Wie schoonmaken zegt, zegt water … toch? Niet altijd: sommige materialen en spullen kunnen daar niet goed tegen. Gelukkig zijn er slimme alternatieven. In dit artikel lees je waarvoor je beter geen water kunt gebruiken – en wat je dan wél kunt doen.

Lees ook: Dit zijn de 10 meest gemaakte fouten tijdens het schoonmaken

1. Elektronische apparaten

❌ In elektronische apparaten zoals smartphones, laptops, televisies en andere gadgets zitten gevoelige interne circuits. Zelfs een kleine hoeveelheid water kan door openingen in het apparaat lekken en kortsluiting veroorzaken. Vooral bij moderne elektronica met veel aansluitingen en ventilatieopeningen is het risico groot.

✅ Gebruik voor het schoonmaken van elektronische apparaten een droge microvezeldoek om stof en vingerafdrukken te verwijderen. Voor hardnekkige vlekken kun je de doek licht bevochtigen met een oplossing van isopropylalcohol. Dit verdampt snel en laat geen vocht achter. Daarnaast kun je voor plekken zoals tussen toetsen of ventilatieroosters een busje perslucht gebruiken om stof en vuil weg te blazen.

2. Houten meubels

❌ Hout is een natuurlijk, poreus materiaal dat water absorbeert. Door te veel water kan het uitzetten, waardoor het kromtrekt, scheurt of beschadigd raakt. Daarnaast kunnen er waterkringen of vlekken ontstaan, vooral op onbehandeld hout, die moeilijk te verwijderen zijn.

✅ Gebruik bij voorkeur een speciale houtreiniger of een mengsel van gelijke delen azijn en olie om houten meubels schoon te maken. Dit voedt het hout, voorkomt uitdroging en geeft een mooie glans. Wil je toch water gebruiken? Zorg er dan voor dat je een lichtvochtige doek gebruikt die goed uitgewrongen is, zodat er geen overtollig water op het hout blijft liggen. Maak na het schoonmaken het hout direct droog met een andere doek om te voorkomen dat vocht in het hout trekt.

3. Gietijzeren pannen

❌ Gietijzer heeft een natuurlijke anti-aanbaklaag die ontstaat door het inbranden van olie. Deze laag beschermt de pan tegen roesten en maakt koken makkelijker. Water kan deze laag beschadigen en ervoor zorgen dat het ijzer gaat roesten, vooral als de pan na het schoonmaken niet goed wordt afgedroogd.

✅ Om gietijzeren pannen schoon te maken, wrijf je de pan in met grof zout en een zachte doek of spons. Het zout werkt als een mild schuurmiddel dat etensresten verwijdert zonder de beschermende laag aan te tasten. Spoel de pan daarna kort af en droog hem grondig af met een doek. Vet de pan vervolgens licht in met een beetje olie om de beschermlaag intact te houden en roestvorming te voorkomen.

©Zarina Lukash - stock.adobe.com

4. Leer en en suède

❌ Zowel leer als suède zijn gevoelig voor vocht. Leer kan uitdrogen, verkleuren of stug worden als het met water in aanraking komt. Dit kan leiden tot barsten of vervorming. Suède, dat een ruwere textuur heeft, kan vlekken krijgen en vervormen als het nat wordt, waardoor de structuur ervan verloren gaat.

✅ Gebruik voor leren meubels een speciale leerreiniger, die vuil verwijdert zonder het leer te beschadigen of uit te drogen. Toch met water? Ook hier geldt: zo min mogelijk. Een lichtvochtige doek dus, met  een beetje zachte zeep. Daarna meteen afdrogen! Voor suède gebruik je een suèdeborstel om vuil en stof te verwijderen. Bij hardnekkige vlekken kun je voorzichtig witte azijn aanbrengen met een doekje. Suède mag nooit nat worden, omdat het daardoor blijvend kan beschadigen.

5. Fluweel en zijde

❌ Misschien heb je een bank met fluwelen bekleding, of zijden sierkussentjes. Als daar vlekken op komen, is schoonmaken met water geen goed idee. Zowel fluweel als zijde zijn gevoelig voor waterschade. Fluweel kan stug worden, terwijl zijde kan gaan vlekken of verkleuren als het nat wordt, vooral als het niet goed gedroogd wordt.

✅ Gebruik voor fluweel een speciale borstel om stof en vuil voorzichtig van het oppervlak te verwijderen. Een kledingstomer kan ook een goede optie zijn om kreukels en vuil te verwijderen zonder dat het materiaal nat wordt. Voor zijde gebruik je een speciale zijdereiniger, en hooguit een klein beetje koud(!) water. Wring vochtige zijde niet uit, maar laat het altijd liggend drogen, uit de buurt van direct zonlicht.

