TIP

PC-Mac PasswordVault Lite 3.2 Omdat we steeds zorgvuldiger moeten omgaan met onze persoonlijke gegevens, moeten we steeds meer wachtwoorden onthouden. Steeds hetzelfde wachtwoord kiezen is niet slim, want dan bent u eventueel in één keer kwetsbaar als iemand achter dat wachtwoord komt. Met een password manager slaat u al uw wachtwoorden op een veilige, gecentraliseerde plek op. PasswordVault Lite doet dat gratis en het pakket ondersteunt naast Windows ook MacOS X, MacOS Classic en Linux. Het programma is geschikt voor alle soorten wachtwoorden, loginnamen, softwareserienummers en andere vertrouwelijke informatie. In de gratis Lite-versie is wel een beperking ingebouwd van maximaal tien soorten gegevens. De ingevoerde passwords worden op hun beurt weer beschermd door een master password. Het leuk vormgegeven programma bevat diverse handige snufjes waaronder een willekeurige wachtwoord-generator, auto-clipboard clear (wist inhoud van het klembord) en een auto-lock timer. PasswordVault Lite past u via skins aan uw persoonlijke smaak aan. Bij het hoofdprogramma zit als bonus nog een extraatje in de vorm van PC-Mac PasswordVault2Go Lite. Dit is als het ware een draagbare versie van het pakket, die u rechtstreeks vanaf usb-drives kunt draaien. [****] www.lavasoftware.com taal: EN, freeware, 3,08 MB Windows 95/98/ME/NT/2000/XP DashBugFree 1.0 DashBugFree is een van de vele programma's die tegenwoordig op de markt zijn om het Windows Register op te schonen. Een belangrijke taak, want een slecht onderhouden register kan vervelende consequenties hebben. Een steeds langzamer wordend systeem bijvoorbeeld of nog ernstiger (zware crashes). Met een paar muisklikken lost DashBugFree de meeste registerproblemen op. Het programma gebruikt daarvoor een krachtig detectiealgoritme, waarmee u snel ontbrekende of ongeldige verwijzingen in het register opspoort. Na het creëren van een overzicht van fouten kunt u deze handmatig corrigeren of het volautomatisch door de computer laten doen. Het pakket is overigens gratis omdat adware wordt meegeïnstalleerd, houd hier dus rekening mee! [***] www.dashbugfree.com taal: EN, freeware, 2,04 MB Windows 95/98/ME/NT/2000/XP Buzz 3D FreeChat 1.05 Buzz 3D FreeChat is een freeware internet chatprogramma. Behalve het programma hebt u ook een webcam, een microfoon en speakers nodig. U chat namelijk in woord én beeld. Het geluid is kristalhelder en de videobeelden zijn van hoge kwaliteit. Hebt u geen webcam, dan kunt u eventueel gebruikmaken van voice-only chats. U legt verbinding met iemand door die contactpersoon aan te klikken in het adresboek. Er is dus geen 'open forum' waaraan iedereen mee kan doen – privacy gegarandeerd! Wel moet de andere persoon uiteraard ook de FreeChat-software hebben geïnstalleerd. Een extra optie is het versturen van BuzzMail. Hoewel FreeChat zelf gratis is, moet u voor het kunnen versturen van BuzzMail wel een licentie aanschaffen. [****] www.buzz3d.com taal: EN, freeware, 3,08 MB Windows 95/98/ME/2000/XP Garden Planner 1.4 Hoewel we alweer richting herfst gaan, kunt u nu misschien al vast starten met het ontwerp van uw tuin voor de volgende lente en zomer. Er is een online versie van het pakket, maar er is ook een versie die u gewoon op uw eigen pc kunt installeren. Garden Planner gebruikt een simpele drag & drop interface om planten, bomen, struiken, muurtjes en andere voorwerpen in het basisontwerp te plaatsen. Vervolgens kunt u hier naar hartelust mee schuiven, totdat u uw droomtuin hebt. Het resultaat kunt u opslaan om er later verder aan te werken, of u drukt uw tuin in kleur af. [****] www.smallblueprinter.com/garden taal: EN, shareware (15 dagen proberen, daarna $ 19,95), 2,46 MB Windows 95/98/ME/2000/XP Imago Imago is een gratis softwarepakket dat foto's opzoekt op websites en vervolgens alle gevonden afbeeldingen downloadt en opslaat. U start dus met de url van een website, waarna alle onderliggende afbeeldingen automatisch worden gedownload en opgeslagen op uw pc. U kunt daarbij zelf aangeven hoe 'diep' binnen een url moet worden gezocht naar afbeeldingen. Eventueel is een filteroptie aanwezig die bijvoorbeeld alleen afbeeldingen groter of kleiner dan een bepaald formaat verwerkt. Bestanden worden tijdens het downloaden in realtime getoond in de vorm van thumbnails. [***] http://128.121.62.113/home/songoog/songo_imago.htm taal: EN, freeware, 2,39 MB Windows NT/2000/XP/2003 Server Pepper Keeper Sampler De Pepper Keeper is een soort alles-in-één verzamelprogramma voor uw digitale media. Verstopt in een erg fraaie, maar daardoor wel wat langzaam werkende interface bevinden zich