ID.nl logo
De beste multi-gigabitswitches getest
© Reshift Digital
Huis

De beste multi-gigabitswitches getest

We testen de zes beste multi-gigabitswitches. Deze desktopswitches maken je thuisnetwerk geschikt voor veeleisende netwerktoepassingen zoals 4K/8K-videostreaming, fiber-internet en/of krachtige NAS’en. Inpluggen volstaat om je netwerk te upgraden, maar drie van de zes switches hebben ook een beheerinterface, met geavanceerde instellingen voor bijvoorbeeld VLAN’s en prioriteitswachtrijen.

Glasvezelinternet, videostreams in hoge resoluties en NAS’en met 2,5Gbit/s-ethernetpoorten vergen steeds meer van een netwerkconfiguratie. De klassieke gigabitnetwerkswitch verandert dan al snel in een flessenhals die het thuis(kantoor)netwerk vertraagt. Dit los je op met een multi-gigabitswitch met hogere lijnsnelheid en dito schakelcapaciteit. Dergelijke snellere switches worden gelukkig steeds betaalbaarder. Dat geldt zeker voor de versies zonder beheerinterface, waarmee je je thuisnetwerk op een eenvoudige manier versnelt: bij deze apparaten is het een kwestie van insteken en vergeten.

Beheerde switch

Ook een ‘managed’ switch met beheerinterface kun je doorgaans zonder verdere configuratie in het netwerk integreren. Maar ook kun je dan zelf wijzigingen aanbrengen in de standaardwerking van de switch, als je dat nodig vindt.

Zo kun je bepaalde soorten netwerkverkeer voorrang verlenen via ‘quality of service’ (QoS). Of je deelt het netwerk in virtuele segmenten (VLAN’s) in om bepaalde soorten netwerkverkeer van elkaar af te schermen. Denk bijvoorbeeld aan aparte netwerksegmenten voor het thuiskantoor en het privéverkeer, of gescheiden segmenten voor game- en multimediaverkeer enerzijds, en doorsnee netwerkverkeer anderzijds.

Met behulp van ‘link aggregation groups’ (LAG’s) koppel je netwerkpoorten aan elkaar, zodat ze een hogere gecombineerde snelheid leveren of voor redundantie zorgen. Managed switches hebben daarnaast allerlei beveiligingsinstellingen waarmee je je netwerk tegen aanvallen beschermt, kabelproblemen opspoort of het netwerkverkeer tot op netwerkpakketniveau controleert.

Multi-gigabit

Hogere ethernetsnelheden maken wel degelijk een verschil. 2,5Gbit/s-ethernet werkt met bestaande Cat5e-netwerkkabels of beter, met een kabellengte tot maximaal honderd meter. Kopiëren van bestanden van of naar een 2,5Gbit-NAS gaat bijvoorbeeld tot wel tweemaal zo snel als met een 1Gbit-NAS. Ook multimedia streamen vlotter, tot wel een derde efficiënter.

Voor een 10Gbit-netwerk heb je minstens Cat6e-bekabeling nodig (al werkt het bij kortere afstanden ook via Cat6-bekabeling). Momenteel zijn dergelijke kabels in een thuisnetwerk nog niet aan de orde, maar een switch die ze vandaag al ondersteunt, is toekomstbestendiger. Switches gaan lang mee, soms wel decennialang, dus het kan geen kwaad om nu al te investeren in een exemplaar met één of meer 10Gbit-uplinkpoorten.

Een van de switches levert ook Power over Ethernet (PoE). Dit betekent dat apparaten via een ethernetkabel van stroom kunnen worden voorzien. Zo kun je met één kabel bijvoorbeeld een bewakingscamera of wifi-toegangspunt aansturen.

