Doordat Microsoft Windows 11 officieel uit de doeken heeft gedaan, weten we nu concrete antwoorden op vragen als: Wanneer komt Windows 11 uit? Kun je gratis upgraden of moet je er voor betalen? En wat is er zoal nieuw ten opzichte van Windows 10? We zetten de antwoorden voor je op een rijtje.

De afgelopen weken beheerste Windows 11 al danig het nieuws. Niet alleen hintte Microsoft zelf telkens naar het bestaan ervan, er lekte ook een installeerbare versie van uit. Die was weliswaar niet af, maar gaf toch een aardige indruk van de verschillen met Windows 10.

Tijdens een livestream is Windows 11 inmiddels daadwerkelijk onthuld, geen geheimzinnigheid meer dus. Laten we snel enkele antwoorden geven op veelgehoorde vragen rond het splinternieuwe besturingssysteem van Microsoft. 

Wanneer komt Windows 11 uit?

De officiële releasedatum van Windows 11 is 5 oktober. Vanaf die datum wordt het besturingssysteem gefaseerd aangeboden via het Windows Update-kanaal, zo lang je Windows 10-pc aan de minimale systeemeisen voldoet. Waarover straks meer.Dit kan overigens wel een poosje duren. Microsoft verwacht dat alle pc's die voor een upgrade in aanmerking komen, halverwege 2022 het aanbod hebben gekregen.

Wil je niet zo lang wachten? Winkels verkopen vanaf 5 oktober ook gloednieuwe computers die standaard op Windows 11 draaien. 

©CIDimport

Is Windows 11 gratis?

Net zoals Windows 10 een gratis upgrade was voor Windows 7 en Windows 8.1, zo is Windows 11 in eerste instantie opnieuw voor nop te installeren. Althans zolang je een geldige Windows-licentie bezit waarvoor je eerder al hebt betaald. Hoe lang de update precies kosteloos wordt aangeboden, is niet bekend. 

Wat kost Windows 11?

Heb je nog geen Windows-licentie, dan is mettertijd ook een losse Windows 11-productcode te koop. Wat deze kost, is nu nog niet bekend. Microsoft verkoopt Windows 10 Home-licenties voor 145 euro, dus waarschijnlijk ligt de prijs hierbij in de buurt. In de praktijk worden Windows-activatiecodes op menig website voor veel goedkoper aangeboden.

Wat zijn de systeemeisen van Windows 11?

Op papier zijn de systeemeisen van Windows 11 niet bijzonder hoog. Zo raadt Microsoft minstens 4 GB werkgeheugen en een schijf met minimaal 64 GB opslagruimte aan.

De grootste bottleneck voor veel pc's zal de processor zijn. Uit online documentatie blijkt dat Windows 11 minimaal een Intel-processor van de 8e generatie vereist. Dat zou betekenen dat alle pc's met cpu's ouder dan 2017, niet naar Windows 11 te upgraden zijn.

Daarnaast moeten processoren TPM 2.0 ondersteunen, een optie die je mogelijk op bios-niveau dient in te schakelen. De PC Health Check-app van Microsoft laat je controleren of jouw pc naar Windows 11 te upgraden is, hoewel de tool momenteel even offline is gehaald. 

©CIDimport

Kan ik Windows 10 blijven gebruiken of moet ik meteen upgraden?

Omdat Windows 11 als Windows Update binnenkomt, kun je de installatie ervan waarschijnlijk ook gewoon uitstellen. Zo kun je de kat nog even uit de boom kijken, mochten er kinderziektes opduiken. Dit zal organisaties eveneens aanspreken. Naar een heel nieuw besturingssysteem transitioneren kost tijd en de upgrade naar Windows 10 ging in het verleden verre van vlekkeloos. 

Je kunt in elk geval nog minstens tot 14 oktober 2025 veilig van Windows 10 gebruikmaken. Op die datum loopt de zogeheten levenscyclus van het besturingssysteem af en komen er geen (beveiligings)updates meer voor uit. Maar tot die tijd dus nog wel.

Wat is er nieuw in Windows 11?