daarnaast onder andere een chatprogramma (AOL Instant Messenger), webbrowser, muziekbibliotheek, videobibliotheek, streaming internet radio en adressenboek. De belangrijkste functie van dit alles is het creëren, publiceren en via e-mail of chat delen van fotoalbums of muziekverzamelingen. Bij deze sampler worden diverse kant-en-klare applicaties meegeleverd, voor het creëren en verzenden van eigen wenskaarten, het bijhouden en online delen van dagboeken, een schetsboek, het maken van mixtapes van gedownloade mp3's en nog veel meer. Het volledige pakket kost $ 29,95 en deze sampler geeft in elk geval een goede indruk van de mogelijkheden. [****] www.pepper.com taal: EN, freeware, 20,27 MB Windows 98/ME/2000/XP HTTrack Website Copier Zelfs nu we massaal overstappen op altijd online internetverbindingen, kan het handig zijn om af en toe offline te browsen. Vroeger, toen er nog met telefoontikken werd afgerekend, was dat vooral uit kostenbesparende overwegingen. Nu kan het bijvoorbeeld nuttig zijn om offline te browsen als u vaak onderweg bent en niet altijd de beschikking hebt over een internetverbinding. Hoe dan ook, met het gratis te downloaden HTTrack Website Copier kopieert u de complete inhoud (teksten en afbeeldingen) van een website en alle subpagina's. Al deze informatie wordt keurig op de harde schijf opgeslagen, in mappen en submappen (voor de subpagina's). Links blijven normaal werken, zodat u gewoon van pagina naar pagina kunt springen. [****] www.httrack.com taal: EN, freeware, 3,57 MB Windows 95/98/ME/NT/2000/XP Holding Pattern Screensaver Deze (wel wat systeembronnen-hongerige) 'cinematische' screensaver verandert uw monitor in het raampje van een vliegtuig. Langzaam ziet u ver onder u het oppervlak onder u door trekken, waarbij de beelden af en toe veranderen om weer een nieuwe scène te laten zien. Die scènes zijn niet altijd even boeiend, het kan bijvoorbeeld ook zo zijn dat u een tijdje naar een nooduitgang of naar een slapende baby zit te kijken. Meestal ziet het er echter zeer indrukwekkend uit en zal het eventuele bezoekers vol bewondering laten toekijken. [****] www.idle-time.org taal: EN, freeware, 6 MB Windows 95/98/ME/NT/2000/XP Ook voor MacOS X GameNet Browser GameNet Browser is een gratis webbrowser die speciaal is ontwikkeld voor gamers. Eigenlijk gaat het hier om een multifunctioneel programma, dat om te beginnen gamers op de hoogte houdt van de laatste spelnieuwtjes. Daarnaast biedt het programma onder andere een ingebouwde gamebrowser/matchmaker, waarmee u op zoek kunt gaan naar online games. Handig is ook de ingebouwde vertaalfunctie (voor wie op een buitenlandse site terecht wil voor gamesinfo), een zoekfunctie, instant messenger software en de krachtige Game Accelerator optimalisatietool die er voor zorgt dat gamers het beste uit hun spellen halen. Speciaal voor notebookgamers is er bovendien een geïntegreerde energiebesparingsmodus. [***] www.smartalec2000.com taal: EN, freeware, 585 KB Windows 98/ME/2000/XP/2003 Server PeerGuardian PeerGuardian is een kleine, maar krachtige gespecialiseerde firewall-applicatie voor p2p-gebruikers en anderen die zichzelf en hun computer willen beschermen tegen (overheids)bemoeienis van buitenaf. De firewall blokkeert alle tcp/ip-verbindingen naar en van bekende ip-reeksen die gebruikt worden door p2p-controleurs van (veelal Amerikaanse) instanties zoals de riaa, mpaa, MediaForce, MediaDefender, BaySTP, Ranger, OverPeer en NetPD. De gebruikte blokkeringslijst wordt dagelijks bijgewerkt via een online database. PeerGuardian is compatibel met alle bekende filesharing-programma's zoals KaZaA, iMesh, LimeWire, eMule, Grokster, DC++ en Shareaza. Wie regelmatig bestanden uitwisselt via deze p2p-toepassingen, kan zich dus redelijk veilig voelen. [***] www.openwares.org taal: EN, freeware, 806 KB Windows 98/ME/2000/XP Kazaa Download Accelerator En als u dan toch onbespied gebruik kunt maken van KaZaA, wilt u dat wel graag zo snel mogelijk doen natuurlijk. Net zoals er eerder download accelerators zijn ontwikkeld voor het downloaden van bestanden, is er nu ook een speciale downloadversneller add-on voor Kazaa Media Desktop-gebruikers. Muziek, films, games, het komt allemaal stukken sneller binnen dankzij deze software. Wel zo handig, want hoe vaak gebeurde het niet dat je uren zat te wachten op het binnenhalen van een bestand? KDA doet dit door zelf op zoek te gaan naar extra bronnen om het bestand in kwestie binnen te halen, om zo optimaal gebruik te maken van de beschikbare bandbreedte. [***] www.kazaa-download-accelerator.com taal: EN, freeware, 1,33 MB Windows 95/98/ME/NT/2000/XP

