Alvast vanaf je werk de temperatuur in huis een paar graden hoger zetten? Of wil je iedere kamer afzonderlijk bedienen? Dan kan een slimme thermostaat kopen een goed idee zijn. Bovendien heb je beter inzicht in je energieverbruik en kan het je in sommige gevallen ook nog wat geld besparen.

Alvast vanaf je werk de temperatuur in huis een paar graden hoger zetten? Of wil je iedere kamer afzonderlijk bedienen? Dan kan een slimme thermostaat een goede aanschaf zijn. Bovendien heb je beter inzicht in je energieverbruik en kan het je in sommige gevallen ook nog wat geld besparen.

Op afstand

Alle slimme thermostaten bieden de mogelijkheid om op afstand bediend te worden. Veelal kan dat met een app op je smartphone, bij sommige systemen kun je ook via een webinterface vanuit je browser de zaken instellen. Daarnaast bieden systemen die je via een app bedient, ook de nodige feedback over de status van het systeem. Je krijgt het dan te zien als de ingestelde temperatuur de juiste waarde heeft bereikt of wanneer er een probleem met het systeem is.

Systemen en protocollen

Afhankelijk van het soort cv-ketel en verwarmingssysteem je in huis hebt, kun je kiezen uit een aantal typen slimme thermostaten. Belangrijk om te weten is dat niet elk systeem geschikt is voor iedere cv-ketel/verwarmingssysteem. Alle slimme thermostaten kunnen weliswaar de temperatuur in je huis regelen, maar belangrijk om te weten is dat er twee manieren zijn waarop een slimme thermostaat een cv-ketel kan aansturen: via moduleren of via aan/uit. Een modulerende thermostaat kan de cv in kleinere stapjes aansturen, waardoor er verschillende watertemperaturen gegenereerd kunnen worden. Bij een aan/uit-systeem doet de slimme thermostaat niets anders dan de brander een tijd op vol vermogen aan te zetten tot de juiste temperatuur is bereikt, om vervolgens de brander weer uit te schakelen. In de praktijk zorgt de laatste situatie voor een hoger energieverbruik.

Bij een modulerend systeem wordt vaak gebruikgemaakt van een speciaal protocol: OpenTherm. Alle modulerende slimme thermostaten kunnen gebruikmaken van OpenTherm, maar niet alle cv-ketels ondersteunen het. Als jouw cv-ketel geen OpenTherm ondersteunt maar wel modulerend is, gebruikt die fabrikant een eigen protocol. Je kunt dan soms kiezen voor een slimme modulerende thermostaat van de cv-fabrikant, en anders moet je voor een aan/uit-systeem kiezen. Slimme thermostaten die via OpenTherm werken, ondersteunen ook het aan/uit-regelingssysteem. Er zijn ook systemen die je met je bestaande slimme apparatuur kunt verbinden, zoals Apple Homekit en IFTTT.

©PXimport

Zelflerende systemen

Een aantal slimme thermostaten kunnen precies bijhouden hoe lang het duurt voordat een kamer of woning is opgewarmd tot de juiste temperatuur. Als zo’n systeem is geprogrammeerd via een tijdsklok – bijvoorbeeld als de eigenaar wil dat de verwarming om 6:00 ’s ochtends op 21 graden staat – begint zo’n systeem eerder met het opwarmen van het huis zodat de temperatuur op het ingestelde tijdstip is bereikt. Systemen die niet zelflerend zijn, zul je zelf eerder moeten laten inschakelen.

Programmeren

©PXimport

Zonering

Zonering is de term die wordt gebruikt voor slimme thermostaatsystemen die verschillende ruimtes afzonderlijk van elkaar kunnen bedienen. Met zo’n systeem kun je bijvoorbeeld de verwarming in de werkkamer een paar graden hoger (laten) zetten, terwijl de temperatuur in de woonkamer gelijk blijft. Voor een zoneringsysteem is wel extra hardware nodig, want los van de slimme hoofdthermostaat heb je per kamer een systeem nodig die daar de temperatuur monitort én de verwarming er hoger of lager zet. Dat verhogen en verlagen gaat dan door middel van een gemotoriseerde knop die op de verwarmingsknop wordt geplaatst en die de radiatorkraan opendraait. Is de juiste temperatuur bereikt, dan wordt de kraan weer (deels) dichtgedraaid. De gemotoriseerde knop vervangt de knop op de radiator zelf, maar je kunt de knop van de slimme thermostaat ook nog steeds gebruiken om de verwarming handmatig open te draaien.

