Waar iedereen eerst lyrisch was over Facebook, is dat nu langzaam aan het wegebben. Met het schandaal rond Cambridge Analytica van eerder dit jaar heeft het miljardenbedrijf niet bepaald hoge ogen gegooid bij het grote publiek. Ook Apple en Google krijgen worden steeds vaker wantrouwend bekeken. Kennis is macht, en dan ligt machtsmisbruik op de loer.

Een paar jaar geleden kopten kranten al dat het internet ten onder gaat aan machtsmisbruik. Immers hebben een klein aantal bedrijven een enorm aandeel in internetverkeer en bezitten daarmee ook een immens grote databank vol gegevens waar niet alleen marketingbureaus maar ook technologische ontwikkelingen zoals zelfrijdende auto’s een enorm voordeel uit kunnen halen. Kennis is macht, maar hoeveel kennis is te veel kennis? En mag al deze kennis zomaar gebruikt worden?

Global Commission on Internet Governance

De Global Commission on Internet Governance meent dat regeringen moeten samenwerken met bedrijven om netneutraliteit te garanderen. Algoritmes moeten hierbij actief openbaar worden gemaakt. Facebook, Google en Apple zijn de afgelopen jaren echter enorm gegroeid en zijn niet altijd even transparant over zaken. De laatste tijd worden deze giganten daardoor regelmatig op de vingers getikt voor dit machtsmisbruik.

Voorbeelden van machtsmisbruik zijn bijvoorbeeld dat Facebook internet aanbiedt in ontwikkelingslanden, maar daarvoor wel haar eigen platform aan de bevolking opdringt. Of dat de markt negatief wordt beïnvloedt om het concurrenten moeilijk te maken. Of dat alle mazen in de wet worden gebruikt om maar belasting te ontwijken. In sommige gevallen zijn de mededingingsregels in het gedrang, omdat er bepaalde eisen worden gesteld aan een Play Store of App Store. Wil je bijvoorbeeld als bedrijf de Play Store gebruiken? Dan moet je eerst Google Search en Chrome op je apparaat installeren.

©PXimport

Recentelijk is Google keihard op de vingers getikt. Volgens de Europese Commissie maakt Google sinds 2011 misbruik van haar machtspositie met Android. Fabrikanten en providers krijgen allerlei regels waaraan moet worden voldaan, die eigenlijk te ver gaan. Bovendien krijg je als consument met een Android-telefoon weinig mogelijkheden voorgeschoteld om een niet-Google-browser te gebruiken. Volgens onderzoek van de EC gaat 90 procent van al het zoekverkeer in Europa via Google. Dat drukt wel uit hoeveel macht het bedrijf heeft.

4,34 miljard euro

De hoogte van de boete die Google vorige maand kreeg komt neer op een pijnlijke 4,34 miljard euro. Een recordbedrag, en niet de eerste boete die Google mag overmaken aan Brussel. Vorig jaar moest Google al 2,42 miljard betalen omdat er een monopoly zou worden uitgeoefend op prijsvergelijkers met behulp van Google Shopping. Google gaat overigens in hoger beroep met betrekking tot de aantijgingen over de regels die Google stelt voor het gebruik van Android.

Japan ligt daarentegen overhoop met Apple, omdat het mobiele providers subsidies zou hebben betaald om iPhones voor een lagere abonnementsprijs aan te bieden bij klanten die langer lopende abonnementen afnemen. Misbruik van de machtspositie, stelt een Japanse waakhond. Ook in Nederland is het raak. De Nederlandse Autoriteit Consument en Markt (ACM) is nieuwsgierig hoe Apple en Google apps keuren. ACM meent dat de regels binnen de digitale winkels er regelmatig voor zouden zorgen dat andere bedrijven hun klanten niet goed kunnen bereiken omdat Apple en Google misbruik maken van hun macht en eventueel zelf soortgelijke apps aanbieden.

