Alleen al bij Nederlandse (web)winkels heb je de keuze tussen honderden bluetooth-hoofdtelefoons. Het gros daarvan richt zich met een hippe uitstraling en scherpe prijs op jeugdige kopers. Hecht je veel waarde aan een goede geluidskwaliteit, dan kom je al snel bij de wat duurdere modellen terecht. In deze test nemen we tien muzikale bluetooth-hoofdtelefoons van tussen de 199 en 299 euro onder de loep.

De markt voor bluetooth-hoofdtelefoons is zo’n beetje ontploft, want er belanden voortdurend nieuwe producten in de winkelschappen. Voor een paar tientjes heb je al een exemplaar van een bekend merk als JBL of Sony in handen. De vraag is of je daarmee je oren een plezier doet. Uitgebalanceerde audiodrivers (de speakers van de hoofdtelefoon) die zowel het laag, midden als hoog levendig weergeven zijn namelijk behoorlijk kostbaar om te produceren. Bovendien wil je voor lange luistersessies natuurlijk wel een hoofdtelefoon die lekker zit. Spotgoedkope modellen zitten vaak net iets te strak, waardoor de oorkussens na verloop van tijd zeer gaan doen. Verder is de bouwkwaliteit van dergelijke producten vaak matig, waardoor de hoofdtelefoon na enige tijd mankementen kan vertonen. Denk bijvoorbeeld aan een verstelbare hoofdband die makkelijk losschiet, of krakende scharnieren. Gun jezelf meer luistergenot en investeer in een duurzamere bluetooth-hoofdtelefoon.

Actieve geluidsonderdrukking

Veel audioliefhebbers luisteren op luidruchtige plekken naar muziek, bijvoorbeeld op kantoor of in de trein. Een nadeel is dat hinderlijk omgevingsgeluid je hoofdtelefoon binnendringt, waardoor je luisterervaring aangetast wordt. Bovendien leiden gesprekken van andere personen nogal af. Kies in dat geval altijd voor een over-ear-model. Hiermee sluit je het oor volledig af en bovendien zitten dergelijke hoofdtelefoons ook nog eens comfortabel. Kijk verder naar een exemplaar met actieve ruisonderdrukking. Het luisterapparaat beschikt dan over meetmicrofoons om omgevingsgeluid op te vangen. Een speciale chip analyseert alle bijgeluiden en produceert vervolgens tegenovergestelde audiofrequenties. De luisteraar ervaart dankzij deze technologie veel minder omgevingsgeluid. Nadelen zijn er overigens ook. Zo is er bij stille audiopassages soms wat achtergrondruis hoorbaar en gaat de accu sneller leeg. Fabrikanten gebruiken voor actieve ruisonderdrukking over het algemeen de Engelse term active noise cancelling (anc).

Bluetoothsmaken

De besproken bluetooth-hoofdtelefoons ondersteunen allemaal meerdere bluetoothprofielen. Fabrikanten schermen vooral met de ondersteuning voor aptx, omdat deze standaard een gunstige compressie biedt voor audiostreams. Onder ideale omstandigheden is de kwaliteit ongeveer vergelijkbaar met die van originele cd’s. Hoewel de meeste besproken hoofdtelefoons aptx ondersteunen, heeft dat alleen nut wanneer je hoogwaardige audiobestanden afspeelt. Luister je vooral naar gecomprimeerde audio, zoals mp3-bestande, streaming-diensten als Spotify en muziek via Youtube, dan heb je nauwelijks baat bij deze standaard. Een voorwaarde is bovendien dat ook het mobiele apparaat met aptx overweg kan. Staar je dus niet blind op deze specificatie.

Testverantwoording

Draagcomfort

Naast een goede audiokwaliteit is het draagcomfort een zeer belangrijke factor. Je hebt tenslotte niets aan een prachtig geluid wanneer de hoofdtelefoon voor geen meter zit. Om de kans op irritaties te verkleinen, geeft een over-ear-model het minste risico. Dit type sluit volledig om je oren, zodat de kussens niet op je oorschelpen rusten. Als een hoofdtelefoon onvoldoende ‘ademt’ krijg je misschien wel last van warmte, zeker indien je veel beweegt. Verder is de aanwezige klemdruk van de hoofdband zeer bepalend voor het draagcomfort. Zit de hoofdtelefoon te strak, dan kun je lange luistersessies wel vergeten. Daarentegen mag de hoofdtelefoon ook weer niet te losjes zitten, want anders schuift het luisterapparaat bij iedere beweging van je oren. Voor audiomerken is het een hele uitdaging om daar een middenweg in te vinden. Tot slot heeft het gebruikte materiaal van de oorkussens en hoofdband natuurlijk invloed op het draagcomfort.

