We testen zes laser/led-printers die bedoeld zijn voor thuiswerkers en kleine teams. Hoe brengen deze instapmodellen het er vanaf in de snelheids- en kwaliteitstesten, ofwel: wat zijn de beste laserprinters voor zakelijk gebruik?

Laser- en led-printers gebruiken een droog drukprocedé: ze printen pagina’s in één keer en niet regel voor regel (of balk voor balk) zoals inkjetprinters. Hoewel inkjets steeds sneller printen, behouden laserprinters op het vlak van pure printsnelheid een voorsprong. Sommige gebruikers vinden bovendien dat een ‘one pass’ droog afdrukprocedé zoals dat van laser- en led-printers doorgaans mooiere afdrukken oplevert, hoewel dat ook samenhangt met het gebruikte papier. De led-technologie is een moderne variant op de laser-technologie en heeft diverse voordelen zoals een wat betere betrouwbaarheid.

We vroegen fabrikanten om een instapmodel met een maximale prijs van driehonderd euro. Kleur of monochroom maakte daarbij niet uit, evenmin of de technologie laser of led was. We ontvingen drie monochrome en evenveel kleurenprinters met een aankoopprijs tussen 87 en 289 euro (gemiddelde straatprijs). De geteste printers zijn bedoeld voor een gemiddeld maandelijks afdrukvolume van duizend tot iets meer dan drieduizend A4-pagina’s.

De aankoopprijs vormt maar een deel van de printkosten. Laser- en led-printers verbruiken méér ‘consumables’ of verbruiksgoederen dan inkjets. Behalve de toner moeten ook de drum en soms nog andere onderdelen zoals ‘fuser’, tonerafvalopvangbakjes of aandrijfriemen op gezette tijden vervangen worden. Bij de berekening van de paginakostprijs hielden we daarmee rekening.

Daaruit blijkt dat de gemiddelde paginakostprijs van deze laserprinters niet wezenlijk verschilt van die van eerder geteste inkjetprinters uit het hogere marktsegment. Je kunt dus niet stellen dat één van beide printtechnieken ‘beter’ is dan de andere. Wel is het zo dat laser- en led-printers meer geschikt zijn om er grotere volumes mee te printen en dat ze dit gemiddeld sneller doen dan inkjetprinters.

Laser- en led-printers verbruiken veel meer energie dan inkjetprinters; twee- tot vijfhonderd watt of meer tijdens het printen is normaal. En kleurenlaserprinters verbruiken weer meer dan monochrome printers. In ruststand valt het verbruik gelukkig terug naar een normaal niveau tussen 10 en 40 Watt en in slaapstand daalt het nog verder tot typisch minder dan een watt.

©PXimport

Brother HL-L2350DW

©PXimport

Deze laserprinter met 64 MB werkgeheugen is net als de HP LaserJet Pro M15w bedoeld voor gebruikers die niet al te veel printen. Het relatief lage gewicht van de Brother komt mede door het chassis dat grotendeels van grijze en zwarte kunststof is vervaardigd. Het eenregelige lcd-scherm en de drukknoppen vormen de bedieningsinterface. De afdrukresolutie is 1.200 dpi en de opgegeven afdruksnelheid bedraagt dertig pagina’s per minuut enkelzijdig en vijftien dubbelzijdig. Verbindingen lopen via usb 2.0 of 2,4GHz-wifi (b/g/n). Drum en toner zitten samen in één cassette, maar je kunt wel apart van de drum een nieuwe tonercassette plaatsen. Dit kan tot drie keer als je de XL-toner koopt die drieduizend afdrukken meegaat.

Via wps is deze printer snel met je router verbonden en binnen de twee minuten gebruiksklaar. Een dvd met drivers en hulpsoftware is meegeleverd, maar Windows 10 vindt deze printer automatisch. Hij is ook volledig mobiel te gebruiken via AirPrint (Apple), Mopria (Android) of Brother iPrint & Scan (Apple en Android). Een sticker op de bovenkant bevat hiervoor een qr-code waarmee je de nodige apps downloadt.