6. Muziekinstrumenten

❌ Veel muziekinstrumenten zijn gemaakt van hout, dat gevoelig is voor vocht. Water kan ervoor zorgen dat het hout vervormt. Bij metalen onderdelen kan water roest veroorzaken.

✅ Reinig houten instrumenten met een droge, zachte doek om stof en vingerafdrukken te verwijderen. Voor metalen onderdelen kun je een licht vochtige doek gebruiken, maar zorg ervoor dat je het instrument daarna direct droogt om roestvorming te voorkomen. Voor houten oppervlakken is het verder verstandig om een speciale houtreiniger of een wax te gebruiken.

©kvladimirv

7. Marmer

❌ Marmer is een poreus materiaal dat gemakkelijk vlekken absorbeert, vooral als het in contact komt met water in combinatie met zure schoonmaakmiddelen of etensresten zoals citroensap. Te veel water kan ervoor zorgen dat marmer dof wordt en kan kringen of blijvende vlekken achterlaten.

✅ Maak marmeren oppervlakken schoon met een mengsel van milde zeep en water, maar gebruik het in kleine hoeveelheden en zorg ervoor dat je het oppervlak direct droogt met een zachte doek. Het is belangrijk dat er geen water achterblijft. Voor hardnekkige vlekken kun je een speciaal marmerreinigingsproduct gebruiken, dat het oppervlak niet aantast en het marmer zijn glans behoudt.

Water? Soms dus niet!

Het is dus niet altijd het beste idee om meteen naar een emmer water of een natte vaatdoek te grijpen wanneer je iets wilt schoonmaken. Voor sommige voorwerpen en materialen kun je beter iets anders gebruiken. In de tabel hieronder hebben we alles nog even voor je op een rijtje gezet.

P.S. Maar vaak gewoon wél!

Er blijven genoeg dingen in huis over die je wel met water mag schoonmaken. Denk aan tegels in je badkamer en keuken, glas en ramen en zelfs roestvrijstalen oppervlakken (RVS). Zorg er wel voor dat je RVS na het schoonmaken nadroogt om strepen te voorkomen.

Ook altijd met 💧

HDMI 2.1 is de nieuwste standaard voor beeldoverdracht, maar lang niet iedereen heeft de extra bandbreedte ook écht nodig. Vooral voor gamers met een PlayStation 5, Xbox Series X of krachtige pc is het relevant. Kijk je alleen films of televisie? Dan volstaat de oudere aansluiting vaak prima. Wij leggen uit waar de grens ligt.

Als je momenteel op zoek bent naar een nieuwe televisie of monitor vlíegen de technische termen je om de oren. HDMI 2.1 wordt door fabrikanten en winkels vaak gepresenteerd als een absolute noodzaak voor een scherm dat klaar is voor de toekomst. Hierdoor ontstaat de angst dat je een miskoop doet als je kiest voor een model met de oudere HDMI 2.0-standaard. Toch is dat in veel Nederlandse huiskamers een misvatting, want de voordelen zijn nogal specifiek. Veel consumenten betalen onnodig extra voor een functie die ze technisch gezien nooit zullen activeren. Na het lezen van dit artikel weet je precies of jij die snelle poort nodig hebt, of dat je dat budget beter aan een groter scherm of beter geluid kunt besteden.

De kern van het probleem: bandbreedte

Het fundamentele verschil tussen de gangbare HDMI 2.0-standaard en de nieuwere 2.1-versie zit 'm in de digitale snelweg die ze bieden. Je kunt het zien als een waterleiding: door een 2.1-kabel kan veel meer water (of dus data) tegelijk worden gepompt (48 Gbit/s in dit geval) dan door de oudere 2.0-variant (die 'maar' 18 Gbit/s kan verwerken). Die extra ruimte is nodig voor 4K-beelden met een zeer hoge verversingssnelheid (120 beelden per seconde) of voor extreem hoge resoluties zoals 8K.

Een hardnekkige mythe is dat HDMI 2.1 het beeld altijd mooier maakt. Dat is onjuist. Als je naar een Netflix-serie kijkt in 4K, ziet dat er via een 2.0-poort exact hetzelfde uit als via een 2.1-poort. De kabel verandert niets aan de kleuren, de scherpte of het contrast; hij zorgt er alleen voor dat het signaal 'erdoor' past. Pas als er een file op de kabel ontstaat (omdat je te veel beelden per seconde wilt versturen) wordt de nieuwe standaard noodzakelijk. Zolang je dataverbruik onder de limiet van HDMI 2.0 blijft, voegt versie 2.1 niets toe aan de beeldkwaliteit.

Wanneer werkt dit wél goed?

