We testen zes dunne laptops die bedoeld zijn voor algemeen computerwerk. De fabrikanten slagen erin een grote waaier aan opties in zeer draagbare behuizingen te stoppen. De tijd is voorbij dat je bij een slanke laptop veel compromissen moet sluiten op het gebied van de prestaties. Dit zijn zes van de beste lichte laptops van het moment.

De tijd dat slanke laptops omwille van de doorgedreven miniaturisering duur en traag waren, ligt al lang achter ons. De voor deze test ingestuurde ultradraagbare computers presteren allemaal goed tot uitstekend. Dat is niet alleen te danken aan nieuwe energiezuinige en toch krachtige mobiele chipsets, maar ook aan de ssd die in elk van de geteste apparaten aanwezig is. Ssd’s zijn nu eenmaal veel sneller en heel wat energiezuiniger dan harde schijven. Ze zijn natuurlijk nog altijd iets duurder, reden waarom fabrikanten niet altijd de allersnelste soorten ssd’s gebruiken in hun laptops. Maar zelfs die presteren veel beter dan een traditionele harde schijf.

Draagbaarheid is op zich natuurlijk geen technisch criterium, maar een laptop die onder de anderhalve kilogram weegt, niet veel groter is dan een A4’tje en niet dikker dan pakweg 1,4 cm neem je gemakkelijk overal met je mee. De lichtste laptop in deze test weegt zelfs iets minder dan een kilogram, de zwaarste is 1,38 kilogram. Alle apparaten op één na hebben een recente mobiele processor van Intel. Huawei leverde een laptop met een AMD-processor. Dit maakt een lagere verkoopprijs mogelijk dan bij Intel-gebaseerde notebooks, maar je levert volgens onze metingen niet merkbaar in op prestaties of stabiliteit. T

wee laptops hebben een traditioneel scherm. Van de vier met aanraakscherm zijn er twee met een volledig openklappend scherm, zodat je ze ook als Windows-tablet kunt gebruiken. Bij die twee laptops (HP Dragonfly en Lenovo Yoga) wordt niet toevallig ook een stylus meegeleverd, zodat je op het scherm kunt schrijven en tekenen. Lenovo slaagde er zelfs in om zijn stylus een rustplaats te geven achteraan in de dunne behuizing. Op die manier raak je de pen minder snel kwijt.

Alle laptops zijn uiteraard uitgerust met een webcam, maar Huawei en Lenovo voegen een fysieke privacyfunctie toe, zodat je de camera niet zelf hoeft af te plakken met een stukje plakband. HP heeft op zijn beurt weer een optioneel scherm met een ingebouwd privacyfilter, zodat omstaanders niet kunnen meegluren. Die dure optie ontbrak bij ons testsysteem, maar als je het nodig hebt weet je dat ze er is.

©PXimport

Acer Swift 3

©PXimport

De Swift 3-laptops met Windows van Acer zijn naar keuze verkrijgbaar met een 13,5inch-scherm (2256 × 1504 pixels, ips VertiView) met een beeldverhouding van 3:2, of een 14inch-scherm (1920 × 1080, ips) met een verhouding van 16:9. De schermen zijn overigens niet aanraakgevoelig. De behuizing is gemaakt van een magnesiumaluminium-legering. De specificaties tussen de verschillende varianten zijn identiek, op de cpu/gpu, geheugen en opslagruimte na.

Wij testen een betaalbare variant met 14inch-scherm. Alle poorten bevinden zich links en rechts in de platte behuizing. De enkele usb-c-poort is thunderbolt3-compatibel (achtmaal sneller dan usb 3.0 in combinatie met een thunderbolt3-opslagapparaat). De dualband-wifi-chip van Intel is al compatibel met wifi 6 (802.11ax). In combinatie met een GIG+-router zijn daarmee in de toekomst in theorie draadloze doorvoersnelheden tot 1,7 gigabit per seconde mogelijk. De stroomknop bevindt zich rechts boven in het toetsenbord. Het toetsenbord is van goede kwaliteit, met voldoende grote letter- en cijfertoetsen, maar een vrij kleine Enter-toets.

Veel overbodige software staat er niet op deze notebook, maar Acer JumpStart toont wel af en toe pop-ups met ‘aanbiedingen’. Die kun je gelukkig uitschakelen. Bij normaal gebruik kun je rekenen op ruim een werkdag accuduur, maar zestien uur zoals Acer beweert lijkt ons te optimistisch.