Via de ingebouwde webserver kun je informatie opvragen, instellingen wijzigen en firmware updaten update (ook in het Nederlands). Die server is standaard niet ssl-beveiligd, al kan je dat via het beheer wel instellen. In de aanschafprijs is een starttoner van slechts zevenhonderd pagina’s inbegrepen. Printen gaat behoorlijk snel, veel sneller dan de vergelijkbaar compacte HP-printer. De kwaliteit van de zwart-wit afdrukken is zeer goed.

Brother HL-L2350DW

8Score80

HP LaserJet Pro M15w

©PXimport

De HP LaserJet Pro M15 en M28-serie behoren tot de kleinste laserprinters en zijn bedoeld voor kleine werkplekken met een of enkele gebruikers. Deze nieuwe generatie is dertig procent kleiner dan de vorige (de M14 en M25/27). Toch halen ze snelheden tot achttien à negentien pagina’s per minuut. De M28-serie is een compacte multifunctional die ook kopieert en scant. Wij testten de nog kleinere M15w die alleen print. Het plastic toestel is met voorsprong de kleinste en lichtste printer in deze test.

De LaserJet Pro M15w werkt via een usb 2.0-aansluiting (de usb-kabel is meegeleverd, als enige in deze test) of over het netwerk via een wifi-verbinding op 2,4 GHz (b/g/n). Printen gebeurt met maximaal 600 dpi. WiFi Direct printing en mobiel printen via Google Cloud Print, Mopria en Apple AirPrint worden allemaal ondersteund. Met de mobiele app van HP kan je ook bijvoorbeeld een document fotograferen en direct printen. Op die manier kun je ‘scannen’, zelfs al is dit geen multifunctional.

Deze printer wordt geleverd met een starttoner die maar driehonderd pagina’s meegaat. Een nieuwe tonercartridge gaat duizend pagina’s mee. De printsnelheid is redelijk. De kwaliteit van de monochrome afdrukken is zeer goed.

HP LaserJet Pro M15w

7Score70

Kyocera ECOSYS P2235dw

©PXimport

De Kyocera P2235dw is een monochroom instapmodel uit de zakelijke reeks ECOSYS-printers. Het is een betaalbare laserprinter met een afdrukresolutie tot 1.200 dpi en een opgegeven afdruksnelheid van 35 pagina’s per minuut. De printer werkt via gigabit-ethernet, wireless-b/g/n in de 2,4GHz-frequentie en usb 2.0. Er bestaat overigens ook een verder identieke dn-versie zonder draadloos netwerk. WiFi Direct printing, Apple AirPrint en mobiel printen met Google Cloud Print, Kyocera Mobile Print en Mopria worden ondersteund. Verder heeft deze printer een ingebouwde e-mailserver en ingebouwde webserver die is beveiligd met de nieuwste technologie, waaronder een geldig beveiligingscertificaat. Deze printer heeft dezelfde uitgebreide waaier aan netwerkprotocollen als alle andere ECOSYS-printers, iets wat vooral van belang is voor grotere bedrijven.

Er is geen lcd-scherm maar een eenvoudig bedieningspaneel met verlichte tiptoetsen. Deze printer is met zijn bijna veertien kilo bepaald geen lichtgewicht.

Na het inschakelen start de printer direct met het laden van de toner. Die procedure duurt iets meer dan tien minuten en gaat gepaard met vrij veel lawaai. Het lijkt aanvankelijk alsof er iets aan het apparaat scheelt, maar uiteindelijk wordt de printer weer stil en geeft een groen ledje aan dat het apparaat gebruiksklaar is.

Windows 10 herkent de printer probleemloos. De Kyocera Mobile Print app, die in tegenstelling tot de rest van de software en de printer zelf niet in het Nederlands werkt, heeft directe links tot cloudopslag van Box, Dropbox, OneDrive, Evernote en Google Drive. Een starttoner van duizend pagina’s is begrepen en vervangtoners hebben een capaciteit van drieduizend pagina’s. De paginakostprijs is even laag als bij de OKI-printer. Printsnelheid en afdrukkwaliteit zijn goed.