Wil je échte privacy? Zorg dan voor een computer die privacy op één zet. Bijvoorbeeld met aangepaste instellingen, een alternatief besturingssysteem en de juiste onlinediensten. Slimme tips en adviezen voor iedereen die een privacyvriendelijke computer serieus neemt.

Een van de stappen die je kunt nemen voor een privacybestendige computer is het installeren van een besturingssysteem dat privacy hoog in het vaandel heeft staan. Dat kan in eerste instantie prima naast je bestaande besturingssysteem. Ken je Tails al? De makers zelf beschrijven Tails als een portable besturingssysteem dat je beschermt tegen nieuwsgierige blikken van buitenaf en eventuele censuur. Je start de computer met Tails op in plaats van een regulier besturingssysteem, zoals Windows of macOS. Vervolgens kun je Tails gebruiken voor het uitvoeren van taken op de computer.

Ben je klaar, dan sluit je de computer af. De gebruikerssessie wordt afgesloten, vergeten en de gemaakte stappen zijn niet meer herleidbaar. Dankzij deze opzet kun je Tails ook tijdelijk gebruiken op een computer die je niet volledig vertrouwt of niet van jezelf is: de gegevens worden immers na elke gebruikerssessie verwijderd. Prettig is dat je Tails kunt gebruiken ‘naast’ je bestaande besturingssysteem zoals Windows. Je hebt dus geen aparte computer nodig wanneer je extra waarde hecht aan privacy.