©PXimport

Energiebesparing

Vloer- en stadsverwarming

Thermostaten getest

Philips Hue SpatialAware is een nieuwe functie die lichtscènes afstemt op de indeling van je kamer. In plaats van kleuren 'los' over je lampen te verdelen, gebruikt Hue een ruimtelijke kaart waarbij rekening wordt gehouden met de onderlinge verhouding van je lampen. Het resultaat? De scènes voelen een stuk natuurlijker aan. Hoe zit dat precies, en hoe stel je het in?

Veel Hue-scènes bestaan vooral uit een palet: kleur + helderheid. De app houdt daarbij tot nu toe beperkt rekening met waar je lampen staan en op welke hoogte ze hangen. Het gevolg is dat een staande lamp in de hoek soms dezelfde kleur of felheid krijgt als spots boven de eettafel, terwijl je bij een scène als "zonsondergang" juist een logisch verloop verwacht dat door de ruimte loopt. In de praktijk voelt zo'n scène dan meer als losse lampen die toevallig hetzelfde thema draaien, in plaats van één lichtbeeld dat klopt vanuit een richting of 'bron'.

Je kunt het vergelijken met surround sound. Als je kanalen zonder plattegrond willekeurig aan speakers koppelt, hoor je wel geluid, maar de richting klopt niet. SpatialAware doet voor licht hetzelfde als een goede speakeropstelling voor audio: de plek in de ruimte wordt het uitgangspunt.

Wat SpatialAware anders doet

SpatialAware draait de aansturing om. Je scant je kamer met de camera van je telefoon of tablet, waarbij de Hue-app augmented reality gebruikt om vast te leggen waar je lampen zich bevinden: links of rechts, hoog of laag, plafond of vloer. Op basis daarvan slaat de Hue-app een ruimtelijk model van de kamer op, dat automatisch wordt bijgewerkt als je later lampen toevoegt. Kies je daarna een ondersteunde scène, dan verdeelt Hue kleur en helderheid bewust op basis van die posities. Daardoor krijgen plafondlampen en lampen op ooghoogte niet meer zomaar dezelfde tinten, maar spelen ze een eigen rol in het totale lichtbeeld.

Wanneer zie je het meeste effect

Heb je maar een paar Hue-lampen in je kamer, dan is het effect heel beperkt. Maar heb je in je kamer meerdere lampen op verschillende posities en hoogtes staan en/of hangen, dan is SpatialAware wel een mooie toepassing. Denk aan een woonkamer met plafondspots, een staande lamp naast de bank, een ledstrip achter het tv-meubel en sfeerverlichting in een kast. Dan valt er echt iets 'ruimtelijks' te verdelen en zie je sneller dat de scène als één geheel aanvoelt.

Bij scènes die op de natuur geïnspireerd zijn, zie je het verschil vaak als eerste, omdat dit soort scènes draait om een geleidelijke overgang. Denk aan het idee van een horizon: aan de ene kant warm en dieper van kleur, alsof de zon net ondergaat, en richting plafond juist lichter en koeler, zoals een heldere lucht. Zonder ruimtelijke logica kan zo'n verdeling op willekeur lijken, waardoor de sfeer niet helemaal klopt. Met SpatialAware kan Hue dat verloop koppelen aan de posities van je lampen, zodat de kleuren zich logischer verdelen en de scène als één geheel voelt.

©Philips Hue

Zo stel je Hue SpatialAware in

Open in de Hue-app de kamer waarin je SpatialAware wilt gebruiken en start de scan. De app begeleidt je terwijl je de ruimte filmt, zodat de posities van je lampen worden vastgelegd. Daarna sla je het ruimtelijke model op. Voeg je later lampen toe of verplaats je ze, dan scan je die kamer opnieuw zodat de kaart weer klopt.

Voor welke scènes kun je SpatialAware gebruiken?

Op dit moment werkt SpatialAware met ongeveer de helft van alle 'geremasterde' scènes uit de Scene Gallery. De nadruk ligt op natuur-scènes (bijvoorbeeld Savanna Sunset, Lake Placid en Mountain Breeze). Het belangrijkste om te onthouden: niet elke scène krijgt meteen SpatialAware. In de app hoort per scène zichtbaar te zijn of de functie wordt ondersteund.

©Philips Hue

Dit heb je nodig

SpatialAware werkt alleen samen met de Hue Bridge Pro. Daarnaast heb je een smartphone of tablet nodig waarop de Hue-app geïnstalleerd is (downloaden voor iOS | downloaden voor Android), zodat er een scan gemaakt kan worden. Zonder die scan is er geen ruimtelijke kaart en kan SpatialAware niets verdelen.

Wat zie je in de praktijk?

De winst zit vooral in samenhang: scènes ogen netter en meer 'zoals bedoeld', omdat hoogte en positie van je lampen meetellen. Kleur en licht worden daardoor logischer verdeeld. Plafondlicht en sfeerverlichting zitten elkaar minder in de weg, omdat ze niet meer automatisch dezelfde tinten en felheid toebedeeld krijgen.