Accessoires

Het ligt voor de hand dat je een bluetooth-hoofdtelefoon regelmatig onderweg gebruikt. Niet voor niets zit er bij alle tien besproken producten een opberghoesje. Een hardcover-doosje geniet de voorkeur, want hiermee verklein je de kans op beschadigingen tijdens het transport. Verder leveren fabrikanten altijd een 3,5mm-audiokabel mee om een toestel via een ouderwets snoertje te koppelen. Soms zit hierin ook een eenvoudige afstandsbediening verwerkt. Het opladen van de batterij gebeurt in alle gevallen met een usb-kabel. Sommige fabrikanten leveren ook een vliegtuig- en 6,3mm-adapter mee. Met laatstgenoemde plug gebruik je de hoofdtelefoon ook in combinatie met klassieke stereosystemen.

Beats Studio3 Wireless

Beats heeft een mooi design hoog in het vaandel staan en dat zien we aan de Studio3 Wireless duidelijk terug. Dit exemplaar is namelijk verkrijgbaar in maar liefst zes hippe kleurstellingen. Maar ondanks het fraaie uiterlijk hebben we niet het gevoel dat we een hoofdtelefoon van zo’n driehonderd euro in handen hebben. De volledig kunststof behuizing en het middelmatige schuifmechanisme van de verstelbare hoofdband dragen daaraan bij. Bovendien kunnen de oorschelpen niet draaien, waardoor de hoofdtelefoon tijdens het dragen ietwat statisch aanvoelt. Wel klemt hij behoorlijk stevig zonder te irriteren, dus je gebruikt hem met gemak een paar uur achtereen. Beats valt sinds 2014 onder de vleugels van Apple. Het is dan ook begrijpelijk dat de W1-chip van de Amerikaanse multinational is ingebouwd. Hierdoor kunnen gebruikers onder meer snel van Apple-toestel wisselen en gebruiken zij een Class 1-verbinding. Dit bluetoothtype heeft een bereik van maximaal honderd meter. Verder levert de fabrikant een zogeheten RemoteTalk-kabel mee voor een bekabelde aansluiting. Via de geïntegreerde afstandsbediening kun je de muziekinstellingen via een iPhone bedienen, al kun je bij een draadloze verbinding ook de drukknoppen op de linkeroorschelp gebruiken. De audiokwaliteit beoordelen we als gemiddeld, waarbij het hoog en met name het laag duidelijk naar voren komen. Het middengebied blijft bij bepaalde muziekstukken wat achter.

©PXimport

Beats Studio3 Wireless

Prijs
€ 299,-
Websitewww.beatsbydre.com7Score70

Focal Listen Wireless

Het Franse Focal heeft in de audiowereld een hoge reputatie, dus de Listen Wireless wekt hoge verwachtingen. Deze hoofdtelefoon oogt vanwege het forse ontwerp erg robuust, en heeft een kunststof schuifmechanisme waarmee je de hoofdband stelt. De oorschelpen zijn voorzien van een glanzende pianolakafwerking, dus helaas zijn vingerafdrukken onvermijdelijk. Via rubberen druktoetsen aan de zijkant van de rechteroorschelp bepaal je het volumeniveau, skip je nummers en koppel je apparaten via bluetooth. Al met al zijn het nogal veel toetsen, dus tijdens luistersessies blindelings bedienen gaat lastig. Opvallend is de afwezigheid van actieve ruisonderdrukking, waardoor de Listen Wireless zich op papier minder leent voor luidruchtige omgevingen. Vanwege het gesloten ontwerp weet de Listen Wireless desondanks veel omgevingsgeluid te blokkeren, al doet een exemplaar met actieve ruisonderdrukking dat toch net iets beter. Ondanks het relatief hoge gewicht van 300 gram zit deze hoofdtelefoon als gegoten. De dikke oorkussens van traagschuim en aangename klemdruk dragen daaraan bij. Het opladen van de accu duurt zo’n drie uur, waarna Focal een speeltijd belooft van zo’n twintig uur. Zoals we van Focal mogen verwachten, genereren de 40mm-audiodrivers een neutraal geluid. Zelfs de fijnste muziekdetails vloeien rijkelijk naar je oren zonder dat de hoofdtelefoon tonen overdrijft.

