Ken je die quizzen op de radio nog waarbij de luisteraar na het beluisteren van (een stukje) intro een bepaald liedje moest raden? Zo'n muziekquiz kun je met ook met vrienden spelen, maar dan nog een stukje moeilijker! Het enige dat je nodig hebt is het gratis programma Audacity en wat op internet verkrijgbare multitrack-audiobestanden.

Oké, we geven het toe, de auteur van dit artikel is gek van pubquizzen en heeft al meerdere collega’s van de redactie met deze hobby aangestoken. Dus een waarschuwing vooraf: het kan verslavend zijn!

01 Multitrack

Een echte muziekliefhebber herkent een nummer al na een paar tonen. Hoe leuk is het dan om op basis hiervan een leuke quiz te maken voor een avondje muziekplezier. En we maken het een stapje moeilijker door niet alle instrumenten te laten horen.

Hiervoor gebruiken we multitrack-audiobestanden. Dit zijn muziekfiles waarin meerdere instrumenten afzonderlijk op aparte stereotracks zijn opgenomen. Dat zijn natuurlijk niet bestanden die je dagelijks gebruikt. Sterker nog: dergelijke bestanden zijn normaliter alleen voor gebruik door bijvoorbeeld geluidsstudio’s. Maar als je op internet goed zoekt op de term ‘multitrack audio’ of ‘isolated tracks’, dan kom je toch wat materiaal tegen waarvan je niet verwacht dat dit te downloaden valt. Ook op

kun je diverse losse audiofragmenten van bekende popnummers vinden. In die gevallen vind je een losse track van bijvoorbeeld alleen een basgitaar, drumpartij of keyboards. Die opnamen zijn zelfs van het originele muziekstuk, wat het geheel nog interessanter maakt. Niet alleen voor een muziekquiz, maar ook als je fan bent van een bepaalde artiest of graag muziek wilt leren spelen. Met de afzonderlijke tracks kun je zonder afleiding van de omringende instrumenten precies horen hoe iets wordt gespeeld. Multitrack-audiobestanden worden aangeboden in het ogg-vorbis codecformaat en dragen de extensie .mogg.

02 Inhoud van multitrack openen

Er zijn niet veel gratis audioprogramma’s die overweg kunnen met multitrack-audio. Audacity is een digitale audioduizendpoot dat dat wel kan. Er zijn versies voor Windows, macOS en Linux beschikbaar. Installeer de software en open het gedownloade mmog-bestand via het menu Bestand / Openen. Het openen van het bestand duurt even, omdat Audacity eerst alle afzonderlijke tracks uit het hoofdbestand splitst. Sommige mmog-bestanden bevatten zo’n vijf of zes afzonderlijke instrumententracks. Een gemiddeld muzieknummer heeft doorgaans veel meer instrumenten, en om die reden zul je bij sommige audiosporen ook meerdere instrumenten horen; het is niet altijd mogelijk om een instrument compleet te isoleren. Over het algemeen zijn de drums, basgitaar en de stemmen wel apart te beluisteren. Maar dat is een kwestie van uitproberen, van tevoren kun je dat niet zien, het bestand moet je dus altijd eerst openen in Audacity om de afzonderlijke kanalen te kunnen afluisteren.

©PXimport

03 Stereotrack

Als je je mogg-bestand in Audacity hebt geopend, zie je direct hoeveel verschillende audiosporen het bestand bevat. Audacity splitst automatisch ieder audiospoor in een linker- en rechterkanaal, oftewel twee keer mono. Heb je een bestand geopend met zes afzonderlijke audiosporen, dan zie je er in Audacity dus 12. Gelukkig groepeert Audacity de kanalen wel bij elkaar en het is eenvoudig om de twee mono-sporen samen te voegen tot één stereotrack. Dat doe je als volgt: klik bij het bovenste audiospoor van de groep van twee op het kleine zwarte pijtje naar de naam van het audiobestand en kies uit het menu voor de optie Stereotrack maken. Een stereotrack klinkt net even wat ruimtelijker dan een afzonderlijk mono-track.

