In het vorige deel van onze reeks installeerde je Linux Mint 17.3 op je computer. Deze keer ga je aan de slag met je Linux-systeem. We maken je wegwijs in Linux Mint en tonen de verschillen met Windows. We laten je zien wat je allemaal kunt instellen en we besteden ook aandacht aan de beveiliging.

Tip 01: Programma's starten

We hebben het in vorig artikel al even gedaan om je hardware aan de praat te krijgen, maar nu gaan we er wat dieper op in: programma's starten. De desktopomgeving Cinnamon heeft onderaan een paneel met van links naar rechts: het hoofdmenu, snelkoppelingen naar veel gebruikte programma's, de taakbalk met miniaturen voor geopende vensters en het systeemvak met notificatie-icoontjes. Lees ook: Overstappen op Linux - Deel 2: Linux Mint installeren.

Klik je linksonder op het menu-icoontje of het woord Menu, dan ontvouwt zich het hoofdmenu. Standaard staan alle toepassingen geselecteerd en krijg je in de rechterkolom van het menu alle beschikbare toepassingen alfabetisch in een lijst. Selecteer je daarentegen een categorie onder Alle toepassingen, dan krijg je alleen de programma's in die categorie te zien, wat overzichtelijker is. Je kunt ook in het zoekveld beginnen te typen. Een klik op een icoontje start het programma. Rechtsklik je op een icoontje, dan krijg je eronder de mogelijkheid om het icoontje aan de snelkoppelingen in het paneel toe te voegen, op het bureaublad te plaatsen, aan de favorieten in de linkerkolom van het hoofdmenu toe te voegen of om de software te verwijderen. Onder de favorieten staan knopjes om het scherm te vergrendelen met je wachtwoord, af te melden en de computer uit te schakelen.

©PXimport

Tip 02: Vensters beheren

Zodra je een programma hebt gestart, opent dat één of meerdere vensters. Elk venster heeft bovenaan een titelbalk met helemaal rechts drie knopjes: met het minteken minimaliseer je het venster, met het plusteken maximaliseer je het venster of herstel je het tot zijn normale grootte en met het kruisje sluit je het venster en - in het geval dat het om het hoofdvenster gaat - ook het programma. Een venster dat niet is gemaximaliseerd, geef je een willekeurige grootte door de randen te verslepen. Het venster laat zich bovendien verplaatsen als je de titelbalk versleept.

Elk geopend venster krijgt een miniatuur in de taakbalk waarmee je het venster naar de voorgrond brengt. Heb je veel vensters open, dan wordt het wat onoverzichtelijk. Rechtsklik dan op de titelbalk van een venster, kies Naar ander werkblad verplaatsen en dan een van de andere werkbladen. Met de toetsencombinatie Alt+Ctrl+pijltje rechts ga je naar het volgende werkblad en met Alt+Ctrl+pijltje links keer je terug naar het vorige. Overigens kan een venster ook op alle werkbladen tegelijk zichtbaar zijn. Rechtsklik daarvoor op de titelbalk en vink Op alle werkbladen zichtbaar aan. Een andere optie is Altijd bovenop, waardoor het venster altijd boven de andere vensters zichtbaar blijft, ook als die andere vensters geselecteerd zijn.

©PXimport

Tip 03: Notificatie-icoon

Het systeemvak met notificatie-icoontjes herbergt in weinig ruimte heel wat functionaliteit. Op elk icoontje kun je klikken om meer informatie te tonen of rechtsklikken om in te stellen welke informatie je te zien krijgt. Zo krijg je met een klik op het icoontje van de persoon snelle toegang tot de systeeminstellingen en enkele handige acties: het beeldscherm vergrendelen, van gebruiker wisselen, afmelden en de computer uitschakelen.

Met het bluetooth-icoontje stel je de zichtbaarheid van je computer via bluetooth in, koppel je nieuwe bluetooth-apparaten en verzend en ontvang je bestanden. Met het netwerkicoontje verbind je met bekabelde, draadloze en mobiele netwerken en open je de netwerkinstellingen. Het batterij-icoontje toont je hoelang je batterij nog meegaat en geeft je toegang tot het energiebeheer. Het icoontje van een schild toont een groen vinkje als je systeem up-to-date is en een i in het blauw als er updates beschikbaar zijn. Klik je op de datum en tijd, dan krijg je een kalender te zien. En achter het icoontje van de twee overlappende vensters schuilt een lijst van alle geopende vensters op alle werkbladen. Met een klik op een venster breng je het naar de voorgrond op het bijbehorende werkblad.

