Dit weten we over de volgende generatie gameconsoles - PlayStation 6 en Xbox' Project Helix

Microsoft is tot nu toe relatief open geweest over de plannen voor de nieuwe generatie Xbox-consoles. Begin maart kondigde het bedrijf aan te werken aan Project Helix, een console die zowel Xbox- als pc-games afspeelt. Daarmee bevestigde het softwarebedrijf de geruchten die al langer de ronde deden. Microsoft stapt af van het traditionele consolemodel en probeert de pc- en consolemarkt zoveel mogelijk in elkaar over te laten vloeien.

Dat plan klinkt veel gamers ongetwijfeld bekend in de oren. Het idee om Windows naar de woonkamer te brengen leefde al in 2001 - zo werd de allereerste Xbox geboren. Daarmee bestormde Microsoft de consolemarkt om ervoor te zorgen dat Nintendo en Sony niet het alleenrecht kregen op entertainment in de woonkamer. Microsoft slaagde daar met vlag en wimpel in. Met een hoop exclusieve titels werden de Xbox en vooral opvolger Xbox 360 grote successen.

Bij de Xbox One begon de klad erin te komen, en met de Xbox Series X en S-generatie wist Microsoft die schade niet te herstellen. Daarom is het tijd voor een radicale verandering. De laatste twee jaar is het bedrijf zich al langzaam aan het omvormen tot een uitgever op alle platforms, dus ook die van concurrenten Nintendo en PlayStation. ‘Console-exclusives’ voor Xbox lijken daarmee verleden tijd, net als de Xbox als pure console.

Project Helix wordt in de praktijk gewoon een pc met een versimpelde interface. Die interface kunnen we nu al gebruiken op de ROG Xbox Ally-handhelds en vanaf volgende maand op alle Windows-pc’s. Dat Project Helix feitelijk een pc wordt, steekt Microsoft ook niet onder stoelen of banken. Ontwikkel je een game voor pc, dan ontwikkel je hem voor Xbox, is de boodschap die gameontwikkelaars kregen tijdens de Game Developers Conference (GDC). Dat moet het creëren van games voor ontwikkelaars een stuk eenvoudiger maken, omdat er alleen een pc-versie gemaakt hoeft te worden, die vervolgens alleen qua settings iets geoptimaliseerd moet worden voor de Xbox.

Asha Sharma, de kersverse ceo van Microsoft Gaming, claimt dat de nieuwe console gaat “leiden in performance”. Daarmee lijkt ze te suggereren dat de Xbox-pc-hybride krachtiger wordt dan de PlayStation 6. Eerder sprak Sarah Bond, die inmiddels vertrokken is bij het bedrijf, al over “de grootste technologische stap ooit”.

Over de specificaties zijn nog weinig officiële details bekend. Tijdens GDC liet Microsoft wel het een en ander doorschemeren. Zo onthulde Jason Ronald, de vicepresident van 'next generation', dat de nieuwe console zoals eerder aangekondigd draait op een custom system-on-chip van AMD. Verder ondersteunt hij een flink verbeterde vorm van ray tracing en een verbeterde versie van FSR, een techniek die beelden opschaalt naar een hogere resolutie, genaamd FSR Diamond. Die techniek moet zowel de resolutie als de framerate verhogen.

De afgelopen tijd is er ook het een en ander gelekt over de nieuwe Microsoft-machine. De bekende en doorgaans redelijk betrouwbare lekker Moore’s Law is Dead heeft al meerdere keren geruchten naar buiten gebracht. Uiteraard moeten we zijn informatie met een korrel zout nemen, maar als we hem even op zijn blauwe ogen mogen geloven, wordt Project Helix in ieder geval krachtiger dan de PlayStation 6.

Volgens hem richt de console zich op een resolutie van 4K met framerates tussen de 120 en 144. Verder zou de console een Zen 6 CPU bevatten en een RDNA 5-GPU. Hij vergelijkt de grafische kracht van de nieuwe Xbox met die van een RTX 5080-videokaart van Nvidia. Tot slot zou de console 32 gigabyte aan RAM bevatten, een flinke stap ten opzichte van de 16 gb in de huidige consoles.

