Diefstal van een grote hoeveelheid persoonsgegevens door cybercriminelen is een veel voorkomend verschijnsel. Wat doe je als jouw gegevens gestolen zijn? Persoonsgegevens zijn geld waard. Cybercriminelen handelen op het darkweb grootschalig in gestolen data. Onlangs bleek dat GGD-medewerkers naam en adresgegevens, e-mail adressen, BSN- en telefoonnummers verkochten. Een “uitermate serieus en schokkend incident” zegt de href="https://ggdghor.nl/actueel-bericht/ggd-en-haar-data-hoe-zit-het-echt-een-repliek/">GGD</a>.

#brandedcontent - Dit artikel is tot stand gekomen in samenwerking met Bitdefender

Datadiefstal

Ga je online shoppen, dan kies je zelf de webwinkel en bepaal je zelf welke gegevens je verstrekt. Soms heb je die keuze niet, zoals bij de belastingdienst, huisarts, apotheek of de Covid-19 teststraat. Noodgedwongen moet je maar vertrouwen dat men netjes met je data omgaat en goed beschermt tegen onbevoegden. Helaas gaat dat soms mis.

De gebruikelijke manier van datadiefstal door cybercriminelen is binnendringen in een computernetwerk en vervolgens een of meer databases openbreken. De datadiefstal bij de GGD was een stuk minder ingewikkeld, callcenter-medewerkers met toegang tot de data-schatkamer van de GGD deden het vuile werk. Dit betreft medische gegevens –die volgens de wet extra beschermd moeten worden– maar hier schoot de GGD te kort. Achteraf blijkt dat sommige medewerkers hun toegangsrechten misbruikten om vertrouwelijke gegevens te stelen en te koop aan te bieden.

Criminelen die beschikken over je naam, adres, geboortedatum en BSN kunnen dit gebruiken voor identiteitsfraude. Hieronder valt bijvoorbeeld het op jouw naam kopen of huren van een bedrijfspand voor het inrichten van een hennepkwekerij, aanvragen van een lening of een creditcard, huren van een auto, of het openen van een bankrekening. Men hoort daarbij naar je identiteitsbewijs te vragen, die door de vele echtheidskenmerken steeds moeilijker zijn te vervalsen. 

Beveilig je apparaten met BitdefenderBekijken

Het langdurige effect van een informatielek

Wanneer de politie een gestolen schilderij opspoort, dan worden de dieven strafrechtelijk vervolgd en gaat het schilderij terug naar de rechtmatige eigenaar. Bij diefstal van informatie is dat een heel ander verhaal. Gestolen informatie leidt een eigen leven, het wordt nooit duidelijk wie allemaal de informatie in handen heeft. Zijn jouw gegevens gestolen, dan blijft je dat langdurig achtervolgen.

Dit is een van de redenen voor de strenge Europese privacy regels. Organisaties die persoonsgegevens willen verwerken zijn wettelijk verplicht eerst na te gaan of de beveiliging voldoende op orde is. Zij hebben IT-specialisten in dienst en gebruiken de onafhankelijke toetsing van een IT-auditor om de laatste puntjes op de i te zetten. Thuis moet je zelf voor de beveiliging van je computer zorgen. 

Wat je zelf kunt doen

Gestolen persoonsgegevens worden steeds vaker benut om phishingmail geloofwaardiger te maken. De persoonlijke informatie in de tekst wekt de indruk dat het phishingmailtje een legitiem bericht is, zodat de ontvanger zonder lang nadenken op linkjes klikt. Afhankelijk van het doel van de cybercriminelen opent zo’n linkje een namaak inlogpagina, inlogpagina, gericht op diefstal van gebruikersnamen en wachtwoorden, of een pagina met malware gericht op inbraak op je computer.

Wanneer je ontdekt dat bij een organisatie gegevens gestolen zijn, waaronder mogelijk ook die van jou, wees dan extra op je hoede. Ga wantrouwig om met ontvangen berichten via e-mail, Whatsapp en SMS. Open nooit de website van de bank via een linkje in een e-mailbericht, maar gebruik de bookmarks in je browser of, nog beter, de app van de bank.

Heb je redenen om aan te nemen dat je inderdaad slachtoffer bent van identiteitsfraude, doe dan altijd aangifte bij de politie en meld de fraude bij het Centraal Meldpunt Identiteitsfraude en -fouten (CMI) . Informeer ook zo snel mogelijk je bank.

©PXimport

Voorkom dat je zelf data lekt

Wees erg terughoudend met het uit handen geven van je paspoort of rijbewijs en laat nooit kopietjes daarvan maken. Verstuur ook nooit een kopie identiteitsbewijs per e-mail of via Whatsapp.

