Een computersysteem is handig en betrouwbaar … tot er een probleem opduikt. Zowel op het gebied van (systeem)software als hardware kunnen er allerlei zaken misgaan. Gelukkig kun je rekenen op een scala aan troubleshooting-tools.

1 Probleemoplossers

In dit artikel stellen we uitsluitend gratis externe tools voor, en gaan we voorbij aan ingebouwde apps als Betrouwbaarheidscontrole en Systeemherstelpunt, geavanceerde opstartopties als Herstelomgeving en Opstartherstel, en aan beheerdercommando’s als dism en sfc. We maken een uitzondering voor de ingebouwde probleemoplossers, die voor diverse situaties oplossingen kunnen bieden. Je vindt ze bij Instellingen / Systeem (Windows 11) of Bijwerken en beveiliging (Windows 10), waarna je op Problemen oplossen / Andere (of Extra) probleemoplossers klikt. Je vindt hier uiteenlopende probleemoplossers, zoals voor Audio afspelen, Internetverbindingen of Zoeken en indexeren. Druk op de knop Uitvoeren en volg de verdere stappen.

2 Microsoft SaRA

SaRA staat voor Support and Recovery Assistant en is specifiek gericht op het diagnosticeren van problemen met Microsoft-producten. Het startscherm bevat negen categorieën, waaronder Teams, Office en Office-apps, Windows en Webversie van Outlook. Afhankelijk van je keuze verschijnen in het volgende venster specifieke probleemgevallen. Kies je bijvoorbeeld Office en Office-apps, dan krijg je tien opties, zoals Ik heb een Office 365-abonnement, maar ik ondervind problemen bij het installeren. Houd er rekening mee dat je voor een aantal probleemoplossingen met je Microsoft-account moet inloggen.

www.aka.ms/sarasetup

3 HWiNFO

Als je een probleem met je hardware vermoedt, dan moet je wel goed weten over welke hardwarecomponenten je systeem beschikt. HWiNFO geeft je deze informatie. Het hoofdvenster is overzichtelijk ingedeeld in categorieën als Centrale processor(s), Moederbord, Intern geheugen, Grafische adapter, Monitor, Schijfstations en Netwerk. De meeste categorieën zijn verder onderverdeeld en van elke (sub)categorie vind je gedetailleerde informatie in het rechterdeelvenster. Wat HWiNFO onderscheidt van de meeste andere systeeminformatietools, is dat het ook actuele informatie biedt over diverse systeemsensors, temperaturen en voltages. Je kunt zelf bepalen hoe gedetailleerd je die informatie wilt zien. Bovendien kun je de informatie loggen en HWiNFO zelfs gebruiken om een pc op afstand te controleren.

www.hwinfo.com

4 Unknown Device Identifier

Windows herkent massa’s hardwareonderdelen en vindt er meestal ook de geschikte en up-to-date drivers voor. Toch kan het gebeuren dat je in het Apparaatbeheer (druk op Windows-toets+R en voer devmgmt.msc uit) een onbekend apparaat aantreft, waarvoor dus ook geen (correcte) driver werd geïnstalleerd. Nu kun je deze wel opzoeken via het eigenschappenvenster van dit apparaat door op het tabblad Details de optie Hardware-id’s te selecteren, maar de tool Unknown Device Identifier maakt deze klus eenvoudiger. Je krijgt hier een lijst van alle drivers, inclusief de hardware-id’s, de producent en het apparaattype. Met behulp van deze informatie kun je (op internet) gerichter zoeken naar de juiste driver.

www.zhangduo.com/udi.html

5 Minitool Partition Wizard Free

Hoewel Windows een eigen module voor schijfbeheer heeft, kan deze soms beperkt zijn in functionaliteit. In dat geval kan een flexibelere partitiebeheerder als Minitool Partition Wizard (Free) uitkomst bieden. We hebben hiermee bijvoorbeeld al een haperende usb-stick kunnen herformatteren na het verwijderen van de partities (toen dit met Windows niet lukte). Andere mogelijkheden zijn nog het splitsen, schalen en verplaatsen van partities, het converteren van het partitietype of het bestandssysteem, het uitvoeren van een lees- en schrijftest en zelfs het terughalen van verloren gewaande data.