Aan de slag

Prettig aan Tails is dat je het relatief eenvoudig kunt proberen op een computer waarop je al een besturingssysteem hebt geïnstalleerd: het gaat immers om een portable besturingssysteem dat je niet blijvend installeert. Het installatiebestand is een kleine 2 GB groot en de installatie neemt ongeveer een halfuur in beslag. Je vindt de nieuwste versie via deze link. Selecteer jouw besturingssysteem – bijvoorbeeld Windows – en klik op de downloadknop. Sla het bestand op een eenvoudige locatie op, bijvoorbeeld het bureaublad of in de map Downloads.

Het bestand plaats je vervolgens op de usb-stick (zie ook het kader Systeemvereisten hierboven). Je maakt daarvoor gebruik van het gratis programma Rufus. Dit kun je downloaden via https://rufus.ie/nl/, waarbij je kiest voor de Portable-variant. Open Rufus en koppel de lege usb-stick aan de computer. In Rufus selecteer je de usb-stick in het menu Device. Klik op Select en wijs het zojuist gedownloade bestand van Tails aan. Klik op Start: de opstartbare usb-stick wordt gemaakt.

Opstarten maar

Open het menu Start en kies Uitschakelen, Opnieuw opstarten. Een opstartmenu van Windows verschijnt: kies Een apparaat gebruiken, Opstartmenu. Zodra de computer opnieuw is gestart, kies je voor de usb-stick als opstartapparaat. Het menu dat je ziet, verschilt per computermerk. Tails start vervolgens automatisch op. Een wizard verschijnt, waarin je snelle instellingen van Tails configureert, zoals taal, toetsenbordinstelling en datumnotatie.

Persistent storage

Na elke Tails-sessie worden alle gegevens verwijderd: een van de aspecten die Tails relatief privacyvriendelijk maken. Uiteraard is dit minder handig voor documenten en bestanden die je gewoon wilt bewaren en telkens wilt gebruiken. In Tails stel je hiervoor Persistent storage in. Dit is een gedeelte op de usb-stick dat wordt gereserveerd voor de opslag van je persoonlijke bestanden. Je kunt Persistent storage direct inschakelen in het opstartmenu van Tails. Zet de schuif op Aan bij Create Persistent Storage. Volg de stappen van de wizard. De eerstvolgende keer dat je Tails opstart, wordt Persistent storage herkend en kun je de ruimte direct ontgrendelen na het opgeven van het wachtwoord. Klik tot slot op Start Tails om het besturingssysteem te laden.

Verkennen

Tails wordt geleverd met allerhande apps die kunnen helpen bij het verhogen van je privacyniveau. Linksboven vind je de opties in de navigatiebalk. Klik op Apps voor een overzicht. Hier vind je bijvoorbeeld diverse verwijzingen naar Tor, maar ook naar e-mailclient Thunderbird en wachtwoordmanager KeePassXC. Neem meteen een kijkje in de map Favorites. Deze bevat een selectie van programma’s die vaak door Tails-gebruikers worden ingezet. Bijvoorbeeld de Tor-browser (waarover je verder meer leest), de Persistent storage en de eerdergenoemde e-mailclient en wachtwoordmanager. Ook vind je hier de bestandenverkenner, waarmee Persistent storage gebruikt wordt (verderop lees je hierover meer).

Tails leunt hevig op het gebruik van het Tor-netwerk voor online activiteiten. Het Tor-netwerk staat bekend om de bescherming van persoonsgegevens, doordat de communicatie op verschillende lagen wordt geanonimiseerd. In Tails verschijnt de wizard Tor Connection zodra je online wilt. Je kunt ervoor kiezen om automatisch met Tor verbinding te maken (kies Connect to Tor automatically). In het notificatiegedeelte van Tails zie je op elk moment of je bent verbonden met Tor. Zie je het pictogram van een ui, dan is de verbinding met Tor actief. Zie je hetzelfde pictogram in combinatie met een kruis, dan is de Tor-verbinding niet actief.