Kyocera ECOSYS P2235dw

8Score80

Kyocera ECOSYS P5021cdw

©PXimport

Dit is in essentie de kleurenuitvoering van de P2235dw. Doordat er vier toners in de zijkant schuilgaan (zwart, cyaan, magenta en geel), is dit een grotere en veel zwaardere printer die nog net op een stevige bureautafel past. De opgegeven printsnelheid bedraagt 21 ppm voor kleur zowel als zwart-wit, met een maximale resolutie van 1.200 dpi, al is 600 dpi de standaard ingestelde afdrukkwaliteit. Voor de rest zijn de kenmerken hetzelfde als bij de mono P2235dw.

De printer wordt geleverd met vier voorgeïnstalleerde kleurentoners. Na keuze voor de taal van het lcd-display – waaronder Nederlands - wordt de drum vernieuwd tijdens een vijf minuten durend proces. De printer produceert hierbij allerlei geluiden, maar maakthierbij wel veel minder lawaai dan zijn broertje. Voor de rest is alles hetzelfde als bij de monochrome versie.

De ECOSYS P5021cdw wordt met een starttoner van ongeveer twaalfhonderd pagina’s geleverd. Vervangtoners bestaan in twee capaciteiten: twaalfhonderd of 2.600 pagina’s (XL). Deze printer is trager dan de monoversie, maar biedt wel een hoge printkwaliteit, zowel in zwart-wit als in kleur.

Kyocera ECOSYS P5021cdw

8Score80

OKI C332dnw

©PXimport

Dit instapmodel van OKI is bedoeld voor werkgroepen tot vijf gebruikers. Het geteste dnw-model beschikt over b/g/n-wifi. Er is ook een wifi-loos dn-model met gigabit-ethernet, die je eventueel later alsnog zelf kunt upgraden met de wifi-module. De opgegeven printsnelheid is 26 ppm in kleur en tot 30 ppm in zwart-wit met een maximale resolutie van 1200 x 600 dpi.

De vier tonercartridges zijn al in de drumcassette geïnstalleerd. De printer is niet zo hoog, maar het oppervlak is met 41 bij 50 cm aanzienlijk en ook de 22 kg gewicht is fors.

De bedieningsknoppen zitten aan de bovenkant, onder een blauw lcd-scherm. De printerinstallatie duurt maar enkele minuten. Windows 10 vindt de C332 zelf en er is een mobiele-afdrukken-app van OKI verkrijgbaar voor Android en iOS. Verder worden AirPrint, Mopria en e-mailprinten ondersteund.

De C332 heeft een uitgebreide, optioneel met ssl beveiligde webinterface. Het printermenu heeft een Nederlandstalige optie, maar de webinterface is alleen Engelstalig.

OKI heeft gewone toners met een capaciteit van vijftienhonderd pagina’s en XL-varianten die gemiddeld 3.000 A4-pagina’s printen in kleur en 3.500 in zwart-wit. De meegeleverde starttoner houdt er echter na zo’n 1.000 pagina’s mee op. Volgens OKI is de C332 de snelste kleurenprinter in zijn prijssegment. Het is in elk geval de snelste in deze review. In de kwaliteitstesten scoort deze led-printer het best van alle kleurenprinters en in mono vrijwel even goed als de daar winnende Xerox-printer.

OKI C332dnw

10Score100

Xerox Phaser 6510V/DNI

©PXimport

De Phaser 6510 is een led-kleurenprinter voor thuiswerkers of kleine werkgroepen. De vier toners (zwart, geel, cyaan en magenta) zijn eenvoudig te verwisselen. De printer past op een bureaublad, maar is relatief omvangrijk en zwaar. Er zijn drie modellen: de goedkopere N-versie die enkelzijdig print, de iets duurdere DN-variant die automatisch dubbelzijdig print en nog iets duurdere DNI-versie met dubbelzijdig printen en wifi standaard ingebouwd. Bij de twee goedkopere modellen kan men de wifi eventueel ook later nog toevoegen. De modellen bestaan ook in een multifunctionele WorkCentre-versie.