Niet alleen de overheid

Het zijn niet alleen overheden en overheidsinstanties die grote bedrijven weten te vinden. Ze weten het elkaar ook moeilijk te maken. Zo heeft Spotify het aan de stok gehad met Apple nadat Apple de Spotify-app afkeurde voor de App Store, omdat deze niet goed gebruik zou maken van de betaalsystemen binnen de Store. Spotify verdient zijn geld door de betaalstromen in de eigen app en daar botste het tussen de twee. Spotify noemde het pure machtsmisbruik, omdat Apple natuurlijk haar eigen Apple Music-platform heeft.

De particuliere klant is tot slot ook steeds beter geïnformeerd en stelt meer kritische vragen. Door onder andere GDPR en de recente veiligheidsproblemen bij Facebook, zijn internetgebruikers zich beter bewust van wat er mis kan gaan. Wie uiteindelijk echt zal gaan zorgen dat de grote monopolies van techbedrijven worden beperkt, is op dit moment nog niet duidelijk. Toch ziet het ernaar uit dat er binnen niet al te afzienbare tijd wel degelijk een verandering zal komen in het techlandschap, dat er al zoveel jaren veel te veel hetzelfde uitziet.

De plastic simkaart die we decennialang met een pinnetje uit onze telefoon peuterden, wordt steeds minder vanzelfsprekend: eSIM wint snel terrein (maar veel providers leveren nog altijd een fysieke simkaart als je dat wilt). Het belangrijkste verschil zit in de activering van je nummer en in hoe snel je kunt wisselen tussen toestellen of abonnementen.

Wat is eSIM precies?

Je kunt een eSIM het beste vergelijken met een programmeerbare chip die al in je telefoon zit. Waar een traditionele simkaart een fysieke sleutel is die je in een slot steekt, werkt eSIM als een slot dat je opent met een digitale code. In plaats van een kaartje te verwisselen, download je een profiel van je provider. Dat doe je meestal via de app van je provider of door een qr-code te scannen. In veel gevallen ben je binnen enkele minuten online, al kan de werkwijze per provider verschillen.

Providers in Nederland die eSIM ondersteunen

KPN, Odido en Vodafone ondersteunen eSIM al jaren, maar de fysieke simkaart is daar nog niet verdwenen. Vaak kun je bij het bestellen kiezen tussen eSIM en een plastic sim. Kies je voor eSIM, dan activeer je die meestal via de provider-app of met een qr-code/voucher.

Ook verschillende prijsvechters en virtuele providers bieden inmiddels eSIM aan, zoals Simyo, Youfone en Simpel. Hollandsnieuwe doet dit sinds november 2025 aan bestaande klanten; nog niet aan nieuwe klanten. Wil je zeker weten wat er kan, zoek dan op de site of in de app van je provider op eSIM. Je ziet dan snel wat de mogelijkheden zijn en of je bijvoorbeeld al kunt kiezen voor eSIM en of je nog zelf kunt kiezen tussen eSIM en een fysieke sim.

©hadrian - ifeelstock - stock.adobe.com

Toestellen die klaar zijn voor eSIM

De kans dat jouw telefoon eSIM ondersteunt, is het grootst bij modellen van de laatste jaren. Bij Apple kun je al sinds de iPhone XS (2018) eSIM gebruiken en Google Pixel-toestellen ondersteunen eSIM ook al een tijd. Bij sommige middenklassers van Xiaomi en Motorola is eSIM ook mogelijk. Tegelijk geldt: in het lagere segment is eSIM nog niet overal vanzelfsprekend, en bij telefoons van voor grofweg 2022 kom je het vaker niet tegen. Even checken in de specificaties (of in de instellingen bij 'simbeheer') voorkomt gedoe.

De voordelen van eSIM

Het grootste voordeel van eSIM is flexibiliteit, zeker als je reist. Ga je buiten de Europese Unie op vakantie, dan kun je vaak een reis-eSIM bundel kopen bij aanbieders zoals Airalo of Holafly en die direct downloaden. Je eigen nummer kun je intussen blijven gebruiken, bijvoorbeeld voor WhatsApp, terwijl je data via de reisbundel loopt.