Systeemmenu

Tails is relatief gebruiksvriendelijk en de gebruikersomgeving spreekt na enige tijd voor zich. Rechtsboven in het venster vind je in de navigatiebalk de toegang tot het systeemmenu (herkenbaar aan het netwerk-, volume- en batterijpictogram). Klik erop om via het menu zaken zoals netwerk en andere verbindingen, zoals bluetooth, in te stellen. Via hetzelfde menu kun je de computer uitschakelen of opnieuw opstarten. Wil je andere systeeminstellingen aanpassen? Open het menu Apps (linksboven) en kies System Tools, Settings voor een overzicht van alle instellingen.

Als je Persistent storage hebt geactiveerd, kun je je persoonlijke bestanden veilig opslaan. Kies Apps, Accessories, Files. Open de map Persistent en plaats hier je persoonlijke bestanden.

Qubes OS als alternatief

Heb je de smaak te pakken, dan is ook het besturingssysteem Qubes OS het bekijken waard. Qubes OS is een gratis en opensource besturingssysteem. Het gebruikt van elkaar gescheiden silo’s waarin je verschillende activiteiten kunt verrichten. Je kunt hiermee de computer in verschillende compartimenten onderverdelen (vergelijk het met een fysiek gebouw met verschillende kamers). De ene silo gebruik je bijvoorbeeld voor het browsen op internet (relatief onveilig), terwijl je een andere ruimte gebruikt voor werkzaken (over het algemeen iets veiliger) of voor lokaal werk. Je kunt bovendien wegwerp-silo’s maken, die je na verloop van tijd verwijdert en alleen voor tijdelijke taken gebruikt. Voor het gebruik van Qubes OS is enige ervaring met Linux wel welkom. Ben je een relatief onervaren gebruiker, maar wil je toch met Qubes aan de slag, dan is de uitgebreide documentatie op de website van de makers een prima startpunt.

E-mail

Natuurlijk kun je kiezen voor een gratis e-maildienst, zoals Outlook.com of Gmail, maar ook zo’n account heeft uiteindelijk z’n prijs. Je betaalt immers met (al dan niet geanonimiseerde) data, waardoor de makers dergelijke diensten ‘gratis’ kunnen maken. In plaats hiervan kun je ook kiezen om te betalen voor de e-maildienst. Goed voorbeeld hiervan is Soverin (https://soverin.nl). Deze partij biedt een e-mailbox aan waarbij privacy op één staat. De dienst kent bijvoorbeeld geen advertenties en tracking. Je kunt je bestaande domein koppelen aan de dienst, zodat je zelf de volledige controle houdt. Soverin gebruikt meerdere technieken die je digitale correspondentie veiliger moeten maken, waaronder DMARC, SPF, DANE en DKIM. Bovendien staan de servers in Europa, zodat je te maken hebt met Europese wetgeving. Je betaalt 3,25 euro per maand voor de dienst.

Windows, maar dan anders

Geen zin om een ander besturingssysteem dan Windows te gebruiken? Gelukkig kun je Windows ook een handje op weg helpen en privacyvriendelijker maken. De makers van de website Privacy is sexy hebben een flinke hoeveelheid scripts geschreven waarmee je in één keer privacy-instellingen aanpast. Bezoek de website en klik op een categorie, bijvoorbeeld Privacy Cleanup. Een overzicht van beschikbare optimalisaties binnen die categorie verschijnt. Plaats vinkjes bij de opties die je wilt toepassen.

Herhaal deze stappen voor elke categorie. Zo zijn er categorieën waarmee je Windows verbiedt om gegevens van je te verzamelen (Disable OS Data Collection), waarmee je de gebruikersomgeving meer respect voor je privacy laat geven (UI for privacy) en waarmee je veelgebruikte apps aan banden legt (Configure Programs). Die laatste categorie stelt je in staat om ‘telemetrie’-data – informatie over je gebruik – voor die programma’s te blokkeren.

In één keer afdwingen

In plaats van elke optie individueel te markeren, kun je je het leven eenvoudiger maken door een profiel met vooraf ingestelde opties te kiezen. Linksboven in het venster van de website kies je voor Standard, Strict of All. Weet je nog niet zeker welke mate van privacy je wilt afdwingen, dan plaats je de muis op een van de opties. Een pop-up verschijnt met meer informatie over de aanpassingen die de scripts doorvoeren. Klik op een categorie om te controleren welke opties zijn geactiveerd.

