Ooit was het vooral Internet Explorer dat de scepter zwaaide onder internetbrowsers, maar al gauw stapten veel mensen over op Firefox van Mozilla. Met de komst van meer Android zijn echter veel mensen juist weer overgestapt op Chrome. Hoe is het nu met Mozilla, het bedrijf achter Firefox?

Op dit moment is Google’s Chrome (68,91%) de grootste webbrowser ter wereld, gevolgd door Mozilla’s Firefox (9,25%) en dan Apple’s Safari (8,68%). Mozilla is bekend van Firefox, dat het ontwikkelt sinds 2003, maar het is al sinds 1998 actief. Toen was dat alleen met een aantal webtools uit een andere browser: Netscape Communicator, ook bekend als de eerste commerciële webbrowser allertijden. Netscape is uiteindelijk verdwenen voor Internet Explorer van Microsoft, een browser die op Windows-computers standaard was voorgeïnstalleerd.

Een browser kiezen is zeker niet voor iedereen een bewuste keuze. Vaak gaan mensen simpelweg naar het ‘internet’-icoontje op hun smartphone of desktop en staan ze er niet bij stil in welke browser ze zich bevinden. Veel internetbrowsers lijken op elkaar. Het zijn allemaal vensters waarin je een adres in de adresbalk tikt en de website vervolgens eronder in het grote ‘vak’ ziet openen. Je kunt favorieten opslaan en je kunt een pagina terugbladeren. Er schuilt echter een heleboel tech achter een browser, die onder andere om de snelheid en de privacy draait. Iets waar bijvoorbeeld Mozilla met zijn Firefox hoog op inzet.

Heftig decennium

Mozilla heeft een heftig decennium achter de rug. Van totale internetfaam via een vreemde wissel in bestuur naar vechten tegen de concurrentie. In 2014 stapte mede-eigenaar Brendan Eich op nadat er controverse ontstond over zijn kijk op het homohuwelijk. Inmiddels was het Google Chrome allang gelukt om het stokje van meest populaire browser over te nemen.

Het heeft echter niet stilgestaan. Het maakt deel uit van diverse consortiums om het internet veilig en leuk te houden. Zo is het onder andere deel van Let’s Encrypt, dat inmiddels meer dan 1 miljard tls-licenties heeft uitgegeven. Het was ooit van plan om een eigen besturingssysteem te maken voor mobiele telefoons. Het schrapte dit echter om zo de focus te houden op waar het goed in is, namelijk een betrouwbare, veilige portaal bieden om het wereldwijde web te bereiken.

Chrome versus Firefox

Firefox is dan ook niet van de kaart geveegd door Chrome. Het wordt nog steeds veelvuldig gebruikt als secundaire browser, of als primaire browser. Het is namelijk nog steeds een heel aantrekkelijke internetbrowser met daarin alles wat je nodig hebt. Hij is bovendien sneller dan Chrome, iets waar Mozilla hoog op inzet. Tenminste, uit tests blijkt dat Firefox vooral sneller is op mobile versus desktop.

Mozilla is niet bang om de vergelijking met Google’s browser op te zoeken. Er bestaan Firefox billboards waarop in koeienletters met Google’s kleuren staat “Big browser is watching you”. Ook daarin probeert Mozilla voor te lopen, want met de Do Not Track-technologie wil het tegen uitgevers en adverteerders zeggen dat ze niet wensen dat het internetgedrag wordt geregistreerd of gedeeld.

Opvallend is dat Firefox tot 2014 nog met Google. Dat wil zeggen dat het de zoekopdrachten met Google deelde. Inmiddels is zo’n deal gesloten met Yahoo en verdient Google niet meer bakken met geld door Mozilla. In sommige landen is de deal nog wel van kracht, maar in bijvoorbeeld Amerika is Yahoo de standaard. Het evenzo activistische DuckDuckGo heeft met anderen ervoor gezorgd dat Android-telefoons niet standaard worden voorzien van Chrome als primaire browser. Gebruikers krijgen tegenwoordig eerst de vraag welke browser hun voorkeur heeft.