Ook voor twee nummers op één telefoon is eSIM handig. Veel telefoons kunnen meerdere eSIM-profielen opslaan. Meestal kun je één of twee lijnen tegelijk actief houden (dat verschilt per model), maar het wisselen tussen werk en privé gaat in elk geval makkelijker dan met kaartjes.

De nadelen van eSIM

Esim maakt wisselen eenvoudiger, maar gaat niet altijd probleemloos. Het overzetten naar een nieuwe telefoon werkt vaak via de provider-app of via opnieuw activeren met een qr-code. Soms zit daar een extra beveiligingsstap tussen, of moet je eerst een nieuw profiel aanvragen. Dat kan betekenen dat je niet in één minuut klaar bent, zeker niet als je ook nummerbehoud of een overstapdatum hebt.

Er is nog een punt waar je pas aan denkt als het misgaat. Als je scherm kapot is, kun je niet altijd 'even' je simkaart in een andere telefoon stoppen om bereikbaar te blijven. Dan moet je eerst bij je provider inloggen om je eSIM-profiel op een ander toestel te activeren. Dat lukt meestal wel, maar het vraagt wél dat je toegang hebt tot je accounts.

Stappenplan: overstappen op eSIM

Begin met het simpelste: controleer of jouw telefoon eSIM ondersteunt. Dat doe je in de specificaties van het model of in de instellingen, waar je vaak 'mobiel netwerk' of 'simbeheer' vindt.

Houd je inloggegevens bij de hand. Bij eSIM draait alles om jouw account bij de provider: de app, je wachtwoord en soms een extra verificatie via sms of een authenticator. Zonder die toegang wordt activeren onnodig lastig.

Denk ook even aan die authenticator-apps. Als je bij een toestelwissel opnieuw moet inloggen en je 2FA zit op het oude toestel, kun je jezelf tijdelijk buitensluiten. Een back-up of overdracht van je authenticator scheelt stress op het moment dat je nummer net omschakelt.

Tot slot: zet je oude verbinding pas uit als je zeker weet dat de nieuwe werkt. Heb je nog een fysieke simkaart, laat die dan actief tot bellen, sms en data via de nieuwe activatie probleemloos lopen. Stap je over met nummerbehoud, dan  kan er bovendien een afgesproken omschakelmoment zijn waar je rekening mee moet houden.

Vanaf vandag biedt KLM tijdens diverse Europese vluchten gratis wifi aan voor Flying Blue-leden.

Dat kondigde het bedrijf gisteren aan. Ongeveer de helft van de Europese vluchten van de luchtvaartmaatschappij binnen Europa heeft vanaf vandaag gratis wifi. In de komende jaren moet er gratis, onbeperkt internet beschikbaar komen in alle A321neo's, E2 's en een deel van de B737-800's.

Internet tijdens KLM-vluchten was al een tijdlang beschikbaar, maar voorheen moesten passagiers een wifipas kopen om daar gebruik van te maken. Wifi is nu dus gratis in een gedeelte van de Europese vluchten, maar daar is wel een lidmaatschap op Flying Blue voor nodig. Dit lidmaatschap is echter geheel gratis af te sluiten.

Entertainment naar eigen invulling

Bij Europese vluchten zijn er geen entertainmentschermen aanwezig. Het is dan ook niet mogelijk om bijvoorbeeld films te bekijken via een scherm op de achterkant van passagiersstoelen. Dankzij de gratis wifi kunnen passagiers zichzelf toch vermaken tijdens vluchten. Zo kan men wifi gebruiken om op eigen apparaten (zoals laptops of smartphones) te e-mailen, internetten, muziek te luisteren, gamen of films te streamen.

"We luisteren goed naar wat onze passagiers belangrijk vinden en gratis internet stond al een tijdje op hun wensenlijst", zo stelt Stephanie Putzeist van de klantbeleving van KLM. "Met deze stap maken we de reis binnen Europa persoonlijker en comfortabeler: iedereen kan zijn vlucht op zijn eigen manier invullen en verbonden blijven. We zijn verheugd dat we dit nu voor onze passagiers mogelijk maken."