Je zult het ongetwijfeld weleens hebben gehoord: iemand heeft een aankoop gedaan bij een webwinkel, maar heeft zijn bestelling nooit gekregen. Geen spullen, geld kwijt. Het is niet te hopen dat het jou overkomt. Gelukkig heb je er zelf behoorlijk veel invloed op.

Omvangrijker dan je denkt

Wellicht denk je dat de kans dat je op internet wordt opgelicht, niet zo heel groot is. Maar het probleem is omvangrijker dan je denkt. In de afgelopen twee jaar zijn maar liefst 1,1 miljoen Nederlanders volgens cijfers van de Fraudehelpdesk het slachtoffer geworden van oplichting op internet. De meerderheid van zeventig procent is niet meer dan 500 euro kwijtgeraakt, zeven procent ging voor meer dan 10.000 euro het schip in. De totale schade bedraagt 5,3 miljard euro. Dat is gemiddeld 4900 euro per slachtoffer. Lees ook: Oplichters gebruiken Marktplaats als lokaas.

De meest voorkomende vorm van oplichting via internet is verkoop van producten en concertkaartjes bij nepwebwinkels. Daarna volgen identiteitsfraude en oplichting op datingsites. Van de groep die geld kwijtraakte aan fraudeurs, heeft 47 procent aangifte gedaan bij de politie. De meerderheid van 53 procent deed dat niet.

Tip 01: Gezond verstand

Ja, dat klinkt natuurlijk als een open deur, je gezond verstand gebruiken bij het doen van online aankopen. Toch is oplichting doorgaans mogelijk, doordat dat nu precies is wat mensen niet doen: logisch nadenken. De reden daarvoor is eenvoudig. Oplichters maken handig gebruik van twee factoren: voordeel en tijd.

Ze bieden je vaak een fantastisch voordeel, maar dan moet je wel snel beslissen. Het resultaat: de adrenaline giert door je lijf en je denkt niet helder meer, want die MacBook Pro voor 799 euro is bijna te mooi om waar te zijn! Snel bestellen! De realiteit is echter: als iets te mooi lijkt om waar te zijn, dan is dit meestal ook precies het geval. Een MacBook Pro van 1200 euro kost niet ineens zomaar 799 euro, tenzij het een of andere landelijke actie bij een bekende keten is. Als een onbekende winkel ineens iets tegen een belachelijk lage prijs aanbiedt, dan kun je op je vingers natellen dat er iets niet in de haak is. Gelukkig kun je dat vrij eenvoudig controleren.

©PXimport

Tip 01 Een winkel met belachelijk lage prijzen: doorgaans niet een goed teken.

Tip 02: Google

Controleren kun je op veel verschillende manieren doen. Google is daarbij je allerbeste vriend. Want één ding is zeker: als mensen worden opgelicht, dan vertellen ze daar maar wat graag over op internet. De makkelijkste manier om te ontdekken of een webshop zich aan oplichting schuldig maakt, is door de naam van de winkel op te zoeken op Google in combinatie met 'oplichter' of 'opgelicht'. Als er ook maar één incident heeft plaatsgevonden met de winkel in kwestie, dan zul je daar geheid iets over vinden.

Overigens dien je óók hierbij je gezonde verstand te gebruiken. Als er één klacht is over een webshop die al tien jaar bestaat en je vindt daarnaast niets dan positiefs, dan kun je die klacht waarschijnlijk negeren. Maar is er slechts één klacht over een winkel die dateert van een dag geleden, dan is dat een goede reden om de zaak te wantrouwen. Immers, oplichterssites zijn meestal niet heel lang in de lucht. Naast het googelen is het ook niet onverstandig om te kijken of de winkel is geregistreerd bij de Kamer van Koophandel.

©PXimport

Tip 02 Gebruik Google om te onderzoeken of een bedrijf te vertrouwen is of niet.