©PXimport

Mozilla versus Apple

Mozilla is niet bang om politiek actief te zijn. Het heeft 42.000 handtekeningen opgehaald voor netneutraliteit, zich regelmatig uitgesproken over Trump’s administratie en helpt regelmatig mee in rechtszaken. Als Mozilla ergens niet oke mee is, dan wordt dit altijd uitgesproken. Zo ook het feit dat er lange tijd geen Firefox op iOS bestond, omdat Apple niet toestond dat Firefox zoals het destijds was 100 procent op het platform mocht bestaan. Er zijn inmiddels concessies gedaan, waardoor Firefox op iOS kan bestaan en ook goed werkt. Het enige nadeel? Apple zal altijd Safari pushen. Dit is altijd de standaard browser.

Apple heeft die macht omdat het eigen producten heeft. Google heeft dit minder. Een computer is niet door Google gemaakt, waardoor het hier weinig kan afdwingen op het gebied van browsers. Mozilla kan dus altijd Firefox ter download aanbieden en de gebruiker kan ervoor kiezen dit de primaire browser te maken. Daarnaast is Mozilla ook meer aan het ontwikkelen naast Firefox, zoals een datalek-rapporteerdienst genaamd Monitor en een wachtwoordmanager genaamd Lockwise. Hoewel het Mozilla siert om hard te blijven werken aan veiligheid op het internet, is het niet per se nodig om meer te doen dan Firefox alleen. Immers bereikt Mozilla met Firefox nog steeds een groot deel van de markt, ondanks dat het geen eigen OS of hardware heeft.

Epic Games, de ontwikkelaar en uitgever van Fortnite, moet in Nederland twee boetes van in totaal 1,125 miljoen euro betalen. Dit omdat het bedrijf kinderen op een oneerlijke manier aanzet om aankopen te doen in het populaire battle royale-spel.

De Autoriteit Consument & Markt (ACM) legde Epic Games in 2024 al de boetes op. Epic Games ging in hoger beroep, maar de rechtbank in Rotterdam heeft eerder deze week besloten dat de boetes blijven staan en de aanklacht van de ACM dus correct is.

Redenen voor de boetes

Epic heeft met Fortnite volgens de rechtszaak op drie punten de wet overtreden. Zo bevat het spel de Item Shop, waarbij items elke 24 uur worden vervangen. Hiermee wordt volgens het oordeel kunstmatig schaarste gecreëerd en worden kinderen onder tijdsdruk gemotiveerd om snelle en dus mogelijk ondoordachte aankopen te doen. Dit is overigens een vrij vaak voorkomende verkoopstrategie in diverse multiplayergames.

Daarnaast worden Fortnite-spelers - en dus ook kinderen - gebombardeerd met verschillende beelden, video's en berichten die tot aankoop aanzetten. Op die manier wordt het voor hen verleidelijker gemaakt om items en zogeheten Battle Passes te kopen. Volgens Epic Games zetten deze advertenties niet rechtstreeks aan tot aanschaf, omdat men na het klikken op zo'n bericht nog meer stappen moet zetten, maar de rechtbank wuift dat weg.

Tot slot staan er bij sommige items in de Item Shop timers die aflopen. Daarmee wordt gesuggereerd dat sommige items spoedig uit de verkoop gehaald worden, terwijl dat niet altijd het geval is. Ook dit probeerde Epic Games te weerleggen - zonder succes.

Naast de boete moet Epic Games Fortnite aanpassen om jongere spelers te beschermen. Dat zal het bedrijf mogelijk meer geld en moeite kosten dan de daadwerkelijke boetes betalen. Epic heeft de timer inmiddels al uit de Item Shop gehaald, en spelers onder de 16 jaar kunnen geen aankopen met echt geld meer doen zonder ouderlijke toestemming. Daarbij kan er ook ouderlijk toezicht worden ingesteld

Kritische kijk op games

Nederland is niet het enige land waar met een vergrootglas naar Fortnite wordt gekeken: in de Verenigde Staten werden ook al boetes uitgedeeld voor soortgelijke zaken. Sowieso wordt er wereldwijd steeds kritischer gekeken naar de manier waarop met name videogames met een online component met jeugdige spelers omgaan. Een ander bekend voorbeeld is Roblox, dat volgens critici door sommige spelers met kwade bedoelingen als platform wordt gebruikt om kinderen te lokken.