Acer Swift 3

7Score70

Acer Swift 5

©PXimport

De Swift 5-laptops met Windows van Acer hebben een 14inch-scherm, terwijl de behuizing eerder op een 13inch-maatje lijkt. De verhouding tussen beeldscherm en behuizing is 86,4%. De behuizing is gemaakt van een magnesiumaluminium-lithium legering: zeer licht, maar tegelijk sterk. Deze notebook weegt minder dan één kilogram en is anderhalve centimeter dun. Je houdt hem probleemloos met één hand vast.

De Swift 5 bestaat in verschillende varianten, verkocht via verschillende kanalen, zowel online als in de winkel. Wij testen een standaardversie met Intel Core i5, maar er zijn ook duurdere varianten met Core i7, het maximum van 16 GB geheugen en een extra Nvidia GeForce MX350 grafische module. Net als bij de Swift 3 verschillen alleen de cpu/gpu, hoeveelheid geheugen en opslagruimte tussen de verschillende varianten.

Het 14inch-aanraakscherm (1920 × 1080, ips) heeft erg smalle randen aan drie zijden. Je kunt het ontspiegelde, matte scherm niet helemaal platleggen of volledig openklappen, maar het is wel mogelijk om het tot 135 graden naar achteren te duwen. Het scherm is van goede kwaliteit, met mooie gestoken kleuren en zonder de geelzweem die we in het verleden weleens opmerkten bij oudere versies van de Swift 5. Ook deze laptop heeft een wifi6-module (802.11ax), maar thunderbolt 3 ontbreekt hier. Het toetsenbord is vergelijkbaar met de Swift 3. De accu houdt het bij normaal gebruik gemakkelijk een werkdag uit.

Acer Swift 5

8Score80

ASUS ZenBook 14 UX434

©PXimport

De ASUS ZenBook 14 UX434-laptop heeft enerzijds een traditioneel 14inch-aanraakscherm (1920 × 1080, ips) met zeer dunne schermranden en anderzijds een mini-aanraakscherm onder het toetsenbord. Dit zogenoemde ScreenPad, met een schermdiagonaal van 5,65 inch en een resolutie van 2160 × 1080 pixels, herkent vier gelijktijdige aanrakingen. Windows 10 definieert dit scherm als een uitgebreid scherm voor het hoofdscherm. Het is ook het tweede scherm van de laptop.

Wanneer je dus een extern scherm koppelt aan deze laptop, dan wordt die het derde scherm. Je switcht tussen ScreenPad en touchpad door er met drie vingers tegelijk op te tikken. Je kunt het scherm ook volledig uitschakelen met de Fn-F6-toetsencombinatie. Dan werkt het aanraakvlak op de traditionele manier. Daarnaast kun je aanraakvlak ook compleet uitschakelen. Je gebruikt allerlei apps op dit minischerm, bijvoorbeeld door er een numeriek toetsenbord van maken of een bedieningspaneel voor een mediaspeler. Externe ontwikkelaars kunnen via een API zelf hulpprogramma’s ontwerpen voor het ScreenPad.

ASUS verbeterde het stroomverbruik van het minischerm, zodat de accu langer meegaat wanneer je het ingeschakeld laat. Wat op het eerste zicht misschien een gimmick lijkt, blijkt in de praktijk een slimme uitbreiding die nuttige diensten bewijst. De accu van deze goed presterende notebook houdt het probleemloos een volledige werkdag uit.

ASUS ZenBook 14 UX434

8Score80

HP Elite Dragonfly

©PXimport

De HP Elite Dragonfly weegt minder dan 1 kilogram en heeft een scherm dat je 360 graden openklapt. Deze laptop werkt dus in vier standen: als laptop, ‘tent’, tablet of presentatiescherm. De smalle randen dragen extra bij tot het slanke uiterlijk van deze laptop. Je neemt de Dragonfly in de tabletmodus probleemloos met één hand vast. Twee stevige aluminium schermscharnieren zorgen voor een stabiel x360-mechanisme. Ook de usb-c-voeding is opvallend licht en compact, en perfect bruikbaar om onderweg ook je smartphone mee op te laden.

Wij testen de goedkoopste variant, met 13,3inch-scherm (1920 × 1080, ips), Intel Core i5 en 256GB-ssd, maar er zijn ook duurdere varianten met Core i7, 1 TB opslagruimte en 4K-schermen met ingebouwde privacyoptie die ervoor zorgt dat omstanders de scherminhoud niet kunnen zien.

Een actieve stylus is meegeleverd. Daarmee schrijf en teken je vlot op het scherm, dat voorzien is van een Wacom AES digitizer. Het verlichte ‘chicklet’-toetsenbord is bestand tegen morsen. Je typt er vlot op, al zijn sommige navigatietoetsen wel klein uitgevoerd. De wifi-module is klaar voor wifi 6. De HP Long Life-accu is binnen dertig minuten tot vijftig procent weer opgeladen. Volledig opgeladen gaat de accu een volledige werkdag mee bij normaal kantoorgebruik.