Behandelen we tot slot nog even de meest in het oog springende nieuwigheden van Windows 11:

- Moderne uitstraling met gecentreerd startmenu
Voor Windows 11 gooit Microsoft het roer grafisch flink om. De onderliggende gedachte hierbij is dat het besturingssysteem een zekere rust en kalmte moet uitstralen. Dat uit zich onder meer in afgeronde hoeken voor vensters, zachte kleurschakeringen en transparante onderdelen.

Het startmenu is naar het midden van de taakbalk verplaatst. Als vanouds links uitlijnen blijft daarbij wel een optie.

- Snap-indelingen = Alt+tab op steroïden 
Windows 11 laat je meerdere vensters naast elkaar groeperen als een 'snap group', ofwel snap-indeling. Zie dit als een uitgebreidere variant op alt+tab, waarbij je meerdere vensters en programma's tegelijk kunt oproepen. Deze indelingen blijven ook behouden wanneer je een extra monitor aan je pc koppelt.

Snap-indelingen blijven naast elkaar actief. Zo kun je meerdere groepen aanmaken voor verschillende werkprojecten, bijvoorbeeld. 

©CIDimport

- Widgets keren terug
Widgets zagen we voor het laatst in Windows 7 en daarna vooral op Android-smartphones. Ook iOS biedt er sinds kort ondersteuning voor. Widgets zijn in feite snelkoppelingen naar veelgebruikte functies binnen bepaalde programma's, die direct op je desktop zichtbaar zijn. Voorbeelden zijn de takenlijsten van Microsoft To-Do, aankomende agenda-afspraken, het weerbericht en het laatste nieuws.

- Microsoft Teams standaard ingebouwd
Door de coronapandemie is het aantal Microsoft Teams-gebruikers enorm gegroeid. Dusdanig dat Microsoft de videobeldienst standaard onderdeel maakt van Windows 11, net zoals in het verleden ervoor werd gekozen om Windows 10 met OneDrive-integratie te leveren.

Of je Teams eenvoudig kunt verwijderen omdat je er simpelweg toch geen gebruik van maakt, is nog even afwachten. Standaard Windows-onderdelen zoals OneDrive en Edge laten zich doorgaans niet zo makkelijk deïnstalleren.

- Microsoft Store opent voor iedereen

©CIDimport

De Microsoft Store is tot op heden geen daverend succes, mede omdat Microsoft ontwikkelaars van apps erg strike regels oplegde. Deze strategie laat Microsoft helemaal varen. De nieuwe Store moet juist veel toegankelijker zijn voor elke app-bouwer die daarop zijn software kwijt wil. Of dat nu Universal Windows Platform (UWP)-apps, Progressive Web-apps (PWA) of de vertrouwde win32-programma's zijn. Allen zijn ze welkom.

Ontwikkelaars mogen bovendien alle inkomsten voor zichzelf houden. Ze hoeven geen deel meer aan Microsoft af te staan bij de verkoop van software via de Microsoft Store.

- Ondersteuning voor Android-apps
Tenslotte vind je in deze Microsoft Store straks ook heuse Android-apps. De installatie ervan verloopt wel via een omweg. Eerst dien je namelijk de Amazon App Store te downloaden. Daarin zijn de Android-apps te vinden, die daarna vanaf je pc te bedienen zijn. Als ware het normale Windows-programma's.

Meer lezen over Windows 11? Alle tips, nieuwtjes en systeemeisen vind je ook op Computer!Totaal. 

Benieuwd hoeveel geld je maandelijks aan boodschappen, abonnementen en verzekeringen spendeert? Een digitaal huishoudboekje komt dan goed van pas. Importeer je banktransacties, koppel je bankrekening(en) of voer alle betalingen handmatig in. Vervolgens zie je in één klap aan welke zaken je je geld uitgeeft. Zo krijg je meer grip op je financiën. We zetten de beste Nederlandstalige hulpjes op een rij.