©PXimport

Focal Listen Wireless

Prijs
€ 249,-
Websitewww.focal.com8Score80

JBL UA Sport Wireless Train

De UA Sport Wireless Train is een buitenbeentje in dit deelnemersveld. Zoals de naam al doet vermoeden, betreft het hier een hoofdtelefoon die JBL speciaal voor sportdoeleinden ontwikkelde. Verder is het één van twee on-ear-hoofdtelefoons in deze test. Dat is dan ook meteen een minpunt, want niet iedereen ervaart een hoofdtelefoon bovenop het oor als prettig. Gelukkig voelen de oorkussens van zacht textiel in de praktijk aangenaam aan. Deze oorkussens kun je overigens afkoppelen en vervolgens wassen. Wel zo hygiënisch! De stevige en robuust ogende hoofdtelefoon kan best een stootje hebben, dus dat is voor actieve sporters geen overbodige luxe. Er is helaas geen ruisonderdrukking, waardoor er windruis hoorbaar is. Het voordeel daarvan voor sporters is wel dat tijdens intensieve activiteiten koele lucht je oren bereikt. De rechteroorschelp bevat diverse drukknoppen die je blind kunt herkennen. Handig is bovendien de zogeheten TalkThru-functie. Druk eenmaal op het logo aan de zijkant om het volume iets te dempen. Zo klets je gemakkelijk met trainingsmaatjes zonder dat je de hoofdtelefoon hoeft af te zetten. Ondanks de compacte oorschelpen gebruikt JBL evengoed speakers met een diameter van veertig millimeter. Helaas klinken de nummers wat oppervlakkig, waardoor luistermoeheid op de loer ligt. Vanwege het doordachte ontwerp voldoet dit product tijdens intensieve workouts prima, maar voor kritische audiofanaten zijn er betere modellen te koop.

©PXimport

JBL UA Sport Wireless Train

Prijs
€ 199,-
Websitewww.jbl.nl6Score60

JBL Everest Elite 750NC

Hoewel de Everest Elite 750NC tot de goedkopere modellen in dit deelnemersveld behoort, levert JBL dit product erg netjes af. De stijlvolle opberghoes heeft een zachte binnenkant, terwijl de buitenkant stevig is. Hierin zit nog een apart opbergdoosje met daarin een usb-oplaadkabel, hoofdtelefoonkabel en vliegtuigadapter. De hoofdtelefoon kent een sober ontwerp met draaibare oorschelpen. De oorkussens van traagschuim zorgen ervoor dat het luisterapparaat bij iedereen aangenaam zit. Nadelig zijn de vele drukknoppen op de rechteroorschelp, wat de bediening lastig maakt. Na het koppelen via bluetooth adviseert JBL om een app te installeren. Hiermee stel je onder meer het gewenste niveau voor actieve geluidsonderdrukking in en lees je de resterende accutijd af. Ook eventuele firmware-upgrades installeer je via deze app. Op een volle batterij houdt de Everest Elite 750NC het ongeveer vijftien uur vol. Zet je actieve geluidsonderdrukking uit, dan gaat de batterij langer mee. JBL integreerde in dit model twee 40mm-audiodrivers en die laten helaas een weinig sprankelend geluid horen. De tonen klinken vooral in het hoog wat dof. Als je actieve ruisonderdrukking inschakelt, vlakt de geluidskwaliteit nog iets verder af en is er tijdens stille passages een zachte brom te horen. Voor basfanaten is de Everest Elite 750NC overigens het overwegen waard, want het laag overheerst nogal.

©PXimport

JBL Everest Elite 750NC

Prijs
€ 204,-
Websitewww.jbl.nl

Sennheiser Momentum Wireless

De Momentum Wireless is alweer enige tijd verkrijgbaar, maar nog altijd bieden veel (web)winkels dit product aan. Dat is niet zonder reden, want deze telg uit de stal van Sennheiser biedt een uitstekende geluidskwaliteit. Alleen al op dit vlak houdt het product zich met gemak staande tussen het gros van de splinternieuwe bluetooth-hoofdtelefoons. De muziek is op een normaal volumeniveau vrij van vervormingen en de hoorbare details zijn talrijk. Ondanks dat bluetooth vanwege de beperkte bandbreedte audiobestanden ‘afknijpt’, biedt deze hoofdtelefoon een uiterst dynamische en gecontroleerde muziekweergave. Het gesloten ontwerp met actieve ruisonderdrukking houdt aan de hand van vier meetmicrofoons hinderlijke omgevingsgeluiden buiten de deur. Merkwaardig is dat je deze functie bij een draadloze verbinding niet kunt uitzetten. Naast een sprankelende geluidsweergave heeft de Duitse fabrikant ook over het ontwerp goed nagedacht. Zo weegt de Momentum Wireless maar 259 gram en zorgen de lederen oorkussens voor maximaal draagcomfort. De klemdruk van de hoofdband is vergeleken met andere hoofdtelefoons iets minder. Zolang je niet gaat rennen, blijft de Momentum Wireless desondanks keurig op z’n plek zitten. Sennheiser heeft gekozen voor een slank ontwerp, waarbij je de oorschelpen via een ijzeren inkeping laat zakken of stijgen. Vanwege dit slanke ontwerp is er wel wat bedrading zichtbaar. Via een schuifknop pas je eenvoudig het volume aan en pauzeer je de muziek. Het audiomerk belooft een maximale speeltijd van 22 uur.