Deze zes modellen delen dezelfde ‘consumables’, zoals de vernieuwde Xerox EA-toner, die kleinere tonerdeeltjes heeft, zodat ook fijne details tot 1200 x 2400 dpi geprint kunnen worden. Deze toner bovendien produceert minder afval en smelt bij lagere temperaturen, waardoor de printer minder energie verbruikt. WiFi Direct printing, Apple AirPrint (iOS & OS X), e-mailprinten, ftp-printen en mobiel printen zijn mogelijk. Kleurafdrukken zijn te kalibreren volgens het PANTONE-procedé.

De installatieprocedure neemt niet meer dan drie minuten in beslag en Windows 10 vindt de Phaser 6510 automatisch. Geavanceerde instellingen en netwerkbeheer regel je in een browser met behulp van de i gebouwde webserver. De (Engelstalige) webinterface is uiterst verzorgd en responsive, dus ook bruikbaar op een mobiel scherm.

De starttoner is goed voor 1.500 pagina’s in zwart en 1.000 in kleur. Reguliere tonersets hebben capaciteiten voor ongeveer 1.000, 2.500 of 5.500 pagina’s. Printsnelheid en -kwaliteit zijn zeer goed, maar de paginakostprijs is vrij hoog.

Xerox Phaser 6510V/DNI

9Score90

Grand Theft Auto 6 komt met iedere dag een beetje dichterbij, en terwijl Rockstar Games alles op alles zet om de game op tijd af te krijgen wordt er ook nog altijd toegevoegd aan Grand Theft Auto Online. De game is een gigantische bron van inkomsten voor het bedrijf, en er wordt nog altijd content aan het spel toegevoegd.

Wat is er nieuw deze week? 

Een van de redenen achter het continue succes van GTA Online is de constante stroom aan content die Rockstar Games in het spel pompt. Er zijn iedere week wel events en speciale missies te voltooien, en het bedrijf brengt regelmatig grotere uitbreidingen uit met verhalende missies en nieuwe operaties om vrij te spelen. Voor iedereen die bijvoorbeeld iedere dag zijn social media-feeds ververst voor de nieuwe GTA 6-trailer heeft de game veel te bieden. 

Ook deze week is er weer veel gaande in GTA Online, namelijk: 

©Rockstar Games

Deze week beschikbaar in de Gun Van: 

• Service Carbine (met 50% korting)  

• Military Rifle (met 30% korting voor GTA+-leden)  

• Compact EMP Launcher 

• Sweeper Shotgun 

• Combat PDW 

• Switchblade 

• Proximity Mines 

• Sticky Bombs 

• Tear Gas

Deze voertuigen zijn deze week in de aanbieding:

• Pegassi Zorrusso (Super) – 30% korting

• MTL Dune (Off-Road) – 30% korting

• Nagasaki Outlaw (Off-Road) – 30% korting

• Blimp (Plane) – 30% korting

• Buckingham Shamal (Plane) – 30% korting

• Dinka Veto Modern (Sports) – 30% korting

• Declasse Hotring Sabre (Sports) – 30% korting

• Übermacht Sentinel Classic (Sports) – 30% korting

• Grotti Cheetah (Super) – 30% korting

• Canis Freecrawler (Off-Road) – 30% korting

Verdere beloningen:

De specifieke details van deze week lees je hier.

©Rockstar Games

Recente updates: 

Mansion Raid:Een nieuwe PvP-modus is Mansion Raid, waarin twee teams het tegen elkaar opnemen. Het ene team probeert een Mansion binnen te komen, de kluis te bereiken en te ontsnappen met de buit terwijl het andere team dit probeert te voorkomen. Mansions zijn groot, maar de gangen zijn nauw, dus een vijand kan je om iedere hoek verrassen. 

