GTA Chinatown wars op de Nintendo DS was een wonder

De Nintendo DS was een fantastische handheld, misschien wel de beste ooit verschenen. Ik heb titels als Mario Kart DS, Pokémon Heartgold en Zelda: The Phantom Hourglass honderden uren gespeeld, al heb ik het altijd jammer gevonden dat het apparaat grafisch behoorlijk achterliep ten opzichte van Sony’s PlayStation Portable. Daarom was ik ruim zestien jaar geleden ook zo verbaasd toen ik de eerste beelden van GTA: Chinatown Wars zag, een GTA-titel voor de handheld. Het is een game in een franchise die zou op papier nooit moeten werken op de DS, maar wonderbaarlijk genoeg briljant was.

Ik heb de introductie zeker al zes keer gespeeld. Als Huang Lee, een verwende zoon van een vermoorde triadebaas, land je in Liberty City om het zwaard genaamd ‘Yu Jian’ naar je oom te brengen. Zoals je al wel kan raden, gaat het direct na landing goed mis: Huangs escort wordt vermoord en met een schotwond in z’n hoofd weet hij de hinderlaag nipt te overleven. Vanaf dat moment vecht je voor de eer van je familie in Liberty City en val je van de ene intrige in de andere. Het is een typisch GTA-verhaal, maar met een leuk oosters sausje dat nog niet eerder was vertoond.

Het verhaal is een prettige achtbaanrit, maar wat Chinatown Wars écht indrukwekkend maakt is de wijze waarop Rockstar Games omgaat met de beperkingen van de DS-hardware; exact de reden waarom veel games op het platform zo creatief aanvoelen. In plaats van de camera achter Huang te plaatsen, zoals inmiddels de standaard was in de franchise, bekijk je Liberty City schuin van bovenaf, vergelijkbaar met hoe de GTA-reeks ooit begon.

Niet dat de game tweedimensionaal is: een cel-shaded uiterlijk verbloemt de ruwe randen van driedimensionale gebouwen, wagens en mensen. Het lijkt daardoor alsof de game gebaseerd is op een stripboek. Het is niet alleen een handige oplossing voor een gebrek aan grafische kracht, maar ook een manier om de game te onderscheiden van het hyperrealistische GTA 4 dat een jaar eerder verscheen. En zo zijn er wel meer handigheden toegepast in Chinatown Wars. Denk aan getekende tussenfilmpjes die wederom op comic-achtige wijze het verhaal vertellen, een handig lock-on systeem tijdens vuurgevechten zodat mikken een eitje is en een menu met GPS op het onderste scherm.

Het resultaat is iets bijzonders: een volwaardige GTA in het klein. Liberty City, dat toen nog vers in het geheugen zat, is grotendeels compleet en lééft op het kleine scherm. Er zijn taxi’s, toeterende auto’s, politiewagens die auto’s achtervolgen, jetski’s, gigantische bruggen en sportvelden die aan je voeten liggen. Ook het autorijden van bovenaf voelt goed, en is dankzij het camerastandpunt lekker overzichtelijk – de kans dat je om de hoek een tegenligger raakt is veel kleiner dan normaal gesproken. En als je dan iemand de weg af ramt, laat het dan een politieauto zijn die je op de hielen zit, want zo raak je sterren kwijt in Chinatown Wars. Het heeft vast te maken hebben met Rockstars obsessie met realisme, maar tot op de dag van vandaag baal ik ervan dat het systeem niet terugkeerde in GTA 5. Het spoort namelijk aan om lekker agressief te spelen en maakt de gewoonlijk ellenlange achtervolgingen een stuk dragelijker. GTA 6 pakt dat zoals je we inmiddels weten anders aan, maar het past gewoon uitstekend bij de stijl van de game.

De fun factor in Chinatown Wars doet dan ook denken aan titels als San Andreas, waarin het écht nog leuk is om herrie te schoppen. Om die reden heb ik meer dan in andere GTA-delen gekloot in deze versie van Liberty City, via uitdagingen waarbij je zoveel mogelijk mensen in de hens moet steken met een vlammenwerper, of met de tank die ergens op de map geparkeerd staat. Oh, en laten we de Desert Eagle met explosieve kogels vooral niet vergeten, die je via cheatcodes kunt ontgrendelen en in staat is de framerate van de game te halveren.