Zorg dat je de beveiliging van je computer goed op orde hebt. Kies een geavanceerd antivirus programma zoals Bitdefender Antivirus Plus . Dit houdt je computer veilig, ook wanneer je een webpagina met malware opent. Online bankzaken, inloggen met je DigiD en andere gevoelige zaken doe je het beste vanuit een beschermde omgeving zoals de Bitdefender Safepay browser. Dit verhoogt de veiligheid door isolatie van de browser van de rest van je systeem en routeert het internetverkeer automatisch via een VPN. Een VPN zorgt dat het afluisteren van het wifiverkeer geen risico meer vormt. Voor veilig gebruik van openbare wifinetwerken zoals op de camping of in de trein is een VPN onmisbaar.

Installeer een wachtwoordmanager

Ga voorzichtig om met je online identiteit. Installeer een wachtwoordmanager en gebruik voor elke website een ander wachtwoord. Laat de wachtwoordmanager nieuwe wachtwoorden genereren en verwerk nooit de naam van je partner, je kinderen of favoriete auto-merk in je wachtwoord, deze zijn via social media vaak eenvoudig te achterhalen. Verander je wachtwoorden enkele keren per jaar, bijvoorbeeld op de dagen dat de klok verzet wordt..

'Kies overal waar dat mogelijk is voor tweefactorauthenticatie, door bijvoorbeeld een extra inlogcode te ontvangen per SMS', daarmee verminder je het gevaar van gestolen wachtwoorden aanzienlijk. Maak je computer ransomware-proof met een backup van al je belangrijke gegevens. In geval van nood kun je dan eenvoudig een schone installatie doen en je backups terugzetten. Denk goed na welke bestanden voor jou onmisbaar zijn, zoals foto’s, video’s en belangrijke documenten. Test een paar keer per jaar dat je inderdaad je backup kunt terugzetten. Verder installeer je natuurlijk altijd netjes op tijd je updates.

Beveilig je apparaten met BitdefenderBekijken

Wanneer je je dekbed gewassen hebt, wil je dat het natuurlijk weer lekker dik en luchtig aanvoelt. Maar wanneer je hem gewoon in de droger gooit, kan de vulling gaan klonteren, zodat er dunne stukken en dikke stukken ontstaan. Dat slaapt niet echt lekker. Om dat te voorkomen, gooien veel mensen er een paar tennisballen bij. Helpt dat echt?

Wat tennisballen in de droger doen

Tijdens het drogen raken de tennisballen telkens het dekbed. Dat helpt vooral bij dons en veren. Als die nat zijn, blijven ze aan elkaar plakken en zakt de vulling in. Door de constante beweging vallen die samengepakte delen weer uiteen, waardoor de vulling zich opnieuw verspreidt. Zo kan de warme lucht overal beter bij en droogt het dekbed gelijkmatiger. De droogtijd wordt er niet korter van, maar het dekbed komt wel duidelijk voller uit de droger.

Hoeveel tennisballen zijn genoeg?

Met één tennisbal in de wasdroger merk je vaak weinig, zeker bij een groot dekbed. Die verdwijnt al snel in de stof en heeft dan weinig effect. Met twee tot vier ballen werkt het beter, omdat ze het dekbed op meerdere plekken tegelijk in beweging houden. Zolang de ballen vrij kunnen bewegen en niet vast blijven zitten in de vulling, doen ze hun werk.

Kun je elke tennisbal gebruiken bij het drogen van een dekbed in de droger?

iet elke tennisbal is even geschikt. Vooral nieuwe of felgekleurde ballen kunnen bij hogere temperaturen kleur afgeven en kleine pluisjes verliezen van de vilten buitenlaag. Dat komt niet vaak voor, maar het risico is wel aanwezig. Gebruik je oudere tennisballen, dan is de kans hierop kleiner. Wil je dat verder beperken, dan kun je de ballen in een oude witte sok stoppen en die dichtknopen. Het effect blijft grotendeels hetzelfde, al is het iets minder uitgesproken dan met losse ballen.

Geef het dekbed genoeg ruimte in de droger

Tennisballen helpen alleen als het dekbed voldoende ruimte heeft om te bewegen. Is de trommel te vol, dan draait alles als één geheel rond en gebeurt er weinig. Wil je grote tweepersoonsdekbedden drogen, dan heb je een droger met een ruime trommel nodig. Heb je die niet zelf? Kijk dan of er een wasserette bij je in de buurt is. Meer ruimte zorgt voor meer beweging en daarmee voor een beter eindresultaat.

Niet elk dekbed kan in de droger

Tennisballen hebben vooral effect bij dons- en verendekbedden. Bij synthetische vulling is dat verschil kleiner en kan de constante beweging van de ballen de vulling na verloop van tijd zelfs vervormen. Wol, zijde en andere natuurlijke materialen mogen meestal helemaal niet in de droger. Check daarom altijd eerst het waslabel voordat je het dekbed in de trommel legt.