HP Elite Dragonfly

7Score70

Huawei MateBook D 14 (2020)

©PXimport

De Huawei MateBook D 14 heeft een AMD Ryzen 5 3500U-processor met een Radeon RX Vega 8 grafische module. Deze stijlvolle laptop heeft een donkergrijze aluminium behuizing met schuin aflopende randen, die op het hoogste punt minder dan 1,6 cm dik is. Er is ook een lichtgrijze variant.

Het niet aanraakgevoelige 14inch-scherm (1920 × 1080, ips) heeft aan drie kanten dunne randen van slechts 4,8 mm, wat het slanke uiterlijk nog versterkt. Het scherm leg je desnoods volledig plat. De 720p-webcam bevindt zich niet in de schermrand, maar is een pop-uptype dat onzichtbaar verborgen zit in de bovenste rij functietoetsen tussen de F6- en F7-toetsen. De camera springt naar boven als je erop drukt en is pas dan actief. Nog een handig snufje is de plaatsing van de vingerafdruksensor: die is geïntegreerd in de ronde stroomknop die zich rechtsboven naast het toetsenbord bevindt. Op die manier schakel je de laptop met één druk op de knop veilig in en log je tegelijk in.

Bezitters van een Huawei-smartphone krijgen een extra functie: een nfc-sensor in de polssteun naast het aanraakvlak detecteert automatisch wanneer je er een Huawei- of Honor-smartphone met EMUI10 of hoger tegenhoudt en activeert dan de Huawei-multischermfunctie. Je kunt de telefoon dan bedienen met de laptop, terwijl je zijn scherm ziet op het laptopscherm.

Huawei MateBook D 14 (2020)

7Score70

Lenovo Yoga C940 (14”)

©PXimport

De Lenovo Yoga C940 (14″) is een ultradraagbare laptop met scherm dat 360 graden draait en een stylus die achteraan in een uitsparing verdwijnt, zodat je hem altijd bij de hand hebt. Deze notebookcomputer oogt bijzonder stijlvol, met zijn champagnekleurige aluminium chassis uit één stuk dat vooraan slechts 1,44 cm en achteraan maar 1,57 cm dun is. Er bestaat ook een grijze uitvoering.

Het 14inch-aanraakscherm (1920 × 1080, ips) heeft nauwelijks zichtbare randen. Het scherm kantelt rond een aluminium scharnier waarin het Dolby Atmos-luidsprekersysteem gemonteerd is. Voordeel van deze ‘soundbar’ is dat ze in alle standen een zo optimaal mogelijk stereo- en virtueel 3D-geluid produceert.

Zoals bij alle 360graden-laptops kun je de Yoga C940 in vier standen gebruiken: laptop, ‘tent’, demonstratiestand en tablet. Wij testen een variant met full-hd-scherm, maar er zijn ook 4K-varianten. De webcam heeft een afsluitklepje (‘TrueBlock Privacy Shutter’ genaamd). Op het verlichte chicklet-toetsenbord met vrij grote toetsen typ je vlot met tien vingers. De wifi-module is al compatibel met de snellere wifi6-standaard. Volgens Lenovo haalt het door ons geteste model tot achttien uur op de accu. Ruim dertien uur in onze kantoorbenchmark vinden we ook al niet slecht voor een dergelijke krachtige laptop.

Lenovo Yoga C940 (14”)

9Score90

Conclusie

Alle laptops presteren goed tot uitstekend. Ze zijn allemaal geschikt voor dagelijkse computertaken en dit in een slanke en lichte verpakking. Wil je snufjes zoals een openklappend aanraakscherm waarop je met stylus schrijft en tekent, een extra snelle thunderbolt3-aansluiting of een webcam met fysieke privacysluiter, dan betaal je uiteraard een meerprijs.

De Lenovo Yoga C940 heeft het allemaal en presteert ook nog eens uitstekend, met een opvallend lange accuduur. Het is onze logische keuze voor het keurmerk Best Getest. De Huawei MateBook D 14 heeft een pop-upwebcam die je privacy bewaakt, maar verder geen snufjes zoals een openklappend aanraakscherm. Wel heeft deze slanke laptop een opvallend democratisch prijskaartje, terwijl de prestaties goed zitten. Ons keurmerk Slimme Koop zit hem dan ook als gegoten.

AMD lijkt te hinten naar de mogelijkheid dat de volgende generatie Xbox-console in 2027 verschijnt.