Tip 03: Recensiesites

Los van het feit dat je zelf onderzoek kunt doen, zijn er ook meer dan genoeg sites die dat werk al voor je hebben gedaan. Het raadplegen van dit soort sites (bijvoorbeeld Kieskeurig.nl) kan je ook helpen om te bepalen of een winkel betrouwbaar is of niet. Wanneer je naar deze pagina van de prijsvergelijker surft, vind je een gigantisch overzicht van webwinkels in Nederland. Wanneer de winkel van je keuze hierin staat, dan is dat direct al een goed teken, en daarnaast krijgt de winkel cijfers voor verschillende onderdelen van zijn dienstverlening.

Overigens is het niet zo dat wanneer de winkel waarbij je wilt shoppen niet in dit overzicht staat, het meteen om oplichters gaat, maar het raadplegen van een site als deze vormt een goede extra controle en kost je weinig extra tijd. Een andere site met winkelrecensies is beslist.nl, al zul je daar eerst op de naam van de winkel moeten zoeken en vervolgens klikken op Lees de shop reviews.

©PXimport

Tip 03 Kijk of er online recensies van de winkel zijn op sites als Kieskeurig.nl.

Phishing

Naast fraude met webwinkels is er uiteraard nog een andere vorm van online fraude die flink wat mensen schade berokkent: phishing. Dat je niet op een link in een e-mailtje moet klikken dat zogenaamd afkomstig is van je bank, dat weten we zo langzamerhand wel. Maar wat als je iets hebt besteld en je ontvangt precies een dag later een phishing-mail die meldt dat er iets mis is met je pakket en dat je even moet klikken op een link en wat gegevens moet verstrekken? Dan wordt de kans dat je klikt ineens een stuk groter en helaas komt dit soort toevalstreffers regelmatig voor. Dus ook wanneer je mails ontvangt of denkt te ontvangen met betrekking tot je bestelling: blijf goed kijken of de afzender daadwerkelijk is wie je voor ogen hebt.

©PXimport

Pas vooral ook op met mailtjes waarin staat dat er iets op je ligt te wachten en dat je actie moet ondernemen.

Tip 04: Virusscanners

Je kunt worden opgelicht als je een aankoop doet bij een malafide bedrijf, maar er is ook nog een andere manier waarop je kunt worden opgelicht. Wanneer je computer is geïnfecteerd met malware, kunnen je financiële gegevens bij kwaadwillenden terechtkomen. Zo was er vorig jaar een aantal voorvallen waarbij er - tijdens het afrekenen bij een betrouwbare winkel - door malware een schil over het betaalscherm werd gelegd, waardoor de slachtoffers in kwestie geld overmaakten naar de ontwikkelaars van de malware.

Nu waren er wel subtiele dingen waaraan de slachtoffers de fraude hadden kunnen zien, maar zéker bij een betrouwbare winkel (waar je bijvoorbeeld al eens eerder hebt geshopt) verwacht je dat niet en belangrijker nog, de winkel zélf kon er helemaal niets aan doen. Zorg er dus voor dat je altijd actuele software hebt draaien om je te beschermen tegen virussen, spyware en andere vormen van malware, zodat je je daar in ieder geval geen zorgen over hoeft te maken.

©PXimport

Tip 04 Installeer software om je te beschermen tegen virussen en spyware.

Tip 05: Url's

Een paar jaar geleden voerden de grote banken in Nederland een online reclamecampagne om het '3x kloppen' onder de aandacht te brengen. Het drie keer kloppen sloeg op het feit dat er drie zaken moesten kloppen, waaronder de beveiliging op je pc en het te betalen bedrag. De derde 'klop' had betrekking op de url van de website, en die is nog altijd van groot belang. Wanneer je ergens online winkelt, controleer dan of de url van de aanbieder klopt en je je niet stiekem bevindt op een andere website. Een reeks cijfers en letters achter een url is niet vreemd, maar wanneer je op de site van Bol.com zou moeten zijn en je ziet een heel andere url, dan weet je dat je op een namaaksite zit. Dit geldt vooral wanneer je hebt geklikt op een link naar de winkel in een e-mail.

©PXimport

Tip 05 Controleer altijd of de url overeenkomt met de website waarop je je denkt te bevinden.

