Zomaar klikken op een linkje in een mail doen de meeste mensen allang niet meer. Maar wist je dat je ook moet oppassen met sms’jes die je krijgt? Steeds vaker proberen cybercriminelen je via berichtjes op je smartphone persoonlijke gegevens te ontfutselen, met als doel identiteitsfraude en het plunderen van je bankrekening. Hoe je jezelf tegen smishing kunt beschermen, lees je in dit artikel.

Partnerbijdrage - In samenwerking met Bitdefender

In Nederland sturen we elkaar ongeveer 2,2 miljard(!) sms-berichten per jaar. Logisch: sms werkt prima zonder internetverbinding en je hoeft er niets voor te installeren. Elke mobiele telefoon is geschikt voor het ontvangen van sms-berichten en vrijwel iedereen kan met sms uit de voeten.

Geen wonder dat veel organisaties klanten met sms-berichtjes informeren, zoals een herinnering aan een afspraak of de melding dat een monteur of pakje onderweg is. Helaas zijn niet alle sms’jes goed bedoeld: cybercriminelen zetten ze steeds vaker in voor oplichtingspraktijken.

Recent onderzoek toont aan dat criminelen honderden miljoenen per jaar verdienen met sms-oplichting. Criminelen zijn altijd op zoek naar nieuwe vormen van oplichting en iedereen kan slachtoffer worden.

SMS-oplichting

Oplichting met sms vindt wereldwijd plaats. Vaak gaan de sms’jes over de bezorging van een pakje, een prijs die je gewonnen zou hebben, een probleem met je bankrekening of met een internetaccount. In Nederland ontvangen mensen ook valse sms’jes die van de Belastingdienst lijken te komen, over achterstallige betalingen of nog te ontvangen belasting.

Misschien heb je zelf al eens zo'n bericht ontvangen. Een vals sms’je over een pakketje dat je voor je klaar staat, maar je moet eerst invoerrechten betalen. Of een nepbericht dat je Netflix-account verloopt wegens een gemiste betaling of omdat je gegevens niet volledig zijn.

©Syuji Honda

Kwaadaardige linkjes

De valse sms-berichten bevatten vrijwel altijd een kwaadaardig linkje. De berichten zijn kort en komen simpel over, de afzender lijkt te kloppen en de tekst is geloofwaardig. Zo proberen internetcriminelen je te verleiden op het linkje te klikken.

Wanneer je dat doet, word je doorgestuurd naar een kwaadaardige webpagina. Vaak is dit een namaak-inlogpagina, die niet van echt te onderscheiden is. Wanneer je hier inlogt of het webformulier invult, krijgen de criminelen inloggegevens of andere gevoelige informatie in handen. Die gebruiken ze voor identiteitsfraude of om razendsnel je bankrekening leeg te roven.

Tijdsdruk

De tekst in de sms’jes bevat vaak een vorm van tijdsdruk. Je moet snel reageren omdat anders een account verloopt, het pakje retour afzender gaat of je bankrekening geblokkeerd wordt. Een ander voorbeeld is dat je snel belasting of een bekeuring moet betalen, omdat je anders een hoge boete krijgt wegens te late betaling. De criminelen voegen de tijdsdruk toe om te zorgen dat je minder goed nadenkt en sneller een linkje opent.

©Halfpoint

Zo kun je jezelf beschermen tegen oplichting:

Cybercriminelen weten steeds overtuigender berichten te versturen, of het nu gaat om sms, e-mail of socialmedia-berichten. Denk niet dat je er niet intrapt: echt iedereen kan slachtoffer worden. Het is dus heel belangrijk om voor een goede bescherming te zorgen. Voorkom dat je slachtoffer wordt met deze vier maatregelen:

⚠️ 1: Klik nooit op linkjes

Klik nooit op linkjes die je per e-mail, social media of sms krijgt, al lijkt de bron nog zo betrouwbaar. Geef nooit persoonlijke informatie door. Wanneer je denkt dat het om een echt bericht gaat, neem dan eerst contact op met de afzender om te checken of dat inderdaad zo is.

