Er zijn inmiddels een flink aantal fabrikanten dat aan de slag is gegaan met virtual reality in headsets, waardoor je misschien door de bomen het bos niet meer ziet. Welke VR-headsets zijn er op dit moment allemaal te koop of in ontwikkeling, en welke wordt de beste? PCM zet het voor je onder elkaar!

Oculus: Rift

De headset waar het allemaal mee begon. De Oculus Rift begon als Kickstarter-project om de oude virtual reality-idealen uit de jaren 80 en 90 opnieuw te laten opleven. Door de software open te gooien voor ontwikkelaars zijn er meer dan genoeg apps die verkrijgbaar zijn voor het apparaat. Bovendien is de Oculus nog steeds de bekendste VR-headset, zodat zelfs nietsvermoedende DWDD-kijkers

. Het bedrijf Oculus werd vorig jaar voor ruim 2 miljard overgenomen door Facebook.

+ Plus: Omdat de software vrij aan te passen is, kunnen veel ontwikkelaars er apps voor bouwen. Bovendien is de Rift erg populair, waardoor er ook meer apps voor worden gemaakt.
- Min: Is nog steeds niet verkrijgbaar voor consumenten.

©PXimport

Samsung: Gear VR

De Gear VR is de headset van Samsung, en één van de weinige headsets die nu al voor iedereen te koop is. Samsung heeft voor de productie van de Gear hulp gehad van Oculus, wat ervoor zorgt dat dit een mooi apparaat is dat verdomd goed werkt.

De Gear is uniek in het opzicht dat je je smartphone als scherm gebruikt. Helaas werkt dat voorlopig alleen met smartphones uit de Samsung's Galaxy-lijn.

+ Plus: Je gebruikt je smartphone als input en als scherm, waardoor je alleen maar een app hoeft op te starten.
- Min: Werkt alleen met een beperkt aantal smartphones.

Sony: Project Morpheus

Sony's mysterieuze 'Project Morpheus' is al sinds 2010 officieus in ontwikkeling, en tot deze week wilde het bedrijf er vrijwel niets over kwijt. Inmiddels weten we wat we ook vermoedden: Dat Morpheus vooral bedoeld is om met je PlayStation te gebruiken. Het apparaat komt pas begin volgend jaar op de markt, maar hopelijk weten we er vóór die tijd wat meer van.

+ Plus: Werkt met 120 fps-framerate, wat voor gamen heel tof is.
- Min: We weten er nog niks van.

©PXimport

Microsoft: HoloLens

De HoloLens was Microsofts grootste verrassing tijdens de aankondiging van Windows 10. De Hololens is veel meer dan alleen een virtual reality-bril, want het apparaat werkt ook als augmented reality. Dat betekent dat je digitale beelden óver de 'echte wereld' heen kunt plaatsen. Dat ziet er héél erg futuristisch uit, maar we zijn benieuwd hoe het in de praktijk werkt.

+ Plus: Prachtig, futuristisch, met ongekende mogelijkheden.
- Min: Een prijs is nog niet bekend, maar het apparaat zal erg prijzig worden en niet voor iedereen geschikt zijn.

©PXimport

Google: Cardboard

De vreemde eend in de bijt is de Cardboard, wat op zichzelf niet echt een headset is. Cardboard is een project van Google, dat eigenlijk niets meer is dan een stuk gevouwen karton. Daar kun je een smartphone in steken, en het geheel voor je ogen houden. Op die manier maak je van de geïmproviseerde kijkdoos een complete virtual realitybril. Dat kost je slechts een tientjem en je kunt het apparaat makkelijk met je smartphone gebruiken.

+ Plus: Spotgoedkope doe-het-zelf-headset die bovendien makkelijk werkt met alleen je smartphone.
- Min: Het is maar van karton, en het apparaat is niet zo accuraat als een 'echte' headset. Bovendien heb je je handen niet vrij omdat je het apparaat altijd vast moet houden.

©CIDimport

HTC & Valve: Vive

De Vive is eigenlijk van Valve, de maker van game-dienst Steam. Het apparaat lijkt erg op de Oculus Rift, maar heeft daarnaast een aantal sensoren aan de voorkant zodat ook je hoofdbewegingen zelf worden geregistreerd.

+ Plus: De Vive werkt met controllers die meegeleverd worden, en biedt door zijn 90 fps-framerate en sensoren een 3d-ervaring.
- Min: Je moet wel verbonden zijn (via kabels) met een nogal krachtige laptop of pc. Dat beperkt je bewegingen flink.

Philips Hue SpatialAware is een nieuwe functie die lichtscènes afstemt op de indeling van je kamer. In plaats van kleuren 'los' over je lampen te verdelen, gebruikt Hue een ruimtelijke kaart waarbij rekening wordt gehouden met de onderlinge verhouding van je lampen. Het resultaat? De scènes voelen een stuk natuurlijker aan. Hoe zit dat precies, en hoe stel je het in?

Veel Hue-scènes bestaan vooral uit een palet: kleur + helderheid. De app houdt daarbij tot nu toe beperkt rekening met waar je lampen staan en op welke hoogte ze hangen. Het gevolg is dat een staande lamp in de hoek soms dezelfde kleur of felheid krijgt als spots boven de eettafel, terwijl je bij een scène als "zonsondergang" juist een logisch verloop verwacht dat door de ruimte loopt. In de praktijk voelt zo'n scène dan meer als losse lampen die toevallig hetzelfde thema draaien, in plaats van één lichtbeeld dat klopt vanuit een richting of 'bron'.