Tijdens de bekendmaking van fiscale kwartaalcijfers meldde Lisa Su, de ceo van AMD, het volgende (via PC Mag): "Qua producten loopt Valve op schema om begin dit jaar de op AMD-technologie draaiende Steam Machine uit te brengen, en de ontwikkeling van Microsofts volgende generatie van Xbox met een deels op maat gemaakte SoC boekt progressie om een release in 2027 te ondersteunen."

Met SoC bedoelt Su 'system-on-a-chip', waarbij de meeste componenten die nodig zijn voor een computer of console op een allesomvattend circuit geplaatst worden. Dit is meestal de standaard bij spelcomputers.

2027 of later?

Microsoft kondigde eerder al aan dat het samen met AMD aan een nieuwe console werkt, maar een precieze releasedatum werd toen niet gegeven. Gezien Su's opmerking, lijkt AMD dus te verwachten dat de spelcomputer in 2027 verschijnt.

Dit terwijl de PlayStation 6 - Sony's nieuwe console - volgens geruchten mogelijk intern wordt uitgesteld zodat het pas later dit decennium verschijnt. Dit deels vanwege de stijgende kosten voor RAM in verband met de benodigdheden voor het draaiende houden van AI in combinatie met het huidige economische milieu. Officieel is niet bekend wanneer de PS6 uit moet komen, maar in deze column stelden we onlangs dat het geen slecht idee is om de console pas over een aantal jaar uit te brengen.

Wat weten we over de nieuwe Xbox?

Microsoft bevestigde eerder al dat de volgende Xbox veel eigenschappen zal delen met pc's. Zo zouden er meerdere gamewinkels op beschikbaar komen naast de Xbox Store zelf - net zoals de uitgekomen ROG Xbox Ally dus. Dat zou betekenen dat bijvoorbeeld Steam en Epic Games Store ook op het apparaat te bezoeken zijn, en er via die weg pc-games gekocht kunnen worden.

Begin dit jaar kwamen er ook geruchten naar buiten dat de nieuwe Xbox-interface zou draaien op de Full Screen Experience van de Xbox pc-app, dat onderdeel uitmaakt van Windows. De volgende Xbox zou volgens geruchten draaien op de AMD Magnus APU, die inderdaad CPU en GPU in één chip combineert.

Wil je een NAS op afstand gebruiken, dan doe je dat liefst natuurlijk veilig. Bijvoorbeeld door een VPN-server op te zetten, of een tunnel met extra toegangscontrole. Hiervoor zijn diensten als Tailscale en Cloudflare heel geschikt. In deze masterclass nemen we de beste opties met je door. We leggen uit wat de voor- en nadelen zijn en hoe je ze kunt gebruiken in combinatie met een NAS.

Een NAS is breed inzetbaar en bij veel huishoudens de spil in het netwerk. Je kunt niet alleen je documenten centraal bewaren, maar ook bijvoorbeeld media streamen naar je tv, foto’s bekijken op je tablet en talloze extra toepassingen installeren. Heb je (een deel van) deze toepassingen ook af en toe op afstand nodig? Het openzetten van een poortje in de router of het gebruik van een reverse proxy kan daarvoor een prima optie zijn. Maar publieke toegang is niet altijd nodig. Er zijn betere opties als je vooral voor jezelf goed beveiligde externe toegang tot je NAS nodig hebt. Een eenvoudige optie is een cloudservice van de fabrikant, zoals Synology QuickConnect. Betere en veiligere opties zijn een VPN-server met een protocol als OpenVPN of WireGuard, Tailscale (dat op de achtergrond met WireGuard werkt) of een Cloudflare-tunnel. In deze masterclass leggen we uit hoe je ze gebruikt. Wat je kiest, hangt ook af van je doel. Bij elke optie behandelen we de eventuele beperkingen. Voordat je begint, is het ook verstandig de beveiliging van je NAS nog even door te lichten (zie kader).

Optimale beveiliging voor je NAS

Bij het openstellen van je NAS is een goede beveiliging extra belangrijk. Ongeoorloofde toegang tot je NAS zul je altijd willen voorkomen. Gebruik altijd sterke wachtwoorden voor je gebruikersaccounts. Deactiveer bovendien de algemene accounts zoals admin en guest. Zet tweestapsverificatie aan. Hierbij wordt na het inloggen om een extra toegangscode gevraagd die je kunt genereren met een app op je smartphone. Op vertrouwde apparaten hoef je dat maar één keer te doen. Bij Synology vind je deze opties in je configuratiescherm, onder Beveiliging / Account. Je kunt kiezen voor welke gebruikers dit moet worden ingeschakeld. Bij QNAP ga je hiervoor in je configuratiescherm naar Systeem / Beveiliging. Open dan het tabblad Verificatie in 2 stappen. Maak ook gebruik van de ingebouwde firewall van je NAS, waarin je toegangsregels kunt instellen! In deze masterclass geven we daar tips voor. Zorg ten slotte dat je een goede back-upstrategie hebt voor de bestanden op je NAS.