Kopiëren van bestanden gaat met 2,5 Gbit/s tot tweemaal zo snel als met 1 Gbit/s

-

Zo test PCM

Snelheidstesten hebben bij desktopswitches weinig zin. Zelfs als je alle poorten tegelijk maximaal belast, zal een switch dicht bij zijn opgegeven capaciteit presteren. Dat blijkt ook uit de informele client/server-snelheidstest die we probeerden: er was nooit een meetbaar snelheidsverschil met of zonder een van de geteste switches.

Alle fabrikanten vermelden die capaciteit op dezelfde manier. De totale switching-capaciteit of ‘backplane’-bandbreedte vermeldt de snelheid van de switch in Gbit/s. In de praktijk komt het erop neer dat een switch met meer poorten een hogere totale bandbreedte heeft, omdat dergelijke modellen doorgaans over een snellere processor beschikken. Belangrijk is ook de snelheid waarmee pakketten worden verwerkt. Het is logisch dat een switch met meer poorten een hogere ‘packet forwarding rate’ heeft.

We geven punten aan de hand van deze en andere criteria die de snelheid en capaciteit van de switch bepalen. Daarnaast geven we punten voor ruim negentig verschillende technische aspecten, variërend van de grootte van de geheugenbuffer voor het schakelen van pakketten tot de ondersteuning van allerlei standaarden, en van criteria zoals geluidsproductie tot, indien aanwezig, het maximale vermogen per PoE-poort. Met deze cijfers berekenen we een gewogen oordeel. De switch met het beste oordeel krijgt het keurmerk Best getest. Het product met de beste prijskwaliteitverhouding krijgt het keurmerk Slimme koop.

Testsamenvatting

We testen zes compacte multi-gigabitswitches voor desktopgebruik. Alle switches werken direct wanneer je ze inplugt, maar de beheerde varianten bieden meer mogelijkheden op het gebied van prioritering en segmentering van netwerkverkeer, koppeling van poorten en beveiliging.

De geteste switches kosten tussen de negentien en zesenvijftig euro per poort. De duurdere switches bieden meer instelmogelijkheden en hebben een hogere totale schakelcapaciteit, al is zelfs de goedkoopste switch voldoende snel voor gebruik in een thuis(kantoor)omgeving.

D-Link DMS-106XT

©PXimport

De D-Link DMS-106XT 6-Port Multi-Gigabit Unmanaged Switch is onbeheerd, maar ondersteunt wel automatische QoS-prioritering om apparaten zoals NAS’en of streamers voorrang te verlenen. Deze prioritering schakel je in en uit met een druk op een knop.

De DMS-106XT heeft vijf 2,5Gbit/s-poorten en één uplink-poort die tot 10 Gbit/s ondersteunt. Deze compacte desktopswitch heeft een mooier design dan gebruikelijk bij dit soort apparaten. De trapeziumvormige behuizing van grijs geborsteld aluminium is passief gekoeld. Een fluisterstille werking is gegarandeerd.

Alle poorten bevinden zich samen met de led- en turboknoppen aan de achterzijde. Vooraan vind je zoals gebruikelijk statusleds voor de switch zelf en voor elke poort. Ook prijkt er een ledstrip aan de voorkant. Die schakel je in of uit met de ledknop.

De turboknop schakelt poortafhankelijke ‘strict mode’ IEEE 802.1p QoS-prioritering in en verbetert de latentie (netwerkvertraging). Activeer je deze turbomodus, dan begint de ledstrip aan de voorkant in verschillende kleuren te pulseren (tenzij je de strip hebt uitgeschakeld). Poort één heeft de hoogste prioriteit, gevolgd door poort zes. Poort twee heeft de volgende prioriteit en de overige poorten krijgen allemaal dezelfde voorrang.

Behalve de turbomodus en de werking van de ledstrip vooraan is er niets in te stellen aan deze onbeheerde switch.

