Het opzetten van een virtuele machine in VMWare Player is verrassend eenvoudig. En zo draai je moeiteloos Linux onder Windows, bijvoorbeeld. In dit artikel leggen we je uit hoe je alles installeert en werkend krijgt.

VMWare heeft al heel lang een gratis versie (voor thuis- en niet commercieel gebruik) het virtualiseren van systemen in huis: VMWare Workstation Player. Na installatie hiervan beschik je feitelijk over een software nagebouwde computer waarop je zo ongeveer elk denkbaar besturingssysteem kunt installeren. Dankzij moderne processoren en hardwareversnelling voor virtualisatie levert zo'n 'softwarecomputer' nagenoeg dezelfde prestaties als een 'echt' systeem. Als voorbeeld gaan we hier Linux Mint in een VMWare-machine installeren. Daarvoor breng je allereerst een bezoekje aan deze pagina om daar vervolgens een van de aangeboden iso's te downloaden. De 'Cinnamon'-desktop is geoptimaliseerd voor Mint en biedt een prima gebruikerservaring. Overigens kies je het best voor een 64-bits versie, mits je ook een 64-bits versie van Windows (of een ander door VMWare ondersteund OS) draait. Heb je VMWare Player eenmaal geïnstalleerd en staat de Mint-ISO klaar voor gebruik, dan kan de pret beginnen. Start allereerst VMWare Player.

ISO koppelen en installeren

Het gedownloade ISO-bestand met daarin Linux Mint is feitelijk een image van een installatie-dvd. Die kan eenvoudig binnen VMWare Player gekoppeld worden zoals we direct zullen zien. Klik om te beginnen helemaal linksboven op de knop Player en dan onder File op New Virtual Machine. Selecteer in het geopende venster de optie Installer disc image file (iso). Klik op de knop Browse aldaar en open het net gedownloade Mint ISO-bestand. Klik dan op Next.

©PXimport

Kies het besturingssysteem

In een aantal gevallen is VMWare in staat om zelfstandig het besturingssysteem te herkennen en onder de motorkap wat dingen voor te bereiden. In het geval van Mint is dat (nog?) niet het geval. Geen nood, je kunt het ook handmatig regelen. Daarbij is het goed om je te realiseren dat Mint is gebaseerd op Ubuntu. Kortom: kies in het nu voor je staande venster voor Linux en selecteer vervolgens onder VersionUbuntu 64 bit (of 32 bit als je daar bij de download voor gekozen hebt).

©PXimport

Locatie en virtuele schijf

Na een klik op Next geef je je virtuele systeem een naam, bijvoorbeeld Linux Mint 64 bit. Vervolgens kies je een map waarin de virtuele machine bewaard moet worden. Omdat daar forse bestanden geplaatst worden (zoals bijvoorbeeld een complete virtuele harde schijf van mogelijk enkele tientallen Gigabytes) kies je daar het liefst een aparte partitie voor met flink wat schijfruimte vrij. Of bouw een extra harddisk in je pc speciaal bedoeld voor virtuele machines. In geval van nood zou je zelfs een externe harddisk kunnen gebruiken, maar alleen als deze via het snelle USB 3 of desnoods eSATA is verbonden. Anders is het straks allemaal niet vooruit te branden! Klik weer op Next en geef de gewenste grootte van de virtuele systeemschijf op. Standaard wordt een grootte van 20 GB gesuggereerd, voldoende voor bescheiden experimenten. Wil je straks ook nog wat grotere softwarepakketten en dergelijke kunnen installeren, dan is het zaak om meer iets richting de 60 GB te kiezen. Een verdieping lager kies je bij voorkeur voor Store virtual disk as a single file. Klik weer op Next.