⚠️ 2: Installeer Mobile Security

Installeer, afhankelijk van je toestel, Bitdefender Mobile Security for Android of Bitdefender Mobile Security for iOS. Bitdefender Mobile Security is eenvoudig te installeren en biedt de beste cyberbescherming, ook tegen kwaadaardige sms’jes. De ingebouwde Bitdefender anti-phishing-technologie waarschuwt wanneer je een malafide inlogpagina opent.

⚠️ 3: Gebruik een goede wachtwoordmanager

Het gebruik van een betrouwbare wachtwoordmanager is een belangrijke maatregel in de bescherming tegen cybercriminaliteit. De Bitdefender wachtwoordmanager laat zich niet bedotten door namaak-inlogpagina's. De wachtwoordmanager maakt het makkelijk om voor elke site en elk account een uniek, sterk wachtwoord te gebruiken. Zelf hoef je alleen nog het hoofdwachtwoord te onthouden. Installeer op al je apparaten dezelfde wachtwoordmanager. De Bitdefender wachtwoordmanager beveiligt je wachtwoorden met sterke encryptie.

⚠️ 4: Bewaak je online identiteit

Identiteitsfraude kan tot veel en langdurige ellende leiden. De unieke Bitdefender Digital Identity Protection scant het web op ongeoorloofde lekken van je persoonlijke gegevens en waarschuwt wanneer je gegevens zijn blootgesteld. Hierdoor kun je snel actie ondernemen.

🚦 Wacht niet tot het te laat is, en ga vandaag nog aan de slag met deze vier maatregelen!

Compleet pakket

De makkelijkste en goedkoopste manier om de hierboven genoemde tools te installeren, is door te kiezen voor Bitdefender Premium Security Plus. Dit bevat het complete pakket, inclusief bescherming van je apparaten, anti-phishing, een betrouwbare wachtwoordmanager, e-mailbescherming, identiteitsbescherming en een VPN.

De PlayStation 6 zou wel eens pas ergens na 2028 uit kunnen komen, zo claimde een analist onlangs. Dat betekent dat we minstens acht jaar met de PlayStation 5 opgescheept zitten. Maar niet getreurd: dat is juist goed nieuws voor de gemiddelde gameliefhebber.

Dat de PlayStation 6 in ontwikkeling is bij Sony, mag voor zich spreken. Nadat een nieuwe spelcomputer is uitgekomen, beginnen consolebedrijven vaak al snel met de research voor diens opvolger. Onderzoek naar de juiste specificaties en features van consoles beslaat vaak meerdere jaren, om nog maar te zwijgen over het maken van afspraken met bedrijven die de componenten daadwerkelijk leveren, en natuurlijk het produceren ervan.

Het is dan ook waarschijnlijk dat de specificaties van de PlayStation 6 al geruime tijd vastliggen, en dat Sony intern ook een schatting heeft gemaakt voor een releaseperiode voor de langverwachte console. Misschien was het bedrijf er zelfs van overtuigd dat het de console volgend jaar uit zou kunnen brengen.

Verlengde levenscyclus

Onlangs meldde MST Financial-analist David Gibson dat Sony nu echter overweegt om de PS6 pas ergens na 2028 te leveren. “Sony verwacht dat de levenscyclus van de PlayStation 5 wordt verlengd, en dat de PlayStation 6-release langer op zich laat wachten dan de meesten voorspellen.” Dat zou betekenen dat de PS6 misschien pas ergens in 2029 of zelfs later in de winkels ligt.

De eerdere voorspellingen van ingewijden mikten voorheen vooral op eind 2027 of in de loop van 2028, op basis van wanneer de productie oorspronkelijk zou beginnen. De PlayStation 5 kwam in het najaar van 2020 uit, dus dat zou de console al een levenscyclus van ruim zeven jaar geven voordat de opvolger op de markt komt. Dat is in principe een zeer ruime levensloop voor een spelcomputer, en een release in 2027 of 2028 zou dan ook volkomen logisch zijn.