Hoewel veel banken in hun apps alle uitgaven specificeren, zijn digitale huishoudboekjes nog altijd de moeite waard. Afhankelijk van welke toepassing je kiest, kun je namelijk meerdere rekeningen koppelen. Zo krijg je dus een compleet beeld van alle inkomsten en uitgaven. Veel online tooltjes zijn gratis, maar de functionaliteit is vaak beperkt. Voor de volledige versie dien je een maand- of jaarabonnement af te sluiten. Aangezien we met een digitaal huishoudboekje de uitgaven juist willen inperken, passeren in dit artikel alleen gratis oplossingen de revue.

BankTrans

Hoewel de Nederlandse eigenaar begin 2024 met de ontwikkeling van BankTrans stopte, blijft het programma nog wel bestaan. Download een versie voor Windows, macOS of Linux en importeer vervolgens banktransacties van verschillende rekeningen. Dat kan via diverse bestandsformaten, zoals csv, txt en MT940. Bij vrijwel iedere Nederlandse bank kun je een geschikt transactiebestand ophalen.

De oubollige gebruikersomgeving is even wennen. Zodra de transactiegegevens zijn ingelezen, verschijnen alle inkomsten en uitgaven in een lange waslijst. Bekijk onder meer of iets via een incasso, betaalautomaat of iDEAL is betaald. Je dient handmatig categorieën aan transacties toe te wijzen. Sleep hiervoor geselecteerde transacties naar een categorie aan de linkerkant. Wanneer deze klus eenmaal is geklaard, zie je precies hoeveel geld je maandelijks of jaarlijks aan pakweg kleding, cadeaus en brandstof uitgeeft. Gebruik hiervoor de filteropties.

Budgetbeheerder, Geld tracker

Zoek je een digitaal huishoudboekje voor je smartphone of tablet, dan is Budgetbeheerder, Geld tracker een goede keuze. Deze breed gewaardeerde app is zowel voor Android als iOS beschikbaar. Je kunt de toepassing gratis gebruiken, al komen er dan wel regelmatig advertenties en reclamevideo’s tevoorschijn.

Dit huishoudboekje is simpel in gebruik. Selecteer eerst de gewenste datum en tik daarna op het plusteken om inkomen of een kostenpost toe te voegen. Kies hierbij ook een van de beschikbare categorieën. Is deze lijst niet compleet? Geen probleem, want je maakt in de instellingen zo nodig een nieuwe categorie aan. Handig is dat je (een foto van) een kassabon, factuur of loonstrook kunt bijsluiten.

Helaas is het importeren van een transactiebestand niet mogelijk. Hierdoor kost het veel tijd om alles handmatig in te voeren. Wie alle transacties zorgvuldig toevoegt, kan een balans van een week, maand, jaar of aangepaste periode opvragen. Stel optioneel herinneringen in, zodat je het huishoudboekje op gezette tijden kunt bijwerken.

De Huishoudkist

Net als BankTrans heeft ook De Huishoudkist een gedateerde vormgeving. Bovendien vraagt de softwareontwikkelaar voor het analyseren van banktransacties een klein bedrag. Plaats een transactiebestand van jouw bankrekening in de downloadmap van Windows. Via Invoer / Import bank plukt De Huishoudkist alle transacties uit het bankbestand. Werkt het goed en wil je grafieken van de ingelezen banktransacties tonen, dan kost deze module eenmalig 7,60 euro. Als alternatief kun je de boel ook handmatig invoeren.

Je dient eigenhandig de juiste categorieën aan betalingen en inkomsten toe te voegen. De Huishoudkist heeft hiervoor een uitgebreide lijst. Een pluspunt is dat je een heleboel grafieken kunt opvragen, zoals de gemiddelde inkomsten en uitgaven per maand of het jaarbudget van jouw gezin. Daarnaast kun je een grafiek met uitgaven van alle geselecteerde categorieën opvragen. Wil je liever niet dat andere gezinsleden De Huishoudkist gebruiken, dan beveilig je het programma met een wachtwoord.

