Bij lage temperatuurverwarming, of LTV, verwarm je je huis met een lagere watertemperatuur dan je gewend bent. Dat is niet alleen beter voor de planeet, maar kan ook veel geld besparen. In dit artikel leggen we uit wat ervoor nodig is om optimaal te verwarmen met lage temperatuurradiatoren.

In samenwerking met Jaga.

Begin met goede isolatie

Voordat je begint aan lage temperatuurverwarming is het noodzakelijk dat je huis goed geïsoleerd is. Een van de redenen dat de aanvoertemperatuur bij een traditionele verwarming zo hoog is (rond de 75 en 85 graden Celsius), is omdat oude huizen veel naden en kieren bevatten. Oftewel: om voldoende warmte te produceren waren er hoge watertemperaturen nodig. Veel moderne huizen zijn standaard al goed geïsoleerd, maar als dat bij jouw huis nog niet het geval is, krijg je je woning waarschijnlijk niet goed warm met LTV.

Bij oude woningen met slechte isolatie is het dus belangrijk om eerst betere isolatie aan te brengen. In dit artikel behandelen we niet hoe je je huis het best kunt isoleren, maar kortweg heb je voor lage temperatuurverwarming minstens 8 cm dak- en vloerisolatie nodig (maar hoe meer, hoe beter natuurlijk). Als je daarbovenop spouwmuurisolatie en in het gehele huis HR++-glas hebt, zou dat voldoende moeten zijn, adviseert Milieu Centraal .

Gebruik een lage temperatuurradiator

Als je huis goed geïsoleerd is, kun je het afgiftesysteem met lage temperatuurverwarming aanpakken. Bij lage temperatuurradiatoren is het rendement groter dan bij traditionele radiatoren. De radiatoren zijn namelijk zo ontworpen dat er minder warmteverlies optreedt dan bij een traditioneel systeem. Dit heeft te maken met de materialen en het ontwerp. Er is minder warm water nodig om dezelfde warmteafgifte te krijgen.  Met zo’n lage temperatuurradiator kun je je woning dus met een lagere watertemperatuur op dezelfde temperatuur krijgen als bij een oude radiator. De oude radiator had daarvoor meer water van een hoge temperatuur nodig, en dat verbruikt meer energie. Daardoor heb je met lage temperatuurverwarming dus een lagere energierekening voor hetzelfde comfort.

Naast de lage temperatuurradiatoren behoort ook vloerverwarming tot de duurzame warmte-afgiftesystemen. Vloerverwarming werkt ook op een lagere watertemperatuur. Maar wij raden in bestaande bouw het gebruik van lage temperatuurradiatoren aan. Deze zijn namelijk veel eenvoudiger en sneller te monteren dan vloerverwarming, omdat ze aan te sluiten zijn op het bestaande leidingsysteem.

De populairste LT-radiator is de Jaga Strada. Deze bevat Low-H2O-technologie, waardoor de radiator klein en energiezuinig is. Sterker nog: Jaga-radiatoren zijn de zuinigste van Nederland. De warmtewisselaar van aluminium en koper reageert bovendien sneller dan vloerverwarming of andere radiatoren. Ook wordt er niet onnodig doorverwarmd wanneer de optimale binnentemperatuur is bereikt. Met deze LT-oplossing kun je je huis niet alleen duurzaam, maar ook comfortabel verwarmen.

In principe heb je voor de Jaga LT-radiatoren geen warmtepomp nodig. Ze werken ook prima met de bestaande HR-ketel als warmteopwekker en je bespaart dan ook meteen tot 15 procent aan energieverbruik. Het aanleggen van een (hybride) warmtepomp boven op de radiator hoeft dus niet per se meteen te gebeuren, maar zorgt natuurlijk wel voor nog meer besparing op je gasrekening.

Andersom geldt ook: als je al een duurzame warmteopwekker hebt, maar nog het oude afgiftesysteem gebruikt, bespaar je weliswaar al op je energiekosten, maar met de huidige gas- en elektriciteitsprijzen loop je tot wel 1000 euro besparing per jaar mis als je niet ook het afgiftesysteem aanpakt. Door te combineren bespaar je niet alleen meer geld, ook zorg je voor een optimaal werkend systeem waarbij je de best mogelijke rendementen haalt. In combinatie met een warmtepomp kun je je huis met een LT-radiator goed warm krijgen met een watertemperatuur van slechts 35 tot 55 graden.