Het is verstandig om tweestapsverificatie aan te zetten op je NAS.

Wat is een cloudservice?

Via een cloudservice kun je toegang tot een NAS vereenvoudigen door een soort tunnel op te zetten. Bij Synology heet dit QuickConnect, QNAP noemt het myQNAPcloud link. Hierbij wordt vanaf de NAS een uitgaande verbinding opgezet met een server, waardoor het firewalls omzeilt (ook die in je NAS!). De NAS geef je een herkenbare naam, ook wel QuickConnect ID of QNAP ID genoemd, die je ook gebruikt om te verbinden. Hierbij wordt eerst geprobeerd rechtstreeks verbinding te maken, wat ook het meest efficiënt is. Als dat mislukt, wordt de verbinding automatisch omgeleid via een relayserver, die als tussenpersoon het verkeer doorstuurt. De snelheid kan dan minder hoog zijn. We noemen hieronder alleen de dienst van Synology, omdat het een betere bescherming biedt en een betere reputatie heeft dan myQNAPcloud link. Zorg wel altijd zelf voor een goede basisbeveiliging. Overweeg veiligere methoden zoals een VPN of Tailscale. Het is veiliger en je bent niet afhankelijk van andere partijen (zoals een relayserver).

Synology QuickConnect

Bij Synology QuickConnect koppel je eerst je NAS aan een Synology-account. Daarna kun je een QuickConnect ID kiezen. Je NAS is daarna bereikbaar vanuit de Synology-apps of een browser via het adres https://quickconnect.to/ met daarachter de QuickConnect ID. Dit werkt ook bij een dynamisch ip-adres, dus je hoeft niet apart een Dynamic DNS-functie (DDNS) te gebruiken. Om QuickConnect te gebruiken open je Configuratiescherm. Ga dan naar Externe toegang. Zet een vinkje bij QuickConnect inschakelen. Hierna moet je je aanmelden met je Synology-account of een nieuw account maken. Vervolgens kies je een QuickConnect ID. Via de instellingen kun je nog kiezen of de relayserver mag worden gebruikt en welke toepassingen via QuickConnect toegankelijk zijn.

Wat is VPN?

Door een VPN-server te installeren, heb je een ideale voorziening om op afstand je netwerk te bereiken en alle apparaten op dat netwerk, zoals je NAS, netwerkprinters en camera’s. Je installeert de VPN-server op één systeem, zoals een router, server, Raspberry Pi of je NAS. Bij Synology kun je bijvoorbeeld standaard met OpenVPN werken en QNAP ondersteunt het snellere WireGuard. We laten zien hoe je deze opties gebruikt. Na inloggen heb je volledige toegang tot je netwerk en alle toepassingen in het netwerk, alsof je rechtstreeks op het netwerk zit. Voor toegang tot bestanden op je NAS werken daarom alle protocollen als smb, nfs en WebDAV en toepassingen als Synology Drive en QNAP File Station. Je hoeft geen poorten in je router open te zetten, behalve een enkele poort naar de VPN-server.

OpenVPN op Synology

Om je Synology-NAS als VPN-server in te zetten, kun je de toepassing VPN Server installeren via Package Center. Gebruik je een firewall, controleer dan of de benodigde poorten toegankelijk zijn. Bij de installatie kun je die aanpassing via een venster direct doorvoeren. Afhankelijk van het protocol moet je ook nog één of meerdere poorten doorsturen van je router naar je NAS. De toepassing ondersteunt PPTP, OpenVPN en L2TP/IPSec. Eigenlijk is vooral OpenVPN interessant. Het is veilig en stabiel, maar niet zo snel als WireGuard. Ook geeft het soms wat uitdagingen bij het opzetten van de verbinding.

Activeren OpenVPN

Om OpenVPN te gebruiken open je VPN Server. Ga dan naar OpenVPN. Zet een vinkje bij OpenVPN-server inschakelen. Bij Dynamisch ip-adres zie je het subnet dat OpenVPN gebruikt. De verbonden clients krijgen een ip-adres in dat bereik. Bij Poort en Protocol zie je dat standaard udp-poort 1194 wordt gebruikt. Die poort moet je doorsturen van je router naar je NAS. Controleer of de poort toegankelijk is in de firewall van je NAS. Voor een goede balans tussen snelheid en veiligheid kun je bij Codering bijvoorbeeld AES-128-CBC kiezen en bij Verificatie de optie SHA256. De optie Compressie op de VPN-koppeling inschakelen mag uit, omdat het weinig snelheidswinst geeft. Zet de optie Clients toegang geven de LAN-server aan, zodat je andere apparaten in je thuisnetwerk kunt bereiken. Zet ook de optie Verifieer TLS auth-sleutel aan. Klik op Toepassen om de instellingen te activeren. Je kunt nu clients gaan configureren.