Even tussendoor opschudden helpt

Haal het dekbed halverwege het programma even uit de droger en schud het los, alsof je het bed opmaakt. Leg het daarna omgedraaid terug in de trommel. Zo verdeelt de vulling zich opnieuw en kan het dekbed gelijkmatiger drogen.

Wat kun je van het eindresultaat verwachten?

Tennis- of drogerballen zijn vooral een hulpmiddel, geen vervanging voor de juiste drooginstellingen. Droog het dekbed niet te vaak of te heet: kies een lage of middelhoge temperatuur en selecteer een speciaal dons- of beddengoedprogramma als dat op je droger zit. Zorg ook voor voldoende ruimte in de trommel. Als je dan ook nog eens ballen laat meedraaien, heb je er alles aan gedaan om te zorgen dat je dekbed weer lekker vol uit de droger komt!

Waarom start een computer met een SSD binnen enkele seconden op, terwijl een oude harde schijf blijft ratelen? Het vervangen van een HDD door een SSD is de beste upgrade voor een trage laptop of pc. We leggen in dit artikel uit waar die enorme snelheidswinst vandaan komt en wat het fundamentele verschil is tussen deze twee opslagtechnieken.

Iedereen die zijn computer of laptop een tweede leven wil geven, krijgt vaak hetzelfde advies: vervang de oude harde schijf door een SSD. De snelheidswinst is direct merkbaar bij het opstarten en het openen van programma's. Maar waar komt dat enorme verschil in prestaties vandaan? Het antwoord ligt in de fundamentele technologie die schuilgaat onder de behuizing van deze opslagmedia.

De vertraging van mechanische onderdelen

Om te begrijpen waarom een Solid State Drive (SSD) zo snel is, moeten we eerst kijken naar de beperkingen van de traditionele harde schijf (HDD). Een HDD werkt met magnetische roterende platen. Dat kun je vergelijken met een geavanceerde platenspeler. Wanneer je een bestand opent, moet een fysieke lees- en schrijfkop zich naar de juiste plek op de draaiende schijf verplaatsen om de data op te halen. Dat fysieke proces kost tijd, wat we latentie noemen. Hoe meer de data op de schijf verspreid staat, hoe vaker de kop heen en weer moet bewegen en wachten tot de juiste sector onder de naald doordraait. Dit mechanische aspect is de grootste vertragende factor in traditionele opslag.

©Claudio Divizia

Flashgeheugen en directe gegevensoverdracht

Een SSD rekent definitief af met deze wachttijden omdat er geen bewegende onderdelen in de behuizing zitten. De naam 'Solid State' verwijst hier ook naar; het is een vast medium zonder rammelende componenten. In plaats van magnetische platen gebruikt een SSD zogenoemd NAND-flashgeheugen. Dat is vergelijkbaar met de technologie in een usb-stick, maar dan veel sneller en betrouwbaarder. Omdat de data op microchips wordt opgeslagen, is de toegang tot bestanden volledig elektronisch. Er hoeft geen schijf op toeren te komen en er hoeft geen arm te bewegen. De controller van de SSD stuurt simpelweg een elektrisch signaal naar het juiste adres op de chip en de data is direct beschikbaar.

Toegangstijd en willekeurige leesacties

Hoewel de maximale doorvoersnelheid van grote bestanden bij een SSD indrukwekkend is, zit de echte winst voor de consument in de toegangstijd. Een besturingssysteem zoals Windows of macOS is constant bezig met het lezen en schrijven van duizenden kleine systeembestandjes. Een harde schijf heeft daar enorm veel moeite mee, omdat de leeskop als een bezetene heen en weer moet schieten. Een SSD kan deze willekeurige lees- en schrijfopdrachten (random read/write) nagenoeg gelijktijdig verwerken met een verwaarloosbare vertraging. Dat is de reden waarom een pc met een SSD binnen enkele seconden opstart, terwijl een computer met een HDD daar soms minuten over doet.

©KanyaphatStudio

Van SATA naar NVMe-snelheden

Tot slot speelt de aansluiting een rol in de snelheidsontwikkeling. De eerste generaties SSD's gebruikten nog de SATA-aansluiting, die oorspronkelijk was ontworpen voor harde schijven. Hoewel dat al een flinke verbetering was, liepen snelle SSD's tegen de grens van deze aansluiting aan. Moderne computers maken daarom gebruik van het NVMe-protocol via een M.2-aansluiting. Deze technologie communiceert rechtstreeks via de snelle PCIe-banen van het moederbord, waardoor de vertragende tussenstappen van de oude SATA-standaard worden overgeslagen. Hierdoor zijn snelheden mogelijk die vele malen hoger liggen dan bij de traditionele harde schijf.