Dyme Basic

Dyme is een modern vormgegeven app voor Android en iOS. We bespreken in dit artikel de gratis basisversie. Maak na de installatie eerst een account aan. Overigens kun je ook met een profiel van Apple, Google of Facebook inloggen. Vervolgens ga je je bankrekening koppelen, waarna Dyme automatisch alle transacties ophaalt. Soms werkt deze koppeling niet meteen, maar blijf het in dat geval gewoon proberen. Ben je ietwat huiverig om zomaar bankgegevens met een app te delen? Weet dan dat Dyme voldoet aan de voorwaarden van De Nederlandsche Bank. Al jouw gegevens worden gecodeerd opgeslagen.

Je kunt optioneel pushberichten aanzetten. Zo weet je een dag van tevoren bijvoorbeeld wanneer de woonstichting huur afschrijft of jouw werkgever salaris stort. Fijn is dat Dyme Basic op eigen houtje inkomsten, vaste lasten en uitgaven categoriseert. Dat scheelt vergeleken met andere huishoudboekjes een heleboel tijd! Je kunt hierbij naar onderliggende subcategorieën doortikken.

De app checkt ook of er voor bepaalde verzekeringen, energieleveranciers en providers goedkopere alternatieven zijn. Misschien kun je zelfs rechtstreeks overstappen. Dit is trouwens een belangrijk verdienmodel van Dyme, want het Amsterdamse bedrijf strijkt op die manier commissies op. Met de betaalde versie (Silver of Gold) kun je onder andere ongewenste contracten opzeggen, eigen categorieën toevoegen en transacties naar Excel exporteren.

MijnGeldzaken.nl - Brons

In 2019 nam MijnGeldzaken.nl het populaire online huishoudboekje AFAS Personal over. Deze dienst is nog altijd gratis beschikbaar, al is het zogenoemde Brons-account wel beperkt. Zo koppel je in tegenstelling tot Dyme Basic slechts één rekeningnummer. Verder kun je niet budgetteren en geen eigen categorieën aanmaken. Wie niet op deze beperkingen zit te wachten, betaalt voor een Koper-abonnement zo’n 27 euro per jaar.

Nadat je een account hebt aangemaakt, log je op de website of in een app (Android en iOS) in. MijnGeldzaken.nl kan zo nodig gegevens van een oud AFAS Personal-account importeren. Het dashboard is behoorlijk uitgebreid. Neem dus even de tijd om alle functies te verkennen. Je kunt een bankrekening koppelen óf handmatig banktransacties importeren via een csv-bestand. Helaas is voor gratis leden het koppelen van een bankrekening slechts een beperkte periode beschikbaar. MijnGeldzaken.nl voldoet aan de voorwaarden van De Nederlandsche Bank.

Het huishoudboekje toont in het hoofdscherm hoeveel geld je volgens historische data deze maand nog ontvangt en nog dient te betalen. Verder wijst MijnGeldzaken.nl zelfstandig categorieën aan inkomsten en uitgaven toe. Een cirkeldiagram toont hoeveel geld je aan wonen, huishouden, vervoer, verzekeringen, vrije tijd en kleding spendeert. Jammer genoeg maakt deze webdienst nauwelijks gebruik van kleuren, waardoor de gebruiksomgeving nogal saai oogt.

Bankkoppeling intrekken

Je kunt de zogeheten PSD2-koppeling naar jouw bank op ieder moment weer stopzetten. Nuttig voor het geval je Dyme of MijnGeldzaken.nl niet meer gebruikt. Duik hiervoor in de instellingen van de gebruikte tool en navigeer naar je bankgegevens. Vervolgens kun je de PSD2-koppeling intrekken.

Conclusie

Hoewel de mogelijkheden van MijnGeldzaken.nl Brons en Dyme Basic in grote lijnen overeenkomen, geven we toch de voorkeur aan laatstgenoemde aanbieder. Je kunt hiermee in de gratis versie namelijk meerdere rekeningnummers koppelen, waarna deze app alle transacties automatisch categoriseert. Bovendien blijft de bankkoppeling in stand, terwijl die bij MijnGeldzaken.nl Brons na de proefperiode vervalt. Wellicht wil je liever niet dat het digitale huishoudboekje banktransacties rechtstreeks bij jouw bank ophaalt. In dat geval zijn BankTrans (desktopprogramma) en Budgetbeheerder, Geldtracker (app) bruikbare alternatieven.

