WhatsApp was ooit een handige nieuwe, gratis manier om SMS’jes te versturen, maar al gauw groeide het uit tot veel meer. Je verstuurt er foto’s, video’s en zelfs je locatie mee. Je kunt je emoties er echter ook op een andere manier in kwijt, namelijk in de vorm van gifjes, stickers en emoji. We zetten in dit artikel uiteen wat de verschillen zijn tussen deze drie mogelijkheden binnen WhatsApp.

Om de Emoji, stickers en gifjes op WhatsApp te bereiken, ga je naast het veld in WhatsApp waarin je je reactie tikt, links naar de smiley. Zodra je daarop tikt zie je een heel arsenaal aan emoji. Wil je liever gifjes of stickers zien, dan kun je die selecteren door onderin op de gif of het icoontje van de sticker te tikken. Je kunt ook zoeken in emoji, gifjes en stickers, namelijk door op het loepje te tikken dat er links naast staat. Afhankelijk van de taal waarin je telefoon geprogrammeerd staat, zoek je in die taal. Dat zal in de meeste gevallen Nederlands zijn.

Emoji

We starten met een uitleg over emoji, omdat deze het meest recht-toe-rechtaan zijn van alle drie de opties. Er is qua emoji één collectie om uit te kiezen, die bij alle platformen hetzelfde is (al is het wel afhankelijk van updates of jouw specifieke toestel wel voorzien wordt van de nieuwste emoji). Emoji zijn kleine icoontjes waarmee je jezelf kunt uiten. Dat kan in de vorm van smilies, maar ook andere figuurtjes zoals mensen, dieren, objecten (van politieauto’s tot gehoorapparaten) en vormen (hartjes bijvoorbeeld).

De emoji is een vaststaande verzameling kleine, stilstaande icoontjes en deze kun je niet zelf uitbreiden, al is het wel mogelijk om bijvoorbeeld huidskleur te kiezen. Emoji worden jaarlijks uitgebreid door het Unicode Consortium en door alle grote IT-bedrijven zoals Apple en Google vertaalt naar hun besturingssystemen. Dat komt ook tot uiting in WhatsApp, waarin iemand met een Apple-telefoon die al een nieuwe emoji-update heeft gehad, dus kan ‘praten’ in icoontjes die op een Android-toestel nog onbekend zijn en dus als vierkantjes worden getoond. Dat geldt echter vaak maar een korte tijd in het jaar waarin het Unicode Consortium al de nieuwe emoji bekend heeft gemaakt en de ene partij nu eenmaal sneller is dan de andere met het implementeren ervan.

Een voorbeeld van het gebruiken van emoji wanneer iemand zegt dat het salaris vandaag weer binnenkomt, dat is bijvoorbeeld de emoji met de geldzak, de portemonnee of de smiley met de dollarteken-ogen en de uitgestoken groene tong. Je vindt passende emoji in allerlei vormen door in de emoji te zoeken naar ‘geld’.

©PXimport

Stickers

Je hebt meer keuzes als je op zoek gaat naar stickers. Dit zijn aanzienlijk grotere emoji en die worden dan ook anders weergegeven. Een sticker is een plaatje, wat betekent dat deze niet standaard ‘ingebakken’ zijn in de software. Dat betekent dat de WhatsApp van de ene persoon eerst het plaatje moet downloaden om het te kunnen weergeven. Er zitten in WhatsApp vaak standaard stickers met koffiemokken en -kopjes. Het is de bedoeling dat je daar zelf nieuwe stickersets aan toevoegt. Hier tippen we vast tien grappige WhatsApp-stickersets die bovendien geen extra geld kosten.

Stickers zijn -net als emoji- stilstaande afbeeldingen. Je kunt ze gebruiken als je bijvoorbeeld een meme (bekende internetgrap) wil gebruiken, zonder dat dit de ander teveel data kost. Een sticker is juist omdat hij stilstaat vaak geen grote aanslag op de data van de ander. Stel dus dat die persoon die zei dat het geldschip weer kwam binnenvaren, wel een sticker als antwoord verdient, dan zoek je bijvoorbeeld naar een stickerset die precies die ene sticker bevat met daarop Picard uit Star Trek die zijn arm uitstrekt op zo’n manier van: geef mij het geld. Dit is een bekend meme, dus er zullen op het internet meerdere stickersets zijn waar deze afbeelding in voorkomt. Vaak komen stickers wel beter tot hun recht wanneer je er nog iets bijschrijft.