Zoals veel DS-games bevat Chinatown Wars ook een aantal unieke touchscreenfuncties, die variëren van leuk tot overbodig. Met name de minigames bij het stelen van geparkeerde auto’s heb je na een paar keer wel gezien en ook de krasloten zijn grappig, maar niet echt de moeite waard. Wel komisch vind ik de minigame waarbij je tatoeages zet door een lijn over te trekken met je stylus. Je verdient er wat knaken mee als het goed gaat, en als het mislukt is de gedachte dat iemand rondloopt met jouw mislukte tatoeage al een beloning op zich.

De meest intrigerende minigame was echter het dealen van drugs, iets wat de serie voorheen nog nooit zo uitgebreid aanpakte. Verspreid over Liberty City vind je verschillende drugsdealers, die drugs als coke, wiet, heroïne, xtc en ander snoepgoed verkopen. Dankzij een in-game economie, die elke week verandert, blijft het dealen lang genoeg boeiend. Ook verdien je er een fortuin mee als je het maar slim genoeg speelt, zoals op de kaart kijken wat de voorkeur is van elke gang en welke drug er gewild is deze week. Je krijgt soms ook e-mails met tips, waarvan sommigen zelfs een regelrechte hinderlaag door de politie zijn. Al deze elementen houden je op de hoede én zorgde ervoor dat ik tientallen uren na het verhaal nog terugkeerde om geld te verdienen.

Zoals het een echte GTA-game betaamt, was hier destijds natuurlijk een hoop om te doen, want spoorde deze Nintendo DS-game kinderen aan om in plaats van een krantenwijk een drugsimperium te beginnen? Voorlichters van de liefdadigheidsinstelling Drugsline vonden bijvoorbeeld van wel, omdat de game drugsgebruik zou romantiseren.

Over het algemeen doet een dergelijke controverse een GTA-game alleen maar goed, maar het platform bleek helaas toch niet zo geschikt te zijn voor de spin-off. Kort na release gaf Rockstar aan dat de verkopen ‘een teleurstelling’ waren en dat het bedrijf de voorspelde twee miljoen verkochte exemplaren bij lange na niet gingen halen. Tenminste, niet op de DS. Het is daarom geen wonder dat de game ook is geport naar de PSP en later iOS en Android, wat het totaal aantal verkopen ruim over de twee miljoen bracht. De PSP-versie is in veel opzichten de superieure versie van de game, met meer radiostations en betere lichteffecten, maar helaas iets minder nadruk op de stripboekachtige stijl. De mobiele versies gaan nog een stapje verder met een hogere resolutie, waardoor ze er veruit het beste uitzien, ware het niet dat de touch-besturing eigenlijk niet zo goed werkt. Je kunt ze echter nog altijd aanschaffen in de mobiele appstores, dus doe dat vooral.

Hoewel ik onwijs goede herinneringen aan de game heb, was GTA Chinatown Wars de doodsteek voor dit soort kleine GTA-spin-offs. Rockstar richt zich tegenwoordig enkel op grote AAA-projecten die de lat in het openwereldgenre hoger leggen en hebben hun handen vol aan GTA en Red Dead. Af en toe fantaseer ik nog weleens over een vervolg op de Switch 2 dat zich afspeelt in Tokio, met dezelfde prachtige grafische stijl en misschien wel wisselingen tussen een isometrisch en traditioneel third-person-standpunt.

Helaas krijgen we in het beste geval een grafisch minder indrukwekkende versie van Grand Theft Auto 6 – als dat al mogelijk is op het platform – of een port van een van de oudere delen. Hoe dan ook, het was een ander tijdperk waarin zelfs Rockstar nog tijd en moeite investeerde in het maken van exclusieve, unieke handheldgames. Dat mis ik wel een beetje.