Een nieuwe monitor kopen doe je niet zomaar: je zit er per slot van rekening (bijna) dagelijks achter. Daarom is het belangrijk dat je goed scherp hebt wat je precies nodig hebt. Ondertussen wil het oog ook wat. Er komt dus heel wat bij kijken. Wanneer je zorgt dat je deze 5 fouten vermijdt, vind je geheid een echte blikvanger!

Lees ook: 8 tips voor het werken met meerdere schermen

Bij het kopen van een goede monitor kopen komt heel wat kijken. Je beeldscherm zie en gebruik je immers dagelijks, als verlengstuk van een desktop-pc, laptop, gameconsole of misschien wel je smartphone of tablet. Door de jaren heen hebben we veel mensen dezelfde fouten zien maken. Die delen we nu met je, zodat je goed beslagen ten ijs komt.

❌ Geen rekening houden met wat je nodig hebt

Een grote fout die mensen maken is niet van tevoren bedenken wat ze precies zoeken in een monitor, en welke behoeften ze dus eigenlijk hebben. Ben je iemand die veel tikt gedurende de dag? Er vaak games op speelt? Of er misschien wel kunstwerken op fabriceert? De taken die je uitvoert of de hobby’s die je beoefent bepalen in feite welke type je nodig hebt. Daardoor doe je er goed aan in elk geval over de volgende zaken na te denken:

Hoe groot moet het scherm zijn?

Groter is niet altijd beter! Soms past de monitor dan niet op een bureau, of is hij zo groot dat hij een te prominente plaats in je kamer inneemt. Ook de kijkafstand is belangrijk. De vuistregel is dan je ongeveer op een armlengte afstand van je scherm moet zitten, maar grotere schermen bieden vaak een hogere resolutie en meer details. Wil je dan alles goed kunnen zien, dan moet je er dus wat verder vanaf gaan zitten – en daar moet je maar net de ruimte voor hebben. In de tabel hieronder zie je wat de ideale kijkafstand is.

Hoe zit het met de aansluitingen?

Bepaal van tevoren welke apparaten je erop wilt aansluiten. In de meeste gevallen zit je met een aantal HDMI-poorten wel goed. Maar soms heb je – wellicht voor je werk – een specifieke poort nodig. Check dat dus voordat je overgaat tot de aanschaf.

Hoe hoog moet de resolutie zijn?

En zo hebben we nog wel meer vragen aangaande beeldschermtechnologie. Hoe zit het met de kleurenoutput (belangrijk voor designers)? En de framerate (belangrijk voor gamers)? Ook goed om te weten: een groot scherm heeft niet altijd de hoogste resolutie.

Je ziet: het is heel belangrijk dat je van tevoren goed weet wat je precies nodig hebt aan specificaties, resolutie en afmetingen.

©Gorodenkoff Productions OU

❌ Puur en alleen op de prijs letten

Staar je ook niet blind op de prijs. Natuurlijk is het zo dat niet iedereen ‘gewoon de beste’ monitor kan kopen. Maar door alleen te focussen op goedkope monitors, kan het zijn dat je bepaalde specificaties over het hoofd ziet of misschien wel negeert. En voor je het weet, ben je alweer op zoek naar een ander model. Begrijp ons niet verkeerd: goedkope monitors zijn niet slecht, mits ze dus voldoen aan de eisen en behoeften die je vastgesteld hebt. Dus ga uit van je wensen, en kijk dan welke monitors die daaraan voldoen binnen je budget vallen.

Ook interessant: Dit kun je doen als je monitor of laptopscherm het beeld niet goed weergeeft

❌ De specificaties niet helemaal begrijpen

In het verlengde van de bovenstaande punten willen we ook even de specificaties onder de aandacht brengen. Omdat monitors ook steeds uitgebreider worden, is het verstandig je goed in te lezen in wat een bepaalde eigenschap is en voor je kan betekenen. Helderheid, responstijd en verversingssnelheid zijn cruciale elementen, maar dan is het wel handig als je weet hoe ze jouw ervaring beïnvloeden. Neem dus de tijd om de termen rustig op te zoeken.

