De Buma/Stemra beheerst dezer dagen alle media, maar er is nog een organisatie die geld int voor artiesten en platenproducenten: de SENA. Het tijdschrift PC-Active toont aan dat die organisatie op zijn minst onzorgvuldig is met het sturen van facturen...

SENA (Stichting ter Exploitatie van Naburige Rechten) regelt de vergoedingen voor het openbaar maken van muziek. Dat geldt onder meer voor muziek die wordt afgespeeld op de werkvloer of in winkels. SENA int vergoedingen voor de artiesten en de platenproducenten.

De voormalige uitgever van PC-Active kreeg een factuur voor het beluisteren van muziek op de werkvloer voor een 'lege' BV, een BV zonder werknemers dus. Bij nadere bestudering van de factuur bleek een aantal onjuistheden en onmogelijkheden. SENA had zijn huiswerk overduidelijk niet gedaan. Het leek bijna of de stichting lukraak facturen uitstuurde, in de hoop dat bedrijven de rekening maar betaalden 'om van het gezeur af te zijn'. De redactie besloot de factuur niet te betalen en het desnoods tot een rechtszaak te laten komen.

Er werd een tegenfactuur gestuurd voor de gemaakte kosten vanwege 'de tijd die het kostte om een weerwoord te schrijven en de onterechte factuur recht te zetten'. Omdat SENA niet reageerde op deze tegenfactuur leek het de redactie wel gepast om de stichting uit te nodigen voor een gesprek bij de rechter. De dagvaarding werd bij SENA afgeleverd. Toen werd men bij SENA wakker, ging men overstag en werden de factuur en verdere juridische kosten van PC-Active door SENA betaald.

Deze zaak maakt duidelijk dat er nog veel te verbeteren valt op het gebied van het innen van auteursrechtengelden. De overheid besteedt dit soort zaken uit aan stichtingen die zich als ware tollenaars opstellen en streven naar maximale inkomsten, waar ze zichzelf ook van bedruipen. Daarbij zijn deze stichtingen nauwelijks controleerbaar, ze vallen bijvoorbeeld niet onder de Wet Openbaarheid van Bestuur, de WOB. Ook is er geen sprake van marktwerking, zodat er geen enkele prikkel tot efficiënt werken bestaat voor deze stichtingen.

Dat leidt tot onkunde (zie de discussie over BUMA die geld wil zien voor embedded streams op websites) en gemakzucht (dit soort stichtingen stuurt blijkbaar ongegronde facturen, in de hoop dat de ontvangers niet gaan klagen). PC-Active, dat deze maand 20 jaar bestaat, laat zien dat het de moeite loont om uit te zoeken of de factuur wel klopt en, zo niet, de factuur niet te betalen. Dit is meteen een signaal aan de overheid om het innen van dit soort vergoedingen niet aan 'ondeskundige' stichtingen over te laten, maar het - met kennis van zaken - zelf in de hand te nemen.