©PXimport

Tip 04: Bestanden

Klik je bij de snelkoppelingen of in de favorieten van het hoofdmenu op het groene icoontje van de map of dubbelklik je op het bureaublad op Persoonlijke map, dan start het programma Nemo. Dit is te vergelijken met Verkenner in Windows. Het opent je persoonlijke map, met daarin mappen zoals Afbeeldingen, Bureaublad, Documenten, Downloads, Muziek en Video's. Dubbelklik op een map om de inhoud te bekijken of op een bestand om het met zijn standaardprogramma te openen. Rechtsklik je op een map of bestand, dan krijg je nog andere mogelijkheden, waaronder een submenu Openen met om een bestand in andere toepassingen dan de standaardtoepassing te openen. Dit werkt dus hetzelfde als in Windows.

Klik je in de zijbalk van Nemo links op Bestandssysteem, dan krijg je de hele inhoud van je Linux-bestandssysteem te zien. Daar ga je normaal niet veel mee te maken krijgen, maar om je een idee te geven: in home vind je voor elke gebruiker zijn persoonlijke die als naam de gebruikersnaam heeft, in etc vind je configuratiebestanden en in tmp tijdelijke bestanden. De zijbalk toont ook andere partities (bijvoorbeeld je Linux-partitie) en usb-sticks en cd-roms. Heb je een apparaat aangekoppeld, klik dan eerst op het eject-icoontje erbij in de zijbalk voor je het afkoppelt.

©PXimport

Mappen in Linux

©PXimport

Tip 05: Systeeminstellingen

Het programma Systeeminstellingen voegt allerlei instellingen samen, te vergelijken met het Configuratiescherm in Windows. Wil je je Linux-systeem naar je hand zetten, dan bekijk je het best alle onderdelen van dit programma eens. We zullen ze hier niet allemaal doornemen, maar beperken ons tot de basis.

De instellingen zijn onderverdeeld in vier categorieën. Onder Uiterlijk vind je instellingen waarmee je het uiterlijk van Cinnamon aanpast. Onder Voorkeuren pas je het gedrag van Cinnamon aan, zoals voor meldingen, vensters en werkbladen en extensies. Onder Apparatuur staan alle instellingen die te maken hebben met je printer, beeldscherm, geluid, bluetooth, energiebeheer, netwerken, toetsenbord en muis enzovoort. Onder Beheer staan tot slot enkele basisinstellingen zoals voor het aanmeldvenster, firewall, gebruikers en groepen, pakketbronnen en het stuurprogrammabeheer. Overigens vind je in het hoofdmenu onder de categorie Voorkeuren naast bovenstaande onderdelen ook nog een aantal andere programma's voor instellingen, zoals Schijven, Uw bestanden delen, Wachtwoorden en sleutels en Werkomgeving delen.

©PXimport

Tip 06: Gebruikers

Door gebruikersaccounts aan te maken, heeft elke gebruiker zijn eigen persoonlijke map waarin hij zijn bestanden opslaat. Ook kan ieder dan zelf het gedrag en uiterlijk van Cinnamon aan zijn smaak aanpassen. Open daarvoor in de Systeeminstellingen het onderdeel Gebruikers en groepen. Je ziet daar één gebruiker staan, degene die we tijdens de installatie van Linux Mint hebben aangemaakt.

Als type staat er voor die gebruiker Beheerder, wat betekent dat je software mag installeren en updaten en systeembrede instellingen mag aanpassen. Een nieuwe gebruiker aanmaken gaat met een druk op de knop Toevoegen linksonder. Het gebruikerstype laat je het best op Standaard staan, zodat de gebruiker geen beheertaken kan uitvoeren. Voer een volledige naam en korte gebruikersnaam in en druk op Toevoegen. Als je de gebruiker een wachtwoord wilt geven, klik dan op Geen wachtwoord ingesteld. Door nu in het hoofdmenu op het knopje Afmelden te klikken, kun je naar de desktop van de andere gebruiker overschakelen. Een klik op Gebruiker wisselen laat je huidige gebruiker daarnaast ingelogd, terwijl een klik op Afmelden eerst je huidige sessie afsluit voor je in het aanmeldvenster de nieuwe gebruiker kunt selecteren. De nieuwe gebruiker kan zijn wachtwoord daarna veranderen in het onderdeel Accountdetails van de Systeeminstellingen.