©PXimport

Virtuele hardware configureren

Klik op Next en in het daarop geopende venster op de knop Customize hardware. Om te beginnen gaan we RAM-geheugen toewijzen aan de virtuele computer. Daarbij geldt de stelregel dat je nooit meer dan zo'n 45% van het aanwezige geheugen in je computer moet toewijzen, anders gaat er heel veel geswapt worden. Ofwel: heb je een systeem met 16 GB RAM aan boord, wijs dan aan de virtuele machine in VMWare iets van 6 GB toe, daarmee blijf je aan de veilige kant en krijg je toch de beschikking over een soepel draaiende virtuele computer. Heeft je computer slechts 8 GB aan boord, ga dan niet verder dan 3 GB. Op een computer met maar 4 GB RAM aan boord is het niet zinvol om aan virtualisatie te doen. Stel vervolgens een regel lager het aantal processoren in dat de virtuele machine krijgt toegewezen. Kies daar bij voorkeur de helft van het aantal kernen wat in de systeemprocessor aanwezig is. Ofwel: bij een quadcore CPU kan je in de virtuele machine 2 processoren toewijzen. Bij een dualcore CPU - ze bestaan nog - wijs je 1 processor toe. Bij Network Adapter kies je voor Bridged of eventueel NAT. De overige instellingen staan over het algemeen correct ingesteld, maar ze even nalopen en desgewenst tweaken kan geen kwaad.

©PXimport

Installeren

Klik op Close en Finish in het onderliggende venster. Je virtuele pc is nu klaar voor gebruik, klik rechts op Play virtual machine. De installatieprocedure van het gekozen besturingssysteem start. In het geval van Mint start dit als een live-cd. Om Mint daadwerkelijk te installeren dubbelklik je op het bureaubladpictogram (in de virtuele machine) Install Linux Mint. Doorloop de installatiewizard. Wacht tot het systeem is geïnstalleerd, waarna het van de virtuele harde schijf gestart kan worden. Druk in het geval van Mint op Enter; de virtuele installatieschijf hoeft niet verwijderd te worden. Zodra dat is gelukt en je bent ingelogd klik je in de gelige balk onder aan het VMWare-venster op Install Tools. Dit onderdeel wordt ín het virtuele besturingssysteem geïnstalleerd en maakt het onder meer mogelijk om schermresolutie naadloos aan de venstergrootte (of volledig scherm) aan te passen. Deze tools zijn overigens niet voor élk besturingssysteem beschikbaar, maar wel voor de meeste Linuxversies en natuurlijk Windows. Er is wel één groot probleem onder Linux: het tooltje heeft geen installer aan boord, wat een uitstap naar - helaas - de command prompt betekent. Start dan ook de Terminal, iets rechts van de startknop te vinden. Tik vervolgens de volgende opdrachtregels, elke regel afsluitend met een druk op Enter:

sudo apt-get install open-vm-tools \

open-vm-tools-desktop open-vm-tools-dkms

Tik op J indien noodzakelijk, waarna de benodigde zaken worden geïnstalleerd. Mocht je tijdens de installatie een wachtwoord hebben ingesteld, dan moet je dat eerst nog even intikken. Als de installatie klaar is, sluit je het terminalvenster. Herstart vervolgens Mint. Als het goed is past de resolutie van de virtuele machine zich nu netjes aan aan de venstergrootte. Maximaliseer dit bijvoorbeeld eens! Als alles eenmaal draait, kun je via de knop Player rechtsboven in beeld bijvoorbeeld de cd/dvd-speler van de virtuele machine koppelen aan de fysieke speler in je systeem. Klik daarvoor onder Removable devices op CD/DVD (SATA) en dan Settings. Selecteer de optie Use physical drive en klaar.

Guy Ritchie werkt aan een nieuwe serie voor Amazon Prime Video: Young Sherlock. Daar is nu de eerste trailer van uitgebracht.

De serie speelt zich af rond 1870 in Oxford en is gebaseerd op het boek Young Sherlock Holmes van Andy Lane. Zoals de naam al weggeeft draait het om een nog jonge Sherlock Holmes - de speurneus is in deze serie nog maar 19 jaar oud.

De regie is zoals gezegd in handen van Guy Ritchie, de Britse filmmaker die eerder al de Sherlock Holmes-films met Robert Downey Jr. in de titulaire rol maakte. Verder is hij vooral bekend van gangsterfilms als Lock, Stock & Two Smoking Barrels en Snatch.

De rol van Sherlock wordt gespeeld door Hero Fiennes Tiffin, die eerder al in After speelde. Ook Natasha McElhone (Californication, The Truman Show) en Joseph Fiennes - de broer van Ralph Fiennes - hebben rollen.

