Dat je pc niet zonder ssd kan, weet je waarschijnlijk al. De ontwikkelingen op ssd-gebied staan niet stil en hoewel iedere ssd een flink stuk sneller is dan de ouderwetse harde schijf, zijn er inmiddels ook flinke snelheidsverschillen tussen ssd’s. Samsung's SSD 970 EVO en 970 PRO behoren tot de snelste ssd’s op de markt. Wat heb je daar eigenlijk aan?

©PXimport

De meeste ssd’s maken net als de harde schijf gebruik van de sata-interface op hetzelfde fysieke formaat als een 2,5inch-schijf. Dat die ssd’s toch voor een flinke snelheidsverhoging zorgen komt doordat die sata-interface een stuk sneller is dan de snelheid van een harde schijf. Want waar een harde schijf een zo’n 150 MB/s haalt, verwerkt de sata-interface in de praktijk zo’n 550 MB/s. Inmiddels tikt zo’n beetje iedere sata-ssd deze snelheid aan. Maar de ontwikkeling van de ssd gaat door. Inmiddels worden er ssd’s gemaakt die vele malen sneller zijn dan de sata-interface. Zo heeft Samsungs nieuwe SD 970 PRO een leessnelheid van maar liefst 3500 MB/s terwijl de schrijfsnelheid 2700 MB/s bedraagt. Voor de nieuwste ssd’s wordt gebruik gemaakt van de pci-express-interface die ook gebruikt wordt voor razendsnelle grafische kaarten. Nu is een grote insteekkaart niet heel handig, vandaar dat voor ssd’s met m.2 een nieuw fysiek formaat bedacht is. Een m.2-slot dat gebruik maakt van pci-express heeft een theoretische snelheid van maar liefst 4 GB/s. Behalve dat er gebruik wordt gemaakt van pci-express is er in de vorm van nvme ook een nieuw aansturingsprotocol ontworpen dat speciaal voor ssd’s bedacht is. Vandaar dat de snelste m.2-ssd’s ook wel nvme-ssd’s worden genoemd.

©CIDimport

De Samsung SSD 970 EVO is één van de snelste ssd’s die je kunt kopen.

Snelle controller en geheugen

Dankzij pci-express wordt een ssd dus niet meer begrenst door de interface. Maar dat verklaart natuurlijk maar deels waarom Samsungs SSD 970 EVO en SSD 970 PRO de snelste ssd’s van dit moment zijn. De grootse kracht van beide ssd’s is het door Samsung zelf ontwikkelde V-NAND flashgeheugen. In dat flashgeheugen zit overigens ook direct het verschil tussen de PRO en de EVO, want waar bij de PRO 2 bit per geheugencel wordt opgeslagen slaat de EVO 3 bit per geheugencel op. De EVO is hierdoor iets langzamer, maar dat verschil wordt deels opgevangen door Samsungs TurboWrite-technologie waarbij een deel van het flashgeheugen wordt ingezet als razendsnelle buffer. De EVO en PRO gebruiken dezelfde Samsung Phoenix Controller. Deze controller bevat maar liefst vijf arm-processorcores. Een nikkelcoating zorgt ervoor dat de controller zijn warmte efficiënt kwijt kan waardoor de prestaties langdurig op peil blijven. In de praktijk is het snelheidsverschil tussen de SSD 970 EVO ende SSD 970 PRO dan ook beperkt, toch is de 970 PRO nog net een tikje sneller dan de al erg indrukwekkende 970 EVO.

Waarom heb jij de SSD 970 EVO nodig?

Zowel Samsungs SSD 970 EVO als de SSD 970 PRO behoren dus tot de snelste ssd’s die je momenteel kunt kopen. Leuk om te weten, maar waar heb je die snelheid nou eigenlijk voor nodig? Wij vroegen jullie wat jullie met de supersnelle Samsung SSD 970 EVO zouden doen. Gebaseerd op jullie reacties hebben we de vijf redenen op een rij gezet waarom je niet zonder de Samsung SSD 970 EVO kunt.

©CIDimport

Sneller opstarten

Een motivatie die een groot aantal keer genoemd wordt is het snel opstarten van de pc. Er is dan ook niets zo vervelend als wachten tot je pc eindelijk is opgestart. Met Samsungs SSD 970 EVO zul je van lange opstarttijden geen last hebben, met een leessnelheid van maar liefst 3500 MB/s wordt je besturingssysteem razendsnel geladen. Hoe snel? Wanneer je computer helemaal uitstaat, zit je binnen vijftien seconden in Windows.