Tip 06: Keurmerken

Je hebt ongetwijfeld weleens gehoord van het Thuiswinkel Waarborg. Dit is een erkend keurmerk waarbij winkels zich kunnen aansluiten, hetgeen jou als klant vertrouwen geeft dat je shopt bij een betrouwbare zaak. Het is echter een misvatting te denken dat winkelen bij een shop met het Thuiswinkel Waarborg betekent dat je je geld terugkrijgt wanneer de winkel in kwestie failliet gaat. Dit is absoluut niet het geval, bij faillissementen gelden helaas weer heel andere regels.

Het waarborg geeft alleen aan dat je klant bent bij een betrouwbare winkel die zich houdt aan de regels van goed ondernemerschap. Laat je overigens niet foppen door simpelweg het logo van het Thuiswinkel Waarborg op de site van een winkel, controleer ook op www.thuiswinkel.org of de webshop daar daadwerkelijk vermeld staat. Immers, een logo kan iedereen plaatsen. Er zijn echter nog veel meer keurmerken dan alleen het Thuiswinkel Waarborg. Voor een overzicht van keurmerken surf je naar ConsuWijzer.nl.

©PXimport

Tip 06 Controleer of de winkel een keurmerk heeft, dat is een kleine moeite.

Creditcard

Veel mensen vinden het doen van aankopen op internet met behulp van een creditcard maar eng. Daar is eigenlijk helemaal geen reden voor, sterker nog, het is misschien wel de veiligste vorm van aankopen doen. Want wanneer je een aankoop doet met je creditcard, is je aankoop bij de meeste (maar niet alle!) creditcardmaatschappijen verzekerd. In veel gevallen omvat die verzekering ook een aankoopverzekering: je kunt je geld terugkrijgen als het product niet wordt geleverd. Dat maakt gebruik van je creditcard ineens een stuk interessanter.

Tip 07: Sociaal netwerk

Je kunt natuurlijk je heil vinden op sites als Google of Kieskeurig.nl, maar je kunt het ook veel dichter bij huis zoeken, namelijk: je sociale netwerk. En daarmee doelen we nu eens niet op sites als Facebook of Twitter, maar op je fysieke sociale netwerk: vrienden, familie, collega's enzovoort. Er is vast wel iemand in je omgeving die voor een goede prijs een televisie heeft gekocht of een laptop. Maak gebruik van die informatie en vraag je omgeving waar je het beste een voordelige aankoop kunt doen, men deelt die informatie doorgaans graag. En daarvoor kun je dan best weer de online sociale netwerken als Facebook gebruiken, waar je de vraag in het openbaar kunt stellen.

©PXimport

Tip 07 Met welke winkels/bedrijven hebben de mensen om je heen goede ervaringen?

Tip 08: Marktplaats

Online aankopen doen op Marktplaats of eBay is weer een heel andere tak van sport. Wanneer je daar iets wilt kopen, heb je niet zo veel aan Google of aan vergelijkingssites. Gelukkig hebben dit soort marktplaatssites veel baat bij hun reputatie en zullen zij dus korte metten maken met oplichters. Dit betekent dat je goed moet kijken naar de eigenschappen van de verkoper.

Een verkoper die zich gisteren pas heeft geregistreerd, is niet meteen een oplichter, maar wel een stuk minder betrouwbaar dan de persoon die zich zes jaar geleden registreerde (vooral ook omdat het account al zou zijn verwijderd als de persoon in kwestie zich bezighield met oplichting). Daarnaast heeft eBay ook een zeer goed werkend waarderingssysteem. Als je ziet dat iemand 450 positieve recensies heeft, dan is dat (zélfs als er ook een negatieve tussen zit) een goed teken dat de persoon in kwestie te vertrouwen is. Daarbij geldt ook hier: gebruik je verstand, wanneer iemand een gloednieuwe iPhone 6 verkoopt voor 300 euro, dan weet je dat er iets niet in de haak is.

©PXimport

Tip 08 Op sites als Marktplaats en eBay is het verstandig om te kijken naar de geschiedenis van de verkoper.

Tip 09: Ben ik opgelicht?

