Sinds 2004 bevatten pc’s onder andere sloten van het type pci-express. Destijds waren ze helemaal razendsnel ten opzichte van voorganger pci, maar nog altijd staat pci-express bekend als supersnelle aansluiting die tegenwoordig voor zowel grafische kaarten als voor ssd’s gebruik wordt. Dit moet je er over weten.

Pci-express (Peripheral Component Interconnect Express) is een seriële interface die voornamelijk gebruikt wordt om insteekkaarten zoals een grafische kaart via pci-e-sloten op een pc aan te sluiten. De standaard wordt echter ook gebruikt voor andere aansluitingen zoals m.2 voor ssd’s of Thunderbolt.

Pci-express is de standaard voor insteekkaarten en de opvolger voor zowel pci als het speciaal voor grafische kaarten bedoelde agp. Behalve voor de bekende pci-express-sloten, wordt pci-express in de pc ook voor andere communicatie gebruikt. Zo gebruiken zowel Intel als AMD pci-express als verbinding tussen de processor en chipset. Daarnaast wordt pci-express ook gebruikt voor aansluitingen als ExpressCard, m.2 (naast sata) en Thunderbolt 3. De standaard wordt beheerd door PCI-SIG, die in 1992 is opgericht voor de originele pci-standaard.

Lanes en uitbreidingssloten

Net als vrijwel iedere moderne interface is pci-express een seriële bus waarin de datapakketjes achter elkaar verstuurd worden. Pci-express 1.0 en 2.0 gebruiken 8b/10b-codering waarbij voor 8 bit aan data 10 bit wordt verstuurd, oftewel 8 bit met een overhead van 20 procent voor foutcorrectie. Vanaf pci-express 3.0 wordt gebruik gemaakt van 128b/130b-codering. Daarbij wordt 128 bit aan data verstuurd in 130 bit, dus 128 bit met een overhead van 1,5 procent.

Een pci-express-link tussen twee pci-express-apparaten zoals de chipset en de grafische kaart maakt gebruik van één of meerdere lanes. Een lane is de minimale verbinding voor de pci-e-interface en bestaat uit twee paar signaalsporen oftewel vier signaalsporen. Een lane heeft een maximale overdrachtssnelheid die bij iedere versie van pci-expess (ongeveer) verdubbeld is. Zo kan er bij pci-express 3.0 maar liefst 984,6 MB/s per lane verstuurd worden. Een groot verschil met de 250 MB/s of 500 MB/s die pci-express 1.0 en 2.0 respectievelijk halen.

Er kunnen 1, 2, 4, 8, 16 of 32 lanes gekoppeld worden tot één link, al is in de praktijk 16 lanes het maximale aantal. Om de totale maximale snelheid van een pci-express-link en dus aansluiting te weten, moet je dus weten op hoeveel lanes die aansluiting is gebaseerd. Zijn er bijvoorbeeld 16 lanes beschikbaar en wordt er gebruik gemaakt van pci-express 3.0, dan is de maximale snelheid 15,8 GB/s.

©PXimport

Qua uitbreidingssloten voor insteekkaarten zijn er drie soorten: x16, x4 en x1, die geschikt voor maximaal zestien, vier of één lane(s). Grafische kaarten zijn doorgaans uitgevoerd in het x16-formaat, terwijl insteekkaarten voor uitbreidingsporten als usb of ethernet of ssd’s in het x4- of x1-formaat uitgevoerd worden. Een kaart past behalve in het overeenkomende slot, ook in grotere sloten. Zo kun je een x1-kaart ook in een x4- of x16-slot steken en past een x4-kaart ook in een x16-slot.

Technisch werken grotere kaarten ook in kleinere sloten, maar passen ze fysiek niet. Al zal het wel (langzaam) werken als je de plastic achterkant uit het slot zaagt. Om het extra verwarrend te maken, hoeft een slot niet per se de maximale snelheid van zijn fysieke verschijningsvorm te ondersteunen. Zo kun je bijvoorbeeld twee fysieke x16-sloten hebben met in totaal 16 lanes. Gebruik je één slot, dan kun je dat slot op x16-sneheid gebruiken. Steek je echter in beide sloten een kaart, dan zullen beide x16-sloten werken op x8-snelheid.