D-Link DMS-106XT

Prijs
€ 179,-
Websitehttps://kwikr.nl/dms1067Score70

  • Pluspunten

  • Stil

  • Insteken en gebruiken

  • QoS met druk op de knop

  • Minpunten

  • Onbeheerd

  • Geen PoE

Netgear MS108EUP

©PXimport

De Netgear MS108EUP 8-port Ultra60 PoE++ Multi-Gigabit (2.5G) Ethernet Plus Switch is passief gekoeld, ondanks de PoE++-ondersteuning (802.3bt) die meestal actieve koeling vereist. De MS108EUP gebruikt dan ook een externe voeding. Die is met zijn stroomsterkte van 4,7 ampère onvermijdelijk fors en zwaar, even zwaar en bijna even groot als de volledig van grijs staal vervaardigde switch zelf. Het totale stroombudget van 230 watt vereist nu eenmaal een stevige voeding.

Van de acht multi-gigabitpoorten leveren de vier aan de linkerkant (blauw gekleurd) 60 watt PoE++-vermogen. De vier rechterpoorten (geel gekleurd) leveren tot 30 watt aan een verbonden PoE+-apparaat. Via de beheerinterface regel je de PoE-prioritering, het stroomverbruik en het stroomschema van elke poort. Ook kun je het netwerk in VLAN-segmenten verdelen en QoS-prioriteit toewijzen. Die QoS-prioriteit kan poortafhankelijk werken of automatisch, op basis van informatie in de netwerkpakketten. Dat laatste moet de aangesloten apparatuur dan wel ondersteunen. Er zijn vier poortkoppelingen of LAG’s mogelijk met maximaal vier leden in elke LAG.

Volgens Netgear heeft de switch (niet de vervangbare voeding) een gemiddelde levensduur van meer dan veertig jaar. Je krijgt er een levenslange garantie bij, op voorwaarde dat je het apparaat na aankoop tijdig bij Netgear registreert.

Netgear MS108EUP

Prijs
€ 449,-
Websitehttps://kwikr.nl/ms1088Score80

  • Pluspunten

  • Stil

  • Gebruiksvriendelijk beheer

  • PoE++

  • Minpunten

  • Prijzig

  • Geen 10Gbit-uplink

  • Forse externe voeding

Netgear MS510TX

©PXimport

De MS510TX 8-Port Multi-Gigabit Smart Managed Pro Switch is een van de meer betaalbare multi-gigabitmodellen in Netgears uitgebreide aanbod van professionele switches. Hij is ook verkrijgbaar in een PoE+-versie (MS510TXPP) met een vergelijkbare of zelfs iets lagere prijs dan de MS108EUP.

Het verschil met de eenvoudigere Netgear-switches is een veel uitgebreider beheer, al werkt deze switch zoals alle andere die we testen ook gewoon direct uit de doos. Nog een verschil is de totale schakelcapaciteit: die is twee tot drie keer zo hoog als die van de andere switches. De gemiddelde levensduur bedraagt meer dan honderd jaar, aldus de fabrikant, die ook op deze switch een levenslange garantie geeft (op voorwaarde van tijdige registratie).

Door de interne voeding is de MS510TX iets breder en hoger, maar het blijft een compacte desktopswitch die perfect op een kast of tafel past. De krachtigere processor en interne voeding vereisen actieve koeling door twee zelfregelende ventilatoren. Wanneer hij volledig belast wordt, produceert de MS510TX 21 dB(A), vergelijkbaar met het geluid van een fluistergesprek op anderhalve meter afstand.

Deze switch heeft tien poorten. De vier uiterst links leveren maximaal 1 Gbit/s. De twee volgende hebben een maximale snelheid van 2,5 Gbit/s. De twee daar weer naast gaan (bij gebruik van de juiste kabels) maximaal tot 5 Gbit/s. RJ45-poort nummer negen ondersteunt alle ethernetsnelheden met een maximum van 10 Gbit/s. In de tiende poort ten slotte, eveneens met maximaal 10 Gbit/s, past een optioneel verkrijgbare SPF+-module voor integratie in een groter (bedrijfs)netwerk.