©PXimport

Sennheiser Momentum Wireless

Prijs
€ 299,-
Websitewww.sennheiser.nl9Score90

Sennheiser PXC 550 Wireless

Vergeleken met de hiervoor besproken Momentum Wireless oogt de PXC 550 iets gewoner. Deze zwarte hoofdtelefoon bevat een zachte hoofdband en oorkussens, waardoor dit product zich goed leent voor lange luistersessies. Een groot voordeel is het zeer lage draaggewicht van 227 gram. Sennheiser voegde aan dit product allerlei slimmigheden toe. Bij het draaien van de oorschelpen schakelt het luisterapparaat bijvoorbeeld automatisch in of uit. Verder bevat de rechteroorschelp een aanraakpaneel om muziek te bedienen en inkomende oproepen te beantwoorden. Dat is wel even oefenen, want via deze weg zijn er nogal wat functies toegankelijk. Heb je alle veeg- en tik-combinaties eenmaal onder de knie, dan is dat onderweg ideaal. Een aanraakpaneel werkt namelijk een stuk intuïtiever dan kleine drukknopjes die je blindelings amper kunt bedienen. Via een kleine schakelaar doen luisteraars een beroep op actieve ruisonderdrukking. Over de geluidskwaliteit kunnen we kort zijn, want de PXC 550 klinkt prachtig. Of je nou van klassiek, rock of jazz houdt, deze hoofdtelefoon doet recht aan nagenoeg alle muziekstijlen. Standaard is het basniveau voor bepaalde genres iets aan de lage kant, zoals dance en hiphop. Gelukkig krik je het basniveau eenvoudig op door via een aparte toets een andere audiomodus te activeren. In het meegeleverde opberghoesje zijn een vliegtuig- en 6,3mm-adapter inbegrepen. Je kunt eventueel een mobiele app installeren voor onder andere het regelen van de geluidsonderdrukking.

©PXimport

Sennheiser PXC 550 Wireless

Prijs
€ 289,-
Websitewww.sennheiser.nl10Score100

Sony WH-1000XM2

Sony bracht onlangs de WH-1000XM3 uit (met een verbeterde anc-chip), maar voor een lagere prijs is de voorganger WH-1000XM2 ook nog verkrijgbaar. De Sony WH-1000XM2 is in de kleurstellingen zwart en goud te koop. Dankzij een eenvoudig schuifmechanisme van de hoofdband en de draaibare oorschelpen past deze hoofdtelefoon zich aan iedere schedel aan. De oorkussens van traagschuim en de aangename klemdruk maken dit product prima geschikt voor langdurig gebruik. Sony belooft een accuduur van dertig uur wanneer actieve ruisonderdrukking is ingeschakeld. In tegenstelling tot veel andere hoofdtelefoons bevat dit model slechts twee fysieke knoppen op de linkeroorschelp, namelijk een aan/uit-schakelaar en een functietoets voor active noise control. De rechteroorschelp heeft een aanraakpaneel om muziek te bedienen en inkomende oproepen af te handelen, wat na enige gewenning prima werkt. Hoewel de nieuwe WH-1000XM3 meer omgevingsgeluid opvangt, werkt de actieve ruisonderdrukking ook bij dit model naar behoren. Geniet bijvoorbeeld in een drukke trein van muziek, zonder dat je wordt afgeleid door kletsende mensen om je heen. Audiopuristen gebruiken een mobiele app om de intensiteit van de ruisonderdrukking in te stellen. In iedere oorschelp bevindt zich een 40mm-Neodymium-magneet. Die klinkt in het hoog opvallend helder, maar ook in het laag staat deze audiodriver zijn mannetje. Op de audiokwaliteit valt dus niets aan te merken, want de WH-1000XM2 ligt zeer prettig in het gehoor. Zelfs bij sterk gecomprimeerde Spotify-streams laat deze hoofdtelefoon subtiele details horen.

©PXimport

Sony WH-1000XM2

Prijs
€ 299,-
Websitewww.sony.nl10Score100

Sony WH-H900N h.ear on 2

Met de h.ear-serie richt Sony zich op luisteraars die een hip design belangrijk vinden. De WH-H900N is namelijk te koop in vijf modieuze kleuren, waarbij de hoofdband, oorschelpen, oorkussens en zelfs het reishoesje volledig in deze kleur zijn gegoten. De behuizing oogt behoorlijk fors, wat het bovengemiddelde gewicht van 290 gram verklaart. Vergeleken met de eerder besproken WH-1000XM2 voelt dit exemplaar wat goedkoop aan. Dat zegt gelukkig nog niks over de geluidskwaliteit. Zoals we van Sony gewend zijn, is de balans tussen het hoog, midden en laag prima verzorgd. Naast de uitstekende audiokwaliteit komen er nog meer functies met de WH-1000XM2 overeen. Zo gebruik je het aanraakpaneel op de rechteroorschelp om het luisterapparaat te bedienen en stel je met een mobiele app diverse geluidsinstellingen in. Verder houdt de accu het zo’n 28 uur vol wanneer actieve ruisonderdrukking staat ingeschakeld. Een minpunt is dat Sony een nogal slap reishoesje meelevert zonder apart vak voor alle accessoires. Hoewel deze hoofdtelefoon een jaar geleden voor driehonderd euro in de schappen lag, is het product inmiddels ruim honderd euro goedkoper. Hierdoor is het luisterapparaat zeer interessant voor muziekfanaten die tegen een scherpe prijs een uitstekende geluidskwaliteit wensen, al zal het trendy design niet iedereen aanspreken.