Pci-e en voeding

Behalve dataverbindingen levert de pci-express-bus ook energie aan de uitbreidingskaarten. Deze energie is verdeeld over de 3,3volt-lijn en de 12volt-lijn. Op de 3,3volt-lijn mag 9,9 watt vermogen verbruikt worden. Het vermogen op de 12volt-lijn hangt af van het type uitbreidingskaart. Een x1-kaart mag 6 watt uit de 12volt-lijn verbruiken en totaal maximaal 10 watt verbruiken. Een x4-kaart mag 25 watt uit de 12volt-lijn verbruiken en in totaal eveneens maximaal 25 watt verbruiken.

Een x16-kaart, het formaat dat voor grafische kaarten gebruikt wordt, mag 66 watt uit de 12volt-lijn verbruiken en 75 watt in totaal gebruiken. Dat is echter niet genoeg voor een moderne grafische kaart uit de midden- of topklasse. Grafische kaarten zijn daarom voorzien van extra 12volt-aansluitingen via kabels die direct uit de voeding komen. Deze stekkers worden pci-express-connectors genoemd en zijn er met 6 of acht pinnen.

Een stekker met zes pinnen levert 75 watt vermogen via 12 volt terwijl een stekker met acht pinnen 150 watt levert via 12 volt. Een grafische kaart kan een zes-pin- en een acht-pin-aansluiting hebben voor een totaal vermogen van 300 watt (75 + 75 + 150). Er zijn ook grafische kaarten met twee keer een acht-pins-aansluiting voor een maximaal vermogen van 375 watt (75 + 150 + 150).

©PXimport

Pci-express 5.0

Hoewel pci-express 4.0 al in 2017 definitief is vastgesteld, is 3.0 in de praktijk nog steeds de snelste versie. Zo zijn de onlangs gepresenteerde Nvidia RTX 2080 en Nvidia RTX 2080 Ti grafische kaarten voorzien van pci-express 3.0. Er zijn dan ook nog geen chipsets van Intel of AMD met ondersteuning voor versie 4.0. Ondertussen wordt al druk gewerkt aan pci-express 5.0 dat dit jaar definitief moet worden vastgesteld.

Wederom betekent een nieuwe versie dat de snelheid wordt verdubbeld ten opzichte van de voorganger, waarmee versie 5.0 een snelheid van maar liefst 3.938 GB/s per lane heeft, oftewel 63 GB/s. Omdat versie 5.0 relatief snel volgt op het vertraagde 4.0 en er nog nauwelijks producten zijn die versie 4.0 ondersteunen, zou het zomaar eens kunnen zijn dat versie 4.0 in de praktijk door sommige fabrikanten wordt overgeslagen. De rol van pci-express is in ieder geval nog lang niet uitgespeeld.

Als we naar de specificaties van de Xiaomi Redmi Note 15 Pro Plus kijken en daar de prijs aan koppelen, dan lijkt het erop dat je veel voor een acceptabel bedrag krijgt. Maar is dit ook een praktische smartphone die gemakkelijk een dag doorkomt?

De Xiaomi Redmi Note 15 Pro Plus volgt moderne trends met een stevig ontwerp en platte zijkanten. De variant die wij testen (Mocha Brown) valt op door een achterkant van vegan leer, dat voor extra grip en een luxe gevoel zorgt. Zeker in vergelijking met de doorgaans glazen ruggen van concurrenten. Met 207 gram is hij niet zwaar, maar andere midrangers kunnen gemiddeld genomen lichter zijn. Verder is de IP69K-certificering indrukwekkend, waardoor het toestel bestand is tegen stof, water, hogedrukspuiten (!) én hoge watertemperaturen.

Het toestel is uitgerust met een fors 6,83-inch amoledpaneel dat vrijwel de hele voorkant vult. En met de hoge resolutie (1280 x 2772 pixels) en een verversingssnelheid van 120 Hz oogt alles scherp en vloeiend. Het display overtuigt verder met diepe zwartwaarden, felle kleuren en een indrukwekkende piekhelderheid van 3200 nits. Dit maakt het scherm goed afleesbaar in direct zonlicht. Dankzij de Gorilla Glass Victus 2-beschermlaag beschikt het apparaat tot slot over uitstekende bescherming tegen krassen en valschade.

©Wesley Akkerman

©Wesley Akkerman

©Wesley Akkerman

Vooral vlot en stabiel

Onder de motorkap vinden we de Snapdragon 7s Gen 4-chip, die zorgt voor een stabiele en vlotte gebruikservaring zonder haperingen. Als je de chipset door de benchmark-tools zou halen, legt hij het wellicht af tegen prijsgenoot Pixel 9a, maar toch doet het toestel het in de praktijk meer dan prima. Hij blijft koel en responsief, ook wanneer je gaat multitasken. Voor zware games is de Xiaomi Redmi 15 Pro Plus wat minder geschikt, en daar verandert de hoeveelheid werkgeheugen van 8 GB helaas niets aan. Dit is geen goede Android-gamemachine.