www.minitool.com/partition-manager/partition-wizard-home.html

6 Active@ Hard Disk Monitor

Als je harde schijf of ssd al wat ouder is, of als je te maken hebt met lees- of schrijffouten, dan kan het handig zijn om de tool Active@ Hard Disk Monitor te installeren. Deze tool bewaakt op de achtergrond de S.M.A.R.T.-gegevens (Self-Monitoring, Analysis and Reporting Technology) van je schijf en kan je via een melding of zelfs een e-mail op de hoogte stellen wanneer een belangrijke waarde, zoals de schijftemperatuur, een bepaalde drempel overschrijdt. Je kunt de controlefrequentie zelf instellen.

www.disk-monitor.com

7 Active@ Disk Editor

Active@ Disk Editor, van dezelfde ontwikkelaars als de vorige tool, is een zogenaamde fysieke schijfeditor of hex-editor. Hiermee kun je direct, als het ware onder het bestandssysteem door, toegang krijgen tot de schijf, zodat je schijfgebieden als (master) boot record, FAT, MFT en partitietabel kunt benaderen. Je kunt tevens de ruwe binaire gegevens van opgeslagen bestanden bekijken. Wanneer je Active@ Disk Editor in schrijfmodus gebruikt, kun je zelf aanpassingen maken. Dit biedt gevorderde gebruikers de mogelijkheid om corrupte schijfstructuren en gegevensbestanden te herstellen, maar ook voor forensisch onderzoek.

www.disk-editor.org

8 Lazesoft Recovery Suite

Wanneer Windows volledig crasht, is het systeem niet altijd zomaar te herstellen. Je kunt het echter proberen door je pc op te starten met een bootable usb-stick, zoals de reddingsstick van Lazesoft Recovery Suite (de Home Edition is gratis), gebaseerd op WinPE. Je kunt deze stick eenvoudig maken vanuit de desktopapplicatie. Wanneer je de pc hiermee opstart, krijg je direct toegang tot alle suite-onderdelen: Disk Image & Clone, Windows Recovery, Data Recovery en Password Recovery. Windows Recovery bijvoorbeeld bevat een scala aan tools waarmee je Windows weer operationeel kunt krijgen, met bijvoorbeeld hersteloperaties voor verschillende schijfstructuren.

www.lazesoft.com/lazesoft-recovery-suite-free.html

9 Windows Repair Toolbox

Windows Repair Toolbox is een uitgebreide gereedschapskist met tientallen analyse- en hersteltools voor verschillende rampscenario’s. De toolbox is onderverdeeld in rubrieken als Hardware, Repair, Backup&Recovery en Uninstallers. Deze tools worden op aanvraag gedownload, maar je hebt ook de mogelijkheid om alle tools in één keer op te halen (ongeveer 2,7 GB). Bovendien kun je andere tools aan deze gereedschapskist toevoegen. Windows Repair Toolbox is dus weinig meer dan een collector van externe tools, vaak met bekende namen (CPU-Z, Furmark, Autoruns, PatchMyPC, Revo Uninstaller), maar daarom niet minder interessant.

https://windows-repair-toolbox.com

10 WSCC

WSCC staat voor Windows System Control Center en volgt ongeveer hetzelfde concept als Windows Repair Toolbox. Ook deze tool is een verzameling van enkele andere sets met systeemtools, waaronder de bekende Sysinternals Suite en NirSoft Utilities. Het voordeel van WSCC is dat al deze tools – en dat zijn er een paar honderd – vanuit een centraal programmavenster beschikbaar zijn. Elk onderdeel, zoals File and Disk, Network, Process, Security en System Information, bevat meerdere tools die je met een muisklik kunt opstarten. Het gaat om portable tools, die je ofwel vanaf de opdrachtregel ofwel vanuit een programmavenster aanstuurt.