De webinterface is klassiek vormgegeven en beveiligd met een sterk wachtwoord. Je kunt deze zowel lokaal bereiken als op afstand. De MS510TX ondersteunt acht LAG’s met maximaal acht leden binnen elke gekoppelde poort. Toewijzen van QoS-prioriteit kan naar keuze poortafhankelijk of automatisch, op basis van informatie in de netwerkpakketten. Ook kunnen de poorten worden beschermd (‘protected ports’), zodat alle unicast-, broadcast- en multicast-verkeer geblokkeerd wordt. Dat is interessant om bijvoorbeeld internetgesprekken tegen afluisteren te beschermen.

De vele mogelijkheden maken het beheer uiteraard iets moeilijker dan bij een vergelijkbaar geprijsde, eenvoudigere switch zoals de MS108EUP. Maar in een iets ambitieuzer thuis(kantoor)netwerk komen ze mogelijk wel van pas.

Netgear MS510TX

Prijs
€ 299,-
Websitehttps://kwikr.nl/ms5109Score90

  • Pluspunten

  • Veel mogelijkheden

  • Sterke beveiliging

  • Bouwkwaliteit

  • Minpunten

  • Ietwat ingewikkelde interface

  • Geen PoE

QNAP QSW-2104-2S

©PXimport

De QNAP QSW-2104-2S heeft vier 2,5Gbit/s- en twee 10Gbit/s-ethernetpoorten. De compacte behuizing is volledig van zwart staal vervaardigd en wordt passief, dus zonder ventilator, gekoeld. Dat garandeert een stille werking. De meegeleverde externe voeding is klein, compact en past in elk stopcontact.

Deze switch regelt alles zelf, detecteert lussen en blokkeert ze indien nodig, en vermindert het stroomgebruik zoveel mogelijk door de ondersteuning van energie-efficiënt ethernet. Omdat de switch onbeheerd is, valt er niets aan te configureren. De QSW-2104-2S heeft van alle geteste onbeheerde switches de hoogste schakelsnelheid en de laagste prijs per poort. Dat maakt dit apparaat de verdiende winnaar van het keurmerk Slimme koop.

QNAP QSW-2104-2S

Prijs
€ 166,-
Websitehttps://kwikr.nl/qsw21047Score70

  • Pluspunten

  • Stil

  • Insteken en gebruiken

  • Betaalbaar

  • Minpunten

  • Onbeheerd

  • Geen PoE

Van de onbeheerde switches heeft de QNAP de hoogste schakelsnelheid

-

TP-Link TL-SG105-M2

De onbeheerde TP-Link TL-SG105-M2 5-Port 2.5G Multi-Gigabit Desktop Switch is een stille, platte, volledig metalen netwerkswitch met vijf multi-gigabitnetwerkpoorten. Er is ook een iets grotere variant van met acht 2,5Gb-poorten; die TL-SG105-M2 kost ongeveer vijftig euro meer dan de hier geteste uitvoering.

De afwezigheid van bewegende onderdelen zoals een ventilator zorgt niet alleen voor een volledig stille werking, maar ook voor een langere levensduur. TP-Link geeft een levenslange garantie op het apparaat, zolang dit door TP-Link wordt geproduceerd. Is de switch niet meer leverbaar, dan blijft de garantie nog vijf jaar doorlopen.

De TL-SG105-M2 is weliswaar stil, maar wordt aan de onderkant wel relatief warm, zelfs met een beperkt aantal bezette netwerkpoorten. Zorg dus voor voldoende ademruimte rond de metalen behuizing.

Deze switch kan overweg met QoS-tags. Als die aanwezig zijn, krijgt dergelijk netwerkverkeer automatisch voorrang. Als gebruiker heb je daar overigens geen enkele invloed op en er is geen ondersteuning voor poortafhankelijke prioritering.