Profiel voor OpenVPN

Ga naar OpenVPN en kies Configuratie exporteren om het configuratiebestand te exporteren als zip-bestand. Hierin vind je een .ovpn-bestand dat je nodig hebt voor toegang. Je hebt ook een gebruikersaccount nodig bij het inloggen. Onder Rechten kun je aanvinken welke gebruikers toegang hebben en via welke protocollen. Maak eventueel een nieuwe gebruiker voor alleen de VPN-verbinding! Open het bestand VPNConfig.ovpn met een teksteditor. Omdat je de VPN-server extern wilt gebruiken, verander je in onderstaande regel YOUR_SERVER_IP naar je ip-adres van je internetverbinding of de hostnaam als je bijvoorbeeld Dynamic DNS gebruikt. Synology ondersteunt ook Dynamic DNS en geeft bijvoorbeeld een naam.synology.me-adres. Je kunt het activeren in je configuratiescherm onder Externe toegang / DDNS. Het gaat om deze regel:

remote YOUR_SERVER_IP 1194

Je ziet ook de onderstaande optie. Haal hier eventueel het commentaarteken weg als je wilt dat ál het verkeer, dus ook het normale internetverkeer, via de VPN-server gaat. Dat geeft minder goede prestaties, maar is wel veiliger als je bijvoorbeeld een openbare wifi-hotspot gebruikt. Dit is de regel waar je het commentaarteken weg kunt halen:

#redirect-gateway def1

Gebruik dit profiel om verbinding te maken vanaf andere apparaten. Zet hierbij de optie aan dat zonder certificaat verbinding mag worden gemaakt.

WireGuard op QNAP

We zullen laten zien hoe je WireGuard op je QNAP-NAS gebruikt in combinatie met een Windows-client. Voor meer informatie over WireGuard en het opzetten van een aparte VPN-server verwijzen we je naar een eerder artikel dat je kunt lezen via www.kwikr.nl/wgvpn waarin dat uitgebreid aan bod komt. Zorg bij QNAP dat de toepassing QVPN Service is geïnstalleerd via App Center. Open dan de toepassing en ga naar WireGuard. Zet een vinkje bij WireGuard VPN-server inschakelen. Vul een naam in achter Servernaam. Klik achter Persoonlijke sleutel op Codeparen genereren. Noteer de waarde bij Openbare sleutel: die is straks nodig bij de configuratie van clients. Achter Luisterpoort zie je de poort (udp) die je moet doorsturen in de router. Bij DNS Server vul je een openbare DNS-server in (zoals 8.8.8.8) óf een DNS-server in je lokale netwerk. Klik op Toepassen om de instellingen te bewaren. Klik op Peer toevoegen. Hier kun je clients toevoegen (zie volgende stap).

Client instellen

Elk apparaat dat verbinding met WireGuard maakt, is een zogenoemde peer. Voor het toevoegen van een apparaat kies je bij QNAP de optie Peer toevoegen. Vul een herkenbare naam in. De waarde bij Openbare sleutel komt bij deze ‘peer’ vandaan, die gaan we nu eerst instellen. Installeer en open de Windows-client en kies de optie Add Empty Tunnel. Er worden een privé- en openbare sleutel gegenereerd. Er opent een configuratiebestand met de privésleutel waarin je onder andere deze twee regels ziet:

Vul deze configuratie verder aan zoals in het voorbeeld hieronder. Bij Address kies je een vrij ip-adres binnen het VPN-subnet, dat nog niet door een andere peer wordt gebruikt. Je kunt dit voor elke client ophogen, dus 198.18.7.2/32, 198.18.7.3/32, en zo verder. Belangrijk is dat je bij PublicKey de openbare sleutel die QNAP laat zien invult. Bij Endpoint vervang je ipadres door het ip-adres (of de hostnaam) van je internetverbinding thuis. Dit is de configuratie die je moet aanpassen:

Bewaar de configuratie met Save. Kopieer nu de waarde bij Public key van deze client. Je leest deze af in het hoofdvenster van WireGuard (zorg dat de bewuste tunnel is geselecteerd). Plak deze in QNAP bij Openbare sleutel bij de configuratie van deze peer. Je kunt nu verbinding maken met je Windows-client!