En dan de hamvraag: hoe weet je of je bent opgelicht? Hoewel daar geen pasklaar antwoord op is, geldt hiervoor hetzelfde als bij het 'te mooi om waar te zijn'-verhaal. Als je het gevoel krijgt dat je bent opgelicht, bijvoorbeeld omdat je geen reactie krijgt van de verkoper, hij niet is te bereiken of hij wél reageert maar met allerlei vage verhalen die steeds veranderen, dan kun je op je vingers natellen dat je bent opgelicht. Voordat je nu direct alle alarmbellen laat afgaan, is het wel zaak om eerst even zeker van je zaak te zijn. Probeer nóg een keer contact op te nemen met het bedrijf in kwestie en googel of er inmiddels meer mensen zijn die problemen hebben met hetzelfde bedrijf (die resultaten worden door Google doorgaans snel opgepakt). Als je dan tot de pijnlijke conclusie moet komen dat je bent opgelicht, is het tijd om zo snel mogelijk actie te ondernemen.

©PXimport

Tip 09 Controleer nog een keer goed voordat je echt tot de conclusie komt dat je bent opgelicht.

Tip 10: Aangifte doen!

Wat nu? Allereerst is er slecht nieuws. De kans dat je ooit een cent zult terugzien, is helaas écht heel erg klein (tenzij je hebt betaald met je creditcard of PayPal, maar je zult zien dat de louche aanbieder die optie dan nét niet heeft aangeboden). Dat wil niet zeggen dat het onmogelijk is, er zijn daadwerkelijk gevallen bekend waarin de persoon in kwestie wél kon worden gepakt en er in ieder geval delen van de geïnvesteerde bedragen zijn terugbetaald. Maar of de kans op restitutie nu groot of klein is, zorg ervoor dat je áltijd aangifte doet. Dat is immers de enige manier om ervoor te zorgen dat de persoon in kwestie wordt gedwongen om te stoppen met zijn praktijken, en daarmee voorkom je dat er nog meer slachtoffers worden gemaakt.

Daarnaast is het aan te raden om óók aangifte te doen bij het Landelijk Meldpunt Internetoplichting. We kunnen ons voorstellen dat je niet heel altruïstisch bent ingesteld als je zelf net het slachtoffer bent geworden, maar hoe eerder de persoon in kwestie wordt gestopt, des te kleiner de schade en des te groter de kans op terugbetaling.

©PXimport

Tip 10 Doe altijd aangifte bij de politie én bij het Landelijk Meldpunt Internetoplichting wanneer je bent opgelicht.

Je bent onderweg en ziet dat je telefoon nog maar vijf procent batterij heeft. Op dat moment is een powerbank precies wat je nodig hebt. Alleen: welke? De juiste keuze begint met twee vragen: hoeveel energie heb je onderweg nodig en hoe snel moet die energie eruit kunnen?

Capaciteit: mAh is handig, maar reken in Wh

In de specificaties van powerbanks zie je bijna altijd een getal in milliampère-uur (mAh). Maar daarbij moet je je wel realiseren dat dat niet het hele verhaal is. Fabrikanten geven die mAh vaak op bij de interne batterijspanning van de cellen in de powerbank (meestal rond 3,6 tot 3,7 volt). Jouw telefoon laadt meestal via 5 volt, en bij snelladen soms op 9 of 12 volt. Die omzetting kost energie.

Zie de powerbank als een watertank met een kraan die je moet omzetten naar een andere maat aansluiting. Dat omzetten levert altijd wat verlies op. Daarom haal je in de praktijk niet 10.000 mAh uit 10.000 mAh. Reken grofweg met een bruikbare opbrengst die vaak ergens rond de 60 tot 80 procent ligt, afhankelijk van de kwaliteit van de elektronica en hoe je laadt. Met 10.000 mAh kun je een gemiddelde smartphone daarom meestal geen twee keer volledig vullen, maar eerder ongeveer anderhalf keer. Heb je een telefoon met een kleinere accu, dan kom je dichter bij de opgegeven twee keer; met een grotere accu haal je dat juist minder snel.

Wil je wat preciezer rekenen, kijk dan naar wattuur (Wh). Dat is de eenheid die echt iets zegt over hoeveel energie erin zit. Een eenvoudige omrekening helpt: Wh = (mAh × volt) / 1000. Staat er op de powerbank bijvoorbeeld 10.000 mAh bij 3,7 V, dan is dat ongeveer 37 Wh aan energie in de cellen, voordat je het omzetverlies meeneemt.