HDMI 2.1 komt pas echt tot zijn recht als je de grenzen van beweging en snelheid opzoekt. Dat is vrijwel exclusief het domein van de fanatieke gamer. Heb je een PlayStation 5 of Xbox Series X in huis en wil je games spelen in de hoogste 4K-resolutie met 120 beelden per seconde (120 Hz)? Dan is een HDMI 2.1-aansluiting op je tv onmisbaar. Zonder deze poort blijft je console steken op 60 beelden per seconde, wat minder vloeiend oogt bij snelle shooters of racegames.

Ook pc-gamers met een zware, moderne videokaart (zoals de NVIDIA RTX 40- of 50-serie) profiteren hiervan als ze hun pc op de tv aansluiten. Naast de snelheid biedt de 2.1-standaard ondersteuning voor Variable Refresh Rate (VRR). Dat zorgt ervoor dat de televisie zijn verversingssnelheid continu aanpast aan de spelcomputer, wat haperingen en 'tearing' (waarbij het beeld in tweeën lijkt te breken) voorkomt. Daarnaast is er Auto Low Latency Mode (ALLM), een signaal waardoor je tv automatisch naar de spelmodus schakelt zodra je de console aanzet. Voor wie de maximale prestaties uit een moderne spelcomputer wil halen, is HDMI 2.1 dus een logische en eigenlijk verplichte keuze.

Oké, maar wanneer werkt dit níet goed?

Voor de gemiddelde kijker is de meerwaarde van HDMI 2.1 nagenoeg nihil. Kijk je voornamelijk lineaire televisie (nieuws, talkshows), sportwedstrijden, films op Blu-ray of series via streamingdiensten als Disney+ en Videoland? Dan kom je nooit in de buurt van de bandbreedte die HDMI 2.0 niet meer aankan. Films en series worden vrijwel altijd gemaakt en uitgezonden in 24, 30 of maximaal 60 beelden per seconde. Een standaard HDMI 2.0-aansluiting kan 4K-beeld op 60 Hz fluitend aan, inclusief HDR (High Dynamic Range).

Ook voor bezitters van een oudere of minder krachtige spelcomputer, zoals de PlayStation 4, de Xbox One of de Nintendo Switch, voegt de nieuwe poort niets toe. Het signaal dat deze apparaten uitsturen is simpelweg niet zwaar genoeg om de bredere snelweg nodig te hebben. Je koopt in dat geval een Ferrari om er vervolgens alleen maar mee in een 30-kilometerzone te rijden. Je betaalt voor capaciteit die ongebruikt blijft, terwijl je dat geld wellicht beter had kunnen investeren in een tv met een beter contrast of hogere helderheid.

Dealbreakers

Er zijn specifieke situaties waarin het blindstaren op HDMI 2.1 je keuze onnodig beperkt of zelfs leidt tot een slechtere aankoop. Dit zijn de harde grenzen:

©DC Studio

Wat betekent dit voor jouw situatie?

Om de juiste keuze te maken, moet je kritisch kijken naar wat er in je tv-meubel staat of komt te staan. De vuistregel is eenvoudig: ben jij iemand die elke frame telt in een online shooter en heb je de hardware om dat te genereren? Dan moet HDMI 2.1 bovenaan je wensenlijst staan; zonder die poort knijp je de prestaties van je dure console af en mis je de soepelheid waarvoor je betaald hebt.

Ben je daarentegen een filmliefhebber die geniet van de hoogste beeldkwaliteit in HDR, of kijk je vooral sport? Richt je dan op het contrast, de helderheid en de kleurweergave van het paneel. Een kwalitatief hoogwaardig paneel met een 'oudere' aansluiting geeft een indrukwekkender plaatje bij films dan een middelmatige tv die toevallig wél een 2.1-aansluiting heeft. Laat je niet gek maken door het idee van toekomstbestendigheid als de beloofde toekomst niet aansluit bij jouw kijkgedrag.

Dus...

HDMI 2.1 is essentieel voor gamers met een PS5, Xbox Series X of krachtige pc die willen spelen in 4K bij 120 Hz. Voor filmkijkers, serie-bingers en tv-kijkers biedt de standaard geen zichtbare beeldverbetering ten opzichte van HDMI 2.0. De extra bandbreedte is puur bedoeld voor zeer hoge framerates die videocontent niet gebruikt. Kies alleen voor HDMI 2.1 als je hardware hebt die deze snelheid daadwerkelijk kan benutten. In alle andere gevallen is de kwaliteit van het beeldscherm zelf veel belangrijker dan het type aansluiting.

Op 26 januari kan de wereld aan de slag met Highguard. Het lijkt erop dat iedereen weet wat Highguard is, terwijl tegelijkertijd ook niemand precies weet wát Highguard nou precies is. In dit artikel zetten we dus uiteen wanneer je de game kunt spelen, en waarom deze titel van Wildlight Entertainment zoveel aandacht krijgt.