Firewall instellen voor je NAS

Een firewall op je NAS biedt extra bescherming. Bij Synology open je daarvoor Configuratiescherm. Ga dan naar Beveiliging en open het tabblad Firewall. Zet een vinkje bij Firewall inschakelen en kies Toepassen. Bij Firewallprofiel kun je een profiel kiezen of bewerken. Kies Regels bewerken om het huidige profiel aan te passen. Begin met een regel die alle apparaten op het lokale netwerk toestaat. Kies bij die regel bij Poorten de optie Alles. Bij Bron-IP kies je Specifiek ip. Klik daarachter op Selecteren en kies Subnet. Je moet hier het netwerkbereik van je router kennen. In veel gevallen is dat iets als 192.168.1.0 met subnetmasker 255.255.255.0. Dit omvat dan alle adressen van 192.168.1.0 t/m 192.168.1.255. Voeg hierna nog specifieke regels toe voor toepassingen die van buitenaf toegang moeten hebben. In dit voorbeeld staan we bijvoorbeeld SSH toe vanaf een bepaald ip-adres. Heel belangrijk is dat je als laatste een regel toevoegt die alles blokkeert. De regels worden namelijk van boven naar beneden doorlopen en bij de eerste match stopt de verwerking. Het configuratiescherm van QNAP biedt ook een firewall, maar dat is meer een soort toegangsfilter. Voor uitgebreidere opties kun je QuFirewall installeren via App Center.

Het is raadzaam om de firewall op je NAS te gebruiken voor toegangsbeperking.

Wat is Tailscale?

Met Tailscale kun je een virtueel privénetwerk maken tussen al je apparaten. Dit gebeurt op basis van identiteit, met bijvoorbeeld een standaard Google-account voor autorisatie. Je kunt alle toegevoegde apparaten benaderen via een intern ip-adres of de toegekende hostnaam. Tailscale gebruikt dezelfde technologie als WireGuard, wat het snel, veilig en betrouwbaar maakt. Je hebt geen centrale server nodig en hoeft ook geen poorten in je router open te zetten. Wel moet je elk apparaat in principe afzonderlijk aan je privénetwerk toevoegen. Dat is eenvoudig, ook voor een NAS, zoals je hieronder ziet. Als alternatief kun je Tailscale ook op één apparaat in je netwerk installeren en dat apparaat als subnetrouter instellen, zodat je via dat ene systeem toegang hebt tot alle andere apparaten in je netwerk. In dat geval hoef je Tailscale niet op elk afzonderlijk apparaat te installeren. Meer uitleg over Tailscale vind je in dit artikel.

Eerste stappen

Ga naar https://tailscale.com en kies de optie Get started. Log in met een van de ondersteunde identiteitsproviders, bijvoorbeeld een standaard Google-account of een van de andere opties. Hierna wordt automatisch je Tailscale-netwerk, of kortweg tailnet, gemaakt. Dat is een soort privé-VPN-netwerkje waar jouw apparaten deel van uit gaan maken. Als je op een ander apparaat inlogt met datzelfde account, is het bereikbaar vanuit je andere apparaten in dit tailnet. Een gratis account ondersteunt tot drie gebruikers en honderd apparaten.

Apparaten toevoegen

Het toevoegen van apparaten is eenvoudig. Het volstaat om de software te installeren en in te loggen met dezelfde identiteitsprovider. Om Tailscale bijvoorbeeld op een iPad te gebruiken, installeer je eerst de toepassing via de App Store. Hierbij wordt een VPN-configuratie voor je iPad gemaakt. Daarna log je in en zie je een lijst met apparaten in je privénetwerkje, waarbij je ook de namen af kunt lezen.

Tailscale op je NAS

Je kunt Tailscale ook op een NAS installeren. Bij Synology zoek je daarvoor in Package Center naar Tailscale. Bij QNAP kun je in App Center terecht. Installeer en open de toepassing. Er wordt gevraagd om in te loggen, waarbij je weer hetzelfde account als hiervoor gebruikt. Zet daarna de verbinding op via Connect. Als je nog een keer de Tailscale-app opent, kun je details zien over het bewuste apparaat, zoals het ip-adres en de hostnaam die je kunt gebruiken om verbinding te maken.

Wat is een Cloudflare-tunnel?