©PXimport

Tip 07: Firewall

Linux Mint komt standaard met een firewall, maar die is uitgeschakeld. Als je computer op een vertrouwd netwerk zoals thuis is aangesloten, is de firewall in principe niet nodig, want je computer is toch niet rechtstreeks via internet bereikbaar omdat er een router tussen zit en de andere apparaten op je netwerk normaal te vertrouwen zijn. Maar dat is anders als je weleens met een openbaar wifi-netwerk verbindt of een ander netwerk dat je zelf niet helemaal onder controle hebt. Installeer eerst het programma gufw (zie daarvoor het artikel over software onder Linux Mint).

Open dan het onderdeel Firewall in de Systeeminstellingen en verander het profiel van Thuis in Openbaar. Inkomend netwerkverkeer, behalve enkele uitzonderingen, wordt dan verworpen en uitgaand netwerkverkeer is dan toegestaan. Verzeker je ervan dat de Status Aan is. Als je terug op je vertrouwde netwerk bent, verander je het profiel terug naar Thuis. Wil je extra veiligheid, werk dan altijd met het profiel Openbaar. Regels toevoegen kan overigens eenvoudig door op het plusteken te klikken. Kies de toepassing uit de lijst die je netwerktoegang wil geven en klik daarna op Toevoegen.

Veiligheidstips

©PXimport

Nintendo brengt Super Mario Bros. Wonder opnieuw onder de aandacht met een Switch 2-upgrade en bijbehorende uitbreiding. Wij mochten de uitbreiding recent al spelen en wat blijkt: de game verandert feitelijk in Mario Party. De duidelijke focus op multiplayer doet ons vooral afvragen of we nóg zo’n partygame nodig hebben.

Om eerlijk te zijn betrad ik onlangs de burelen van Nintendo in het Duitse Frankfurt met een klein katertje. Iets te veel wijntjes de avond ervoor - ook ik ben niet zonder zonden. Gelukkig was daar het creatieve elan van de Japanse ontwikkelaar, die de droge smoel en lichte koppijn deed wegsmelten als sneeuw voor de zon. Mijn god, wat heb ik toch allemaal voor leuks gespeeld vorige week.

Wat nu voorligt is de uitbreiding annex heruitgave van Super Mario Bros. Wonder. Nintendo plakt een kenmerkend tergende titel op het pakket, die ik alleen nu en onderaan dit stuk zal gebruiken: Super Mario Bros. Wonder – Nintendo Switch 2 Edition + Samen naar het Bellabelpark. Tot zover mijn zuurheid hoor, want Nintendo brengt een uitbreiding uit waar je in potentie enorm van zal smullen. Tenminste, als je zit te wachten op nóg een partygame.

©Nintendo

Met recht een 2D-Mario Party

Ik kon samen met een paar collega’s ruim een half uur aan de slag met het multiplayersegment in twee verschillende speelsituaties. We speelden met z’n vieren op één console, waarna we uit elkaar gingen en elk een eigen console kregen. We speelden via lokale, draadloze verbinding verder. Het werkt allemaal uiterst soepel, ideaal wanneer je je realiseert dat je straks met één exemplaar samen kunt spelen met vrienden die de game niet in het bezit hebben.

Bellabel Park breidt Wonders Flower Kingdom uit met een groot pretpark. Vanuit daar krijg je toegang tot talloze multiplayerervaringen, in de vorm van verschillende attracties met elk een stuk of acht verschillende levels. Er zijn varianten waarin je samenwerkt of het juist tegen elkaar opneemt. Elke minigame is ook nog te tunen op drie verschillende moeilijkheidsgraden, waardoor de game in feite verandert in een tweedimensionale Mario Party. In versus-situaties heb je ook nog de keuze om voor free-for-all te gaan of om in teams te spelen. Met recht een 2D-Mario Party dus.

Woede en plezier volgen elkaar op

Elk level zet ons in Frankfurt voor een unieke uitdaging. Teken paden zodat andere spelers ze kunnen bewandelen (dat werkt verrassend goed met de muismodus van de Joy-Con), probeer als levende stuiterbal alle andere stuiteraars (lees: de twee Duitsers naast me) voor te zijn bij de finish, of zorg dat jouw superschattige baby Yoshi de meeste appeltjes eet. Elk level is dezelfde prettige chaos die, áls je kunt communiceren (alweer die Duitsers!), zeer efficiënt te doorlopen is.