Upgrade je radiator met een DBH-systeem

Als je naast duurzaam verwarmen ook wilt koelen met je Jaga-radiator, kun je ervoor kiezen om een Dynamic Boost Hybrid-systeem te installeren. Dit is relatief eenvoudig (zónder hulp van een installateur) in de bestaande Jaga-radiator te monteren, dus het is niet nodig om over te stappen op een andere radiator waarbij deze mogelijkheid is ingebouwd.

Dit aanvullende, milieuvriendelijke systeem zorgt ervoor dat je, in combinatie met een warmtepompinstallatie, niet-condenserend kunt koelen (ook wel ‘light cooling’ genoemd). Dat houdt in dat de ruimte vooral wordt verfrist, hetgeen de kamertemperatuur 3 tot 5 graden kan laten dalen. Deze manier van koelen is veel gelijkmatiger en comfortabeler, maar ook veel zuiniger dan een losse airco. Het DBH-systeem van Jaga koelt met een watertemperatuur van 16 graden en koelt daarmee drie keer zoveel als vloerkoeling.

Ook voor het verwarmen biedt dit systeem voordelen. Dynamic Boost Hybrid heeft namelijk een extra snel reactievermogen, waardoor deze de temperatuur in hoog tempo laat stijgen en dalen. Het omschakelen van verwarmen naar koelen en terug gebeurt overigens volautomatisch, op basis van temperatuursensoren voor de ruimte- en watertemperatuur.

Kortom, als je je huis duurzaam wilt verwarmen, maar nog geen warmtepomp bezit, raden wij de Strada-radiator aan in combinatie met een HR-ketel. Als je daarna overstapt op een warmtepomp en je huis ook op milieuvriendelijke wijze wilt koelen, kun je gemakkelijk je radiator upgraden met het Dynamic Boost Hybrid-systeem. Heb je al een warmtepomp, dan kun je meteen een Strada Hybrid aanschaffen, waarin het DBH-systeem al ingebouwd zit. Zo zorg je met relatief weinig moeite voor een beter klimaat – zowel binnen, als buiten.

Sony heeft in de Verenigde Staten een patent vastgelegd voor een gamecontroller met een touchscreen waarbij spelers zelf kunnen bepalen waar op het scherm de actieknoppen geplaatst worden.

Het patent werd al in 2023 aangevraagd, maar is afgelopen week toegekend aan Sony. De controller zou volgens de beschrijving en de bijhorende illustraties op het grootste gedeelte van het oppervlak een touchscreen hebben in plaats van de gebruikelijke knoppen, en daar zouden spelers zelf kunnen kiezen waar ze knoppen op laten afbeelden om te gebruiken bij het besturen van games.

De controller zou dus geen daadwerkelijke knoppen hebben – in plaats daarvan gaat het om knoppen die op het scherm worden afgebeeld. Daarbij zou een sensor om druk en hitte te meten kunnen bepalen wanneer en hoe hard een bepaalde knop wordt ingedrukt.

Vooralsnog theoretisch

Volgens de beschrijving kan dit er voor zorgen dat er per game wordt bepaald welke knoppen nodig zijn, en welke niet. Daarbij kan het zo zijn dat de indeling van huidige controllers niet bij elke speler goed past – een probleem dat deze theoretische controller zou kunnen omzeilen.

Het is goed om in het achterhoofd te houden dat gamebedrijven continu patenten vastleggen voor technologie waar onderzoek naar gedaan wordt, en dat dit niet betekent dat Sony een dergelijke controller echt uitbrengt. In het verleden heeft bijvoorbeeld Nintendo ook wel eens een patent voor een dergelijke controller met touchscreen in plaats van knoppen vastgelegd, en daar is ook nog nietsd mee gedaan.

Sony is het bedrijf achter de PlayStation-consoles. De huidige PlayStation 5 wordt geleverd met de DualSense-controller. Die controller heeft wel gewoon fysieke knoppen om in te drukken.

Zin in een lekkere snack maar geen zin om uitgebreid iets klaar te maken? Grote kans dat je een tosti gaat maken.Dat kun je natuurlijk in de pan doen, maar het is nog beter met een echt tosti-ijzer. Wij vonden op Kieskeurig.nl vijf mooie exemplaren voor een vriendelijke prijs.