A Safe House in the Hills: Met deze update is het mogelijk voor spelers om een speciale Mansion aan te schaffen in de rijke buurten van Los Santos. Wie een Mansion koopt krijgt een bekend gezicht te zien: Michael De Santa en zijn vrouw Amanda - uit het verhaal van GTA 5 - introduceren je tot dit rijke leven. Verder is de KnoWay Out-missieketen toegevoegd en is de Rockstar Mission Creator geïntroduceerd, waarmee spelers hun eigen missies kunnen bouwen. 

Hoe werkt GTA Online?

In GTA Online beleef je net als in de meeste GTA-games het leven van een crimineel in een grote stad, die een naam voor zichzelf maakt en - hopelijk - bakken met geld verdient. In tegenstelling tot de meeste GTA-games doe je dit echter in een wereld waar ook andere spelers in rondlopen, met dezelfde doelen als jij. 

De gameplaycyclus bestaat voornamelijk uit het uitvoeren van missies om geld en RP  - ofwel Reputation Points - te verdienen, om langzaam maar zeker toegang te krijgen tot grotere missies en nieuwe businesses. Net als in singleplayer GTA-games zijn er heists uit te voeren die grote bedragen opleveren, maar het is daarbij ook mogelijk een eigen crimineel imperium op te bouwen. Zo koop je locaties waarin dan bijvoorbeeld drugs worden geproduceerd, die je later kunt verkopen. Tijdens het bevoorraden van je locaties en verkopen van je producten is het daarentegen altijd mogelijk dat andere spelers je proberen te dwarsbomen. 

Verder bestaat de GTA Online-ervaring ook uit community-gedreven content, bijvoorbeeld in de vorm van online races die door spelers zijn gemaakt of verschillende roleplay-servers die in recente jaren steeds populairder zijn geworden. Hierin doen spelers alsof ze daadwerkelijk het personage zijn dat ze spelen, waarmee zij dan een gezamenlijk verhaal creëren. 

©Rockstar Games

GTA+ en Shark Cards

GTA Online is een monstersucces gebleken voor Rockstar, met name dankzij de Shark Cards - microtransacties waarvoor spelers echt geld betalen om direct virtuele GTA-dollars op hun in-game bankrekening te storten. Gezien grote bedragen bij elkaar sparen in de game best lang kan duren, betalen genoeg spelers graag voor zo’n ‘buffertje’. Er zijn verschillende soorten Shark Cards beschikbaar: 

Een nieuwe bron van inkomsten is GTA+, een abonnement dat 7,99 euro per maand kost en toegang geeft tot verschillende extra’s in GTA Online en een aantal klassieke Rockstar-games. Het abonnement is beschikbaar op PlayStation 5, Xbox Series X en S en pc.

De voordelen van GTA+ bestaan uit 500.000 in-game dollars, die iedere maand op de virtuele bankrekening worden gestort en toegang tot extra’s via The Vinewood Club. Zo kunnen spelers tot 100 voertuigen opslaan in een exclusieve garage, is er exclusieve korting op geselecteerde items en krijgen zij toegang tot een app op de in-game telefoon waarmee zij hun businesses snel kunnen beheren - in plaats van naar iedere locatie te rijden. Nog meer van de voordelen in GTA Online vind je onderaan deze pagina. 

©Rockstar Games

Daarbij krijgen GTA+-leden iedere maand gratis cosmetics en voertuigen. Tot 4 februari zijn de volgende spullen te claimen als je een abonnement hebt: 

Het abonnement biedt overigens ook iets buiten GTA Online. Op het platform waarop je GTA+ afsluit zijn dan namelijk ook een aantal klassieke Rockstar-games te spelen. Die titels zijn:

• Red Dead Redemption

• Grand Theft Auto: Vice City - The Definitive Edition

• Grand Theft Auto 3 - The Definitive Edition

• Bully 

• L.A. Noire

• Grand Theft Auto: The Trilogy - The Definitive Edition (bevat ook bovenstaande GTA-games, plus de remaster van GTA: San Andreas

• GTA Online (voor wie de game niet apart wil aanschaffen. 