Hoeveel capaciteit heb je echt nodig?

Als je vooral een extra lading voor je telefoon zoekt op een lange dag, dan zit je met 10.000 mAh in de praktijk vaak goed. Is 'bijna vol' al al genoeg, dan kan 5.000 mAh ook, maar reken er dan niet op dat je elke moderne smartphone die helemaal leeg is weer volledig volgeladen krijgt. Ga je een weekend weg of laad je meerdere apparaten op, dan is 20.000 mAh een logische stap. Je hebt dan meer oplaadcapaciteit, maar houd er wel rekening mee dat dat ook betekent dat de powerbank groter en zwaarder is.

Voor tablets geldt hetzelfde principe, alleen is de interne accu meestal groter dan die van een telefoon. Daardoor lijkt een powerbank die voor je telefoon prima is, bij een tablet ineens snel leeg. Dat is niet vreemd: je giet simpelweg meer water in een grotere emmer. Voor laptops ligt het net even anders: daar draait het niet alleen om capaciteit, maar vooral om het vermogen (wattage). Daar komen we zo op terug.

🔋Tot zover ging het over de hoeveelheid energie (mAh/Wh). De volgende stap is de afgifte: met welk vermogen (watt) kan de powerbank die energie aan je telefoon, tablet of laptop leveren? 

Snelheid: wattage maakt het verschil

Capaciteit zegt iets over hoe vaak je kunt laden. Snelheid gaat over wattage: hoeveel vermogen de powerbank kan leveren. Dat vermogen is vooral relevant als je snel wilt bijladen, of als je een tablet of laptop wilt opladen. USB-c is daarbij de norm geworden, en USB Power Delivery (PD) is de techniek waarmee lader en toestel afspraken maken over spanning en stroom. Je powerbank en je telefoon of laptop stemmen dat onderling af, zodat laden snel kan zonder dat het onveilig wordt. Daarvoor moeten de poort en je kabel het wel ondersteunen. Let daarom ook op de aansluitingen: usb-c heb je nodig voor snelladen met Power Delivery, terwijl usb-a vooral handig is als je oudere kabels of accessoires gebruikt.

©vadish - stock.adobe.com

Eén powerbank voor telefoon én laptop: waar je op let

Een laptop opladen vraagt meer dan een telefoon. Bij een telefoon kom je vaak weg met 10 tot 20 watt. Een laptop heeft meestal 45 watt of meer nodig, en veel modellen werken prettiger met 65 watt of hoger, zeker als je tijdens het laden ook blijft werken. De beste snelcheck is simpel: kijk naar het wattage van je eigen laptoplader. Dat is je richtgetal. Zit je daar ver onder, dan kan het laden extreem traag worden, of je laptop accepteert de lader helemaal niet.

Ook de juiste kabel is belangrijk. Voor hogere vermogens is niet elke usb-C-kabel geschikt. Tot ongeveer 60 watt (meestal 20 V bij 3 A) gaat het vaak goed met een kabel die expliciet 3 A ondersteunt. Ga je boven de 60 watt, dan heb je doorgaans een usb-c-kabel nodig die 5 A aankan. Zulke kabels hebben meestal een kleine chip in de stekker, een zogeheten e-marker. Die chip vertelt aan de powerbank en je laptop dat de kabel veilig meer stroom kan verwerken. Zie het als een identiteitsbewijs: zonder e-marker schakelt het systeem vaak terug naar een lagere stand, zodat het laden langzamer gaat en de kabel niet te warm wordt. Kijk in de specificaties of op de kabel zelf of er 3 A (tot circa 60 W) of 5 A (voor hogere vermogens) staat; dat is de snelste check. 

Formaat en gewicht: energie weegt nu eenmaal wat

Meer capaciteit betekent meestal meer cellen, en dus meer gewicht. Een powerbank van 20.000 mAh zit vaak ergens in de buurt van 350 tot 500 gram. Dat voelt in een jaszak al snel log. In een rugtas valt het mee. Stel jezelf dus de vraag: wil je elke dag een kleine powerbank mee voor noodgevallen, of is dat voor jou niet genoeg en ga je dus voor een grotere powerbank? 