©CIDimport

Snellere werkervaring

Je kunt de snelste processor kopen die er is, als je die combineert met een langzame ssd of harde schijf haal je die kracht er niet uit. Samsungs SSD 970 EVO heeft niet alleen razendsnelle lees- en schijfsnelheden, hij is ook ontworpen om tegelijkertijd vele kleine bestanden te verwerken. Precies zoals een besturingssysteem als Windows een ssd gebruikt en waardoor een pc met ssd zo snel aanvoelt.

©CIDimport

Snellere foto- en videobewerking

In de ingezonden reacties worden ook foto- en videobewerking veelvuldig genoemd. Samsung heeft de SSD 970 EVO (en de PRO) ook daadwerkelijk ontworpen met zware grafische bewerkingen als uitgangspunt. Met de toename van 4K-videobewerking en fotocamera’s met steeds meer megapixels worden de grafische bestanden waar we meewerken steeds groter. Voor de 970 EVO met zijn leessnelheid van 3500 en schrijfsnelheid van 2500 MB/s geen enkel probleem.

©CIDimport

Sneller gamen

Met de Samsung SSD 970 EVO weetje zeker dat je dure processor en grafische kaart niet geremd wordt door de ssd en worden al je spellen razendsnel geladen, ook tijdens het spelen. Uiteraard moet je de games dan wel op de 970 EVO installeren. Gelukkig is de SSD 970 EVO verkrijgbaar in de ruime opslagcapaciteiten van 1 en zelfs 2 TB. Ruimte genoeg voor al je games dus.

©CIDimport

Sneller professioneel werken

We noemden al foto- en videobewerking, maar het kan altijd zwaarder. Zo werd een aantal keer het renderen van animaties genoemd. Ook andere minder alledaagse werkzaamheden als statistisch onderzoek en het werken met virtuele machines zijn goede redenen voor een snelle ssd. Professionele werkzaamheden vereisen een ssd die alle lees- en schijfopdrachten kan bijhouden, zeker als er meerdere zware applicaties naast elkaar gebruikt worden.

Iedereen droomt weleens van een thuisbioscoop, maar groter is niet altijd beter. Een te groot scherm kan bijvoorbeeld zorgen voor vermoeide ogen of korrelig beeld. Ontdek hoe zaken als kijkafstand, de resolutie en de kijkhoek bepalen of een televisie daadwerkelijk in je woonkamer past.

In de felverlichte showroom van de elektronicawinkel lijkt die enorme 75-inch televisie waanzinnig indrukwekkend, maar eenmaal aan de muur in een doorsnee Nederlandse doorzonwoning kan zo'n gapend zwart vlak de ruimte volledig domineren. Veel consumenten denken onterecht dat een groter scherm automatisch garant staat voor een betere kijkervaring, ongeacht de afmetingen van de kamer. Toch is er een harde technische grens waarbij groot verandert in té groot, met hoofdpijn en onscherp beeld als direct gevolg. In dit artikel leer je precies hoe je die grens bepaalt en de ideale televisie kiest.

De kern van het probleem: resolutie en blikveld

Het probleem van een te grote tv is niet alleen esthetisch, maar vooral fysiologisch en technisch. Het draait allemaal om de verhouding tussen de resolutie (het aantal beeldpunten) en je blikveld. Zelfs bij moderne 4K-televisies zijn de pixels niet oneindig klein. Als je een enorm scherm neemt en daar te dicht op zit, trek je het beeld als het ware uit elkaar. Hierdoor verliest het beeld zijn scherpte en samenhang; je hersenen moeten harder werken om de losse informatie tot één geheel te smeden.

Een veelgehoorde misvatting is dat je simpelweg went aan elk formaat. Hoewel de eerste shock van een groot scherm inderdaad verdwijnt, blijft de fysieke belasting overeind. Als een scherm meer dan 40 graden van je horizontale blikveld inneemt, kun je niet meer het hele plaatje in één oogopslag zien. Je ogen moeten dan constant van links naar rechts scannen om de actie te volgen, vergelijkbaar met het kijken naar een tenniswedstrijd vanaf de eerste rij. Dat zorgt voor vermoeide ogen en kan op den duur zelfs leiden tot misselijkheid, ook wel 'cybersickness' genoemd.

