De Thuiskopieheffing gaat meer dan 60 miljoen euro opleveren, veel meer dan staatssecretaris Teeven doet voorkomen. De fabrikanten en importeurs van gegevensdragers zijn woedend en nemen stappen.

De fabrikanten en importeurs van gegevensdragers overwegen stappen tegen staatssecretaris Teeven om de schade die zijn nieuwe Thuiskopieheffing volgens hen veroorzaakt te verhalen op de overheid. Volgens André Habets van de Stichting Overlegorgaan Blanco Informatiedragers (STOBI) gaat de heffing veel meer kosten dan Teeven voorspiegelt. Hij komt op “minimaal zestig miljoen euro" over het gehele jaar 2013.

Staatssecretaris Teeven maakte deze week de tarieven bekend van de Thuiskopieheffing die de industrie vanaf 1 januari moeten rekenen per verkochte gegevensdrager, waaronder ook tablets en smartphones komen te vallen. De bewindsman zegt daarbij dat beoogd wordt eenzelfde bedrag binnen te halen in 2013 als er is binnengekomen in 2011. Volgens Habets van de STOBI geeft Teeven daarmee en onjuiste voorstelling van zaken.

Thuiskopieheffing gaat minimaal 60 miljoen opbrengen

“Wij hebben berekend dat de Thuiskopieheffing in zijn nieuwe vorm minimaal 60 miljoen euro gaat kosten. Dat is veel meer dan de 20 miljoen die Teeven voorspiegelt. En staat ook nog eens in geen verhouding met het berekende bedrag van 12 miljoen euro schade door downloaden uit illegale bron in Nederland, dat op ons verzoek door PricewaterhouseCoopers onlangs is berekend."

Habets wijst erop dat in tegenstelling tot eerdere jaren ook tablets en smartphones worden belast en wel voor het hoogste tarief (5 euro per stuk). “Met de verkoopcijfers over 2011 van tablets en smartphones vermenigvuldigd met het door de staatssecretaris bekend gemaakte bedrag komen we op een totaal van 58 miljoen. Maar de verkopen van tablets en smartphones zijn sinds 2011 sterk gestegen en zullen alleen nog maar stijgen."

STOBI: Teeven geeft onjuistheden

Volgens Habets brengt Teeven meer onjuistheden naar voren in de bijlagen bij zijn wetswijziging. Zo zegt Teeven dat het bedrijfsleven ondanks herhaald verzoek in de laatste maanden geen overleg meer wilde over de invulling van de Thuiskopieregeling. Habets zegt daarentegen dat STOBI vanaf het moment in juli dat duidelijk werd dat Teeven terugkwam op een eerder besluit de Thuiskopieheffing af te schaffen, wel degelijk weer aan tafel is geschoven.

“Tot onze grote verbazing en ergernis zegt Teeven nu dat we niet in overleg wilden, dat is dus niet waar. Maar de huidige wetswijziging is ook helemaal niet gebaseerd op een advies uit het overlegorgaan SONT. Dat orgaan bestaat uit de industrie, dus de betalers, en Thuiskopie, dus de ontvangers. Thuiskopie vindt de nu vastgestelde tarieven te laag, wij te hoog. Dus de overlegpartners in SONT zijn er niet blij mee."

Meer dan 2500 bedrijven getroffen

Habets wijst op nog meer onjuistheden in de redenatie van Teeven. “Hij zegt dat de heffing gevolgen heeft voor zo'n 250 fabrikanten en importeurs. Maar alleen in die branche zijn er in Nederland al 400 tot 500 bedrijven actief. Voeg daarbij ook nog eens 2000 winkeldeuren en je praat dus over een impact op het tienvoudige aan bedrijven dan dat Teeven nu doet voorkomen." Ook zegt Habets dat er opnieuw geen rekening wordt gehouden met de uitzondering van het maken van kopieën voor zakelijk gebruik. Dat is al door het Europese Hof van Justitie in 2010 uitgesloten van de Thuiskopieheffing in het zogeheten Padawan-arrest.