www.kls-soft.com/wscc

11 Hiren’s BootCD PE

Net als Lazesoft Recovery Suite kan Hiren’s BootCD PE worden opgestart vanaf een live usb-stick. Deze tool is gebaseerd op Windows 10 PE x64 en bevat de benodigde stuurprogramma’s voor wifi en ethernet, zodat je ook toegang hebt tot het netwerk (en internet). Dit kan handig zijn voor verschillende taken, zoals datahersteloperaties. De omgeving van Hiren’s BootCD PE bevat standaard meer dan zestig uiteenlopende gratis schijf- en systeemtools, overzichtelijk ingedeeld in categorieën, zoals Data Recovery, Diagnostic, Imaging en Partition Tools. Er zijn weliswaar ook live reddingssticks die op Linux zijn gebaseerd, maar Hiren’s BootCD PE is voor Windows-gebruikers heerlijk herkenbaar.

www.hirensbootcd.org

12 Recuva

Hoewel regelmatig back-ups maken de beste manier blijft om dataverlies te voorkomen, kun je het bij gebrek aan recente back-ups nog proberen met Recuva. Standaard begeleidt een wizard je door het hele proces van gegevensherstel. Je geeft eerst aan welke bestandstypes je wilt herstellen en op welke locatie de bestanden oorspronkelijk waren opgeslagen. Als de eerste scanronde geen resultaten oplevert, kun je ervoor kiezen om een grondigere (maar tijdsintensievere) scan uit te voeren. Met kleurcodes geeft de tool de herstelkansen aan, waarna je de geselecteerde bestanden hopelijk kunt herstellen.

www.ccleaner.com/nl-nl/recuva

13 Malwarebytes

Met Microsoft Defender Antivirus heb je standaard al een degelijke antivirusoplossing in Windows, maar bij twijfel is het verstandig om een second opinion te krijgen. Malwarebytes is hiervoor zeer geschikt. Aangezien (de gratis versie van) Malwarebytes niet op de achtergrond draait, kun je deze probleemloos naast je eigen antivirusoplossing gebruiken. Potentiële malware plaats je met één druk op de knop in quarantaine. Na afloop ontvang je een rapport en kun je items in quarantaine op elk gewenst moment herstellen, definitief verwijderen of op de ‘whitelist’ plaatsen.

www.malwarebytes.com

14 ESET SysRescue

Diep in je systeem verscholen malware, zoals root- en bootkits, blijven soms onopgemerkt door antivirustools omdat ze actief zijn voordat Windows opstart. In zo’n geval kan een live bootstick inclusief antivirustool helpen. Hoewel Microsoft Defender Antivirus een offline scan biedt, gaat onze voorkeur uit naar een oplossing als ESET SysRescue. Dit wordt geleverd als een img-bestand, dat je met een tool als Rufus naar een bootstick omzet. Hiermee kun je een systeemscan uitvoeren en de mogelijke bedreiging neutraliseren. Het hele (opstart)proces kan wel even duren.

www.eset.com/nl/support/sysrescue/

15 NetSpot

Als je problemen hebt met je wifi-verbinding, kan NetSpot (Free edition) een handige tool zijn. Het geeft een overzicht van alle gedetecteerde draadloze netwerken, met informatie zoals huidige en gemiddelde signaalsterkte, gebruikte wifi-band, kanaal(breedte), versleutelingsmethode en wifi-standaard. Je stelt zelf het scaninterval in en je kunt ook de signaalsterktegrafiek over een langere periode bekijken of een kanaaloverzicht opvragen. Hierdoor kun je problemen met zwakke of overlappende signalen sneller herkennen. Houd er rekening mee dat de functie voor een volledige ‘site survey’ niet beschikbaar is in de gratis versie.

www.netspotapp.com/netspotpro.html

Google heeft een nieuwe versie van zijn AI-model Project Genie uitgebracht in de Verenigde Staten, waarmee spelers driedimensionale spelwerelden voor games kunnen genereren.