©blakcday | blackday

❌ Ergonomische functies negeren

Wat we bijna als een zonde willen beschouwen is het feit dat mensen de ergonomische functies negeren. Als je heel de dag voor zo’n monitor zit, dan moet dat wel verantwoord gebeuren wil je allerlei klachten, zoals nek- en hoofdpijn, voorkomen. Het is dus verstandig te letten op monitors die je in hoogte kunt verstellen, eventueel naar links of rechts kunt draaien en naar voren en achteren kunt bewegen – allemaal met als doel de ideale positie te bepalen. Je kunt ook investeren in een monitorarm, mocht je per se een bepaalde monitor willen hebben.

❌ Niet door marketingtaal heen prikken

Tot slot is het verstandig om het kaf van het koren te scheiden. Dan bedoelen we niet slechte en goede monitors uit elkaar houden, maar door de marketingtaal heen prikken. Anders kun je wellicht uit het oog verliezen wat écht belangrijk is. Zaken als led-lampjes of geïntegreerde speakers of allerlei andere nieuwe termen en snufjes klinken misschien tof, maar voegen in veel gevallen weinig waarde toe. En anders kunnen ze ten koste gaan van je ervaring en de prestaties van de monitor. Voor een monitor verkiezen we functionaliteit boven allerlei frivole eigenschappen.

Iedereen droomt weleens van een thuisbioscoop, maar groter is niet altijd beter. Een te groot scherm kan bijvoorbeeld zorgen voor vermoeide ogen of korrelig beeld. Ontdek hoe zaken als kijkafstand, de resolutie en de kijkhoek bepalen of een televisie daadwerkelijk in je woonkamer past.

In de felverlichte showroom van de elektronicawinkel lijkt die enorme 75-inch televisie waanzinnig indrukwekkend, maar eenmaal aan de muur in een doorsnee Nederlandse doorzonwoning kan zo'n gapend zwart vlak de ruimte volledig domineren. Veel consumenten denken onterecht dat een groter scherm automatisch garant staat voor een betere kijkervaring, ongeacht de afmetingen van de kamer. Toch is er een harde technische grens waarbij groot verandert in té groot, met hoofdpijn en onscherp beeld als direct gevolg. In dit artikel leer je precies hoe je die grens bepaalt en de ideale televisie kiest.

De kern van het probleem: resolutie en blikveld

Het probleem van een te grote tv is niet alleen esthetisch, maar vooral fysiologisch en technisch. Het draait allemaal om de verhouding tussen de resolutie (het aantal beeldpunten) en je blikveld. Zelfs bij moderne 4K-televisies zijn de pixels niet oneindig klein. Als je een enorm scherm neemt en daar te dicht op zit, trek je het beeld als het ware uit elkaar. Hierdoor verliest het beeld zijn scherpte en samenhang; je hersenen moeten harder werken om de losse informatie tot één geheel te smeden.

Een veelgehoorde misvatting is dat je simpelweg went aan elk formaat. Hoewel de eerste shock van een groot scherm inderdaad verdwijnt, blijft de fysieke belasting overeind. Als een scherm meer dan 40 graden van je horizontale blikveld inneemt, kun je niet meer het hele plaatje in één oogopslag zien. Je ogen moeten dan constant van links naar rechts scannen om de actie te volgen, vergelijkbaar met het kijken naar een tenniswedstrijd vanaf de eerste rij. Dat zorgt voor vermoeide ogen en kan op den duur zelfs leiden tot misselijkheid, ook wel 'cybersickness' genoemd.

©Gorodenkoff

Wanneer werkt een groot formaat wél goed?

Er zijn specifieke scenario's waarin een wandvullend scherm niet alleen kan, maar zelfs de voorkeur heeft. Dat geldt vooral als je de televisie primair gebruikt voor hoogwaardige content. Denk hierbij aan films op 4K Blu-ray of streamingdiensten die uitzenden in de hoogste bitrate, en uiteraard gaming op moderne consoles. In deze gevallen is de bronkwaliteit zo hoog dat je dichterbij kunt zitten zonder fouten in het beeld te zien.