©PXimport

Gifjes

Emoji zijn wat gelimiteerd, maar zijn wel grappige kleine hulpmiddelen om een zin een positieve draai te geven. Gifjes zijn bewegende plaatjes die je in een gesprek kunt gebruiken, zonder dat daar per se context bij gegeven wordt. Als iemand bijvoorbeeld zegt dat hij of zij blij is dat het weer salarisdag is, dan kun je in een gifje een grappig mini-filmpje laten zien hoe Dagobert Duck in zijn geldpakhuis van de duikplank springt. Je hoeft hiervoor in een WhatsApp-gesprek alleen maar op de smiley te tikken die links naast ‘typ een bericht’ staat, en vervolgens kies je ‘gif’ en zoek je ‘Dagobert Duck’ en voor je het weet heb je de gierigaard in allerlei verschillende settings (maar waarschijnlijk altijd met goudstukken) gevonden.

Gifjes in WhatsApp kun je zelf toevoegen door een plaatje te importeren zoals je ook zou doen met een zelfgemaakte foto, maar verder werkt WhatsApp met Giphy. Als je dus op ‘Gif’ tikt onderin WhatsApp, dan kun je in de database van Giphy zoeken naar een passend, bewegend plaatje. Gifjes kosten wel iets meer data voor de persoon die ze ontvangt, omdat ze immers uit meerdere achter elkaar geplakte plaatjes bestaan, maar dat is in veel gevallen te verwaarlozen.

Uiteindelijk zijn er dus veel manieren om een opmerkingen een andere draai te geven of simpelweg een bijdehante comeback te maken. Soms moet daar wat context bij, maar soms is het het leukste als je juist het plaatje al zoveel laat spreken dat het niet nodig is.

©PXimport

Windows is een veelzijdig besturingssysteem, maar compact en gestroomlijnd kun je het niet noemen. Bovendien lijkt elke nieuwe versie er weer extra functies en onderdelen bij te krijgen. Kan het niet wat compacter? Met de juiste hulpmiddelen draai je hier je hand niet voor om: alles voor een lichtgewicht Windows 11.

Aan de slag met Tiny 11

Tiny11 bestaat uit een set hulpmiddelen waarmee je Windows 11 op dieet zet en zorgt voor een lichtgewicht versie van het besturingssysteem. Het werkt grotendeels met scripts die specifieke onderdelen uit de software verwijderen. Resultaat is een compacte versie van Windows die je op de computer kunt installeren. Tiny11 is beschikbaar in twee varianten. De eerste – Tiny11 Maker – is de standaardversie die Windows flink afslankt, maar waarbij je de mogelijkheid houdt om gangbare functies alsnog toe te voegen. Denk aan talen, updates en Windows-onderdelen die je wél graag gebruikt. De tweede variant – Tiny11 Core Maker – pakt het rigoureuzer aan: deze versie stript Windows tot een minimum. Je kunt de eerdergenoemde functies niet meer toevoegen. Volgens de makers leent zo'n ultraslanke Windows-versie zich voor testdoeleinden en is de versie bijvoorbeeld ideaal om in een virtuele machine te gebruiken. Voor dagelijks gebruik is zo'n Windows-versie niet bruikbaar.

Het voorwerk

Om te beginnen, zorg je voor de meest recente versie van Windows 11. Op het moment van schrijven is dat Windows 11 25H2. Je haalt deze versie binnen via https://www.microsoft.com/nl-nl/software-download/windows11. Kies voor het iso-bestand. Die vind je onder Download Windows 11-schijfkopiebestand (ISO) voor x64-apparaten. In het menu selecteer je Windows 11 (multi-versie ISO-bestand voor x64-apparaten) en klik je op Download nu. Wanneer hierom wordt gevraagd, kies je de gewenste taal. Sla het iso-bestand op in een aparte map, die je bijvoorbeeld Windows 11 Compact noemt. Vervolgens haal je de nieuwste versie van Tiny11 op via de eerdergenoemde website. Je vindt het installatiebestand boven aan de pagina. Klik op de knop Code en kies Download ZIP. Pak het zip-bestand uit en plaats het bestand Tiny11maker.ps1 op een eenvoudige locatie, bijvoorbeeld in de root op de C:\-schijf. Je beschikt nu over alles om van start te gaan.

Koppelen

Keer terug naar de map waarin je het iso-bestand hebt opgeslagen. Klik met de rechtermuisknop op het bestand en kies voor Koppelen. Hiermee koppel je de Windows-installatiebestanden aan een virtuele schijf, zodat Tiny11 ermee kan werken. Links in het venster van Verkenner verschijnt de schijf, bijvoorbeeld F:. Als je erop klikt, toont de Verkenner de Windows-installatiebestanden. Onthoud welke schijfletter wordt gebruikt: dit heb je later nodig.