Young Sherlock staat vanaf 4 maart op Amazon Prime Video. Bekijk hieronder de eerste trailer.

Wil je échte privacy? Zorg dan voor een computer die privacy op één zet. Bijvoorbeeld met aangepaste instellingen, een alternatief besturingssysteem en de juiste onlinediensten. Slimme tips en adviezen voor iedereen die een privacyvriendelijke computer serieus neemt.

Een van de stappen die je kunt nemen voor een privacybestendige computer is het installeren van een besturingssysteem dat privacy hoog in het vaandel heeft staan. Dat kan in eerste instantie prima naast je bestaande besturingssysteem. Ken je Tails al? De makers zelf beschrijven Tails als een portable besturingssysteem dat je beschermt tegen nieuwsgierige blikken van buitenaf en eventuele censuur. Je start de computer met Tails op in plaats van een regulier besturingssysteem, zoals Windows of macOS. Vervolgens kun je Tails gebruiken voor het uitvoeren van taken op de computer.

Ben je klaar, dan sluit je de computer af. De gebruikerssessie wordt afgesloten, vergeten en de gemaakte stappen zijn niet meer herleidbaar. Dankzij deze opzet kun je Tails ook tijdelijk gebruiken op een computer die je niet volledig vertrouwt of niet van jezelf is: de gegevens worden immers na elke gebruikerssessie verwijderd. Prettig is dat je Tails kunt gebruiken ‘naast’ je bestaande besturingssysteem zoals Windows. Je hebt dus geen aparte computer nodig wanneer je extra waarde hecht aan privacy.

Aan de slag

Prettig aan Tails is dat je het relatief eenvoudig kunt proberen op een computer waarop je al een besturingssysteem hebt geïnstalleerd: het gaat immers om een portable besturingssysteem dat je niet blijvend installeert. Het installatiebestand is een kleine 2 GB groot en de installatie neemt ongeveer een halfuur in beslag. Je vindt de nieuwste versie via deze link. Selecteer jouw besturingssysteem – bijvoorbeeld Windows – en klik op de downloadknop. Sla het bestand op een eenvoudige locatie op, bijvoorbeeld het bureaublad of in de map Downloads.

Het bestand plaats je vervolgens op de usb-stick (zie ook het kader Systeemvereisten hierboven). Je maakt daarvoor gebruik van het gratis programma Rufus. Dit kun je downloaden via https://rufus.ie/nl/, waarbij je kiest voor de Portable-variant. Open Rufus en koppel de lege usb-stick aan de computer. In Rufus selecteer je de usb-stick in het menu Device. Klik op Select en wijs het zojuist gedownloade bestand van Tails aan. Klik op Start: de opstartbare usb-stick wordt gemaakt.

Opstarten maar

Open het menu Start en kies Uitschakelen, Opnieuw opstarten. Een opstartmenu van Windows verschijnt: kies Een apparaat gebruiken, Opstartmenu. Zodra de computer opnieuw is gestart, kies je voor de usb-stick als opstartapparaat. Het menu dat je ziet, verschilt per computermerk. Tails start vervolgens automatisch op. Een wizard verschijnt, waarin je snelle instellingen van Tails configureert, zoals taal, toetsenbordinstelling en datumnotatie.

Persistent storage

Na elke Tails-sessie worden alle gegevens verwijderd: een van de aspecten die Tails relatief privacyvriendelijk maken. Uiteraard is dit minder handig voor documenten en bestanden die je gewoon wilt bewaren en telkens wilt gebruiken. In Tails stel je hiervoor Persistent storage in. Dit is een gedeelte op de usb-stick dat wordt gereserveerd voor de opslag van je persoonlijke bestanden. Je kunt Persistent storage direct inschakelen in het opstartmenu van Tails. Zet de schuif op Aan bij Create Persistent Storage. Volg de stappen van de wizard. De eerstvolgende keer dat je Tails opstart, wordt Persistent storage herkend en kun je de ruimte direct ontgrendelen na het opgeven van het wachtwoord. Klik tot slot op Start Tails om het besturingssysteem te laden.