Daarnaast werkt een groot formaat goed als de kijkafstand het toelaat. In moderne woningen met een open plattegrond of een loft-indeling staat de bank vaak wat verder van de muur. Als je kijkafstand meer dan 3 meter is, valt een 55-inch televisie al snel in het niet en moet je turen om details te zien. Een 65-inch of groter model herstelt in dat geval de balans en zorgt voor die gewenste bioscoopervaring, waarbij het scherm groot genoeg is om je onder te dompelen zonder dat je individuele pixels ziet.

Wanneer werkt dit níet goed?

De nadelen van een te grote tv worden pijnlijk duidelijk bij 'gewoon' tv-kijken. Veel lineaire televisieprogramma's, zoals het journaal, talkshows of sportuitzendingen via de kabel, worden niet in 4K uitgezonden, maar in Full HD of zelfs nog lager. Een enorme tv vergroot dat signaal genadeloos uit. Op een te groot scherm zie je dan plotseling ruis, compressieblokjes en onscherpe randen die op een kleiner scherm onzichtbaar zouden blijven. Het beeld oogt daardoor onrustig en rommelig.

Ook in de fysieke ruimte kan het tegenvallen. Een tv die uit staat is een groot, zwart en reflecterend vlak. In een compacte woonkamer zuigt een te groot scherm alle aandacht naar zich toe, zelfs als hij uitstaat. Zoiets verstoort de balans in je interieur en kan de kamer kleiner laten aanvoelen dan hij eigenlijk is. Daarnaast is de plaatsing van sfeerverlichting vaak lastiger; een gigantisch scherm blokkeert lichtinval of reflecteert lampen op een storende manier.

©RDVector

Dealbreakers: hier ligt de grens

Er zijn een paar harde grenzen die aangeven dat je beter een maatje kleiner kunt kiezen. Als je een van de onderstaande punten herkent, is dat een duidelijk signaal.

Wat betekent dit voor jouw situatie?

Om te bepalen of een tv past, moet je de rolmaat erbij pakken en even kritisch naar je eigen kijkgedrag kijken. De algemene vuistregel voor 4K-televisies is: meet de afstand van je ogen tot het scherm in centimeters en deel dat door 1,2 tot 1,5. De uitkomst is de ideale schermdiagonaal.

Zit je bijvoorbeeld op 2,5 meter (250 cm) van je scherm? Dan kom je uit op een schermdiagonaal tussen de 166 cm (65 inch) en 208 cm (82 inch). Maar let op: dat geldt alleen voor pure 4K-content. Kijk je veel normale televisie (praatprogramma's, nieuws)? Hanteer dan factor 2. Bij 250 cm afstand kijkt een scherm van 125 cm diagonaal (ongeveer 50 inch) dan vaak prettiger en rustiger. Ben je een fanatieke gamer of filmfanaat? Dan kun je de grens opzoeken. Ben je een casual kijker? Kies dan veilig voor een formaatje kleiner.

©BS | ID.nl

In het kort

Een televisie is te groot wanneer het beeld onscherp oogt of wanneer je fysiek je hoofd moet draaien om alles te kunnen volgen. Hoewel een groot scherm indrukwekkend lijkt, vergroot het bij standaard televisie-uitzendingen ook alle beeldfouten uit. De ideale grootte is een balans tussen kijkafstand en de kwaliteit van wat je kijkt. Meet daarom altijd de afstand tussen bank en muur, en wees realistisch over je kijkgedrag. Zo voorkom je hoofdpijn en blijft tv-kijken ontspannend.

Het is ergens in 2025 als Fable voor het eerst, een soort van, getoond wordt. Beelden volgen elkaar in rap tempo op. We zien de dame die de hoofdrol lijkt te spelen, geen HUD en vooral heel veel mooie filmpjes. Daarna begint het wild speculeren, de klachten over het hoofdpersonage, de vraagtekens over de gameplay. Gelukkig was daar gister de Xbox Developer Direct, waar Microsoft eens te meer bewees de code gekraakt te hebben.