©PXimport

Drums, drums en nog eens drums

©PXimport

04 Sporen afluisteren

Een mogg-bestand bevat de verschillende audiokanalen, maar je kunt nergens uit aflezen welk kanaal welk instrument bevat. Dat kan alleen maar als je het afzonderlijke spoor afspeelt. In Audacity kun je je gekozen spoor geïsoleerd (solo) afspelen. Dat doe je eenvoudig door aan de linkerkant bij het audiospoor op de knop Solo te klikken. Alle andere sporen worden dan automatisch gedempt.

Met het afspelen van een solo-track wordt het pas echt leuk. Vooral als je fan bent van een bepaalde muzikant en precies wilt kunnen horen hoe hij of zij speelt, want dat kun je nu goed hoeren. Dat geldt overigens ook voor de zangpartijen: vaak hoor je dan nog wat grappige dingen die in de uiteindelijke mix nooit te horen zijn, zoals een zucht of een kuchje, of net even een andere manier van zingen omdat er geen achtergrondkoortjes te horen zijn. Kortom: voor echte fans van een bepaalde band of muzikant kan dit leuke inzichten opleveren.

©PXimport

05 Remixen

Met de afzonderlijke audiosporen zijn nog veel meer leuke dingen te doen. Als je van audiobewerking en muziek houdt, kun je aan de hand van de verschillende audiotracks een complete remix maken. Je pakt dan de vocal-tracks van één nummer, de drumpartij van een ander nummer en weer van een ander nummer de keyboardpartij. In Audacity kun je ieder spoor los opslaan als een audiobestand, en die sporen daarna samenvoegen in een nieuw project. Een enkel audiospoor exporteren doe je als volgt: selecteer het spoor dat je wilt opslaan en kies vervolgens voor Bestand / Geselecteerde audioexporteren. Audacity kan je audiotrack opslaan in verschillende bestandsformaten, onder meer wav, mp en ogg-vorbis.

©PXimport

06 Muziekquiz

Met de genoemde mogelijkheden in Audacity in combinatie met een multitrack-audiobestand kun je zelf voor Leo Blokhuis spelen, bijvoorbeeld met vrienden of familie. Het leuke van multitrack-audio is namelijk dat je ook tijdens het afspelen afzonderlijke audiosporen aan en uit kunt zetten. Als je een ‘raad het liedje’-quiz wilt spelen, begin je bijvoorbeeld eerst met de baslijn, vervolgens laat je een ritmegitaar meelopen, daarna een leadgitaar et cetera. Hoe eerder het nummer op basis van zo min mogelijk instrumenten wordt geraden, des te meer punten die je kunt verdienen.

Om telkens een audiospoor in te schakelen in Audacity tijdens het afspelen, kies je eerst voor het audiospoor dat je als eerste wilt afspelen. Selecteer die en klik op de knop Solo, aan de linkerkant. Druk nu op de afspeelknop in de bovenbalk. Alle andere tracks zijn nu gedempt, alleen je gekozen spoor wordt afgespeeld. Om een tweede instrument bij te voegen, klik je op de Dempen-knop voor die track (die ingedrukt was). De stappen herhaal je net zo lang tot alle instrumenten van het nummer worden afgespeeld of tot het liedje geraden is.

©PXimport

07 Tracks benoemen

Als je een multitrack-audiobestand voor de eerste keer opent, kun je niet zien welke track welk instrument vertegenwoordigt. Daarvoor moet je iedere track altijd even solo afluisteren. Gelukkig heeft Audacity wel de mogelijkheid om de individuele tracks van een eigen naam te voorzien, zodat je zelf iedere track een makkelijk te identificeren naam kunt geven. Hernoemen van een audiospoor doe je als volgt: klik aan de linkerzijde van de track net naast het kruisje op de naam van het bestand en kies uit het menu voor Naam. Het gekozen spoor geef je nu een eigen naam, bijvoorbeeld Basgitaar.