Verkennen

Tails wordt geleverd met allerhande apps die kunnen helpen bij het verhogen van je privacyniveau. Linksboven vind je de opties in de navigatiebalk. Klik op Apps voor een overzicht. Hier vind je bijvoorbeeld diverse verwijzingen naar Tor, maar ook naar e-mailclient Thunderbird en wachtwoordmanager KeePassXC. Neem meteen een kijkje in de map Favorites. Deze bevat een selectie van programma’s die vaak door Tails-gebruikers worden ingezet. Bijvoorbeeld de Tor-browser (waarover je verder meer leest), de Persistent storage en de eerdergenoemde e-mailclient en wachtwoordmanager. Ook vind je hier de bestandenverkenner, waarmee Persistent storage gebruikt wordt (verderop lees je hierover meer).

Tails leunt hevig op het gebruik van het Tor-netwerk voor online activiteiten. Het Tor-netwerk staat bekend om de bescherming van persoonsgegevens, doordat de communicatie op verschillende lagen wordt geanonimiseerd. In Tails verschijnt de wizard Tor Connection zodra je online wilt. Je kunt ervoor kiezen om automatisch met Tor verbinding te maken (kies Connect to Tor automatically). In het notificatiegedeelte van Tails zie je op elk moment of je bent verbonden met Tor. Zie je het pictogram van een ui, dan is de verbinding met Tor actief. Zie je hetzelfde pictogram in combinatie met een kruis, dan is de Tor-verbinding niet actief.

Systeemmenu

Tails is relatief gebruiksvriendelijk en de gebruikersomgeving spreekt na enige tijd voor zich. Rechtsboven in het venster vind je in de navigatiebalk de toegang tot het systeemmenu (herkenbaar aan het netwerk-, volume- en batterijpictogram). Klik erop om via het menu zaken zoals netwerk en andere verbindingen, zoals bluetooth, in te stellen. Via hetzelfde menu kun je de computer uitschakelen of opnieuw opstarten. Wil je andere systeeminstellingen aanpassen? Open het menu Apps (linksboven) en kies System Tools, Settings voor een overzicht van alle instellingen.

Als je Persistent storage hebt geactiveerd, kun je je persoonlijke bestanden veilig opslaan. Kies Apps, Accessories, Files. Open de map Persistent en plaats hier je persoonlijke bestanden.

Qubes OS als alternatief

Heb je de smaak te pakken, dan is ook het besturingssysteem Qubes OS het bekijken waard. Qubes OS is een gratis en opensource besturingssysteem. Het gebruikt van elkaar gescheiden silo’s waarin je verschillende activiteiten kunt verrichten. Je kunt hiermee de computer in verschillende compartimenten onderverdelen (vergelijk het met een fysiek gebouw met verschillende kamers). De ene silo gebruik je bijvoorbeeld voor het browsen op internet (relatief onveilig), terwijl je een andere ruimte gebruikt voor werkzaken (over het algemeen iets veiliger) of voor lokaal werk. Je kunt bovendien wegwerp-silo’s maken, die je na verloop van tijd verwijdert en alleen voor tijdelijke taken gebruikt. Voor het gebruik van Qubes OS is enige ervaring met Linux wel welkom. Ben je een relatief onervaren gebruiker, maar wil je toch met Qubes aan de slag, dan is de uitgebreide documentatie op de website van de makers een prima startpunt.

E-mail

Natuurlijk kun je kiezen voor een gratis e-maildienst, zoals Outlook.com of Gmail, maar ook zo’n account heeft uiteindelijk z’n prijs. Je betaalt immers met (al dan niet geanonimiseerde) data, waardoor de makers dergelijke diensten ‘gratis’ kunnen maken. In plaats hiervan kun je ook kiezen om te betalen voor de e-maildienst. Goed voorbeeld hiervan is Soverin (https://soverin.nl). Deze partij biedt een e-mailbox aan waarbij privacy op één staat. De dienst kent bijvoorbeeld geen advertenties en tracking. Je kunt je bestaande domein koppelen aan de dienst, zodat je zelf de volledige controle houdt. Soverin gebruikt meerdere technieken die je digitale correspondentie veiliger moeten maken, waaronder DMARC, SPF, DANE en DKIM. Bovendien staan de servers in Europa, zodat je te maken hebt met Europese wetgeving. Je betaalt 3,25 euro per maand voor de dienst.