Vóór de pandemie, toen de Electronic Entertainment Expo (E3) nog bestond en online showcases, Directs en State of Plays nog niet echt een ding waren, wisten gameboeren hun spellen prima te verkopen. Ontwikkelaars verschenen op het podium tijdens liveshows, praatten over hun games, speelden live een demo (wat net zo vaak goed als faliekant misging) en dergelijke presentaties werden afgewisseld met teasers, hypetrailers en (nog verder terug) zelfs weleens grafieken en verkoopcijfers. Hoe anders is de wereld anno nu.

Trailers vol trailers

Klaar zitten voor The Game Awards, een gemiddelde Direct, Showcase of Summer Game Fest is leuk, maar niet hetzelfde als ‘toen’. Want de formule is inmiddels bekend. Een half uur, een uurtje, een paar uur lang wordt er de ene na de andere trailer op je hersenen afgevuurd. Wat is ‘reclame’ en wat niet? Geen idee. Standaard zijn de animegames die elkaar zo rap opvolgen dat de gemiddelde kijker niet eens meer weet waar de ene game begint en de ander ophoudt. Meestal zit er een klapper aan het begin, waarna het grote wachten op de klapper aan het einde begint.

Vraag iemand een week later wat ie gezien heeft, en meer dan de helft van de getoonde games is waarschijnlijk uit het geheugen verdwenen.  En al die flarden van beelden zonder fatsoenlijke uitleg leiden vaker wel dan niet tot hetzelfde als die ene soort van trailer van Fable: speculaties, wild geroep en vraagtekens. Het komt de online discussie rondom games niet ten goede.

©Playground Games

Hoe anders was de inmiddels traditionele Xbox Developer Direct. Langer dan een uur, voor maar vier games. Die games kregen zodoende alle tijd, net als de ontwikkelaars. Gameplaybeelden zijn niet aan te slepen, verscheidene modi worden uitgebreid besproken en zelfs de kleinste details krijgen meer dan genoeg ademruimte. Zo horen we tijdens de Forza Horizon 6-presentatie dat het nummer van je eigen hangar (78) gekozen is omdat de game zich afspeelt in Japan, en die cijfers daar een positieve lading hebben. Fijn om te horen hoe scherp het oog voor detail van een ontwikkelaar is. Dat zegt iets over het project. En het is ook iets wat je never nooit in een hypetrailer van anderhalve minuut langs had zien komen.

Trailers vol trailers

En dus zit ik gisteravond te genieten. Niet eens per se van de games, want ze vallen net niet in mijn straatje. Forza Horizon 6 vind ik héél indrukwekkend en de game zal ongetwijfeld miljoenen spelers perfect bedienen, maar ik ben niet zo van het racen. Game Freak - de makers van Pokémon die eindelijk hun vleugels uitslaan met graphics uit dit decennium - komen met Beast of Reincarnation. Het ziet er oké uit. Double Fine vindt in mij ook geen fan en een multiplayer-pottenbakgame (Kiln) is niet iets wat hoog op mijn lijstje stond. Zelfs afsluiter Fable wist me met z’n levenssimulaties ook niet te overtuigen. Maar, nogmaals, wat heb ik genoten. Van ontwikkelaars die ruim de tijd kregen. Van de games, die van alle kanten belicht werden. Van de antwoorden die we kregen.

©Playground Games

Want wat ik nou precies van die games vond, is niet eens zo heel belangrijk. Veel belangrijker is dat iedereen dit keer in ieder geval een uitgebreid beeld kreeg van wat deze games nu precies worden. Een Xbox Developer Direct creëert geen valse hype. Van die vier getoonde games, weten we nu eigenlijk alles wat we redelijkerwijs moeten weten. Zoals bijvoorbeeld dat Fable een character creation-modus heeft, om maar iets te noemen. En plots zie je de discussies rondom de games gaan om… de inhoud. En niet op wilde speculaties rondom hoofdpersonages die helemaal niet vast blijken te staan. Love it.