Bij een Cloudflare-tunnel installeer je op één systeem in je netwerk (bijvoorbeeld je NAS) een klein programma, dat van binnenuit een versleutelde verbinding opzet naar Cloudflare. Daarna kun je toepassingen individueel toevoegen die deze tunnel mogen gebruiken. Daarbij kun je elke toepassing een eigen subdomein geven, zoals nas.domein.nl voor je NAS. De tunnel laat geen netwerkprotocollen zoals SMB en NFS door en WebDAV is een uitdaging. Het is vooral bedoeld voor webverkeer. Je kunt incidenteel wel bijvoorbeeld DS File gebruiken, voor het browsen door je bestanden en kleine uploads of downloads.

Domein registreren

Log in bij Cloudflare met een bestaand account of maak een nieuw gratis account. Registreer een domeinnaam via Add / Register a domain of voeg een bestaand domein toe via Add / Connect a domain. In dat laatste geval moet je de DNS-instellingen bij je huidige provider aanpassen, zodat de nameservers naar die van Cloudflare verwijzen. Afhankelijk van de extensie betaal je bij Cloudflare vanaf zo’n 6 dollar per jaar (circa 6 euro) per domein. Je kunt een domein eventueel direct voor meerdere jaren registreren of voor automatische verlenging kiezen. Betalen kan met creditcard of PayPal. In je dashboard vind je je domein terug onder Domain registration / Manage domains.

Tunnel voorbereiden

Ga via het menu aan de linkerkant naar Zero Trust. Klik dan op Networks en kies Tunnels. Klik op Create a tunnel. Selecteer de optie Cloudflared. Geef je tunnel een naam. Vervolgens moet je een zogeheten connector installeren op één systeem in je netwerk om een tunnel te maken. Alle toepassingen die je straks via de Cloudflare-tunnel gaat publiceren, moeten bereikbaar zijn vanaf dat systeem. Dat is meestal alleen een probleem bij gescheiden netwerken of strikte firewallregels. Installeer Cloudflared volgens de instructies op een systeem dat altijd aanstaat. Dat kan een server of Raspberry Pi zijn, maar óók je NAS, zoals we hieronder toelichten. Hierna komt de tunnel automatisch online.

Tunnel op Synology-NAS

Voor de installatie op een NAS heeft Cloudflare geen instructies, maar de procedure is relatief eenvoudig. Kopieer de opdracht die je ziet bij bijvoorbeeld de Windows-installatie en plak deze in een editor. Je ziet hierin een lange string van 184 tekens die meest begint met eyJh…. Dat is de benodigde token. Om Cloudflared op een Synology-NAS te installeren open je Package Center. Ga naar Gemeenschap en kies Cloudflare Tunnel. Klik op Installeren. Nu wordt om de token gevraagd. Je hoeft geen geavanceerde opties te kiezen. Na het voltooien van de installatie is je tunnel klaar voor gebruik.

Tunnel bij QNAP

QNAP biedt geen softwarepakket, maar je kunt Cloudflare wel vrij eenvoudig via Docker configureren en starten. Het is het makkelijkst om met Docker Compose te werken. Installeer indien nodig Container Station en open het programma. Ga dan naar Toepassingen en klik op Maken. Bij Naam van de toepassing vul je een herkenbare naam in, zoals cloudflared. Bij YAML-code vul je de onderstaande code in. Achter TUNNEL_TOKEN vul je uiteraard jouw token in. Klik dan op Maken om de tunnel te maken. Dit is de benodigde code:

version: "3"

services:

  cloudflared:

    image: cloudflare/cloudflared:latest

    container_name: cloudflared

    restart: unless-stopped

    network_mode: "host"

    command: tunnel run

    environment:

      - TUNNEL_TOKEN=eyJh...

Bij QNAP kun je Cloudflared het beste via Docker installeren.

Toepassing toevoegen

Je kunt nu elke toepassing via de tunnel beschikbaar maken met een uniek subdomein. Om zo’n zogeheten route aan te maken, ga je binnen Zero Trust naar Networks / Tunnels. Bij Status geeft het systeem als het goed is aan dat de tunnel gezond is. Open het menu (via de drie puntjes) en kies Configure. Ga dan naar het tabblad Published application routes. We nemen de webinterface van een NAS die lokaal bereikbaar is op https://10.0.10.200:5001. Bij Subdomain vul je bijvoorbeeld nas in. Bij Domain kies je een domein. Bij Type kiezen we HTTPS en bij URL vullen we 10.0.10.200:5001 in. Bij de optie HTTPS moet je oppassen. De NAS heeft in ons geval geen echt certificaat. Daarom is het belangrijk om onder Additional application settings / TLS de optie No TLS Verify aan te vinken. Cloudflare zal dan negeren dat het certificaat niet ondertekend is. Klik op Save. Er zal automatisch een DNS-record worden gemaakt en je kunt vrijwel direct op afstand je NAS benaderen.