Ooit was het vooral Internet Explorer dat de scepter zwaaide onder internetbrowsers, maar al gauw stapten veel mensen over op Firefox van Mozilla. Met de komst van meer Android zijn echter veel mensen juist weer overgestapt op Chrome. Hoe is het nu met Mozilla, het bedrijf achter Firefox?

Op dit moment is Google’s Chrome (68,91%) de grootste webbrowser ter wereld, gevolgd door Mozilla’s Firefox (9,25%) en dan Apple’s Safari (8,68%). Mozilla is bekend van Firefox, dat het ontwikkelt sinds 2003, maar het is al sinds 1998 actief. Toen was dat alleen met een aantal webtools uit een andere browser: Netscape Communicator, ook bekend als de eerste commerciële webbrowser allertijden. Netscape is uiteindelijk verdwenen voor Internet Explorer van Microsoft, een browser die op Windows-computers standaard was voorgeïnstalleerd.

Een browser kiezen is zeker niet voor iedereen een bewuste keuze. Vaak gaan mensen simpelweg naar het ‘internet’-icoontje op hun smartphone of desktop en staan ze er niet bij stil in welke browser ze zich bevinden. Veel internetbrowsers lijken op elkaar. Het zijn allemaal vensters waarin je een adres in de adresbalk tikt en de website vervolgens eronder in het grote ‘vak’ ziet openen. Je kunt favorieten opslaan en je kunt een pagina terugbladeren. Er schuilt echter een heleboel tech achter een browser, die onder andere om de snelheid en de privacy draait. Iets waar bijvoorbeeld Mozilla met zijn Firefox hoog op inzet.

Heftig decennium

Mozilla heeft een heftig decennium achter de rug. Van totale internetfaam via een vreemde wissel in bestuur naar vechten tegen de concurrentie. In 2014 stapte mede-eigenaar Brendan Eich op nadat er controverse ontstond over zijn kijk op het homohuwelijk. Inmiddels was het Google Chrome allang gelukt om het stokje van meest populaire browser over te nemen.

Het heeft echter niet stilgestaan. Het maakt deel uit van diverse consortiums om het internet veilig en leuk te houden. Zo is het onder andere deel van Let’s Encrypt, dat inmiddels meer dan 1 miljard tls-licenties heeft uitgegeven. Het was ooit van plan om een eigen besturingssysteem te maken voor mobiele telefoons. Het schrapte dit echter om zo de focus te houden op waar het goed in is, namelijk een betrouwbare, veilige portaal bieden om het wereldwijde web te bereiken.

Chrome versus Firefox

Firefox is dan ook niet van de kaart geveegd door Chrome. Het wordt nog steeds veelvuldig gebruikt als secundaire browser, of als primaire browser. Het is namelijk nog steeds een heel aantrekkelijke internetbrowser met daarin alles wat je nodig hebt. Hij is bovendien sneller dan Chrome, iets waar Mozilla hoog op inzet. Tenminste, uit tests blijkt dat Firefox vooral sneller is op mobile versus desktop.

Mozilla is niet bang om de vergelijking met Google’s browser op te zoeken. Er bestaan Firefox billboards waarop in koeienletters met Google’s kleuren staat “Big browser is watching you”. Ook daarin probeert Mozilla voor te lopen, want met de Do Not Track-technologie wil het tegen uitgevers en adverteerders zeggen dat ze niet wensen dat het internetgedrag wordt geregistreerd of gedeeld.

Opvallend is dat Firefox tot 2014 nog met Google. Dat wil zeggen dat het de zoekopdrachten met Google deelde. Inmiddels is zo’n deal gesloten met Yahoo en verdient Google niet meer bakken met geld door Mozilla. In sommige landen is de deal nog wel van kracht, maar in bijvoorbeeld Amerika is Yahoo de standaard. Het evenzo activistische DuckDuckGo heeft met anderen ervoor gezorgd dat Android-telefoons niet standaard worden voorzien van Chrome als primaire browser. Gebruikers krijgen tegenwoordig eerst de vraag welke browser hun voorkeur heeft.

©PXimport

Mozilla versus Apple

Mozilla is niet bang om politiek actief te zijn. Het heeft 42.000 handtekeningen opgehaald voor netneutraliteit, zich regelmatig uitgesproken over Trump’s administratie en helpt regelmatig mee in rechtszaken. Als Mozilla ergens niet oke mee is, dan wordt dit altijd uitgesproken. Zo ook het feit dat er lange tijd geen Firefox op iOS bestond, omdat Apple niet toestond dat Firefox zoals het destijds was 100 procent op het platform mocht bestaan. Er zijn inmiddels concessies gedaan, waardoor Firefox op iOS kan bestaan en ook goed werkt. Het enige nadeel? Apple zal altijd Safari pushen. Dit is altijd de standaard browser.