Ben je tevreden? Klik op de knop Download. Die optie is interessant voor gebruikers die weten hoe je met een script omgaat. Houd er rekening mee dat Windows waarschuwingen geeft: het gaat immers om een script dat van alles kan bevatten. In plaats van een script kun je de instellingen ook via een app binnen Windows toepassen. Klik op Download en kies voor Download desktop version om de bijbehorende app te gebruiken.

Privacy in Edge verbeteren

Maak je gebruik van het in Windows ingebouwde Edge? Je kunt de privacy-instellingen van deze browser ook verbeteren. In de adresbalk van Edge typ je edge://settings/privacy en druk je op Enter. Eerst stellen we de tracking-preventie van Edge goed in. Dit mechanisme wordt door website-trackers gebruikt om informatie over de browser te verzamelen. Kies Privacy, zoeken en services. Klik op Traceringspreventie. In Edge kies je tussen drie modi: Basis, Gebalanceerd en Strikt. Wil je voor de meest privacyvriendelijke variant gaan, dan kies je Strikt. Onder elke modus lees je wat de gevolgen zijn.

Open hierna de sectie Privacy. Zet de schuif op Aan bij Niet volgen-verzoeken verzenden. Hiermee geef je bij websites aan dat je tracering niet op prijs stelt. Houd er rekening mee dat die methode niet waterdicht is en er mogelijk alsnog tracering plaatsvindt. Verder willen we niet dat er diagnostische gegevens worden verstuurd. In de sectie Privacy hebben de laatste drie opties hierop betrekking. Lees de beschrijving door en zet de schuif op Uit als je hierop geen prijs stelt.

Browser testen

Ben je benieuwd hoe je browser presteert op het gebied van privacy? Via de test op https://coveryourtracks.eff.org kun je de browser aan een test onderwerpen. Klik op de knop Test your browser. Na afloop lees je in een rapport in hoeverre de gebruikte browser informatie van je prijsgeeft. Zo zie je of er advertentietrackers worden geblokkeerd en of de browser beschermt tegen fingerprinting. Daarbij worden losse kenmerken van de computer verzameld die als geheel een uniek profiel vormen en je daarmee herkenbaar maken (bijvoorbeeld een combinatie van schermresolutie en geïnstalleerde systeemlettertypen). Op de website vind je instructies om de browserprivacy verder te verbeteren.

De Europese Commissie claimt dat het socialmediaplatform TikTok te verslavend is, en wil dan ook dat het oneindig kunnen scrollen in de app onmogelijk wordt.

Volgens de Europese Commissie verbreekt TikTok daarmee de Digital Services Act (DSA). Naast oneindig kunnen scrollen worden ook sommige pushnotificaties en autoplay als boosdoeners gezien.

Doomscrollen

De Commissie haalt specifiek oneindig scrollen aan als een gevaarlijk onderdeel van de app. De Commissie meent dat dit gebruikers in een soort trance brengt door dwangmatig gedrag - in feite waar de populaire term 'doomscrollen' op slaat.

De Commissie heeft echter nog geen bindend oordeel uitgebracht. Zo mag ByteDance, het bedrijf achter TikTok, zichzelf eerst verantwoorden. Ook gaat de Commissie eerst advies vragen aan de Europese Raad, om specifiek te zijn een adviesgroep hierbinnen die over digitale diensten gaat. Mocht de Europese Raad het eens zijn met de Commissie, dan moet TikTok in Europa mogelijk onderdelen van het socialmediaplatform aanpassen. Gebeurt dat niet, dan kan ByteDance forse boetes ontvangen.

Social media onder het vergrootglas

Social media - waaronder TikTok - ligt de laatste tijd toch steeds vaker onder een vergrootglas. In Australië bijvoorbeeld is social media sinds enige tijd verboden voor kinderen, en Spanje kondigde eerder deze week aan soortgelijke maatregelen te nemen.