©CIDimport

Sony WH-H900N h.ear on 2

Prijs
€ 199,-
Websitewww.sony.nl9Score90

Marshall MID A.N.C.

Marshall werd bekend als fabrikant van gitaarversterkers, maar tegenwoordig maakt het Engelse merk ook diverse hoofdtelefoons. De MID A.N.C. is een nieuw model met actieve ruisonderdrukking. Voor wie weleens een Marshall-hoofdtelefoon in handen heeft gehad, kent het design weinig verrassingen. Traditiegetrouw hebben de hoofdband en oorschelpen een zwart geribbelde afwerking, zodat het net lijkt of de behuizing bestaat uit leer. Het logo staat in gouden letters op iedere oorschelp, waardoor de behuizing een chique uitstraling heeft. De fabrikant levert ook een bijpassend opberghoesje mee. De oorkussens zijn wat compacter dan we van de overige hoofdtelefoons gewend zijn. Het betreft dan ook een on-ear-exemplaar met schelpen die dus bovenop je oren zitten. De oorkussens voelen prettig aan, maar helaas is de klemdruk best pittig. De kans op irritaties neemt hierdoor flink toe, zeker wanneer je een bril draagt. De hoofdtelefoon heeft een originele bediening die bestaat uit een goudkleurig joystickje op de linkeroorschelp. Na even oefenen wijzig je gemakkelijk het volume, skip je nummers en neem je inkomende oproepen aan. Actieve ruisonderdrukking (de)activeer je eenvoudig met een schakelaar. Omdat een on-ear-hoofdtelefoon het oor niet volledig afsluit, zijn omgevingsgeluiden beter te horen. De actieve ruisonderdrukking vangt weliswaar bijgeluiden op, maar de techniek is minder effectief vergeleken bij over-ear-hoofdtelefoons. De MID A.N.C. focust zich vooral op het hoog en laag, waardoor het middengebied wat achter blijft.

©PXimport

Marshall MID A.N.C.

Prijs
€ 269,-
Websitewww.marshallheadphones.com5Score50

Teufel Real Blue NC

Teufel heeft diverse hoofdtelefoons in zijn gamma, al verkoopt het Duitse merk momenteel slechts één exemplaar met actieve ruisonderdrukking. De Real Blue NC heeft op de linkeroorschelp een knopje waarmee je de functie in- of uitschakelt. Op de rechteroorschelp zien we een aan/uit-schakelaar, bluetoothknop en aanraakpaneel om muziek te reguleren. Het product is alleen in een zwarte uitvoering verkrijgbaar, dus de vormgeving oogt vrij sober. Verbinden via bluetooth gaat soepel, waarna de luistersessie kan beginnen. De hoofdtelefoon heeft een warme sound en ligt daardoor prettig in het gehoor. Wat betreft de dynamiek mag er wel een schepje bovenop, want de betere bluetooth-hoofdtelefoons in deze test klinken iets levendiger. Het basniveau is wel voldoende op peil. Verder vinden we de actieve ruisonderdrukking bij dit model niet zo effectief, want we horen nog best veel herrie op de achtergrond. Bovendien laat deze functie tijdens stille passages een merkwaardig ratelend geluid horen. Wellicht is het een defect, maar dat weten we niet helemaal zeker. De accu houdt het maximaal dertig uur uit wanneer je zowel bluetooth als actieve ruisonderdrukking hebt ingeschakeld. Teufel levert een stevig opberghoesje mee met daarin een apart etuitje voor alle accessoires.

©CIDimport

Teufel Real Blue NC

Prijs
€ 230,-
Websitewww.teufelaudio.nl5Score50

Conclusie

Zowel Sennheiser, Sony als Focal ontwikkelen bluetooth-hoofdtelefoons met een sublieme geluidskwaliteit. Het komt in deze test dan ook aan op kleine details, waarbij de Sennheiser PXC 550 Wireless en Sony WH-1000XM2 ons het beste bevallen. De PXC 550 klinkt fantastisch en is met een gewicht van 227 gram bovendien ook nog eens vederlicht. Bovendien levert Sennheiser dit product zeer compleet af, met onder meer een stevig opbergdoosje en een vliegtuig- en 6,3mm-adapter. De Sony WH-1000XM2 krijgt eveneens de maximale score, want naast een uitstekend geluid biedt dit product ook nog eens een zeer lange accuduur. Als redactietip bevelen we de Sony WH-H900N h.ear on 2 aan. Hoewel de Japanse fabrikant koos voor een ietwat goedkoop ogende vormgeving, klinkt deze hoofdtelefoon gewoon prima. Bovendien is dit product momenteel gunstig geprijsd.

