk voor het geluid, maar de samenwerking met allerlei gerenommeerde studio's en muziekproducenten helpt daar vanzelfsprekend ook bij. Sony heeft zich laten leiden door een team van Grammy-winnende en Grammy-genomineerde engineers, waaronder Randy Merrill (die werkte met Ed Sheeran), Chris Gehringer (Lady Gaga) en Michael Romanowski (Alicia Keys). Dat zijn niet de minste namen, maar wat merk je daarvan?

Naast je in de kamer

Nou, het grootste compliment dat we een set oordoppen kunnen geven: je hebt de equalizer niet nodig om goed en wel – en in de hoogste kwaliteit! – van je digitale muziek te genieten. De audio klinkt warm, vol en persoonlijk. Dat gaat niet ten koste van de hogere regionen of het middenveld, waardoor die helderheid en nuance bewaakt blijft. Soms lijkt het net alsof iemand op een drumstel naast je in de kamer speelt, zo dichtbij klinken de nummers.

Als je wilt, dan kun je wel een equalizer op de soundstage loslaten. Je kunt dan kiezen uit verschillende profielen, zelf een instelling beheren of Sony het werk uit handen laten nemen. Dan stelt de (helaas soms wat onoverzichtelijke) app de equalizer in op basis van jouw eigen gehoor. Hier kan dat nog weleens ten koste gaan van het basgeluid, waardoor we dat maar achterwege laten, maar het is fijn dat het kan. Het maakt de Sony WF-1000XM6 breed inzetbaar.

©Wesley Akkerman

Gevoel, beleving, emotie

En daar blijft het niet bij qua audio. Want je kunt streamen in hoge resoluties dankzij de LDAC-audiocodec en anders leunen op DSEE Extreme (een algoritme van Sony dat de muziek in kwaliteit opschaalt). Verder is nieuw in deze set dat je audio wat verder weg kunt laten klinken, alsof je in een café of je eigen woonkamer zit. Dat is een vreemde maar oorstrelende ervaring die je moet beleven om het te begrijpen.

We snappen uiteindelijk wel waarom Sony deze functie introduceert. Het kan bijvoorbeeld helpen bij de concentratie. Wij hebben vooral gemerkt dat je er een huiselijk gevoel aan kunt overhouden wanneer je kilometers hoog in de lucht hangt in een vliegtuig, omdat het net lijkt alsof je naar je eigen audioset thuis op de achtergrond luistert. Het gaat hier niet om de beste geluidskwaliteit, maar om een gevoel, een emotie, een beleving. En die is helemaal oké.

Tot slot kijken we nog even naar de actieve ruisonderdrukking. Die is beter dan ooit. Zo hebben we bijna niets van de vliegtuigmotoren gehoord tijdens een recente reis naar Barcelona en komt er ook weinig tot geen geluid vanuit het OV je gehoorgang in. Bepaalde plotselinge hoge tonen komen nog weleens door, maar die blijven moeilijk filterbaar. Al met al is dit wederom een mooie stap voorwaarts, helemaal als je je écht even wilt afsluiten van je omgeving.

Sony WF-1000XM6 kopen?

Het zal ongetwijfeld niemand verbazen, maar dat maakt zo’n beoordeling niet minder waardevol: de Sony WF-1000XM6 is een regelrecht schot in de roos. Qua audiokwaliteit en -beleving hebben we nog niet beter gehoord. Soms klinkt het net alsof de muziek live naast je wordt gespeeld. Het comfort en de app kunnen nog wel beter, maar de grandioze actieve ruisonderdrukking en de fysieke bediening maken een hoop goed. Dit is je volgende set oordopjes!