Tefal Ultracompact SM1552

Met dit apparaat bereid je twee schelpvormige tosti's tegelijkertijd. De behuizing is vervaardigd uit roestvrij staal en kunststof, wat bijdraagt aan de stevigheid van het toestel. De vaste bakplaten zijn voorzien van een anti-aanbaklaag, waardoor voedselresten minder snel blijven plakken tijdens het gebruik. Aan de voorzijde vind je twee indicatielampjes: één om aan te geven dat de stroom is ingeschakeld en één die oplicht wanneer de platen de juiste temperatuur hebben bereikt.

De handgreep is uitgerust met een vergrendelingsclip die de helften stevig op elkaar houdt tijdens het bakproces. Door het compacte ontwerp en de mogelijkheid om het snoer op te bergen, kun je het toestel verticaal in een keukenkastje plaatsen. Het vermogen bedraagt 700 watt en het bakoppervlak meet 23 bij 13 centimeter.

Krups FDK Iconic FDK462

Dit bijzonder ogende model beschikt over extra grote en diepe bakplaten die bedoeld zijn voor dikkere sneetjes brood en een grotere hoeveelheid beleg. De platen zijn afgewerkt met een keramische anti-aanbaklaag, wat een specifieke eigenschap is binnen deze prijscategorie. Je bedient het toestel met een aan-uitschakelaar op de basis, ondersteund door indicatielampjes voor de status van de opwarming.

Met een vermogen van 850 watt warmen de platen op voor het maken van twee driehoekige sandwiches. Het apparaat weegt ongeveer 2,65 kilogram en staat op antislipvoetjes om verschuiven op het aanrecht te voorkomen. Na gebruik is er de optie om het toestel rechtopstaand op te bergen, waarbij het snoer in de daarvoor bestemde ruimte aan de onderkant kan worden gewikkeld.

Philips 3000 Series HD2330/90

Dit apparaat is uitgerust met een vermogen van 750 watt en beschikt over vaste platen voorzien van een anti-aanbaklaag. Het ontwerp is specifiek gericht op het maken van twee sandwiches tegelijk, waarbij de platen een diagonale inkeping maken om het brood in driehoeken te verdelen.

Aan de bovenzijde van de behuizing zijn indicatielampjes aangebracht die aangeven wanneer de stroom is ingeschakeld en wanneer de platen de juiste temperatuur hebben bereikt. Voor de veiligheid tijdens het gebruik is de handgreep voorzien van een vergrendelingsclip, waardoor de helften stevig op elkaar blijven zitten. Het toestel is zo geconstrueerd dat je het snoer om de voet kunt wikkelen, wat verticaal opbergen in een keukenkast mogelijk maakt. De behuizing is gemaakt van kunststof en het apparaat rust op antislipvoetjes om stabiel op het aanrecht te blijven staan.

Emerio ST-125833

Dit is een sandwichmaker die werkt met een vermogen van 900 watt. Het apparaat is ontworpen om twee sandwiches tegelijkertijd te bereiden en maakt gebruik van schelpvormige vormen die de randen van het brood dichtdrukken. De behuizing combineert zwart kunststof met accenten van roestvrij staal.

Aan de bovenzijde zijn twee indicatielampjes geplaatst voor de gebruiksstatus. Het toestel beschikt over een vergrendelbare clip op de handgreep, zodat de platen tijdens het bakken onder druk op elkaar blijven staan. De platen zijn vast gemonteerd en voorzien van een standaard anti-aanbaklaag. Dit model voldoet aan de CE-markering voor veiligheidseisen en is voorzien van een geaarde stekker.

Princess 112415 Panini Grill

Dit apparaat onderscheidt zich door het gebruik van een zwevend bovendeksel, waardoor de bovenste plaat zich aanpast aan de dikte van de inhoud tussen de grillplaten. Het bakoppervlak bedraagt 30 bij 24 centimeter, wat voldoende ruimte biedt voor twee tot drie sandwiches tegelijkertijd. De platen zijn geribbeld en voorzien van een anti-aanbaklaag.

Overtollig vet of vocht wordt via een afvoer naar het meegeleverde opvangbakje geleid. Met een vermogen van 2000 watt bereikt het toestel een maximale temperatuur van 250 graden Celsius. De behuizing is deels van geborsteld roestvrij staal en beschikt over een handgreep die koel blijft tijdens gebruik. Je kunt de grill zowel horizontaal als verticaal opbergen dankzij de vergrendeling die de platen bij elkaar houdt tijdens transport.