Fortnite is speelbaar op alle moderne platforms, waaronder PlayStation, Switch-consoles, Xbox, pc en smartphones. Het is een van de populairste games van deze tijd. In het spel landen honderd spelers op een eiland en vechten ze het uit tot er maar één speler overblijft. De game is in de loop der jaren echter uitgegroeid tot meer dan dat: er zijn festivals met echte artiesten die optreden, spelers kunnen het uiterlijk van uiteenlopende personages uit allerlei franchises ontgrendelen voor hun eigen personage - van Marvel tot South Park - en er zijn zelfs een racegame en een Lego-versie binnen het platform beschikbaar.

Kathleen Kennedy, de voorzitter van Lucasfilm die eerder deze week aankondigde te vertrekken bij het bedrijf, heeft een update gegeven over verschillende Star Wars-films die er aan zitten te komen.

Dat deed ze in een interview met Deadline, waarin ze ook terugblikt op haar tijd bij Lucasfilm. We wisten al van het bestaan van de aankomende films die ze vervolgens aanhaalde, maar op deze manier wordt er iets meer duidelijkheid gecreëerd over de status van deze projecten.

Mogelijke projecten

Zo werken James Mangold en Beau Willimon aan een script voor een film over het ontstaan van de Jedi - mogelijk genaamd Dawn of the Jedi. Volgens Kennedy heeft het duo een geweldig script geschreven, maar ligt de progressie rondom de film nu tijdelijk stil.

Daarnaast heeft ook Taika Waititi - bekend van de moderne Thor-films, What We Do in the Shadows en Jojo Rabbit - een script ingeleverd die blijkbaar "hilarisch" is. "Het is alleen niet mijn besluit (wat ermee gebeurt), zeker nu ik wegga." Steve Soderbergh en (acteur) Adam Driver willen daarnaast een script van Scott Burns verfilmen. Eerder werd er al een film rondom Drivers personage Ben Solo afgeschoten.

Tot slot is er nog de mogelijkheid dat Rian Johnson, de maker van The Last Jedi, terugkeert. Kennedy legt uit dat Johnson het erg druk heeft met de Knives Out-films, en dat hij ook bang is geworden van de kritiek die online werd geplaatst rondom zijn meest recente Star Wars-film. In eerste instantie zou Johnson een geheel nieuwe Star Wars-trilogie regisseren, maar dat lijkt nu dus onwaarschijnlijk. Kennedy kon dan ook geen uitsluitsel geven.

Aankomende bevestigde Star Wars-films

Er is in ieder geval veel onduidelijk over de staat van de toekomstige Star Wars-films, maar gelukkig weten we van enkele films dat ze sowieso uitkomen - mede omdat ze al zijn opgenomen.

Zo is daar de Mandalorian-film - The mandalorian and Grogu - geregisseerd door Jon Favreau - die in mei uitkomt - en volgend jaar Star Wars: Starfighter. In die film hebben onder andere Ryan Gosling, Flynn Gray en Matt Smith rollen. Fans kunnen zich de komende jaren dus nog opmaken voor meer dan genoeg Star Wars.

Het vertrek van Kathleen Kennedy

Zoals gezegd treedt Kathleen Kennedy dus af als voorzitter van Lucasfilm. Zij speelde zo'n veertien jaar lang een belangrijke rol binnen deze gigantische franchise. Ze zal wel deels betrokken blijven bij de reeks, onder andere als producent van The Mandalorian and Grogu en Starfighter.

Dave Filoni en Lynwen Brennan nemen het stokje van Kennedy over. Filoni gaat zich richten op de creatieve koers van Lucasfilm en Star Wars, terwijl Brennan de zakelijke kant op zich neemt. Beiden zullen onder leiding staan van Disney-voorzitter Alan Bergman.