©PXimport

Efficiënt werken draait niet alleen om software. Soms zit de grootste winst in iets eenvoudigs, zoals hoe je de muis gebruikt. De Windows-muis zit vol slimme functies die de meeste gebruikers nooit opmerken: automatisch scrollen, vensters in lay-outs plaatsen, snel bestanden selecteren, acties aan muisknoppen koppelen…

 De middelste muisklik (scrollwieltje-klik) is een onderschatte snelkoppeling. Klik met het scrollwieltje op een app die vastgemaakt is aan de taakbalk en er wordt meteen een nieuw venster van die app geopend. Handig als bijvoorbeeld Word al actief is en je snel een tweede leeg document wilt openen. Ook in Windows Verkenner werkt dit trucje. Klik met het scrollwieltje op een map en hij opent in een nieuw tabblad. Een tabblad sluiten gaat al even eenvoudig. Klik met het scrollwieltje op het tabblad van Verkenner of de webbrowser en het verdwijnt meteen. Kortom, de scrollwieltje-klik is de snelste manier om tabbladen te openen en te sluiten.

Automatisch scrollen

Wist je dat je helemaal niet hoeft te blijven draaien aan het scrollwieltje om door lange webpagina’s of documenten te gaan? Klik ergens op de pagina met het scrollwieltje (middelste muisknop). Er verschijnt een rond pictogram bij de cursor: automatisch scrollen is actief . Beweeg nu de muis lichtjes omhoog of omlaag. De pagina begint automatisch te scrollen. Hoe verder je de cursor van het pictogram af beweegt, hoe sneller de pagina scrollt. Breng je de cursor terug naar het midden, dan vertraagt het scrollen of stopt het helemaal. Ideaal voor lange artikelen, pdf’s of Word-documenten. Als je klaar bent, klik je nogmaals op het scrollwieltje om automatisch scrollen uit te schakelen.

Muisknoppen aanpassen met XMBC

Heb je jezelf een high-end muis cadeau gedaan, dan krijg je daar meestal bijbehorende software bij waarmee je knoppen en snelkoppelingen kunt configureren. Daarmee kun je de productiviteit van de muis enorm verhogen. Maar ook met een gewone muis kun je verrassend veel aanpassen dankzij X-Mouse Button Control (XMBC, www.kwikr.nl/xmbc). De freewaretool werkt met profielen per programma, zodat je de standaard muisbediening niet verandert. X-Mouse Button Control is een klein maar bijzonder krachtig Windows-programma waarmee je muisknoppen kunt herprogrammeren. Vooral handig voor wie veel aan de pc werkt, games speelt of specifieke software gebruikt met terugkerende handelingen. Enkele voorbeelden van wat je met XMBC kunt doen: een muisklik instellen om met één handeling tekst te kopiëren of plakken; extra muisknoppen simuleren (ideaal voor gamers die geen duimknoppen hebben); een schermafdruk maken via een muisknop; of meteen een screenshot-tool zoals het Knipprogramma starten. De tool is gratis en reclamevrij. Enig minpunt: de interface oogt wat technisch en kan beginners even afschrikken.

Met XMBC kun je toepassingen koppelen aan muisknoppen.