©Gorodenkoff

Wanneer werkt een groot formaat wél goed?

Er zijn specifieke scenario's waarin een wandvullend scherm niet alleen kan, maar zelfs de voorkeur heeft. Dat geldt vooral als je de televisie primair gebruikt voor hoogwaardige content. Denk hierbij aan films op 4K Blu-ray of streamingdiensten die uitzenden in de hoogste bitrate, en uiteraard gaming op moderne consoles. In deze gevallen is de bronkwaliteit zo hoog dat je dichterbij kunt zitten zonder fouten in het beeld te zien.

Daarnaast werkt een groot formaat goed als de kijkafstand het toelaat. In moderne woningen met een open plattegrond of een loft-indeling staat de bank vaak wat verder van de muur. Als je kijkafstand meer dan 3 meter is, valt een 55-inch televisie al snel in het niet en moet je turen om details te zien. Een 65-inch of groter model herstelt in dat geval de balans en zorgt voor die gewenste bioscoopervaring, waarbij het scherm groot genoeg is om je onder te dompelen zonder dat je individuele pixels ziet.

Wanneer werkt dit níet goed?

De nadelen van een te grote tv worden pijnlijk duidelijk bij 'gewoon' tv-kijken. Veel lineaire televisieprogramma's, zoals het journaal, talkshows of sportuitzendingen via de kabel, worden niet in 4K uitgezonden, maar in Full HD of zelfs nog lager. Een enorme tv vergroot dat signaal genadeloos uit. Op een te groot scherm zie je dan plotseling ruis, compressieblokjes en onscherpe randen die op een kleiner scherm onzichtbaar zouden blijven. Het beeld oogt daardoor onrustig en rommelig.

Ook in de fysieke ruimte kan het tegenvallen. Een tv die uit staat is een groot, zwart en reflecterend vlak. In een compacte woonkamer zuigt een te groot scherm alle aandacht naar zich toe, zelfs als hij uitstaat. Zoiets verstoort de balans in je interieur en kan de kamer kleiner laten aanvoelen dan hij eigenlijk is. Daarnaast is de plaatsing van sfeerverlichting vaak lastiger; een gigantisch scherm blokkeert lichtinval of reflecteert lampen op een storende manier.

©RDVector

Dealbreakers: hier ligt de grens

Er zijn een paar harde grenzen die aangeven dat je beter een maatje kleiner kunt kiezen. Als je een van de onderstaande punten herkent, is dat een duidelijk signaal.

Wat betekent dit voor jouw situatie?

Om te bepalen of een tv past, moet je de rolmaat erbij pakken en even kritisch naar je eigen kijkgedrag kijken. De algemene vuistregel voor 4K-televisies is: meet de afstand van je ogen tot het scherm in centimeters en deel dat door 1,2 tot 1,5. De uitkomst is de ideale schermdiagonaal.

Zit je bijvoorbeeld op 2,5 meter (250 cm) van je scherm? Dan kom je uit op een schermdiagonaal tussen de 166 cm (65 inch) en 208 cm (82 inch). Maar let op: dat geldt alleen voor pure 4K-content. Kijk je veel normale televisie (praatprogramma's, nieuws)? Hanteer dan factor 2. Bij 250 cm afstand kijkt een scherm van 125 cm diagonaal (ongeveer 50 inch) dan vaak prettiger en rustiger. Ben je een fanatieke gamer of filmfanaat? Dan kun je de grens opzoeken. Ben je een casual kijker? Kies dan veilig voor een formaatje kleiner.

©BS | ID.nl

In het kort

Een televisie is te groot wanneer het beeld onscherp oogt of wanneer je fysiek je hoofd moet draaien om alles te kunnen volgen. Hoewel een groot scherm indrukwekkend lijkt, vergroot het bij standaard televisie-uitzendingen ook alle beeldfouten uit. De ideale grootte is een balans tussen kijkafstand en de kwaliteit van wat je kijkt. Meet daarom altijd de afstand tussen bank en muur, en wees realistisch over je kijkgedrag. Zo voorkom je hoofdpijn en blijft tv-kijken ontspannend.