Tiny11 bestaat uit een script dat je aanroept via PowerShell. PowerShell is het scripting-onderdeel van Windows. Open het Startmenu en typ PowerShell. Klik met de rechtermuisknop op Windows PowerShell en kies Als administrator uitvoeren. Een nieuw venster opent. Typ op de opdrachtregel: Set-ExecutionPolicy Bypass -Scope Process. Druk op Enter. Vervolgens typ je de opdracht om Tiny11 Maker te starten: C:\LOCATIE\tiny11maker.ps1 -ISO <LETTER> -SCRATCH <LETTER>. Neem de opdracht letterlijk over, maar vervang LOCATIE door de locatie waar je het Tiny11-script hebt bewaard. Vervang achter -ISO de <LETTER> door de schijfletter van het iso-bestand van Windows, bijvoorbeeld F. Vervang achter -SCRATCH de <LETTER> door de schijfletter waarmee Tiny11 met de bestanden mag werken en opslaan, bijvoorbeeld C. De opdracht kan er dus zo uitzien: C:\tiny11maker.ps1 -ISO F -SCRATCH C.

Welke versie

Het iso-bestand van Windows bevat de bestanden voor verschillende Windows-edities, zoals Windows 11 Home en Windows 11 Pro. Tiny11 vraagt welke Windows-versie je wilt afslanken. Elke editie heeft een eigen nummer: typ het nummer van de gewenste editie en druk op Enter. Het grootste deel van het werk zit erop. Kies wel een Windows-versie waarvoor je over een geldige licentie beschikt.

Installeren maar

Tiny11 heeft een nieuwe iso met Windows-installatiebestanden gemaakt. Het bestand heet Tiny11.iso. Met behulp van deze iso en een usb-stick kun je vervolgens een schone installatie van het afgeslankte Windows uitvoeren. Je kunt een opstartbare usb-stick op verschillende manieren maken, waaronder met Rufus. Ga naar https://rufus.ie/nl/ en haal de nieuwste versie binnen. Start de app en wijs bij Apparaat de usb-stick aan. Je hebt een stick met een minimale capaciteit van 8 GB nodig. Bij Opstartselectie kies je Schijf of ISO-image en klik je op Selecteren. Wijs het zojuist gemaakte iso-bestand van Tiny11 aan. Klik tot slot op Starten. Om de afgeslankte versie van Windows op een computer te installeren, start je deze op met de usb-stick. Doorloop de stappen van de installatiewizard, zoals je ook zou doen bij een gangbare installatie. Het resultaat: een afgeslankte Windows-versie.

Weer opbouwen

Prettig aan de compacte versie van Windows is de mogelijkheid om naderhand de onderdelen toe te voegen die je wel degelijk gebruikt. Heb je gekozen voor Tiny11 Maker (en niet voor Tiny11 Core), dan is dit mogelijk. Open het Startmenu, typ Onderdelen en kies Windows-onderdelen in- of uitschakelen. Plaats vinkjes naast de componenten die je wilt gebruiken. Daarnaast vind je een deel van de standaard-apps via de Microsoft Store: open het Startmenu, typ Store en kies Microsoft Store. Kies Apps en ga op zoek naar de apps die je alsnog wilt gebruiken, bijvoorbeeld Outlook.

Tiny11 Core

Heb je de smaak te pakken en wil je een nog compactere Windows-versie? Dan kun je Tiny11 Core overwegen. Deze vind je op dezelfde pagina als het andere Tiny11-script. De resulterende Windows-versie ontbeert alle onderdelen die ook door Tiny11 Maker worden verwijderd, maar haalt ook weg: Windows Component Store, Windows Defender, Windows Update en WinRE. Vooral Windows Update is een onderdeel dat je niet graag kwijt wilt, tenzij je de Windows-versie tijdelijk wilt gebruiken om bijvoorbeeld iets te proberen, en daarbij Windows in een virtuele machine installeert. Met Tiny11 Core een Windows-installatie maken voor dagelijks gebruik, is niet aan te raden. 

Bestaande Windows afslanken

Heb je al een bestaande Windows-versie draaien en geen behoefte om een nieuwe installatie van een afgeslankte versie uit te voeren? Met een ander programma – CrapFixer – kun je een bestaande Windows-computer uitkleden en hoef je geen schone installatie uit te voeren. Je mag het programma gratis gebruiken. De nieuwste versie vind je op https://github.com/builtbybel/CrapFixer/releases. Pak het zip-bestand uit en dubbelklik op CrapFixer.exe om het programma te starten. Je hoeft het niet te installeren.

CrapFixer is opgebouwd uit drie hoofdonderdelen: Fixer, Restore en Tools. Kies Fixer. Dit onderdeel bestaat uit twee tabbladen: Windows en Applications. Op de tab Windows vind je aan de linkerzijde de collectie met 'opties' die je via CrapFixer kunt uitschakelen als je er geen behoefte aan hebt. De opties zijn onderverdeeld in verschillende categorieën, zoals Gaming, Privacy en System. Klik eerst op Analyze. CrapFixer scant het systeem en geeft aan wat het aan overbodige troep (zoals bloatware) aantreft. In het venster rechts lees je de aanbevelingen. CrapFixer geeft aan of het onderdeel momenteel wordt uitgevoerd, wat de geadviseerde instelling is en of die al is toegepast. Roodgemarkeerde items vragen extra aandacht, bijvoorbeeld als het gaat om de eerdergenoemde bloatware.