©CIDimport

Toen je je laptop kocht, keek je waarschijnlijk vooral naar de processor, de grafische chip en hoeveel GB werkgeheugen erin zit. Of dat werkgeheugen DDR4 of DDR5 is, is voor de meeste mensen geen doorslaggevende factor. Toch is het wel handig om te weten wat de verschillen zijn tussen DDR4, dat je vooral in oudere laptops tegenkomt, en DDR5, dat bij nieuwe modellen meestal de standaard is. DDR5 kan per seconde meer data verwerken dan DDR4. Wat dat verschil betekent en wanneer extra gigabytes meer opleveren dan de stap naar DDR5, lees je in dit artikel.

De techniek achter DDR4 en DDR5

Het grootste verschil tussen DDR4 en DDR5 zit in de datasnelheid en bandbreedte. Zie het als een digitale weg: DDR4 is een prima route waar het verkeer netjes doorrijdt, DDR5 is een bredere snelweg waar per seconde meer data overheen kan. Daardoor hoeft de processor bij zware taken waarbij veel data heen en weer gaat (denk bijvoorbeeld aan videobewerking) minder vaak te wachten op nieuwe informatie. Let wel: die extra 'rijstroken' leveren pas winst op als je processor, grafische chip en software er ook echt gebruik van maken. Bij lichte taken, zoals browsen en tekstverwerken, is werkgeheugenbandbreedte zelden de bottleneck. Gaat dat langzaam, dan heeft dat eerder te maken met de processor, opslag, of de browser.

DDR5 kan ook helpen met het energieverbruik, omdat het op een lagere spanning werkt: 1,1 volt in plaats van 1,2 volt bij DDR4. In een laptop kan dat iets schelen, al hangt het effect af van wat je doet en hoe de rest van het systeem is opgebouwd. Daarnaast zit bij DDR5 een deel van de stroomregeling op de geheugenmodule zelf. Dat kan de stroomvoorziening stabieler maken, maar het maakt de module ook wat complexer om te produceren.

Wat biedt DDR5 in de praktijk?

DDR5 komt vooral tot zijn recht bij taken die veel werkgeheugenbandbreedte vragen, zoals 8K videobewerking of complexe simulaties. Daarbij blijft de processor (en soms de GPU) meestal de doorslaggevende factor: die bepaalt of je systeem zo'n klus überhaupt vlot aankan. DDR5 kan helpen om wachttijd te verminderen, maar het maakt een trage CPU niet ineens snel. Een ander voordeel is dat je per module hoge capaciteiten kunt halen. Voor zware desktop-werkstations zijn systemen met 256 GB aan werkgeheugen inmiddels realiteit. Bij laptops ligt die grens doorgaans lager, vaak rond de 128 GB, omdat ze meestal minder geheugenslots hebben. Bovendien is het werkgeheugen bij veel modellen vastgesoldeerd, waardoor je later niet kunt uitbreiden.

©Batorskaya Larisa

DDR5 voor gamers: nodig of niet?

Voor gamers blijft het voordeel van DDR5 vaak beperkt. In veel games gaat het om een klein verschil, en op 1440p of 4K zie je dat meestal nog minder terug omdat je dan eerder tegen de grens van de videokaart aanloopt dan tegen die van het werkgeheugen. Ook hier geldt: de keuze voor CPU en vooral GPU bepaalt je gameprestaties veel sterker dan de stap van DDR4 naar DDR5. Dat verschil tussen DDR4 en DDR5 is onderzocht in een vergelijkingstest van de gezaghebbende site Tom's Hardware. Daarbij ging het bijvoorbeeld om 3% verschil in gameprestaties in Assassin's Creed Valhalla, 2% in Far Cry 6, Tom Clancy's Ghost Recon Breakpoint, Watch Dogs: Legion en Borderlands 3, en 1% in Shadow of the Tomb Raider en Wolfenstein: Youngblood.

©Crystal Dynamics

Is een laptop met DDR4 nog goed genoeg?

Ja, voor de meeste Nederlanders is een laptop met DDR4 nog steeds goed genoeg. Gebruik je hem vooral voor internetten, Netflix kijken, Microsoft Office en af en toe een simpele fotobewerking, dan merk je in de praktijk nauwelijks verschil tussen DDR4 en DDR5. Bij laptops is DDR4 of DDR5 bovendien vaak geen losse keuze: het hangt samen met de generatie processor die in het model zit.

DDR5 kan wel voordeel geven bij zwaardere taken waarbij de computer grote hoeveelheden data tegelijk moet verwerken, maar dat wordt pas echt interessant als je met zware programma's werkt, of als je games zo soepel mogelijk wilt laten lopen - ervan uitgaande dat je CPU en GPU die werklast ook aankunnen. Denk aan situaties waarin je merkt dat je laptop moeite heeft om alles bij te houden, ook al staat de beeldkwaliteit niet eens extreem hoog. In veel situaties blijft het verschil klein. Belangrijker is vaak de hoeveelheid werkgeheugen: 16 GB voelt meestal merkbaar fijner dan 8 GB, ongeacht of het DDR4 of DDR5 is.