TP-Link TL-SG105-M2

Prijs
€ 127,-
Websitehttps://kwikr.nl/tlsg1056Score60

  • Pluspunten

  • Stil

  • Levenslange garantie

  • Ondersteunt QoS-tags

  • Minpunten

  • Onbeheerd

  • Geen 10Gbit-uplink

  • Wordt vrij warm

Zyxel XGS1210-12

De Zyxel XGS1210-12 heeft acht gigabitethernetpoorten, twee 2,5Gbit/s-ethernetpoorten en evenveel 10Gbit/s-uplink-poorten (SFP+). De grijze behuizing is gemaakt van geborsteld aluminium. Het is een erg compacte switch, niet groter dan twee naast elkaar gelegde pocketboeken. Dezelfde switch bestaat ook in een goedkopere, onbeheerde versie met productnummer XGS1010-12.

De Engelstalige beheerinterface is volledig menugestuurd. Het startscherm biedt een overzicht waarin je in één oogopslag de netwerkgegevens en de individuele poortstatussen ziet. Energie-efficiënt ethernet is standaard uitgeschakeld. Meerdere van deze en andere Zyxel-switches beheer je centraal met behulp van het Zyxel ZON-hulpprogramma voor Windows.

Onder het ‘Port’-menu vind je de configuratieopties per poort: je kunt ze in- of uitschakelen, een vaste lijnsnelheid instellen en ‘flow control’ activeren. Je kunt vier poortkoppelingen creëren: LAG 1 koppelt poorten één tot en met vier; LAG 2 poorten vijf en zes; LAG 3 poorten zeven en acht; LAG 4 poorten negen en tien.

Je hebt de keuze tussen poortafhankelijke QoS en QoS volgens de IEEE 802.1p-specificatie. De switch ondersteunt daarbij acht verschillende wachtrijen.

Zyxel XGS1210-12

Prijs
€ 226,-
Websitehttps://kwikr.nl/xgs12108Score80

  • Pluspunten

  • Overzichtelijk beheer

  • 10Gbit-uplink

  • Compact

  • Minpunten

  • Geen PoE

Conclusie

Van de goedkopere, onbeheerde multi-gigabitswitches biedt de QNAP QSW-2104-2S/2T de hoogste schakelcapaciteit. Het is de logische winnaar van het keurmerk Slimme koop. De D-Link DMS-106XT is ook een goede keuze. Deze switch is iets duurder dan die van QNAP, maar heeft een mooier design en QoS-prioritering die je regelt met een druk op de knop.

Bij de beheerde switches steekt de Netgear MS510TX er met zijn hoge schakelcapaciteit en vele configuratiemogelijkheden bovenuit. Dit apparaat verdient dan ook het keurmerk Best getest. Maar de eenvoudigere, goedkopere Zyxel XGS1210-12 is ook een goede, gebruiksvriendelijke keuze. Houd er wel rekening mee dat de Zyxel maar twee 2,5Gbit/s-aansluitingen heeft.

©PXimport

▼ Volgende artikel
AI-functies in Edge uitgelegd: editor, voorlezen en tabbladen organiseren
© Microsoft
Huis

AI-functies in Edge uitgelegd: editor, voorlezen en tabbladen organiseren

Het is logisch dat Microsoft Copilot verankerd zit in Edge. Hierbij gaat de browser steeds verder en verschijnen er steeds meer AI-functies op. Ze zijn minder prominent aanwezig dan bij sommige concurrenten, maar maken alledaagse taken net een tikje slimmer en makkelijker.

In dit artikel

Je maakt kennis met een aantal AI-functies in Microsoft Edge. Je leest hoe hardop voorlezen werkt (ook vanaf een gekozen stukje), hoe je tekst of complete pagina's laat vertalen en hoe de ingebouwde editor je spelling, grammatica en formuleringen aanscherpt. Ook ontdek je de Ai-themagenerator, waarmee je op basis van een korte prompt een nieuw uiterlijk maakt, en je ziet hoe tabbladen organiseren openstaande tabs automatisch groepeert voor meer overzicht.