Project Genie is deze week uitgekomen voor AI Ultra-abonnees (dat 250 dollar per maand kost) in de Verenigde Staten. Hiervoor was Project Genie alleen nog maar voor een selecte groep te gebruiken. Het is niet bekend wanneer de tool in Nederland beschikbaar komt.

Zo werkt Project Genie

Project Genie combineert diverse AI-tools, zoals AI-chatprogramma Gemini en de videotool Nano Banana Pro, om complete, interactieve spelwerelden te creëren. Spelers bepalen eerst het perspectief dat het personage in de spelwereld gebruikt en de manier waarop men interactie kan hebben met de spelwereld. Vervolgens kan men in realtime de spelwereld verkennen en wordt meer van de wereld automatisch gegenereerd. Daarbij kan men het uiterlijk van personages of de spelwereld aanpassen door zelf foto's te uploaden, bijvoorbeeld van mensen die men kent.

De tool is nog niet in staat om complete games te creëren. Er zitten namelijk diverse limieten aan Project Genie. Zo kan er maar zestig seconden gegenereerd worden en is er een maximum van 24 frames per seconde en een resolutie van 720p. Dat is niet afdoende om projecten als serieuze concurrentie van games te laten bestaan. In die zin is het meer een 'proof of concept' en moet het tonen hoe de toekomst van game-ontwikkeling er in combinatie met het gebruik van AI uit kan zien.

AI in combinatie met games

Generatieve AI wordt sowieso steeds vaker ingezet bij game-ontwikkeling, bijvoorbeeld bij het creëren van artwork, in-game assets of het creëren van stemmen. Steeds meer bedrijven zetten AI in bij de dagelijkse werkzaamheden die komen kijken bij game-ontwikkeling.

Dit zorgt echter ook voor veel controverse, omdat veel gamers hier principieel tegen zijn. Zij zien liever dat games geheel door mensen worden ontwikkeld. Daarbij is werk van AI in principe gebaseerd op werk van anderen, aangezien het daar van leert. Dat zorgt er voor dat veel gamers een afkeer hebben van het gebruik van AI bij game-ontwikkeling. Wanneer gamers ontdekken dat AI is ingezet bij het maken van games, worden deze spellen dan ook vaak hevig bekritiseerd, bijvoorbeeld via gebruikersrecensies op online gamewinkels.

Hieronder zijn enkele voorbeelden te zijn van beelden die met Project Genie zijn gecreëerd, waaronder projecten die wel erg op games van andere bedrijven lijken.

Het is zo goed als zeker dat Samsung hun Galaxy S26-serie op 25 februari aankondigt.

Insider Even Blass deelde op social media namelijk de uitnodiging voor het aankomende Galaxy Unpacked-evenement. Daaruit blijkt dat eerdere geruchten kloppen, en dat het evenement op 25 februari wordt gehouden.

Het was al bekend dat daar de nieuwe Galaxy S26-serie onthuld zou worden, dus nu weten fans van de smartphones van Samsung dat ze 25 februari in hun agenda moeten omcirkelen. Gezien de weergave van Galaxy AI-illustraties op de uitnodiging zal AI ook een grote rol spelen op het evenement. Hoe dan ook zal het grootste nieuws waarschijnlijk de opvolger van de Samsung Galaxy S25-serie zijn.

Over de Samsung Galaxy S26-toestellen

Samsung brengt dit jaar naar verwachting de Galaxy S26, S26+ en S26 Ultra. Eind vorig jaar lekten er al foto's van dummyversies van de smartphones op social media, waaruit blijkt dat deze modellen waarschijnlijk een ovaalvormig camera-eiland krijgen, vergelijkbaar met de Galaxy Z Fold-smartphones.

Qua kleuren zouden de nieuwe Galaxy-modellen in Black Shadow, White Shadow, Galactic Blue en Ultraviolet beschikbaar komen. Een grote focus zou ook liggen op de toevoeging van een privacyscherm - een optie zodat het moeilijker wordt voor omstanders om je het scherm van je smartphone te kijken.