Hue SpatialAware: praktijkvoorbeeld

Op de foto (klik erop om hem groot te openen) zie je boven de Lake Mist-scène zonder SpatialAware en daaronder dezelfde scène mét SpatialAware. Als je kijkt naar de thumbnail van het scènevoorbeeld links onderin, dan zie je dat het voorbeeld in de onderste afbeelding beter klopt met wat je in de kamer ziet: de kleuren zijn verdeeld alsof je naar een horizon kijkt. Onderaan zitten warmere, oranje tinten, die geleidelijk opschuiven naar blauwere tonen richting 'lucht'.

Dat zie je vooral terug in de verdeling over de lampen. In de bovenste versie lijkt het alsof vooral één ledstrip de scène draagt, waardoor de rest van de verlichting minder meedoet. In de onderste versie vormen de lichtpunten meer één geheel: het licht boven en achter de deur links is nu bijvoorbeeld één duidelijke kleur in plaats van dat het bestaat uit meerdere losse tinten. Dat oogt rustiger en gelijkmatiger. Tegelijk voelt die onderste versie ook wat koeler, waardoor Lake Mist misschien niet de meest uitgesproken scène is om het verschil te demonstreren, maar je ziet wel goed wat SpatialAware doet: het maakt van losse kleuren een verdeling die beter past bij het idee achter de scène.

©Philips Hue

Privacy en veiligheid

Voor SpatialAware scan je je kamer met de camera. Die 3D-scan wordt vervolgens opgeslagen in de Hue-app. Of de kaart volledig lokaal blijft of ook opgeslagen wordt in de cloud hebben wij niet kunnen achterhalen. Ga er dus niet automatisch vanuit dat alles op je telefoon blijft. Als voorzorgsmaatregel kun je de Hue-app alleen cameratoegang geven op het moment dat je de scan doet en daarna kijken in iOS of Android of je die permissie weer wilt beperken. Kan er gevoelige informatie in beeld komen (bijvoorbeeld post, documenten of een whiteboard) tijdens het scannen? Berg dat dan even weg tot na je scan.  

JBL brengt met de BandBox-serie zijn eerste audioproducten uit die specifiek gericht zijn op het maken van muziek. De BandBox Solo en Trio zijn bluetooth-speakers die tegelijkertijd functioneren als versterker voor instrumenten. De opvallendste toevoeging is het gebruik van kunstmatige intelligentie om audiosporen in realtime te scheiden, wat het meespelen met bestaande nummers makkelijker moet maken.

De kern van de nieuwe serie is de zogeheten 'Stem AI'-technologie. Hiermee kunnen gebruikers specifieke onderdelen van een liedje, zoals de zang, drums of gitaar drums in realtime op het apparaat zelf kunt isoleren of verwijderen uit elk nummer. Voor muzikanten biedt dit praktische voordelen: je kunt een gitaarpartij isoleren om precies te horen hoe deze gespeeld wordt, of de partij juist wegdraaien om zelf mee te spelen over de originele begeleiding.

Voor één muzikant

De instapversie is de BandBox Solo, een compacte speaker met een vermogen van 18 watt RMS. Het apparaat beschikt over één ingang die geschikt is voor een gitaar of microfoon. Gebruikers kunnen via de JBL One-app diverse digitale versterkers en effecten zoals reverb, chorus en phaser instellen, waardoor externe effectpedalen in veel gevallen overbodig zijn. Daarnaast functioneert de Solo als audio-interface: via de usb-c-aansluiting koppel je hem aan een laptop om direct opnames te maken in muziekproductiesoftware (DAW).

Voor meerdere muzikanten tegelijk

Voor wie meer aansluitmogelijkheden of volume nodig heeft, is er de BandBox Trio. Dit model levert 135 watt vermogen en is uitgerust met een ingebouwde vierkanaalsmixer. Hierdoor is het mogelijk om met meerdere mensen tegelijk te spelen, bijvoorbeeld een zanger en twee instrumentalisten. De Trio onderscheidt zich verder door een verwisselbare accu die tot tien uur speeltijd biedt en een LCD-scherm voor directe feedback. Ook heeft dit model meer fysieke knoppen, zodat je het geluid tijdens het spelen kunt aanpassen zonder direct de app erbij te hoeven pakken.

Prijs en beschikbaarheid

De JBL BandBox Solo en Trio zijn vanaf februari verkrijgbaar. De BandBox Solo heeft een adviesprijs van 249,99 euro. De grotere BandBox Trio kost 599,99 euro. Een belangrijk detail voor vroege kopers is dat de 'looper'-functie, waarmee je laagjes muziek over elkaar opneemt, bij lancering nog niet beschikbaar is; deze wordt volgens JBL pas in oktober via een update toegevoegd.