Selecteren maar

Nu komt het leuke werk: bepalen van welke onderdelen je afscheid neemt. Gebruik de lijst aan de linkerkant van het venster om de onderdelen te selecteren. Ben je het eens met de standaardselectie van CrapFixer voor een volledig onderdeel, dan vink je de hoofdcategorie aan. Om bijvoorbeeld alle advertenties uit te zetten, plaats je een vinkje bij Ads. Wil je niet alle wijzigingen toepassen, dan vink je ze individueel aan. Weet je niet zeker wat een onderdeel inhoudt? Klik erop met de rechtermuisknop en kies Help (of druk op de F1-toets): een compacte toelichting verschijnt. Ben je tevreden over de selectie? Uitvoeren maar. Klik op de knop Run Fixer, die je rechtsonder in het venster vindt. 

Neem apps mee

Werp ook een blik op de tab Applications, eveneens beschikbaar via het onderdeel Fixer. Hier lees je voornamelijk welke apps je kunt uitschakelen. Denk aan apps zoals Bing Nieuws en Weer, Copilot en andere ingebakken programma's zoals Telefoonkoppeling. Wil je deze allemaal verwijderen? Klik op Select all (linksonder in het venster). In plaats daarvan kun je ze ook selectief aanvinken.

Kom je later terug op een bepaalde selectie, dan kun je de situatie ook terugdraaien en de instellingen herstellen. Klik links op Restore. In het rechtervenster lees je wat er is teruggedraaid.

Handmatig te werk

Ondanks alle welkome hulp van buitenaf, kun je zelf ook een aantal stappen nemen om Windows meer lichtgewicht te maken. Voorkom allereerst dat er onnodige programma's tijdens de systeemstart worden geladen. Open de Windows-instellingen (Windows-toets+I) en kies Apps / Opstarten. Een overzicht van opstart-apps verschijnt. Zet de schuif op Uit bij de apps die je niet wilt laden. Verwijder ook de apps die nog aanwezig zijn, maar je niet meer gebruikt. Kies Apps / Geïnstalleerde apps. Zoek de app die je wilt verwijderen, klik op Meer opties (herkenbaar aan de drie puntjes) en kies Verwijderen.

Je kunt ook zelf een groot deel van de Windows-onderdelen in- en uitschakelen vanuit de standaardgebruikersomgeving. Open het Startmenu en typ Onderdelen. Klik op Windows-onderdelen in- of uitschakelen. Wil je een volledige categorie uitschakelen, verwijder dan het vinkje bij de hoofdcategorie. Wil je losse onderdelen uitschakelen, dan klap je de hoofdcategorie open en verwijder je de vinkjes bij de ongewenste onderdelen. Plaats de muis op een onderdeel om een compacte beschrijving van het onderdeel te zien. Bij twijfel: schakel het onderdeel niet uit.

Groepsbeleid

Ben je een gevorderde gebruiker en beschik je over Windows 11 Pro? Dan kun je ook het onderdeel Groepsbeleid slim gebruiken om Windows compact te maken. Open het venster Uitvoeren (Windows-toets+R) en typ Gpedit.msc. Vooral onder Computerconfiguratie / Beheersjablonen / Alle instellingen kun je flink wat opties aanpassen. Een interessante instelling is Standaardpakketten Microsoft Store uit het systeem verwijderen. Kies Ingeschakeld en zet aan de linkerzijde van het venster vinkjes bij de apps die je niet wilt gebruiken. Neem ook de rest van de categorie Windows-onderdelen door en zoek naar de standaardprogramma's (bijvoorbeeld Windows Agenda). Vaak kun je die individueel uitschakelen (bijvoorbeeld via Windows Agenda uitschakelen).

Voor Pro's: het ingebouwde groepsbeleid gebruiken.

💻 Nieuwe laptop nodig? Kijk en vergelijk op Kieskeurig.nl

Cody en Jacco lopen door de Partner Direct heen en stellen de vraag: is de Switch 2 nu multiplatform-waardig? Ook zit Jacco drie dagen in Zwitserland voor een gamingmuis en is één persoon jarig.

Kom bij onze Discord. Via ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠deze link kan je met ons en andere luisteraars kletsen over games, deals, nieuws en meer.

Wil je zelf ook een vraag insturen of heb je iets leuks om te melden? Dat kan! Stuur een mailtje naar bonuslevelcast@gmail.com (of bonuslevelkast@gmail.com of bonuslevelqast@gmail.com) en wellicht hoor je jezelf terug in de volgende aflevering!