Even snel een berichtje naar iemand sturen, daar denken we tegenwoordig niet eens meer bij na. Daar is echter bijna zestig jaar ontwikkeling aan vooraf gegaan. We duiken in de geschiedenis van instant messaging.

Het lijkt zo’n eenvoudig idee: elkaar een berichtje sturen. De technologie is ook niet zo ingewikkeld, het probleem is het protocol: er moet een systeem zijn waarop elke gebruiker, vanaf elk apparaat, met elk soort account berichten kan sturen naar iedere willekeurige persoon. Dat wilde lange tijd niet lukken, omdat iedereen z’n eigen feestje wilde vieren. Daarom ontstonden er vooral eilandjes: een Messenger van MSN, eentje van Yahoo, AOL en ga zo maar door. WhatsApp brak de markt open door een multiplatform messenger aan te bieden die gebruik maakt van iets dat iedereen heeft: een telefoonnummer.

BBM / Ping

De ondergang van BBM, oftewel de BlackBerry Messenger, zette vrij plotseling in, maar had volgens velen voorkomen kunnen worden door één eenvoudige beslissing: het openbaar maken ervan. Lang voordat WhatsApp, Facebook Messenger en iMessage bestonden, stuurden BlackBerry-gebruikers al massaal berichten naar elkaar via BBM. Het was een voor die tijd revolutionaire app, die geen equivalenten had op andere platformen. Als BlackBerry de app ook had vrijgegeven voor iOS en later Android, zouden apps als Ping (één van de eerste populaire IM-apps voor iOS, maar een vrij kort leven beschoren) en WhatsApp wellicht niet eens voet aan de grond hebben gekregen, en zou de toekomst van BlackBerry er wel eens heel anders uit hebben kunnen zien.

MSN Messenger

Een aparte vermelding in dit deze tijdlijn verdient deze IM-app van Microsoft absoluut. WhatsApp mag dan veel gebruikt worden, het is vooral een nuttige app. Dat was MSN Messenger in theorie ook, maar de liefde die men voor dit Windows-programma had was ongekend. Uren werden gestoken in het maken van leuke profielplaatjes, het aanpassen van de interface, en natuurlijk in het gebruik van allerlei emoticons om je naam zo kleurrijk mogelijk te maken. Ook was dit één van de eerste apps waarbij je een statusupdate kon geven om de wereld te laten weten hoe je je voelde. Het was een behoefte waarvan we niet wisten dat we hem hadden en dé manier om iemand een stille hint te geven dat je hem/haar toch wel erg leuk vond. Updates met wijzigingen aan het programma zorgden altijd voor enorm veel ophef, want ‘MSN Messenger zou nooit meer hetzelfde zijn’.

©PXimport

IRC

Wellicht heb je nog nooit van IRC gehoord. Toch is het één van de grootste sensaties die de digitale wereld ooit heeft gekend op het gebied van Instant Messaging. Het concept was eenvoudig: je downloadde een programma (een IRC-client) en maakte verbinding met een netwerk. Op dit netwerk vond je vervolgens de wereld aan chatrooms en kanalen, afgestemd op interesses. De populatie van de kanalen kon variëren van enkele zielen tot duizenden gebruikers. Wie eigenaar was van een chatroom genoot een behoorlijke status en geldingsdrang was dan ook aan de orde van de dag. Grote rellen waren er wanneer één van de moderators besloot dat de roem de hoofdmoderator naar het hoofd was gestegen en vervolgens een eigen kanaal startte. Dan moest er een keuze gemaakt worden: aan wie blijf je trouw. Het interessante is dat het vooral een gigantische groep hardcore gebruikers is geweest die zo fanatiek bezig zijn geweest op IRC, terwijl er ook grote groepen mensen zijn die nog nooit van deze vorm van chatten hebben gehoord.

©PXimport

Sociale media

Eigenlijk kun je stellen dat Instant Messengers de voorlopers zijn geweest van sociale media. Het waren immers apps als ICQ en MSN Messenger die begonnen met het toestaan van profielfoto’s, statusupdates en allerlei andere zaken om jezelf digitaal uit te drukken. In principe is dat natuurlijk wat we nu ook doen op sites als Facebook, Pinterest en Twitter. Interessant is daarbij dat het aanvankelijk bij sites als Hyves en MySpace vooral ging om visuele uitdrukking, het aanpassen van de interface en het gebruik van plaatjes, terwijl we over die zaken nu weinig controle meer hebben, en het vooral gaat om het uiten van onze meningen, hobby’s en passies.

©PXimport

Wil je films en series ervaren zoals de regisseur het bedoelde? Dan kun je tegenwoordig niet meer om Dolby Atmos heen. Deze populaire audiotechniek wordt gezien als de grootste sprong voorwaarts sinds de uitvinding van surround sound. In dit artikel leggen we je uit wat het precies is en hoe je jouw huiskamer omtovert tot een driedimensionale geluidsstudio.

Dolby Atmos is de huidige gouden standaard voor bioscoopgeluid en verovert in rap tempo ook de Nederlandse huiskamers. Waar traditioneel surroundgeluid je slechts omringt met geluid op oorniveau, voegt deze techniek een serieuze nieuwe dimensie toe: hoogte. Hierdoor vliegen helikopters daadwerkelijk óver je hoofd en klinkt regen levensecht. We leggen hieronder in begrijpelijke taal uit hoe het werkt en wat je ervoor nodig hebt.