Windows, maar dan anders

Geen zin om een ander besturingssysteem dan Windows te gebruiken? Gelukkig kun je Windows ook een handje op weg helpen en privacyvriendelijker maken. De makers van de website Privacy is sexy hebben een flinke hoeveelheid scripts geschreven waarmee je in één keer privacy-instellingen aanpast. Bezoek de website en klik op een categorie, bijvoorbeeld Privacy Cleanup. Een overzicht van beschikbare optimalisaties binnen die categorie verschijnt. Plaats vinkjes bij de opties die je wilt toepassen.

Herhaal deze stappen voor elke categorie. Zo zijn er categorieën waarmee je Windows verbiedt om gegevens van je te verzamelen (Disable OS Data Collection), waarmee je de gebruikersomgeving meer respect voor je privacy laat geven (UI for privacy) en waarmee je veelgebruikte apps aan banden legt (Configure Programs). Die laatste categorie stelt je in staat om ‘telemetrie’-data – informatie over je gebruik – voor die programma’s te blokkeren.

In één keer afdwingen

In plaats van elke optie individueel te markeren, kun je je het leven eenvoudiger maken door een profiel met vooraf ingestelde opties te kiezen. Linksboven in het venster van de website kies je voor Standard, Strict of All. Weet je nog niet zeker welke mate van privacy je wilt afdwingen, dan plaats je de muis op een van de opties. Een pop-up verschijnt met meer informatie over de aanpassingen die de scripts doorvoeren. Klik op een categorie om te controleren welke opties zijn geactiveerd.

Ben je tevreden? Klik op de knop Download. Die optie is interessant voor gebruikers die weten hoe je met een script omgaat. Houd er rekening mee dat Windows waarschuwingen geeft: het gaat immers om een script dat van alles kan bevatten. In plaats van een script kun je de instellingen ook via een app binnen Windows toepassen. Klik op Download en kies voor Download desktop version om de bijbehorende app te gebruiken.

Privacy in Edge verbeteren

Maak je gebruik van het in Windows ingebouwde Edge? Je kunt de privacy-instellingen van deze browser ook verbeteren. In de adresbalk van Edge typ je edge://settings/privacy en druk je op Enter. Eerst stellen we de tracking-preventie van Edge goed in. Dit mechanisme wordt door website-trackers gebruikt om informatie over de browser te verzamelen. Kies Privacy, zoeken en services. Klik op Traceringspreventie. In Edge kies je tussen drie modi: Basis, Gebalanceerd en Strikt. Wil je voor de meest privacyvriendelijke variant gaan, dan kies je Strikt. Onder elke modus lees je wat de gevolgen zijn.

Open hierna de sectie Privacy. Zet de schuif op Aan bij Niet volgen-verzoeken verzenden. Hiermee geef je bij websites aan dat je tracering niet op prijs stelt. Houd er rekening mee dat die methode niet waterdicht is en er mogelijk alsnog tracering plaatsvindt. Verder willen we niet dat er diagnostische gegevens worden verstuurd. In de sectie Privacy hebben de laatste drie opties hierop betrekking. Lees de beschrijving door en zet de schuif op Uit als je hierop geen prijs stelt.

Browser testen

Ben je benieuwd hoe je browser presteert op het gebied van privacy? Via de test op https://coveryourtracks.eff.org kun je de browser aan een test onderwerpen. Klik op de knop Test your browser. Na afloop lees je in een rapport in hoeverre de gebruikte browser informatie van je prijsgeeft. Zo zie je of er advertentietrackers worden geblokkeerd en of de browser beschermt tegen fingerprinting. Daarbij worden losse kenmerken van de computer verzameld die als geheel een uniek profiel vormen en je daarmee herkenbaar maken (bijvoorbeeld een combinatie van schermresolutie en geïnstalleerde systeemlettertypen). Op de website vind je instructies om de browserprivacy verder te verbeteren.