 Lees ook: AI zonder programmeren: Zo bouw je je eigen chatbot

AI-gestuurde taalhulpmiddelen

Lezen, luisteren, vertalen of schrijven: Edge schuift steeds meer slimme taalhulpen naar voren. Met een druk op Ctrl+Shift+U laat je een webpagina hardop voorlezen. Een smalle werkbalk verschijnt bovenaan, waarin je niet alleen kunt starten of pauzeren, maar ook de stem en het leestempo naar smaak aanpast. Je hoeft niet de hele pagina voor te laten lezen. Selecteer een passage, klik met de rechtermuisknop en kies Doorgaan met hardop voorlezen vanaf hier. Ook voor vreemde talen hoef je geen externe tools meer aan te spreken. Je laat ofwel een stukje tekst, ofwel de volledige pagina meteen in het Nederlands vertalen. Nog praktischer wordt het wanneer je zelf iets schrijft. Onder Instellingen / Talen kun je Hulp bij schrijven activeren. Vanaf dat moment houdt Edge je spelling en grammatica in de gaten en zie je suggesties direct oplichten in de tekst. Dankzij de ingebouwde Editor, die AI op de achtergrond inzet, worden je zinnen niet alleen foutvrij, maar vaak ook net wat scherper.

Boven de webpagina zie je de afspeelknoppen en kun je de stem en voorleessnelheid regelen.

AI-themagenerator

Via de Instellingen onder Uiterlijk vind je nu een AI-themagenerator die op basis van een eenvoudige prompt een volledig nieuw thema creëert. Typ bijvoorbeeld een beschrijving van een sfeer, een kleurpalet of zelfs een fantasiebeeld, en binnen een paar minuten staat er een verrassend ontwerp klaar. Heb je geen inspiratie? Dan doet de knop Verras me het werk voor jou en zal de AI iets geheel onverwachts bedenken. Met één klik op Thema toepassen geef je de browser meteen een frisse, persoonlijke uitstraling.

Je krijgt een voorvertoning van het nieuwe thema en een kleurenschema.

Automatisch tabbladen organiseren

Wie vaak tientallen webpagina's tegelijk open heeft staan, weet hoe onoverzichtelijk die tabs kunnen worden. Met de functie Tabbladen organiseren breng je weer structuur in die chaos. Helemaal linksboven, onder de knop Tabblad actiemenu, vind je de nodige opties. Zo kun je bijvoorbeeld overschakelen naar verticale tabbladen of eerder gesloten tabbladen opnieuw oproepen. In hetzelfde menu duikt ook de functie Tabbladen organiseren op. Als je hierop klikt, verschijnt er een pop-upvenster dat aangeeft welke tabbladen gegroepeerd zullen worden, zodat je browserscherm meteen een stuk overzichtelijker oogt.

De AI toont eerst hoe hij de tabbladen zal organiseren.

Drie lekkere Copilot+-laptops


Werk je veel met foto- en videobewerking of andere zware klussen, dan zit je goed met deze ASUS ProArt P16 OLED Copilot+PC H7606WP-RJ129X. Door de combinatie van een AMD Ryzen AI 9-chip en 32 GB werkgeheugen blijf je vlot werken, ook als je tegelijk exporteert, rendert en meerdere programma's open hebt. Het OLED-scherm laat diepe zwarttinten en veel detail in schaduwen zien, en met het touchscreen maak je snel aantekeningen of sleep je makkelijker door je tijdlijn.

De Acer Aspire 14 AI A14-52M-56CK is gemaakt voor dagelijks werk onderweg: compact, 1,4 kg en groot genoeg om comfortabel te typen en te multitasken. De Intel Core Ultra 5-processor en 16 GB geheugen houden Office, veel tabbladen en videobellen soepel, terwijl 512 GB opslag ruimte geeft voor documenten en mediabestanden. Handig is dat Acer het simpel houdt: geen touchscreen, dus je leunt op toetsenbord en touchpad. Met HDMI sluit je snel een extra scherm aan en via de 3,5mm-poort kun je bedraad luisteren of vergaderen zonder gedoe met koppelen.