Het is ergens in 2025 als Fable voor het eerst, een soort van, getoond wordt. Beelden volgen elkaar in rap tempo op. We zien de dame die de hoofdrol lijkt te spelen, geen HUD en vooral heel veel mooie filmpjes. Daarna begint het wild speculeren, de klachten over het hoofdpersonage, de vraagtekens over de gameplay. Gelukkig was daar gister de Xbox Developer Direct, waar Microsoft eens te meer bewees de code gekraakt te hebben.

Vóór de pandemie, toen de Electronic Entertainment Expo (E3) nog bestond en online showcases, Directs en State of Plays nog niet echt een ding waren, wisten gameboeren hun spellen prima te verkopen. Ontwikkelaars verschenen op het podium tijdens liveshows, praatten over hun games, speelden live een demo (wat net zo vaak goed als faliekant misging) en dergelijke presentaties werden afgewisseld met teasers, hypetrailers en (nog verder terug) zelfs weleens grafieken en verkoopcijfers. Hoe anders is de wereld anno nu.

Trailers vol trailers

Klaar zitten voor The Game Awards, een gemiddelde Direct, Showcase of Summer Game Fest is leuk, maar niet hetzelfde als ‘toen’. Want de formule is inmiddels bekend. Een half uur, een uurtje, een paar uur lang wordt er de ene na de andere trailer op je hersenen afgevuurd. Wat is ‘reclame’ en wat niet? Geen idee. Standaard zijn de animegames die elkaar zo rap opvolgen dat de gemiddelde kijker niet eens meer weet waar de ene game begint en de ander ophoudt. Meestal zit er een klapper aan het begin, waarna het grote wachten op de klapper aan het einde begint.

Vraag iemand een week later wat ie gezien heeft, en meer dan de helft van de getoonde games is waarschijnlijk uit het geheugen verdwenen.  En al die flarden van beelden zonder fatsoenlijke uitleg leiden vaker wel dan niet tot hetzelfde als die ene soort van trailer van Fable: speculaties, wild geroep en vraagtekens. Het komt de online discussie rondom games niet ten goede.

©Playground Games

Hoe anders was de inmiddels traditionele Xbox Developer Direct. Langer dan een uur, voor maar vier games. Die games kregen zodoende alle tijd, net als de ontwikkelaars. Gameplaybeelden zijn niet aan te slepen, verscheidene modi worden uitgebreid besproken en zelfs de kleinste details krijgen meer dan genoeg ademruimte. Zo horen we tijdens de Forza Horizon 6-presentatie dat het nummer van je eigen hangar (78) gekozen is omdat de game zich afspeelt in Japan, en die cijfers daar een positieve lading hebben. Fijn om te horen hoe scherp het oog voor detail van een ontwikkelaar is. Dat zegt iets over het project. En het is ook iets wat je never nooit in een hypetrailer van anderhalve minuut langs had zien komen.

Trailers vol trailers

En dus zit ik gisteravond te genieten. Niet eens per se van de games, want ze vallen net niet in mijn straatje. Forza Horizon 6 vind ik héél indrukwekkend en de game zal ongetwijfeld miljoenen spelers perfect bedienen, maar ik ben niet zo van het racen. Game Freak - de makers van Pokémon die eindelijk hun vleugels uitslaan met graphics uit dit decennium - komen met Beast of Reincarnation. Het ziet er oké uit. Double Fine vindt in mij ook geen fan en een multiplayer-pottenbakgame (Kiln) is niet iets wat hoog op mijn lijstje stond. Zelfs afsluiter Fable wist me met z’n levenssimulaties ook niet te overtuigen. Maar, nogmaals, wat heb ik genoten. Van ontwikkelaars die ruim de tijd kregen. Van de games, die van alle kanten belicht werden. Van de antwoorden die we kregen.

©Playground Games

Want wat ik nou precies van die games vond, is niet eens zo heel belangrijk. Veel belangrijker is dat iedereen dit keer in ieder geval een uitgebreid beeld kreeg van wat deze games nu precies worden. Een Xbox Developer Direct creëert geen valse hype. Van die vier getoonde games, weten we nu eigenlijk alles wat we redelijkerwijs moeten weten. Zoals bijvoorbeeld dat Fable een character creation-modus heeft, om maar iets te noemen. En plots zie je de discussies rondom de games gaan om… de inhoud. En niet op wilde speculaties rondom hoofdpersonages die helemaal niet vast blijken te staan. Love it.