Zo lekker als het voelt wanneer je met zijn vieren zo’n uitdaging haalt, zo chagrijnig werd ik van twee specifieke minigames. Eentje draaide letterlijk om verstoppertje spelen. Twee spelers zoeken, de andere twee veranderen met één druk op de knop in iets dat zich in het level bevindt. En dan moet ik stil blijven zitten, zorgen dat ik niet opval. Dat lukt dus nooit, waardoor ik in tijdsbestek van drie minuten totaal overprikkeld raak door alle shit op het scherm. Chaos óm de chaos.

©Nintendo

Oké, deze tweede krijgt misschien ietwat onterecht m’n furie, maar er was dus ook zo’n level waarin we aan bloemen moesten hangen. Ja, we hingen aan bloemen, de wind blies ons naar voren en dan moet je dus kantelen om de meeste wind onder je bloem te krijgen. Natuurlijk: onderweg kom je allemaal van die random obstakels tegen die je nooit kunt ontwijken als je blind op volle snelheid wil gaan.

Dat deed ik dus. Woede, alleen maar woede. “Rotspel”, denk ik nog voordat we doorgaan. Het is niets meer dan katerige coping vanwege mijn eigen incompetentie. Bij al die 2v2-minigames kan ik die Duitser naast me nog de schuld geven, maar hier val ik dan toch door de mand. Niet leuk.

©Nintendo

Zit je écht op nog een partygame te wachten?

Maar goed, los van de smaak en skill van ondergetekende: aan de kwaliteit van Bellabel Park valt weinig af te dingen. De modus is leuk om te spelen en zal groepen spelers tot in de lengte van dagen kunnen vermaken. Echter, is die partygame-behoefte inmiddels niet wat verzadigd? Alleen al op Nintendo Switch 2 heb je met Mario Party Jamboree en Mario Kart World genoeg aan couch co-op-chaos op de markt.

Waarom geen schepje boven op de basiservaring van Wonder? Nieuwe, nog brutere levels? Zeker wanneer je beseft dat bijvoorbeeld een New Super Mario Bros. U al ongelooflijk veel multiplayergeweld in de basisgame had. Oké, eerlijk: dit bouwt wel degelijk voort op de basisgame. Je krijgt nieuwe personages met Rosalina en Luma en een avontuur waarin je de Koopalings moet verslaan.

©Nintendo

Dat stemt hoopvol, maar het lijkt vooral om remixes van bestaande levels te gaan. Als dat de ambitie van Nintendo is, dan stellen ze me toch een beetje teleur, al schijnen de kindjes Koopa wel allemaal bizarre Wonder-vormen te krijgen in de uitbreiding. Ik heb er zelf niets van gespeeld bij Nintendo, maar de marketing wijst erop. Maar goed, in het donker zijn alle katten grijs, zullen we maar zeggen. Super Mario Bros. Wonder laat zich in maart weer zien en ik ga een kijkje nemen.

Super Mario Bros. Wonder – Nintendo Switch 2 Edition + Samen naar het Bellabelpark verschijnt op 26 maart voor Nintendo Switch 2.

Er is al wat meer bekend over welke trailers van aankomende films we tijdens de Super Bowl in de nacht van 8 op 9 januari kunnen verwachten. Opvallend genoeg zullen er waarschijnlijk geen trailers volgen van de Marvel-films die op de planning staan.

Deadline heeft een overzicht gepubliceerd met wat voor trailers we zoal tijdens de Super Bowl kunnen verwachten. De site meldt dat het zeer waarschijnlijk is dat er in ieder geval trailers van films als The Super Mario Galaxy Movie, de nieuwe Steven Spielberg-film Disclosure Day, Scream 7, The Mandalorian and Grogu en Minions 3 uitgezonden zullen worden.

Wel opvallend is dat het er op lijkt dat Marvel niets op de planning heeft staan. Dit terwijl er dit jaar twee Marvel-films staan uit te komen. In juli verschijnt Spider-Man: Brand New Day, terwijl aankomende december het langverwachte Avengers: Doomsday te zien zal zijn. Van laatstgenoemde film zijn onlangs al vier teaser trailers uitgekomen.

Super Bowl

Desalniettemin zal er dus genoeg te zien zijn tijdens de Super Bowl in de nacht van 8 op 9 december, zoals trailers van de hierboven genoemde films. Bedrijven pakken tijdens dit grootse Amerikaanse sportevenement altijd uit met trailers en reclames met diverse wereldsterren daarin. Aanstaande maandag zal het internet dus vol staan met interessante nieuwe trailers en reclamespots.