Veiligheid: kies niet alleen op prijs

Bij draagbare accu's wil je geen twijfel over veiligheid. Een powerbank hoort bescherming te hebben tegen oververhitting, overladen en kortsluiting, maar bij heel goedkope modellen is dat niet altijd goed geregeld. De kans dat het misgaat is klein, alleen zijn de gevolgen groot als het wél gebeurt. Kies daarom liever een merk dat laat zien hoe het met veiligheid omgaat en dat testnormen en keurmerken gewoon vermeldt. Je hoeft die standaarden niet uit je hoofd te leren, maar het helpt als een merk concreet zegt welke testen en keurmerken het gebruikt. 

Zo kies je de juiste powerbank

 De juiste powerbank kies je door stap voor stap te bepalen wat je nodig hebt: eerst de hoeveelheid energie (liefst in Wh, met mAh als praktische indicatie), daarna de laadsnelheid (wattage en PD), en pas daarna pas de vorm en het gewicht. Voor dagelijks gebruik zit je vaak goed met een compacte powerbank rond 10.000 mAh met usb-c en Power Delivery. Wil je meer capaciteit zodat je meerdere keren kunt opladen (of ook je tablet opladen), dan is 20.000 mAh logischer. Houd er dan wel rekening mee dat de powerbank zwaarder wordt. Wil je ook een laptop kunnen laden, kijk dan naar het wattage van je laptoplader en kies een powerbank die dat vermogen via usb-c PD kan leveren, inclusief een kabel die geschikt is voor dat hogere vermogen.

Uitgever Square Enix heeft de game Life is Strange: Reunion aangekondigd, een nieuw deel in de Life is Strange-franchise.

Begin deze maand gingen er al geruchten over het spel, omdat de naam al gemeld werd op de website van PEGI, de Europese organisatie die leeftijdskeuringen geeft aan spellen. Inmiddels is de game dus officieel aangekondigd en valt hieronder de eerste trailer te zien.

De allereerste Life is Strange-game draaide om hoofdpersonage Max Caulfield en haar vriendschap met Chloe Price. Vervolgen Life is Strange 2 en Life is Strange: True Colors draaiden echter om andere personages. In het in 2024 uitgekomen Life is Strange: Double Exposure keerde Max al terug, en in het aanstaande Reunion zijn beide dames weer te zien.

Terug naar Caledon University

Sterker nog: Life is Strange Reunion moet de saga rondom Max en Chloe in zijn geheel afronden. Het is dus waarschijnlijk dat dit de laatste game wordt waarin beide vriendinnen te zien zijn. Spelers doen wederom Caledon University aan, waar Max als een fotografiedocente werkt. Wanneer ze na een weekendje weg terugkeert, staat de school echter in brand, wat desastreuse gevolgen heeft voor het gebouw en de studenten.

Max kan zelf echter ternauwernood ontsnappen dankzij een speciale kracht waardoor ze de tijd kan terugspoelen - een kracht die terugkeert uit het oorspronkelijke spel. Max heeft vervolgens drie dagen de tijd om uit te zoeken hoe de brand ontstond en het tegen te houden. Tegelijkertijd arriveert ook Chloe op Caledon, die geplaagd wordt door de nachtmerries van een verleden die ze nooit heeft meegemaakt.

Spelers besturen in deze verhalende adventuregame afwisselend Max en Chloe, waarbij men gebruik kan maken van de terugspoelkrachten van Max en Chloe's praatgrage mond om meer info te achterhalen.

Vanaf 26 maart beschikbaar

Life is Strange: Reunion verschijnt op 26 maart voor PlayStation 5, Xbox Series X en S en pc. De standaard versie gaat 49,99 euro kosten, maar er komen ook een Deluxe Edition (59,99 euro), Twin Pack met Life is Strange: Double Exposure (69,99 euro) en Collector's Edition (prijs in euro's nog niet bekend, 99,99 dollar) beschikbaar.