Verder speculeert hij over de prijs. Het heeft er alle schijn van dat Microsoft dit apparaat niet aan de massa wil slijten en dat is te merken. Moore’s Law is Dead verwacht dat de prijs tussen de 800 en 1200 dollar zal liggen. Dat is ook niet zo gek, want aangezien de nieuwe Xbox volgens geruchten ook games uit digitale winkels van andere partijen kan afspelen, kan Microsoft het niet veroorloven om verlies te draaien op de verkoop van de console.

De eerste developer kits worden begin 2027 naar ontwikkelaars verstuurd, zo kondigde Microsoft al aan. Daarom ligt een release in hetzelfde jaar in de lijn der verwachting. Ter vergelijking: de dev kits voor de Xbox Series X en S werden in maart 2020 verstuurd. Die consoles kwamen in november van dat jaar uit. Microsoft lijkt dus van plan om de volgende generatie in 2027 af te trappen. Mogelijk brengt het bedrijf dan ook een eigen handheld uit. Volgens geruchten is Microsoft dat, ondanks de vorig jaar uitgekomen Xbox Ally-handhelds, nog steeds van plan. Hoe die eruit gaat zien, is nog niet bekend.

Naast Microsoft is er nog een bedrijf dat zich wil gaan mengen in de pc-consolehybridemarkt. Valve brengt ergens dit jaar de Steam Machine uit. Dat is een compacte pc die op SteamOS draait en daarmee een consoleachtige ervaring biedt. De compacte machine is iets minder krachtig dan de PlayStation 5, maar moet met FSR-opschaling games in 4K met zestig frames per seconde kunnen afspelen.

Valve loopt hiermee een straatlengte voor op Microsoft. SteamOS is de afgelopen jaren met honderden updates flink verbeterd op de Steam Deck. De stappen die Microsoft nog moet zetten om van Windows een toegankelijke game-ervaring te maken, heeft Valve al ruimschoots gezet.

Of dit een succesverhaal wordt voor Valve zal erg aan de prijs liggen. Daar durft het bedrijf, ook al moet het apparaat ergens dit jaar uitkomen, nog niets over te zeggen. De grote RAM-crisis die de opkomst AI tot stand heeft gebracht maakt het voor het bedrijf nog lastig om een prijs op de machine te plakken. Waar Valve eerst vol overtuiging aankondigde de Steam Machine begin 2026 uit te brengen, is dat nu veranderd naar “ergens in 2026”.

Gamen in de woonkamer is aan het veranderen, maar Sony lijkt daar allerminst in mee te gaan. Niet gek ook, want de PlayStation 5 vliegt als zoete broodjes over de toonbank. Waar Microsoft vol inzet op pc, gaat Sony volledig de andere kant op. Bloomberg meldde dat de Japanse gigant stopt met het uitbrengen van singleplayergames op pc. De pc-versies van Ghost of Yotei en Saros zouden bijvoorbeeld al zijn geschrapt. Waarom Sony daarvoor kiest, is nog niet helemaal duidelijk. Officieel heeft het bedrijf de koerswijziging ook nog niet aangekondigd.

Vermoedelijk heeft Sony geconcludeerd dat het uitbrengen van games op pc minder oplevert dan de schade die het PlayStation-ecosysteem eraan lijdt. Uit de cijfers blijkt ook wel dat de pc-versies van PlayStation-games het bedrijf niet bijzonder veel geld opleveren. Volgens Alinea Analytics verdiende Sony ongeveer 1,2 miljard dollar aan gameverkopen op Steam. Een lekker bedrag, maar voor een gigantisch bedrijf als Sony zet het niet per se zoden aan de dijk.