©PXimport

Stijgende RAM-prijzen

Maar de wereld houdt geen rekening met consolereleases, en gezien de huidige ontwikkelingen is de komst van een PlayStation 6 in 2027 of 2028 helemaal niet zo logisch meer. Dat heeft voor een groot deel te maken met de prijzen van RAM (Random Access Memory), die steeds hoger oplopen. RAM is namelijk in grote getale nodig om de alsmaar populairder wordende AI-assistenten als ChatGPT en Gemini draaiende te houden.

Als gevolg daarvan wordt RAM steeds schaarser en dus duurder, en laten spelcomputers nu ook net RAM nodig hebben. In deze periode een nieuwe spelcomputer uitbrengen zou dan ook betekenen dat de prijs van de console mogelijk erg hoog komt te liggen, wat de verkoop niet bepaalt stimuleert. Een dergelijke ‘valse’ start van de levenscyclus van een spelcomputer is iets dat veel bedrijven willen vermijden.

Ook de importheffingen die de Amerikaanse president Donald Trump op producten die buiten de Verenigde Staten worden gemaakt doorvoert, zorgen voor veel onzekerheid. Eerder moesten de prijzen van diverse spelcomputers, waaronder de PlayStation 5, al stijgen om dit op te vangen. Trump is – unieke politieke ontwikkelingen buiten beschouwing gelaten – de komende jaren nog aan de macht, dus ook dat maakt het uitbrengen van een nieuwe console bepaald geen veilige onderneming. De komende jaren een console lanceren is kortom dus een gigantisch risico, dat Sony volgensgeruchten zo klein mogelijk wil houden.

Trage consolegeneratie

Sony hoopt wellicht dat de economie eind dit decennium kalmeert. Dat zou echter wel betekenen dat we nog meerdere jaren op de komst van de PlayStation 6 moeten wachten. Wat mij betreft is dat niet iets om over te treuren, maar juist goed nieuws. Het geeft ontwikkelaars namelijk de kans om echt alles uit de PlayStation 5 te halen. Een kans die ze hopelijk met beide handen aangrijpen.

Hoewel de PS5 in november van 2020 uitkwam – ruim vijf jaar geleden – heb ik nog altijd het gevoel dat deze consolegeneratie nog maar net is begonnen. De generatie kwam sowieso vrij traag op gang, omdat deze middenin de coronapandemie viel. Dat was ook voor spelontwikkelaars een ingewikkelde tijd waarin halsoverkop naar thuiswerkmogelijkheden gekeken moest worden, waardoor veel games die in ontwikkeling waren vertraging op liepen.

Sony’s eigen game-line-up is de afgelopen vijf jaar ook wat karig geweest. Dat heeft deels te maken met een focus op liveservicegames, waarbij diverse projecten die bij Sony’s meest prominente studio’s in ontwikkeling waren uiteindelijk werden geannuleerd. Denk bijvoorbeeld aan de The Last of Us-multiplayergame die na jaren productie in de prullenbak werd gegooid.

Daarbij is de ‘cross-generation’-periode van deze generatie uitzonderlijk lang. Nog altijd komen diverse games niet alleen op PlayStation 5, maar ook op PlayStation 4 uit. Nu is dat iets wat in de toekomst alleen maar vaker voor zal komen – de grenzen tussen consolegeneraties vervagen en daarmee is het ook makkelijker om de prestaties van games terug of juist op te schalen.

Toch zorgt het er ook voor dat er onder gamers een gevoel groeit dat nog lang niet het uiterste uit de PS5 is gehaald. Er is méér met dat apparaat mogelijk, vooral met de bestaande PS5 Pro in het achterhoofd. Een verlengde levenscyclus voor de console geeft ontwikkelaars de kans om een aantal schitterende spellen af te leveren in de laatste jaren van de spelcomputer – de ontwikkeltijd van games wordt immers ook steeds langer. Met toppers als Grand Theft Auto 6, The Witcher 4 en Intergalactic: The Heretic Prophet nog in het verschiet, is er meer dan genoeg potentie om het de komende jaren uit te zingen met de PS5.