DDR4 is niet meer vanzelfsprekend goedkoop

Lange tijd was DDR4 de slimme, goedkope keuze als je vooral op de prijs lette: het verschil met DDR5 was groot. Door de huidige tekorten klopt dat beeld minder. DDR4-geheugen is flink duurder geworden; in sommige gevallen is de prijs zelfs meer dan verdubbeld. DDR5 is ook duurder geworden, maar omdat de productie van DDR4 wordt afgebouwd, kan DDR4 relatief harder in prijs oplopen. Daardoor ligt DDR4 in veel gevallen dichter tegen DDR5 aan dan je zou verwachten. Wie nu een nieuw systeem koopt, is met DDR4 vaak nog steeds het minst kwijt, alleen is 'goedkoop' bij werkgeheugen momenteel een rekbaar begrip.

©ronstik

Upgraden: wat wel en niet kan

DDR4 en DDR5 zijn nooit onderling uitwisselbaar, ook niet in een desktop. De inkeping zit op een andere plek en het platform moet het juiste type werkgeheugen ondersteunen. Je kunt dus geen DDR5 plaatsen in een systeem dat voor DDR4 is gemaakt, en andersom ook niet.

Bij laptops betekent dit meestal dat als je wilt overstappen op DDR5 je een nieuwe laptop zult moeten kopen. Veel laptops hebben namelijk geen uitbreidbaar werkgeheugen meer: de geheugenchips zitten voor ruimte- en kostenbesparing op het moederbord gesoldeerd, en bij sommige ontwerpen zelfs in hetzelfde pakket als de processor. Dan kun je later niets meer bijprikken. Dat is ook precies waarom DDR4 vs DDR5 bij laptops zelden de hoofdvraag is: je kiest een model, en daar hoort dit type geheugen bij.

Bij een desktop heb je vaak meer speelruimte, maar ook daar is het geen kwestie van alleen de geheugenmodules wisselen. Wil je van DDR4 naar DDR5, dan heb je een moederbord nodig dat DDR5 ondersteunt, en vaak ook een processor die bij dat moederbord past. Heb je vooral te weinig werkgeheugen (bijvoorbeeld 8 of 16 GB) en merk je dat je pc daardoor traag wordt, dan is extra DDR4 bijplaatsen meestal de goedkoopste verbetering. Pas als je toch al toe bent aan een grotere upgrade van je pc, wordt de stap naar DDR5 logisch.

Wanneer moet je echt upgraden?

Echt upgraden is pas zinvol als je merkt dat je huidige machine niet meer probleemloos werkt bij zware klussen zoals grote fotobestanden bewerken, video's monteren of veel dingen tegelijk doen. Heb je nu een laptop met 16 GB of 32 GB DDR4 die nog vlot werkt? Blijf die dan vooral gebruiken zolang de prijzen zo hoog liggen. Twijfel je, kijk dan eerst wat de oorzaak van de mindere prestaties is: zit je werkgeheugen tegen zijn limiet, of zijn het vooral je processor of GPU die de klus niet bijbenen?

Zo controleer je of je extra RAM nodig hebt

Voordat je besluit om een flinke investering te doen in een nieuw systeem of extra geheugen, is het slim om te kijken hoe je huidige computer presteert onder druk. Je kunt dit eenvoudig zelf testen op zowel Windows als Mac.

Windows

Open eerst de programma's die je normaal gesproken tegelijk gebruikt, zoals je browser met veel tabbladen, Word en een videocall. Druk daarna op Ctrl + Shift + Esc om Taakbeheer te openen. Ga naar het tabblad Prestaties en klik op Geheugen. Kijk vervolgens naar de grafiek en het percentage dat in gebruik is: blijft dat langere tijd rond de 80 tot 90 procent hangen terwijl je gewoon je dagelijkse werk doet, dan zit je tegen de grens van je werkgeheugen aan. Dat merk je vaak aan kleine haperingen, zoals tabbladen die trager laden of apps die later reageren. Zie je tegelijk dat je pc veel met de schijf bezig is, bijvoorbeeld omdat programma's ineens langzamer worden terwijl je opslaglampje blijft knipperen, dan is de kans groot dat Windows tijdelijk data op de SSD parkeert omdat het werkgeheugen volloopt.

Apple

Open je gebruikelijke programma's en druk daarna op Command + Spatiebalk. Typ Activiteitenweergave en druk op enter. Klik bovenin op het tabblad Geheugen en kijk onderaan naar de grafiek bij Geheugendruk. Is die groen, dan is er niets aan de hand. Wordt de grafiek geel of rood, dan heeft je Mac meer geheugen nodig om alles vlot te blijven draaien. Let ook op Gebruikte swap: als dat oploopt tot meerdere gigabytes, dan is je werkgeheugen in de praktijk te krap.