Sinds dat arrest houdt stichting Thuiskopie de ontvangen miljoenen stijf op de bank, omdat fabrikant Imation terugvordering eist van de onterecht betaalde vergoedingen. Tussen Imation en Thuiskopie loopt nog steeds een rechtszaak. Die heeft op 30 november een nieuwe zitting, waarbij beide partijen hun pleidooi houden. In de tussentijd hebben rechthebbenden waarvoor de Thuiskopieheffing is bedoeld, nog geen cent ontvangen.

Update 15:26: Stichting Thuiskopie heeft tijdens het overleg SONT ingebracht zeker 65 miljoen euro te willen innen in 2013. Dat zegt Hester Wijminga, manager van Thuiskopie. Dat Teeven uiteindelijk het advies van de onafhankelijke SONT-voorzitter Pastors heeft opgevolgd, noemt ze onvermijdelijk gezien het gat tussen de 65 miljoen die Thuiskopie wilde hebben en de 12 miljoen die STOBI aanvoerde als redelijke vergoeding. "Maar als je ziet wat er allemaal kan worden opgeslagen op de gegevensdragers, is het bedrag wat nu door de staatssecretaris is vastgesteld niet veel geld."

Wijminga zegt dat het bedrag dat volgend jaar zal worden geïnd eerder 40 miljoen euro zal zijn dan de door STOBI beweerde 60 miljoen. Ze wil binnenkort om de tafel met de industrie om te bezien hoe de nieuwe AMvB (Algemene Maatregel van Bestuur) van de minister het beste kan worden uitgevoerd.

In 2013 moet er worden overlegd over een nieuwe regeling die per 2014 ingaat. "Ik weet niet hoe we de geschillen moeten oplossen", zegt Wijminga, die de hoop vestigt op een uniform Europees beleid. In Frankrijk, waar downloaden uit illegale bron verboden is, is er een voorstel om de thuiskopieheffing op een iPad te verhogen van zo'n 12 euro naar liefst 51,20 euro.

Belangrijk om te weten voor iedereen die Dispatch op een Switch of Switch 2 wil aanschaffen: de game is op die platforms gecensureerd, en dit kan niet uitgezet worden.

Dispatch kwam afgelopen jaar al uit op platforms als pc en PlayStation 5, en is sinds eerder deze week ook te koop voor Nintendo Switch en Nintendo Switch 2. Veel Switch-gamers keken al lange tijd uit naar de release van deze geprezen indiegame.

Censuur in Dispatch

Nu blijkt echter dat Dispatch op Switch-consoles gecensureerd is. De game bevat zo nu en dan scènes waarin (getekende) naaktheid voorkomt. Ook zitten er andere volwassen beelden in, zoals het opsteken van een middelvinger. In de andere platformversies zit er als optie de mogelijkheid deze beelden te censureren, maar spelers kunnen dit zelf bepalen door het aan of uit te zetten.

Op Switch en Switch 2 blijkt dit dus niet het geval: daar is het censuur vooralsnog verplicht. Volgens Dispatch-ontwikkelaar AdHoc (via Eurogamer) is dit gedaan omdat de game aan bepaalde regels moet doen om op de Nintendo eShop uit te komen.

Het lijkt er dan ook niet op dat er een patch uitkomt waarmee spelers het alsnog zelf kunnen bepalen, al is de kritiek online niet mals. Mocht die kritiek groeien, dan wordt er wellicht alsnog wat aan gedaan, maar dit is vooralsnog niet bevestigd.

Mogelijk heeft het te maken met strengere regels in bepaalde regio's - zoals Japan. Het zou kunnen dat AdHoc er voor heeft gekozen één versie van het spel voor alle regio's uit te brengen, waardoor het censuur voor alle regio's geldt. In Japan is de PS5-versie van de game bijvoorbeeld ook gecensureerd.

Nintendo heeft in een statement aan NintendoLife niet veel meer duidelijkheid gegeven over de situatie. Het bedrijf benadrukt dat leeftijdsclassificaties door onafhankelijke organisaties worden gegeven, maar dat het ook zelf richtlijnen voor zijn platforms heeft. "We informeren partners wanneer hun games niet aan deze richtlijnen voldoen, maar Nintendo past zelf niet de content van partners aan."