Snap Layouts

In Windows 11 kun je vensters moeiteloos in een vaste indeling op het scherm plaatsen dankzij Snap Layouts. De officiële Nederlandstalige term is Uitgelijnde vensters, maar vrijwel iedereen spreekt van Snap Layouts. In plaats van zelf vensters te verslepen en te schalen, kies je een voorgedefinieerde lay-out: twee vensters naast elkaar, drie of vier vensters in een raster, een asymmetrische verdeling, zoals 1/3 + 2/3 van het scherm. Open een venster dat je wilt plaatsen. Beweeg de muisaanwijzer boven de knop Maximaliseren. Er verschijnt een menu met verschillende lay-outs. Je kunt ook de toetscombinatie Windows-toets+Z gebruiken. Klik op een lay-outzone en het venster wordt daar automatisch in geplaatst. Windows toont vervolgens de andere open vensters. Klik om de resterende zones te vullen. Extra handig is ook de volgende methode. Sleep een venster langzaam naar het midden bovenaan het scherm. Hierdoor verschijnt een raster met alle beschikbare lay-outs. Laat los om het venster vast te klikken. Het is mogelijk om de instellingen aan te passen via Instellingen / Systeem / Multitasking en dan kies je Uitgelijnde vensters. Hier kun je onder andere bepalen of Windows suggesties toont voor het vullen van de andere zones.

Horizontaal scrollen

Werk je in een grote spreadsheet, bewerk je een brede afbeelding of wil je in een video-editor door de tijdlijn bewegen? Dan hoef je niet te mikken op de kleine schuifbalk onderaan het scherm, je kunt ook horizontaal scrollen met het scrollwieltje. Om horizontaal te scrollen met een muis en het scrollwieltje, houd de Shift-toets ingedrukt en scrol daarna omhoog of omlaag met het scrollwieltje. In sommige programma’s, zoals Microsoft Excel, is de sneltoets Ctrl+Shift in combinatie met het scrollwieltje. Scrol je naar beneden, dan verschuift de inhoud van links naar rechts. Scrol je naar boven, dan gaat de inhoud van rechts naar links. Laat je de Shift-toets los, dan werkt het scrollwieltje weer gewoon verticaal.

Slepen met de rechtermuisknop

We slepen bestanden en mappen bijna altijd met de linkermuisknop om ze te verplaatsen. Maar probeer het eens met de rechtermuisknop, dat geeft je veel meer controle. Klik met de rechtermuisknop op een bestand of map en sleep het naar de gewenste locatie. Wanneer je de muisknop loslaat, verschijnt een snelmenu waarin je kunt kiezen: Hierheen kopiëren, Hierheen verplaatsen, Hier snelkoppelingen maken. Heb je een compressietool geïnstalleerd, zoals 7-Zip of WinRAR, dan verschijnen die opties ook in het menu. Je kunt bovendien meerdere items selecteren en die tegelijk met de rechtermuisknop slepen. Ideaal om in één keer snelkoppelingen op het bureaublad te plaatsen.

Meteen het volledige contextmenu

In Windows 11 is het contextmenu (het menu dat verschijnt bij een rechtermuisklik) vereenvoudigd. Pictogrammen voor Knippen, Kopiëren, Plakken, Naam wijzigen en Verwijderen staan bovenaan en het menu zelf is korter. Dat oogt overzichtelijker, maar soms heb je juist het klassieke volledige contextmenu nodig. Je kunt onderaan op Meer opties weergeven klikken, maar dat kost telkens een extra handeling. Ben je het beu om telkens die extra klik te moeten maken? Houd dan gewoon de Shift-toets ingedrukt en klik met de rechtermuisknop op de map of het bestand. Hierdoor opent direct het volledige klassieke contextmenu waar je toegang hebt tot alle rechtermuisknopopties van Windows.

Vensters maximaliseren en verkleinen

Dubbelklik op de titelbalk bovenaan een venster om een venster te maximaliseren. Staat het venster al gemaximaliseerd? Dubbelklik opnieuw op de titelbalk en het venster keert terug naar zijn vorige formaat. Dit werkt een stuk sneller dan mikken op de kleine maximaliseer-/herstelknop. Je kunt ook dubbelklikken op het pictogram van het venster in de linkerbovenhoek om dat venster meteen te sluiten. Bij sommige moderne Windows 11-apps staat er géén pictogram in de titelbalk en werkt deze truc dus niet. Voorbeelden waarbij het wel werkt: Kladblok, Taakbeheer, register-editor en veel traditionele desktopsoftware. 