Sony lanceert met de PS-LX3BT en PS-LX5BT twee nieuwe draadloze draaitafels. Met een prijsverschil van precies 100 euro (349 vs 449 euro) rijst bij veel consumenten direct de vraag: heb je die extra kwaliteit van het duurdere model eigenlijk wel nodig als je toch via bluetooth luistert?

Veel mensen denken onterecht dat de kwaliteit van een platenspeler er niet toe doet zodra je het signaal draadloos verstuurt. 'Bluetooth comprimeert het geluid toch, dus waarom zou ik betalen voor betere hardware?' is een veelgehoorde aanname. In dit artikel leggen we uit waarom de mechanische basis zelfs bij draadloos luisteren van belang is, en wanneer je die 100 euro beter in je zak kunt houden.

De strijd tegen trillingen

De belangrijkste technische reden om voor een duurder model zoals de PS-LX5BT te kiezen, zit 'm puur in de fysica: massa en materiaal. Een platenspeler is in feite een seismograaf; hij moet minuscule trillingen in de groef van een plaat registreren, maar mag geen enkele andere trilling oppikken.

Bij instapmodellen is de behuizing vaak lichter en de toonarm eenvoudiger. Hierdoor dringen trillingen van de motor, je voetstappen of zelfs de luidsprekers makkelijker door tot de naald. Dit resulteert in een rommelig geluidsbeeld. De PS-LX5BT onderscheidt zich hier met een zwaardere, uit één stuk opgebouwde behuizing en een aluminium toonarm.

Een bluetooth-chip verstuurt uiteindelijk exact wat hij binnenkrijgt. Als de naald door een lichtere constructie trillingen oppikt of de groef niet stabiel volgt, wordt die vervorming óók digitaal verstuurd. Geen enkele dure codec (zoals aptX Adaptive) kan een slecht bronsignaal repareren. Een betere mechanische basis zorgt in dit geval dus voor een schoner signaal vóórdat de bluetooth-compressie plaatsvindt.

©Sony

Gemak boven audiofiel genot

Wanneer is het instapmodel (de PS-LX3BT) dan wél de slimste keuze? Als je vinyl vooral ziet als een sfeervolle toevoeging aan je interieur en je luistersessies vaak op de achtergrond plaatsvinden. Deze goedkopere speler is ontworpen voor gebruiksgemak (met één druk op de knop speel je een plaatje af) en voelt zich prima thuis in elk interieur.

Sluit je de speler aan op een compacte soundbar of een draagbare speaker in de keuken? Dan vallen de subtiele details die een duurdere speler wel oppikt vaak weg in de beperkingen van je luidspreker. Voor het draaien van een plaatje tijdens het koken of borrelen biedt het duurdere model in deze context nauwelijks hoorbare meerwaarde.

©Sony

Wanneer details verloren gaan in de mix

De beperkingen van een lichtere, goedkopere platenspeler merk je pas zodra je écht gaat luisteren. Zet je een hoofdtelefoon met goede noise-cancelling op, dan hoor je bij een instapper sneller bijgeluiden, zoals een lichte brom van de motor of een minder strakke baslijn omdat de naald het moeilijk heeft bij complexe muziekstukken.

De PS-LX5BT met zijn zwaardere rubber mat en stabiele arm zorgt voor rust in het geluid. Vooral bij dynamische muziek (met harde en zachte stukken) of oudere platen die niet meer perfect vlak zijn, moet het betere mechaniek de naald stabieler in de groef houden. Daardoor hoor je meer muziek en minder 'apparaat'.

Prijs versus prestatie

Het idee dat hardware er niet toe doet bij bluetooth-audio is een fabel. De mechanische kwaliteit van de platenspeler bepaalt de kwaliteit van het bronmateriaal. Voor achtergrondmuziek en sfeer is de Sony PS-LX3BT een prima stijlvolle keuze. Echter, wie de stabiliteit en rust in zijn muziek zoekt die vinyl zo uniek maakt, vindt in de PS-LX5BT een duidelijk hoorbare upgrade. Die 100 euro betaal je niet voor extra functies, maar voor een stabielere basis van je geluid.