Wil je een licht en flexibel systeem dat ook als tablet werkt, dan past de Microsoft Surface Pro 11 (wifi 7, 512 GB) echt wat voor jou. Het 13-inch touchscreen en het 2-in-1 ontwerp maken hem handig voor notities, schetsen en werken onderweg, zeker als je een Surface Slim Pen erbij neemt. De Snapdragon X Plus met 45 TOPS is gericht op AI-taken: Copilot kan je helpen met tekst, samenvattingen en het omzetten van een Word-bestand naar een PowerPoint, terwijl de chip tijdens gebruik leert en taken soepeler laat aanvoelen. Reken voor onderweg op een lange adem met een opgegeven accuduur tot 14 uur, en met wifi 7 heb je een snelle draadloze basis als je netwerk dat ondersteunt.

▼ Volgende artikel
Wifi wel snel op je telefoon, maar traag op je laptop? Hier ligt dat aan!
© A Stockphoto
Huis

Wifi wel snel op je telefoon, maar traag op je laptop? Hier ligt dat aan!

Je zit op de bank en streamt probleemloos een 4K-video op je telefoon, maar zodra je je laptop openklapt om een webpagina te laden, lijkt het alsof de verbinding vastloopt. Ligt het aan de router of aan je computer? In dit artikel leggen we uit waarom wifi-snelheden zo sterk kunnen verschillen per apparaat en wat je eraan kunt doen.

Je betaalt voor een snelle internetverbinding, dus is de verwachting dat elk apparaat in huis die snelheid ook daadwerkelijk haalt. Toch voelt het surfen op je computer soms stroperig aan, terwijl je smartphone ernaast nergens last van heeft. Vaak wordt er direct naar de internetprovider gewezen, maar het probleem zit meestal in de apparatuur zelf. Het verschil in hardware, leeftijd en software tussen mobiele apparaten en computers is namelijk groter dan je denkt. Na het lezen van dit stuk weet je precies waar die vertraging vandaan komt.

Generatiekloof: waarom je laptop vaak achterloopt

Het snelheidsverschil tussen je telefoon en je computer komt vaak neer op een simpele generatiekloof. We vervangen onze telefoons gemiddeld elke twee tot drie jaar, waardoor ze vaak uitgerust zijn met de nieuwste wifi-chips (zoals wifi 6 of 6E). Een laptop gaat vaak veel langer mee, soms wel vijf tot zeven jaar. Hierdoor probeert een verouderde netwerkkaart in je laptop te communiceren met een moderne router, wat resulteert in een lagere maximumsnelheid.

Daarnaast speelt de manier waarop data wordt verwerkt een grote rol. Een telefoon is geoptimaliseerd voor directe consumptie: apps op de achtergrond worden gepauzeerd om de app die je nú gebruikt voorrang te geven. Een computer werkt anders. Terwijl jij probeert te surfen, kan Windows of macOS op de achtergrond bezig zijn met zware updates, het synchroniseren van clouddiensten of het maken van back-ups. Je laptop snoept dus al bandbreedte weg zonder dat jij het doorhebt, waardoor er voor je browser minder overblijft.

Wanneer je laptop de strijd wél wint

De laptop wint het van de telefoon wanneer de omstandigheden optimaal zijn voor stabiliteit in plaats van pure mobiliteit. Als je beschikt over een moderne laptop met een recente netwerkkaart en je bevindt je in dezelfde ruimte als de router, kan de laptop vaak stabieler grote bestanden binnenhalen.