Releasedatrum van Highguard

Highguard is vanaf vandaag, 26 januari, rond 19:00 uur Nederlandse tijd beschikbaar op pc, PlayStation 5 en Xbox Series X en S. De exacte releasetijd is nog niet bekend, maar vermoedelijk zal de game rond die tijd op alle platforms beschikbaar worden.

Daarbij is het spel free-to-play, dus je hoeft niets te betalen om Highguard te spelen. Daarbij ondersteunt de game crossplay en cross-save, dus je kunt de game samen met vrienden op andere platforms spelen en je progressie op andere platforms meenemen. Het spel is niet te preloaden, maar vereist op pc in ieder geval 25 GB aan beschikbare opslagruimte.

Met de lancering van het spel zendt ontwikkelaar Wildlight Entertaiment om 19:00 uur Nederlandse tijd ook direct een zogenaamde Launch Showcase uit op YouTube - ook hieronder te bekijken. De studio belooft in deze showcase een ‘deepdive in de gameplay’ van Highguard te tonen, de contentplannen voor het eerste jaar uit de doeken te doen en nog ‘veel meer’. 

Wat is Highguard?

Aan team-based PvP heroshooters als Overwatch is geen gebrek, maar Highguard lijkt zich bij die groep te scharen. Het spel wordt ontwikkeld door Wildlight Entertainment, dat weer bestaat uit oud-ontwikkelaars van onder andere Titanfall en Apex Legends. Mensen die dus meer dan prima shooters in elkaar hebben gedraaid, waardoor de interesse toch ietwat gewekt wordt. 

Ieder team in de game bestaat uit drie zogenaamde Wardens, waarvoor verschillende personages gekozen kunnen worden. In de trailer zien we bijvoorbeeld een ridderachtige personage, die met een speciale vaardigheid elektrische stokken rond kan gooien. Ook is er een groot ijsmonster dat schijnbaar muren kan laten verschijnen, een soort cowboy met beestachtige klauwen en een personage dat met messen kan gooien. Ook heeft ieder personage schijnbaar toegang tot geweren om het vijandelijke team mee te bevechten.

Het doel van een potje is namelijk het vinden van de ‘Shieldbreaker’, een soort groot zwaard waarmee je de basis van de tegenstanders open kan breken en uiteindelijk overnemen. Wanneer dit lukt is het potje gewonnen. In de context van de game krijgt jouw team op die manier de controle over het continent. 

©Wildlight Entertainment

Waarom is er zoveel om Highguard te doen?

Wildlight positioneert de game in hun marketing als een “nieuw soort shooter”, maar veel spelers zijn op basis van de trailer nog niet overtuigd. Highguard doet qua opzet van de potjes wel een paar dingen anders dan hero-shooters als Overwatch en Marvel Rivals, maar zoals Concord in 2024 liet zien is de huidige markt voor dit subgenre binnen shooters redelijk verzadigd. Velen zijn simpelweg nog niet overtuigd dat Highguard daadwerkelijk iets vernieuwends met zich mee weet te brengen.

Dit valt ook te verwijten aan een opvallend gebrek aan marketing van de game. Zo’n anderhalve maand voor release hoorden we voor het eerst van Highguard, toen de trailer werd getoond als afsluiter van The Game Awards. Normaliter is de laatste aankondiging van die show een van de hoogtepunten, maar Highguard wist mensen niet te enthousiasmeren. 

De gesprekken rondom Highguard werden echter nog vreemder, toen opviel dat Wildlight geruime tijd niets meer plaatste op sociale media over de game. Na de initiële aankondiging van de game werd er wekenlang niets meer geplaatst op het X-account van Highguard, tot drie dagen voor launch - toen het bedrijf een countdown startte. Ook dit maakte het lastig om enthousiast te worden voor Highguard. 

©Wildlight Entertainment

In de afgelopen dagen doken er berichten en geruchten op die stelden dat Geoff Keighley - de presentator en oprichter van The Game Awards - Highguard specifiek had uitgekozen als afsluiter van The Game Awards, omdat hij hier wel iets in zag. Op 25 januari plaatste Keighley een gif op X, waarin John Hammond uit Jurassic Park zegt: “Over 48 uur accepteer ik jullie verontschuldigingen”. 

Natuurlijk gunnen we iedere game waar tijd en passie in heeft gezeten het beste, maar het is ook niet te ontkennen dat het verhaal rondom Highguard op zijn minst frappant te noemen is. Nou ja, vanaf 19:00 uur kunnen we het spel zelf onder handen nemen. Verwacht daarom binnenkort impressies op onze socials en ID.nl.