De ster van de show is de gigantische batterij van 6500 mAh, een capaciteit die we in dit prijssegment zelden zien. Bij intensief gebruik houdt het toestel het moeiteloos twee dagen vol, helemaal als je het gamen links laat liggen. Met de 100W-snellaadfunctie laad je hem in slechts 40 minuten helemaal vol, mits je de juiste (Xiaomi-)lader gebruikt. Draadloos opladen ontbreekt helaas, maar het enorme uithoudingsvermogen en de indrukwekkende laadsnelheid maken dat voor de meeste gebruikers meer dan goed.

Walkietalkiefunctie

De Xiaomi Redmi Note 15 Pro+ draait daarnaast op HyperOS 2.0, gebaseerd op Android 15. De interface voelt modern en vloeiend aan, met snelle animaties en met de inmiddels bekende AI-toevoegingen van Google (zoals Circle to Search). Hoewel Xiaomi vier jaar aan Android-updates belooft (wat netjes is voor deze prijsklasse), zul je na de eerste installatie wel even wat tijd willen besteden aan het verwijderen van de nodige vooraf geïnstalleerde bloatware-apps. Een unieke toevoeging is de nieuwe Offline Communication, waardoor je Xiaomi-toestel een soort walkietalkie wordt en gratis communiceert met andere Xiaomi's.

De eyecatcher achterop is de 200MP-hoofdcamera, die dankzij de grote sensor fijne en scherpe foto's met veel detail maakt. Een dedicated zoomlens ontbreekt, maar er zijn meer dan genoeg megapixels waardoor je prima digitaal kunt inzoomen (of croppen) zonder al te veel kwaliteitsverlies (tot 4x).

De 8MP-groothoeklens is helaas een minder sterk punt en presteert vooral bij weinig licht matig. Video-opnames zijn stabiel en zien er in 4K goed uit, al blijft de framerate beperkt tot 30 fps. Voor selfies is er een upgrade naar 32MP; dat resulteert in heldere portretten die ideaal zijn voor sociale media en videobellen.

Xiaomi Redmi Note 15 Pro Plus kopen?

De Xiaomi Redmi Note 15 Pro+ blinkt uit door zijn fenomenale batterijduur en razendsnelle oplaadtijden, waarmee hij z’n concurrenten achter zich laat. Hoewel de prestaties stabiel zijn en het toestel tegen een stootje kan, blijven de camera’s en de softwareondersteuning achter bij de top van dit segment. Gelukkig is dit wel een betrouwbaar apparaat voor intensieve gebruikers die media consumeren en duurzaamheid waarderen. Desondanks raden we toch aan even te wachten tot een prijsdaling, dan haal je pas echt een scherpe deal in huis.

Het Amerikaanse ministerie van Justitie gaat onderzoeken of Netflix een monopoliepositie krijgt wanneer het Warner Bros. daadwerkelijk overneemt.

Netflix en Warner Bros. hebben vorig jaar een overeenkomst gesloten waarbij eerstgenoemde streamingbedrijf het filmproductiebedrijf overneemt. Als dit doorgaat, zal Netflix de films van Warner Bros. in handen krijgen, alsmede concurrerende streamingdienst HBO Max.

The Wall Street Journal meldt nu dat het ministerie in gesprek is met concurrenten om er achter te komen of het bedrijf nu al concurrenten buitensluit of misbruik maakt van de prominente plek die het heeft binnen de maatschappij. Dit om er achter te komen of de overname van Warner Bros. door Netflix wel verantwoord is.

Onderzoek is gebruikelijk

Het is vrij gebruikelijk dat wanneer twee grote bedrijven uit vergelijkbare sectoren fuseren, of één bedrijf de ander overneemt, dit wordt getoetst door waakhonden waar de bedrijven vandaan komen. Het hoeft niet te betekenen dat de overname geblokkeerd wordt, maar het kan afhankelijk van de bevindingen wel een optie zijn.

Overigens onderzoekt het ministerie ook of het verantwoord is dat Paramount Warner Bros. overneemt. Ook Paramount wil dat namelijk doen, al lijken Netflix en Warner Bros. vooral met elkaar in zee te willen.

Onlangs gaf een topman bij Netflix onlangs al aan dat mensen die Netflix te duur zouden vinden worden mocht het gecombineerd worden met HBO, een simpele actie kunnen uitvoeren: hun abonnement met één klik opzeggen.