Sony wil in ieder geval zoveel mogelijk gamers in haar ecosysteem houden, zeker nu Microsoft en Valve consoles op de markt brengen die pc-games kunnen draaien. Van oudsher is Sony natuurlijk een hardwarebedrijf, dus het is logisch dat hun eigen hardware de focus blijft. De pc-strategie van de afgelopen jaren kan worden gezien als een experiment.

Over de PlayStation 6 zijn nog geen officiële details bekend. We weten dat Sony er achter de schermen hard aan werkt, maar hoe de console er uit gaat zien, is nog speculeren. Moore’s Law is Dead verwacht dat de nieuwe Sony-console minder krachtig wordt dan de nieuwe Xbox. De console zou mikken op 4K met 120 frames per seconde. Ray tracing en AI-upscaling (PSSR) zouden de voornaamste verbeteringen zijn. Op ray tracinggebied zou de nieuwe hardware zelfs zo’n tien keer krachtiger zijn dan de PlayStation 5.

Voor de upscalingtechniek werkt Sony nauw samen met AMD. Dat leverde onlangs al de flink verbeterde nieuwe versie van PSSR voor de PlayStation 5 Pro op. De twee bedrijven werken samen onder de naam Project Amethyst, om die opschaling nog verder te verbeteren voor de PlayStation 6.

De console bevat volgens de insider een custom system-on-chip van AMD, een Zen 6-CPU een RDNA 5-GPU en 30 gigabyte RAM. Qua graphics zou het nieuwe apparaat zo’n drie keer krachtiger zijn dan de PlayStation 5. De heren van Digital Foundry hebben deze gelekte informatie besproken. Zij verwachten dat het verschil in specificaties niet voor een heel groot gat met de Xbox gaat zorgen. Ze verwachten dat het gat tussen de twee next-gen consoles in de praktijk zelfs kleiner wordt dan het gat tussen de PlayStation 5 en de Xbox Series X, mochten deze specificaties kloppen.

Er gingen geruchten dat Sony de PlayStation 6 intern heeft uitgesteld naar 2028 of zelfs 2029. Verschillende insiders melden nu dat dat niet het geval is. Moore’s Law is Dead verwacht een release in 2027 en ook KeplerL2, een andere redelijk betrouwbare bron, zegt dat de PlayStation 6 net als Project Helix eind 2027 uitkomt. Begin 2028 wordt nog wel als optie genoemd.

Over de prijs is nog niets gelekt, maar we kunnen ervan uitgaan dat de PlayStation 6 in ieder geval wat goedkoper wordt dan de nieuwe Xbox. Sony blijft bij de huidige strategie en wil haar console aan de massa blijven slijten. Dan kom je niet weg met een prijs boven de duizend euro. Moore’s Law is Dead komt in ieder geval met een heel ruime schatting, tussen de 500 een 900 dollar.

Naast de PlayStation 6 werkt Sony net als Microsoft mogelijk aan een handheld. Moore’s Law is Dead meldt dat en Bloomberg ook. "Het product moet Sony's bereik vergroten en met Nintendo voor de draagbare gamesmarkt concurreren, zo melden mensen die bekend zijn met de ontwikkeling", schrijft laatstgenoemde. Volgens geruchten draagt de handheld de codenaam Canis.

Volgens insider KeplerL2 wordt de handheld niet zo krachtig als de PlayStation 5, maar kan hij wel PlayStation 5- en PlayStation 6-games afspelen. Het apparaat gebruikt dan een lagere resolutie en framerate. Vermoedelijk is dit de reden dat verschillende PlayStation 5-games een energiebesparende modus hebben gekregen. Ook zou de handheld, net als de Switch-consoles, kunnen worden aangesloten op een televisie.

De volgende generatie staat voor de deur en met pc-consolehybrides, handhelds, hybrideconsoles en een traditionele console krijgen gamers naar alle waarschijnlijkheid meer keuze dan ooit. Hoewel de huidige generatie voor veel gamers nog magertjes aanvoelt qua gamesaanbod, moeten we er naar alle waarschijnlijkheid toch echt aan geloven in 2027. Next-gen, baby!