Energieopslag stond lang gelijk aan een technische puzzel van losse kastjes en kabels. De Hoymiles HiOne rekent daar definitief mee af. Dit systeem integreert krachtige prestaties in één strakke, modulaire zuil die gezien mag worden. Ben jij klaar voor de volgende stap in energieonafhankelijkheid? Wij doken in de specificaties van deze stille krachtpatser.

Partnerbijdrage - in samenwerking met Hoymiles

Geen kabelbrij, maar strak design

Wie zijn garage of technische ruimte netjes wil houden, zit niet te wachten op een wirwar van kastjes en leidingen. De HiOne lost dit op met een slim modulair ontwerp. De installateur stapelt de batterij- en omvormermodules simpelweg op elkaar.

Het unieke hieraan is dat alle verbindingen intern lopen. Aan de buitenkant zie je dus geen kabels, wat zorgt voor een rustig en 'afgewerkt' beeld. De behuizing voelt niet aan als goedkoop plastic, maar als een solide apparaat dat tegen een stootje kan. Dankzij de IP66-certificering (water- en stofdicht) is het systeem zelfs robuust genoeg om buiten onder een overkapping geplaatst te worden, mocht je binnen ruimte willen besparen.

Klaar voor de moderne grootverbruiker

Dit systeem is specifiek ontworpen om de energiehonger van het moderne, duurzame gezin te stillen. Heb je een warmtepomp, een elektrische auto of een druk huishouden? Dan is de HiOne in zijn element.

De huidige line-up van de HiOne is geoptimaliseerd voor woningen met een 3-fase aansluiting (ondersteuning tot 33,3 A per fase), maar ook 1-fase varianten staan op de planning. Dit maakt het systeem enorm veelzijdig. Waar lichtere systemen vaak moeite hebben om meerdere zware apparaten tegelijk van stroom te voorzien, levert de HiOne onverstoorbaar door. De echte meerwaarde zit in de onafhankelijkheid. Dankzij de 'whole-home backup'-functie kan het systeem bij stroomuitval het hele huis draaiende houden. Dus niet alleen de wifi en de koelkast, maar ook het koken en verwarmen gaan gewoon door.

©Hoymiles / Jeroen Keep

Het brein: AI en dynamische tarieven

Een batterij is tegenwoordig meer dan een opslagvat; het is een slimme handelscomputer. De HiOne wordt aangestuurd door de S-Miles Cloud, een platform dat verder kijkt dan alleen 'vol' of 'leeg'. Met de ingebouwde 'Time-of-Use' modus kan het systeem slim inspelen op energietarieven.

Heb je een dynamisch energiecontract? Dan kan de software automatisch laden als de stroom goedkoop (of zelfs gratis) is en terugleveren of ontladen als de prijzen pieken. Zo verdien je de investering niet alleen terug door eigen gebruik, maar ook door slim te handelen op de energiemarkt. Bovendien leert het systeem jouw verbruikspatronen kennen, zodat er altijd voldoende buffer is voor jouw specifieke situatie.

Geen DIY, maar professionele zekerheid

Het is belangrijk om te benadrukken dat de HiOne geen doe-het-zelfproject is, zoals een eenvoudige balkon-set. Dit is hoogwaardige infrastructuur die naadloos geïntegreerd wordt in je meterkast en woning. Je koopt dit systeem dan ook via een gecertificeerde installateur.

Voor de consument is dat een groot voordeel: je hoeft je niet druk te maken over de techniek. De vakman zorgt dat de zuil op de juiste plek komt te staan, regelt de koppeling met je zonnepanelen en zorgt dat alles veilig draait. Jij bedient het systeem vervolgens simpelweg via de app.

Om deze krachtpatser veilig te houden, is een 5-laags veiligheidssysteem ingebouwd. Dit varieert van speciale drukkleppen en aerogel-isolatie tussen de cellen tot een actieve brandonderdrukkingsmodule die in noodsituaties binnen enkele seconden reageert. Daarnaast wordt de temperatuur op negen punten per cel continu gemonitord.

©Hoymiles / Jeroen Keep

Toekomstmuziek: je auto als batterij

Misschien wel het meest interessante aspect voor EV-rijders is de voorbereiding op V2X (Vehicle-to-Everything). Hoymiles heeft aangekondigd dat er een specifieke V2X-module aankomt voor de HiOne. Hiermee wordt het in de toekomst mogelijk om de enorme accu van je elektrische auto te koppelen aan je thuisbatterij. Je auto fungeert dan als een soort super-accu voor je huis, terwijl de HiOne de regie voert. Daarmee is dit systeem niet alleen een oplossing voor nu, maar ook een voorbereiding op de volgende stap in de energietransitie.

Conclusie

De Hoymiles HiOne is een premium keuze voor huiseigenaren die verder kijken. Het systeem combineert een strak design met de brute kracht die nodig is voor een huis vol warmtepompen en EV's. Door te kiezen voor een professioneel geïnstalleerd systeem met 5-voudige beveiliging en slimme AI-software, haal je niet alleen een batterij in huis, maar een complete energiemanager die klaar is voor de toekomst.