Sneller zoomen

Een van de meest onderbenutte functies van de muis is de mogelijkheid om in en uit te zoomen met behulp van het scrollwieltje. Houd de Ctrl-toets ingedrukt en rol met het wieltje omhoog om in te zoomen, rol omlaag om uit te zoomen. Dit werkt bijna overal: op webpagina’s, Word-documenten, Excel-sheets, pdf-bestanden, fototoepassingen en grafische software, Windows Verkenner … Het voordeel is dat je hand op het toetsenbord én op de muis blijft, zonder de workflow te onderbreken. In sommige browsers kun je met Ctrl+0 (nul) altijd terugkeren naar 100 procent zoom. In Microsoft Word werkt Ctrl+muiswieltje zelfs terwijl je een selectie maakt in de statusbalk onderaan, waardoor je extra controle krijgt over de weergave.

Slimmer selecteren

Meerdere bestanden selecteren hoeft geen gedoe te zijn. Windows biedt twee handige methoden. De eerste manier (Shift+klik) gebruik je om een aaneengesloten reeks items te selecteren. Klik op het eerste bestand in de reeks, houd de Shift-toets ingedrukt en klik op het laatste bestand. Alles daartussen wordt automatisch geselecteerd. De tweede manier (Ctrl+klik) dient om meerdere niet-aansluitende bestanden te selecteren. Houd de Ctrl-toets ingedrukt en klik op elk bestand dat je wilt toevoegen. Als je per ongeluk het verkeerde bestand hebt geselecteerd, klik je er nogmaals op terwijl je de Ctrl-toets nog steeds ingedrukt houdt. Vaak is het handig om deze twee methoden te combineren. Veronderstel dat je eerst met Shift-klik een aansluitende reeks bestanden hebt geselecteerd vanaf nummer 7 tot en met 63, maar je wilt bestand 52, 57 en 60 niet in de selectie. Dan kun je met Ctrl-klik deze drie items uit de selectie verwijderen.

Er gingen onlangs al geruchten over, maar nu is het zo goed als zeker: vanaf 27 februari zijn Pokémon FireRed Version en Pokémon LeafGreen Version speelbaar op Nintendo Switch en Nintendo Switch 2 via de eShop.

Na eerdere geruchten zijn beide games nu inmiddels op de Nintendo eShop verschenen: hier en hier. Daarbij kost elk spel 20 euro.

Officieel zijn de Switch-releases van de klassieke games nog niet aangekondigd op moment van schrijven. Op 27 februari is het Pokémon Day, een jaarlijkse viering van alles rondom Pokémon. Het ligt dan ook in de lijn der verwachting dat de Switch-versies van de games op die dag worden aangekondigd en meteen worden uitgebracht.

Volgens de beschrijving op de eShop wordt lokale draadloze multiplayer ondersteund, en zal Pokémon Home op een later moment ook worden ondersteund. Overigens zullen diverse regio's unieke taalversies ontvangen, net als bij het origineel. Dat betekent bijvoorbeeld dat mensen die het spel in de Verenigde Staten kopen, alleen een Engelse taal kunnen selecteren in de games.

Er gingen eerder al geruchten dat de Pokémon-games opnieuw uitgebracht zouden worden om de franchise te vieren. De Pokémon-reeks bestaat dit jaar namelijk dertig jaar.

Over Pokémon FireRed en LeafGreen

Pokémon Red en Pokémon Blue waren de eerste Pokémon-games die in 1996 verschenen, terwijl FireRed Version en LeafGreen Version uit 2004 afkomstige Game Boy Advance-remakes zijn van de spellen.

In deze Pokémon-games verkennen spelers de originele Kanto-regio, waar men wilde pokémon tegenkomt die men kan vangen, om ze vervolgens in te zetten in gevechten tegen andere pokémon. Spelers nemen het namelijk op tegen ervaren Gym Leaders en proberen de beste pokémontrainer ooit te worden. De FireRed- en LeafGreen-versies van de game voegen ook de nieuwe regio Sevii Islands toe.