Apple heeft die macht omdat het eigen producten heeft. Google heeft dit minder. Een computer is niet door Google gemaakt, waardoor het hier weinig kan afdwingen op het gebied van browsers. Mozilla kan dus altijd Firefox ter download aanbieden en de gebruiker kan ervoor kiezen dit de primaire browser te maken. Daarnaast is Mozilla ook meer aan het ontwikkelen naast Firefox, zoals een datalek-rapporteerdienst genaamd Monitor en een wachtwoordmanager genaamd Lockwise. Hoewel het Mozilla siert om hard te blijven werken aan veiligheid op het internet, is het niet per se nodig om meer te doen dan Firefox alleen. Immers bereikt Mozilla met Firefox nog steeds een groot deel van de markt, ondanks dat het geen eigen OS of hardware heeft.

Meta zou in de loop van dit jaar gezichtsherkenningstechnologie aan diens slimme brillen willen toevoegen.

Dat claimt The New York Times van bronnen te hebben vernomen. De gezichtsherkenningstechnologie zou ergens later dit jaar naar de slimme Ray-Ban- en Oakley-brillen van het bedrijf komen.

Volgens The New York Times zouden de brillen met de technologie gezichten in de omgeving kunnen identificeren via de ingebouwde camera. Daar zouden de brillen profielen van socialmediaplatforms van Meta, zoals Facebook en Instagram, voor gebruiken. Vervolgens zouden dragers van de bril informatie over de persoon in kwestie krijgen.

Logischerwijs zorgt het gerucht voor wat ophef rondom privacy. Meta zou dan ook nog overwegen dat het alleen mogelijk wordt om de technologie in te zetten bij mensen waar de drager een connectie mee heeft op social media. Maar het is nog niet uitgesloten dat Meta er voor kiest dat met de bril ook vreemden herkend kunnen worden via openbare profielen.

Het lijkt waarschijnlijk dat de functie er komt; The New York Times citeert een interne memo van Meta waarin te lezen valt dat het een goed moment is om de functie te lanceren gezien de huidige politieke onrust. Dit omdat veel organisaties die bezwaar zouden maken tegen dergelijke technologie, het te druk zouden hebben met andere problemen. Meta zelf heeft het gerucht aan The New York Times bevestigd noch ontkend.

Je merkt het aan laptops, smartphones en gameconsoles: de prijzen lopen dit jaar op. Inflatie speelt mee, maar dat is niet de voornaamste reden. Waar chipmakers, vooral de geheugenfabrikanten, tot voor kort vooral produceerden voor de traditionele (consumenten)markt, gaat er nu steeds meer capaciteit naar grote AI-datacenters. Daardoor worden geheugen en opslag schaarser. En als iets schaarser wordt, stijgt de prijs. Hoe dat zit en wat dat voor jou betekent, lees je hier.

AI als Rupsje Nooitgenoeg

Zie de geheugenchipindustrie als een bakkerij met een beperkt aantal ovens. Jarenlang werd de capaciteit van die ovens gebruikt voor standaardbrood: regulier DRAM-geheugen (Dynamic random access memory)en NAND-opslag (flashgeheugen) voor consumententech. Nu vragen AI-servers om een nieuw soort brood: high bandwidth memory (HBM). HBM is speciaal geheugen dat direct naast de rekenchip zit, zodat data veel sneller heen en weer kan. En de vraag is groot: marktanalisten verwachten dat datacenters in 2026 een heel groot deel van de geproduceerde geheugenchips gaan opslokken, met schattingen die richting 70 procent gaan Het gevolg is simpel: als meer ovens worden gereserveerd voor dat 'speciale brood', kan er minder standaardbrood gebakken worden. En dat betekent dus dat gewoon geheugen fors duurder aan het worden is.

©Bron prijsdata: Tweakers

RAM-tekort is niet de enige oorzaak

Dat de prijzen van geheugen en opslag in korte tijd zo gestegen zijn, ga je dus voelen: want dit zijn basis-onderdelen in bijna elke laptop of smartphone. Daar komt nog bij dat ook cpu's tijdelijk lastiger te leveren (en in sommige gevallen duurder) waren. Ook van andere onderdelen (denk: printplaten, batterijen en stroomregelchips) is de prijs omhoog aan het gaan. Daarnaast maken nieuwe standaarden zoals Wifi 7 en USB 4 sommige onderdelen bovendien complexer en daarmee duurder.

Geheugenchip en geheugen, wat is het verschil?