GTA Online na de release van GTA 6

Door de hierboven genoemde Shark Cards en GTA+ blijft GTA Online een ontzettendwaardevolle bron van inkomsten voor Rockstar Games. Veel mensen vragen zich dan ook af wat er met de modus gaat gebeuren wanneer het langverwachte Grand Theft Auto 6 uitkomt. Historisch gezien kregen GTA 4, GTA 5 en Red Dead Redemption 2 namelijk ook een eigen online modus na release.

©Rockstar Games

Hoewel de komst van een onlinemodus voor GTA 6 nog niet is bevestigd, is de verwachting wel dat die er uiteindelijk komt. Wat dat betekent voor de ondersteuning van GTA Online is onbekend, al zei Take-Two's CEO Strauss Zelnick in een interview met IGN het volgende op de vraag of GTA Online wordt afgesloten:

"Ik ga theoretisch spreken, want ik ga het niet hebben over een specifiek project als daar nog geen aankondiging van is gedaan, maar over het algemeen onderhouden we onze projecten wanneer de consumenten nog steeds met die titels bezig zijn."

De spelersaantallen van GTA Online en bijbehorende inkomsten zullen met de release van GTA 6 niet in één klap wegvallen, dus het lijkt logisch dat Rockstar de online-modus nog een tijdlang blijft ondersteunen.

Volgens geruchten zendt Nintendo op donderdag 5 februari een nieuwe Direct-livestream uit. Het zou daarbij om een zogeheten 'Partner Direct' gaan, dus gericht op games van andere uitgevers.

Eerder deze week claimde insider Nate the Hate, die al veelvuldig correct de komst van Direct-uitzendingen heeft voorspeld, al dat er in de eerste week van februari een nieuwe Direct-livestream zou volgen.

Nu claimt hij dat het om een Partner Direct gaat, oftewel een uitzending die draait om spellen van andere bedrijven dan Nintendo zelf. Ook de gamesite VGC claimt dat ze dit hebben vernomen van hun bronnen. Het lijkt dus waarschijnlijk dat dit het geval is, al is op moment van schrijven nog niets officieel bevestigd.

Over Nintendo Direct-uitzendingen

Nintendo zendt verschillende soorten Directs uit via YouTube. De reguliere Nintendo Directs draaien om allerlei soorten games voor Nintendo Switch en Nintendo Switch 2, vaak met een focus op de spellen van het bedrijf zelf, zoals franchises als Mario en Zelda.

Dan zijn er ook nog Partner Directs, die om games van andere bedrijven draaien en geen spellen van Nintendo zelf bevatten. Zo nu en dan toont Nintendo ook Directs gericht op specifieke games of projecten, zoals onlangs nog rondom Tomodachi Life: Waar Dromen Uitkomen en de animatiefilm The Super Mario Galaxy Movie.

Wat zou er in een nieuwe Partner Direct kunnen zitten?

De vorige Partner Direct werd afgelopen juli uitgezonden. Toen kwamen er games als Star Wars outlaws, Octopath Traveler 0 en Final Fantasy Tactics voorbij.

Het is niet bekend wat er in een eventuele nieuwe Partner Direct zou kunnen voorkomen, al zijn al genoeg third-party games bevestigd voor Switch 2, waaronder 007: First Light, The Duskbloods en Elden Ring van FromSoftware, Indiana Jones and the Great Circle en Resident Evil Requiem.

Ook gaan er al geruime tijd geruchten over diverse andere third party-games die mogelijk naar de Switch 2 komen. Onder de games waar geruchten de ronde over doen, vallen Clair Obscur: Expedition 33, Red Read Redemption 2, Final Fantasy 16 en Metaphor: Fantazio.

Wanneer kan de Direct worden aangekondigd?

Zoals gezegd is een nieuwe Nintendo Direct nog niet officieel aangekondigd. Mocht deze echt op 5 februari worden uitgezonden, dan ligt het in de lijn der verwachting dat de Direct bijvoorbeeld op aankomende dinsdag of woensdag wordt bevestigd.