Niet zonder risico’s

Natuurlijk brengt het uitstellen van een consolelancering ook risico’s met zich mee, zowel voor Sony als voor de consument. Het is namelijk helemaal niet zeker dat de wereldeconomie er eind dit decennium beter voor staat. Daarnaast zet het Sony voor een moeilijke keuze: gooit het jaren aan research voor de PS6 weg om de console eind dit decennium met moderne specificaties uit te kunnen brengen, of behoudt het simpelweg de huidige specs zodat deze op release mogelijk al deels zijn verouderd?

De eventuele keuze om de PlayStation 6 uit te stellen zal dan ook niet over één nacht ijs gaan. Het is aan de goedbetaalde mensen in topposities binnen het bedrijf om die knoop door te hakken. Maar puur vanuit mijn eigen, egoïstische liefde voor games gezien, heb ik er totaal geen moeite mee om nog een jaar of drie, vier op de PlayStation 5 te spelen. Laat maar eens zien wat die console nog kan, en blaas ons in 2029 of 2030 weg met een nieuwe consolegeneratie die écht een flinke technologische stap zet!

Het is weer #codegeel en #codeoranje wegens gladheid door ijzel. Moet je toch de weg nog op? Via een online kaart van Rijkswaterstaat zie je live waar strooiwagens rijden en op welke wegen net is gestrooid.

Ga je naar Rijkswaterstaatstrooit.nl, dan krijg je een interactieve kaart van Nederland te zien. Op die kaart bewegen kleine icoontjes die de actieve strooiwagens voorstellen. De gegevens worden voortdurend bijgewerkt, waardoor je vrijwel live ziet waar op dat moment wordt gestrooid.

Naast de voertuigen vallen de gekleurde lijnen op de wegen op. Een paarse lijn betekent dat er in de afgelopen zes uur zout is gestrooid. Zo kun je zelf een inschatting maken of jouw route redelijk begaanbaar zal zijn of dat je éxtra moet opletten.

©Rijkswaterstaat

Wegtemperatuur

De kaart laat meer zien dan alleen strooiwagens. Op veel plekken vind je ook de actuele wegdektemperatuur. Die metingen komen van 330 meetpunten verspreid over het hele land. Dat is relevant, omdat het asfalt vaak al onder nul kan zijn terwijl de buitentemperatuur dat nog niet is. Gaat het sneeuwen of regenen op wegdek dat al beneden nul is, dan neemt de kans op gladheid toe. Is de temperatuur nu nog boven het vriespunt? Kijk dan zeker even vlak voordat je vertrekt. Vanaf een uur of drie 's middags daalt de temperatuur namelijk meestal. En een wegdek dat nu net boven nul is, kan dan ineens zomaar weer kouder zijn. Als het dan gaat regenen, moet je echt uitkijken.

©Rijkswaterstaat

Neerslag

Links op de kaart zie je ook nog een icoontje van een regenwolk met een zonnetje erachter. Klik je daar op, dan krijg je actuele beelden te zien van de neerslagradar van het KNMI. Je ziet niet alleen waar de neerslag valt, maar ook of er veel of weinig valt. Dit neerslagbeeld wordt elke vijf minuten opnieuw samengesteld.

De weg op? Doe het veilig!

Door voor vertrek de strooikaart te checken, vergroot je de veiligheid onderweg. Of, anders gezegd, je verkleint het risico. Wat je zelf nog kunt doen? Controleer de bandenspanning. Bij kou daalt de luchtdruk, niet alleen buiten maar ook in je banden, wat invloed heeft op de grip. Kijk daarnaast of je voldoende ruitensproeiervloeistof hebt en of die bestand is tegen vorst; daar bestaan verschillende gradaties in. Leg voor de zekerheid ook een zaklamp en een warme deken in de auto. Een powerbank is eveneens handig. Mocht je vast komen te staan, dan blijf je in ieder geval warm en heb je genoeg stroom om je smartphone een paar uur te gebruiken.