Dat geldt vooral als je laptop verbonden is met de 5GHz-frequentieband. Deze frequentie is veel sneller dan de oude 2.4GHz-band, maar heeft een korter bereik. Als je dicht bij het toegangspunt zit, profiteert je laptop van zijn krachtigere processor om complexe webpagina's sneller op te bouwen dan een telefoon dat kan, mits de verbinding zelf niet de bottleneck is.

Waarom je telefoon soepeler aanvoelt

Het verschil wordt pijnlijk duidelijk zodra je verder van de wifi-bron af gaat zitten, bijvoorbeeld op zolder of in de tuin. Smartphones zijn vaak agressiever geprogrammeerd om het sterkste signaal te pakken of snel tussen frequenties te schakelen. Veel laptops blijven daarentegen te lang plakken op een zwak 5GHz-signaal of vallen onnodig terug op de trage en vaak overvolle 2.4GHz-band (het zogeheten 'sticky client'-probleem).

Daarnaast hebben smartphones een trucje dat laptops helaas moeten missen: wifi-assist (of een vergelijkbare term). Als de wifi even hapert, gebruikt de telefoon ongemerkt een beetje 4G- of 5G-data om de stroom stabiel te houden. Je laptop heeft die optie meestal niet en laat direct een laadicoontje zien. Hierdoor voelt de telefoon sneller aan, terwijl hij eigenlijk een beetje vals speelt door mobiele data bij te schakelen.

Harde grenzen: wanneer traagheid onvermijdelijk is

Er zijn situaties waarin je laptop de strijd sowieso verliest, ongeacht hoe dicht je bij de router zit. Dit zijn de harde grenzen:

  • Verouderde standaarden: Als je laptop alleen wifi 4 (802.11n) ondersteunt, zul je nooit de snelheden halen van een telefoon met wifi 6 (802.11ax). De hardware kan het simpelweg niet aan.

  • Actieve VPN-verbinding: Veel werklaptops hebben een actieve VPN-verbinding voor beveiliging. Dit vertraagt de internetsnelheid aanzienlijk vergeleken met een 'open' telefoonverbinding.

  • De 2,4GHz-valkuil: In dichtbevolkte wijken is de 2,4GHz-band zo vervuild door signalen van de buren, dat een laptop die hierop vastzit nauwelijks vooruitkomt.

  • Batterijbesparing: Als je laptop niet aan de lader ligt en in Eco-modus staat, wordt de stroom naar de wifi-kaart vaak geknepen, wat direct ten koste gaat van het bereik en de snelheid.

Zo check je of jouw hardware het probleem is

Om te bepalen of je laptop de boosdoener is, moet je eerst kijken naar de verbinding. Klik op het wifi-icoon op je laptop en controleer of je verbonden bent met een 5GHz-netwerk (vaak te zien bij Eigenschappen of netwerkinformatie). Is dat niet het geval en sta je wel dicht bij de router? Dan is je netwerkkaart waarschijnlijk verouderd of staan de instellingen niet goed.

Kijk ook eens kritisch naar je gebruik. Heb je toevallig nog applicaties openstaan zoals Steam, OneDrive of Dropbox? Deze programma's kunnen de verbinding volledig dichttrekken. Op een telefoon gebeurt dit zelden automatisch op de achtergrond. Als je laptop ouder is dan vijf jaar, kan een simpele upgrade met een moderne wifi-usb-dongle het probleem vaak al verhelpen, zonder dat je een hele nieuwe computer hoeft aan te schaffen.

Kortom: leeftijd en software maken het verschil

Dat je telefoon sneller is op wifi dan je laptop, komt meestal doordat telefoons nieuwere netwerkchips hebben en slimmer omgaan met datastromen. Laptops hebben vaak last van zware achtergrondprocessen of blijven hangen op een tragere frequentieband. Daarnaast schakelen telefoons bij zwak wifi soms ongemerkt over op 4G/5G, wat de ervaring vloeiender maakt. Controleer of je laptop op de 5GHz-band zit en sluit zware achtergrondprogramma's af om snelheid te winnen.