Nintendo en volwassen games

Nintendo zelf heeft in het verleden enkele controversiële keuzes gemaakt rondom censuur. Nintendo's spelcomputers staan er om bekend dat ze voor de hele familie bedoeld zijn, en in het verleden zorgde dit er bijvoorbeeld voor dat rood bloed met een andere kleur werd vervangen.

De laatste jaren leek Nintendo echter steeds coulanter te worden op het gebied van het vertonen van geweld en andere volwassen beelden in games. Diverse andere Switch 2- en Switch-games tonen wel volwassen materiaal, dus het is niet duidelijk waarom Dispatch dan toch gecensureerd is. Wellicht ligt het aan de combinatie met de tekenfilmachtige beelden in de game.

Over Dispatch

Dispatch draait om de aan lager wal geraakte superheld Robert Robertson. Tegenwoordig vult hij zijn tijd met een kantoorbaan, waarbij hij de administratie van andere superhelden verzorgt. Toch hoopt hij zelf uiteindelijk ook weer de held uit te kunnen hangen.

De game heeft daarmee een focus op het narratief, en doet daardoor meer dan eens denken aan de adventuregames van Telltale Games. Ontwikkelaar AdHoc bestaat dan ook gedeeltelijk uit voormalige werknemers van de studio achter de The Walking Dead-spellen.

Dispatch heeft daarbij een sterrencast die de rollen van de personages vervullen. Denk aan Aaron Paul (in de rol van de hierboven genoemde Robert), Jeffrey Wright (The Last of Us, Westworld, Matthew Mercer en Laura Bailey.

Dispatch is gestructureerd als een seizoen van een serie - de game kwam uit verspreid over meerdere episodes. AdHoc heeft eerder al laten weten dat een 'tweede seizoen' wordt overwogen.

Het is tijdelijk mogelijk om het eerste seizoen van de Amazon Prime Video-serie Fallout geheel gratis te zien.

De Fallout-serie is normaliter alleen te zien door een Amazon Prime Video-abonnement af te sluiten, maar de komende tijd zal het bedrijf gratis de afleveringen van het eerste seizoen op YouTube uitbrengen. Op moment van schrijven staan de eerste twee afleveringen er op, en de komende dagen volgt de rest.

De gratis afleveringen kunnen via het YouTube-kanaal van Amazon Prime Video bekeken worden. Tot 12 februari kan het eerste seizoen gratis via YouTube bekeken worden.

De gratis afleveringen zijn duidelijk bedoeld als promotie voor de serie, waarvan het tweede seizoen nu bezig is op Amazon Prime Video. Op 1 februari zal de laatste aflevering van dat tweede seizoen op Amazon Prime Video verschijnen.

Het succes van Fallout

In 2024 begon de fictieve Fallout-serie al op Amazon Prime Video, gebaseerd op de games van Bethesda. Met acteurs als Ella Purnell, Walton Goggins en Kyle MacLachlan wordt een alternatieve geschiedenis (en toekomst) geschetst waarbij de Verenigde Staten door een nucleaire winter geteisterd worden. Diverse samenlevingen houden het jarenlang vol in schuilkelders, en wanneer ze daar weer uit durven te komen, maken ze kennis met een aardoppervlakte die voorgoed veranderd is.

De serie bleek een grote hit en het eerste seizoen behaalde meer dan honderd miljoen kijkers. Ondertussen is al bevestigd dat er een derde seizoen komt - de opnames daarvan zullen in mei van start gaan.

Ook werkt Amazon aan een realityshow rondom Fallout, waarin deelnemers in een schuilkelder moeten leven en deel zullen nemen aan diverse spellen. Volgens de beschrijving "is het een spel van machtspatronen, populariteit en sociale strategieën waarbij uiteindelijk een gigantische geldprijs gewonnen kan worden". Verdere concrete detail zijn er nog niet, en het is ook niet duidelijk vanaf wanneer de realityshow op Amazon Prime Video te zien zal zijn.