Op zoek naar het beste geluid bij jouw films en series? Check Kieskeurig.nl!

Van vaste kanalen naar bewegende objecten

Om te begrijpen wat Dolby Atmos zo uniek maakt, moeten we eerst kijken naar hoe surroundgeluid vroeger werkte. Bij traditionele systemen, zoals 5.1 of 7.1, is het geluid kanaal-gebaseerd. De geluidsmixer in de studio beslist dat een bepaald geluidseffect uit de speaker linksachter moet komen. Als jij die speaker niet precies goed hebt staan, klopt het effect niet helemaal.

Dolby Atmos gooit dit concept overboord en introduceert object-gebaseerde audio. In plaats van geluid naar een specifieke luidspreker te sturen, plaatst de geluidstechnicus een geluidsobject (zoals een zoemende bij of een overvliegend vliegtuig) op een specifieke coördinaat in een driedimensionale ruimte. Jouw apparatuur berekent vervolgens razendsnel welke speakers op welk moment moeten worden aangestuurd om dat geluid exact op die plek in jouw kamer te laten horen.

©ER | ID.nl

De magie van hoogtekanalen

Het meest hoorbare verschil dat Dolby Atmos biedt ten opzichte van eerdere systemen is de toevoeging van hoogte. Omdat geluid nu als een object in de ruimte wordt behandeld, ben je niet meer beperkt tot geluid van links, rechts, voor of achter. Het geluid kan nu ook van boven komen. In bioscopen zie je hiervoor vaak speakers die fysiek aan het plafond hangen. Thuis is dat voor veel mensen geen optie, en daarom zijn er slimme alternatieven ontwikkeld.

Veel moderne soundbars en speakersystemen maken gebruik van zogenaamde 'upfiring drivers'. Dat zijn luidsprekers die schuin omhoog zijn gericht. Ze sturen het geluid naar je plafond, waarna het weerkaatst richting jouw luisterpositie. Onze hersenen interpreteren die weerkaatsing alsof het geluid daadwerkelijk van boven komt, waardoor je in een complete bubbel van geluid zit.

Hardware en content voor de beste ervaring

Om thuis van Dolby Atmos te kunnen genieten, heb je wel geschikte apparatuur en content nodig. Allereerst moet de bron, zoals een film of serie op Netflix, Disney+ of een Blu-ray, beschikken over een Dolby Atmos-audiotrack. Vervolgens moet je televisie of mediaspeler in staat zijn om dat signaal door te geven, meestal via een HDMI eARC-aansluiting.

Tot slot heb je het audiosysteem zelf nodig. Dat kan een uitgebreide AV-receiver zijn met losse speakers, maar tegenwoordig zijn er ook zeer capabele soundbars die de Atmos-ervaring indrukwekkend weten te simuleren. Zelfs smartphones en koptelefoons bieden tegenwoordig ondersteuning voor een virtuele variant van Atmos, waarbij softwarematige trucs worden gebruikt om ruimtelijkheid te creëren in een stereo-omgeving.

Julian Gerighty, de regisseur van de The Division-games bij de Franse ontwikkelaar en uitgever Ubisoft, is vertrokken bij het bedrijf en gaat aan de slag bij concurrent Electronic Arts, om precies te zijn bij Battlefield Studios.

Gerighty heeft jarenlang gewerkt bij Ubisoft-studio Massive Entertainment. Hij was een van de regisseurs van The Division en vervolg The Division 2, en nam de regie voor Star Wars Outlaws helemaal op zich. In 2023 werd hij uitgeroepen tot de producent van de gehele The Disivion-reeks.

Gerighty gaat aan de slag bij Battlefield Studios, de ontwikkelaar van Electronic Arts die - de naam zegt het al - verantwoordelijk is voor de Battlefield-reeks. Afgelopen jaar is er nog een nieuw deel in die populaire shooterserie uitgekomen. Battlefield 6. Het is niet bekend wat zijn rol daarin precies wordt.

The Division

Ubisoft en Massive Entertainment werken ondertussen aan The Division 3. In de The Division-games werken spelers samen in teamverband om het tegen vijandelijke, computergestuurde facties op te nemen in Amerikaanse steden die uiteen zijn gevallen nadat een dodelijke pandemie om zich heen heeft geslagen. De eerste The Division speelde zich in New York City af, het vervolg in Washington D.C.

Over de derde The Division-game is nog weinig bekend. Ubisoft heeft echter geprobeerd fans gerust te spellen. "We gaan (Gerighty) missen en we blijven de wereld die hij mede heeft gecreëerd nog jaren naar spelers brengen. Onze spelers hoeven zich geen zorgen te maken: onze teams die deze wereld samen met Julian hebben opgebouwd zijn er nog steeds, en zullen deze vooruit dragen met onveranderde ambitie in de vorm van The Division 2, The Division 2: Survivors, The Division Resurgence The Division 3."

Ubisoft heeft ook laten weten dat Yannick Banchereau en Mathias Karlson aan The Division blijven werken. Massive-oudgediende Magnus Jansen gaat werken aan de Survivors-update voor The Division 2 die eerder is aangekondigd en later dit jaar moet verschijnen.

Ontslagen

Overigens werd eerder deze week een herstructurering van Massive Entertainment aangekondigd, waarbij mogelijk tientallen werknemers hun baan kunnen verliezen. Het is niet bekend of het vertrek van Gerighty daar direct aan is gekoppeld, maar dat lijkt onwaarschijnlijk.