Een geheugenchip is het fysieke onderdeel dat uit de fabriek komt: zo'n klein rechthoekig blokje dat je op een printplaat ziet zitten. Je kunt het zien als bakstenen en een muur. De geheugenchips zijn de bakstenen. Een RAM-module is de muur, opgebouwd uit meerdere bakstenen op één printplaat. Een typische module bevat meerdere chips die samen die 8, 16 of 32 GB vormen. En precies daarom werkt een tekort aan chips zo snel door. Als er minder chips beschikbaar zijn, kun je minder RAM-modules maken, minder ssd's vullen en minder chips plaatsen in laptops, telefoons en tablets.

©Batorskaya Larisa

Laptops, smartphones en consoles: daarom worden ze duurder

De onderstaande tabel laat zien globaal zien welk deel van het budget naar de verschillende onderdelen gaat. Daarbij moet wel aangetekend dat het om een schatting van percentages gaat; harde cijfers hierover zijn moeilijk te vinden.  Hierdoor zie je beter waar de pijn van de huidige geheugen- en chiptekorten het hardst wordt gevoeld.

Kijk je puur naar deze tabel, dan zou je verwachten dat vooral gameconsoles heel sterk in prijs gaan stijgen. Maar volgens kenners van de markt zouden consolebouwers hun best doen om in ieder geval voorlopig de prijs gelijk te houden – juist omdat de Switch 2 net uit is en de Xbox Series en PS5 al meerdere prijsverhogingen hebben gehad. De klap daar zal eerder opgevangen worden door alles eromheen: denk aan accessoires en abonnementen zoals PlayStation Plus.

Bij laptopfabrikanten en smartphonemakers ligt dat anders. Die hebben geen andere producten in het ümfeld die ingezet kunnen worden om de kosten van het belangrijkste product niet al te veel te hoeven verhogen. De stijgende kosten van geheugen, opslag en processor zullen daar dus wel impact gaan hebben, zo is de verwachting.

Hogere prijzen of minder waar voor je geld

Die impact heeft grofweg twee smaken. Enerzijds zal vooral premium tech duurder worden, maar krijg je daar wel meer voor terug; anderzijds zullen bij mid-range tech de prijzen waarschijnlijk minder hard stijgen, maar krijg je daar tegelijkertijd minder waar voor je geld. Krimpflatie.

Premiumtech: duurder, maar meer mogelijkheden

Hier spelen twee dingen: niet alleen zijn chips minder goed leverbaar, er wordt tegelijkertijd hard gewerkt aan nieuwe productietechnieken (zoals de 2-nanometer chiptechnologie van marktleider TSMC). De productie van zo'n nieuwe chip is een ingewikkeld en duur proces. Dat drijft de prijs op.

Wel is het zo dat je als consument profiteert van de mogelijkheden van de nieuwste generatie chips. Die kunnen langer hoge prestaties volhouden en toch koeler blijven, simpelweg omdat de chip efficiënter met energie omgaat. Dat merk je echt in de praktijk. Dus ja, je betaalt meer, maar je krijgt er ook meer voor terug.

©StocksJust4You - stock.adobe.com

Mid-range: niet duurder, wel mindere specs

Bij de middenklasse proberen merken de prijs aantrekkelijk te houden. Als onderdelen duurder worden, moeten ze ergens compenseren. Je krijgt dan voor ongeveer dezelfde adviesprijs als het model van vorig jaar een smartwatch of telefoon met minder opslag, minder RAM of trager werkgeheugen dan de generatie van vorig jaar. Of het model wordt uitgekleed: extra's (bijvoorbeeld een snellere opslagvariant, betere camera, luxere afwerking) verdwijnen.

En de budgetmodellen?

Hele goedkope modellen hebben het extra lastig. Daar zit weinig marge op, dus een stijging van onderdelenprijzen hakt er direct in. Het principe is hetzelfde als bij mid-range, maar het pakt hier vaker scherper uit: er is minder ruimte om kosten op te vangen, dus je merkt het sneller in RAM, opslag of snelheid. Daarnaast kunnen fabrikanten in het laagste segment ook kiezen om instapmodellen te schrappen, of om 'nieuwe' modellen uit te brengen die intern weinig veranderen. Dat betekent vaak ook: minder keuze voor jou.

Conclusie

Tech is in 2026 duurder geworden omdat de chipindustrie zich steeds meer richt op AI-datacenters. Daardoor verschuift productiecapaciteit naar specialistisch geheugen, en stijgen de prijzen van standaardgeheugen en opslag.

Het advies voor jou is vooral praktisch: als je nu al weet dat je extra RAM, een grotere ssd of een nieuwe smartphone, laptop of gameconsole nodig hebt, wacht dan niet te lang. De signalen uit de markt wijzen erop dat prijzen en beschikbaarheid voorlopig onder druk blijven staan. Dat maakt vergelijken weer belangrijker dan de afgelopen jaren. Kijk niet alleen naar de prijs, maar kijk extra goed naar de specificaties. En kijk daarbij vooral naar RAM en opslag: daar zie je de effecten van wat er nu speelt het snelst terug.