Je kunt het vergelijken met surround sound. Als je kanalen zonder plattegrond willekeurig aan speakers koppelt, hoor je wel geluid, maar de richting klopt niet. SpatialAware doet voor licht hetzelfde als een goede speakeropstelling voor audio: de plek in de ruimte wordt het uitgangspunt.

Wat SpatialAware anders doet

SpatialAware draait de aansturing om. Je scant je kamer met de camera van je telefoon of tablet, waarbij de Hue-app augmented reality gebruikt om vast te leggen waar je lampen zich bevinden: links of rechts, hoog of laag, plafond of vloer. Op basis daarvan slaat de Hue-app een ruimtelijk model van de kamer op, dat automatisch wordt bijgewerkt als je later lampen toevoegt. Kies je daarna een ondersteunde scène, dan verdeelt Hue kleur en helderheid bewust op basis van die posities. Daardoor krijgen plafondlampen en lampen op ooghoogte niet meer zomaar dezelfde tinten, maar spelen ze een eigen rol in het totale lichtbeeld.

Wanneer zie je het meeste effect

Heb je maar een paar Hue-lampen in je kamer, dan is het effect heel beperkt. Maar heb je in je kamer meerdere lampen op verschillende posities en hoogtes staan en/of hangen, dan is SpatialAware wel een mooie toepassing. Denk aan een woonkamer met plafondspots, een staande lamp naast de bank, een ledstrip achter het tv-meubel en sfeerverlichting in een kast. Dan valt er echt iets 'ruimtelijks' te verdelen en zie je sneller dat de scène als één geheel aanvoelt.

Bij scènes die op de natuur geïnspireerd zijn, zie je het verschil vaak als eerste, omdat dit soort scènes draait om een geleidelijke overgang. Denk aan het idee van een horizon: aan de ene kant warm en dieper van kleur, alsof de zon net ondergaat, en richting plafond juist lichter en koeler, zoals een heldere lucht. Zonder ruimtelijke logica kan zo'n verdeling op willekeur lijken, waardoor de sfeer niet helemaal klopt. Met SpatialAware kan Hue dat verloop koppelen aan de posities van je lampen, zodat de kleuren zich logischer verdelen en de scène als één geheel voelt.

©Philips Hue

Zo stel je Hue SpatialAware in

Open in de Hue-app de kamer waarin je SpatialAware wilt gebruiken en start de scan. De app begeleidt je terwijl je de ruimte filmt, zodat de posities van je lampen worden vastgelegd. Daarna sla je het ruimtelijke model op. Voeg je later lampen toe of verplaats je ze, dan scan je die kamer opnieuw zodat de kaart weer klopt.

Voor welke scènes kun je SpatialAware gebruiken?

Op dit moment werkt SpatialAware met ongeveer de helft van alle 'geremasterde' scènes uit de Scene Gallery. De nadruk ligt op natuur-scènes (bijvoorbeeld Savanna Sunset, Lake Placid en Mountain Breeze). Het belangrijkste om te onthouden: niet elke scène krijgt meteen SpatialAware. In de app hoort per scène zichtbaar te zijn of de functie wordt ondersteund.

©Philips Hue

Dit heb je nodig

SpatialAware werkt alleen samen met de Hue Bridge Pro. Daarnaast heb je een smartphone of tablet nodig waarop de Hue-app geïnstalleerd is (downloaden voor iOS | downloaden voor Android), zodat er een scan gemaakt kan worden. Zonder die scan is er geen ruimtelijke kaart en kan SpatialAware niets verdelen.

Wat zie je in de praktijk?

De winst zit vooral in samenhang: scènes ogen netter en meer 'zoals bedoeld', omdat hoogte en positie van je lampen meetellen. Kleur en licht worden daardoor logischer verdeeld. Plafondlicht en sfeerverlichting zitten elkaar minder in de weg, omdat ze niet meer automatisch dezelfde tinten en felheid toebedeeld krijgen.

Hue SpatialAware: praktijkvoorbeeld

Op de foto (klik erop om hem groot te openen) zie je boven de Lake Mist-scène zonder SpatialAware en daaronder dezelfde scène mét SpatialAware. Als je kijkt naar de thumbnail van het scènevoorbeeld links onderin, dan zie je dat het voorbeeld in de onderste afbeelding beter klopt met wat je in de kamer ziet: de kleuren zijn verdeeld alsof je naar een horizon kijkt. Onderaan zitten warmere, oranje tinten, die geleidelijk opschuiven naar blauwere tonen richting 'lucht'.

Dat zie je vooral terug in de verdeling over de lampen. In de bovenste versie lijkt het alsof vooral één ledstrip de scène draagt, waardoor de rest van de verlichting minder meedoet. In de onderste versie vormen de lichtpunten meer één geheel: het licht boven en achter de deur links is nu bijvoorbeeld één duidelijke kleur in plaats van dat het bestaat uit meerdere losse tinten. Dat oogt rustiger en gelijkmatiger. Tegelijk voelt die onderste versie ook wat koeler, waardoor Lake Mist misschien niet de meest uitgesproken scène is om het verschil te demonstreren, maar je ziet wel goed wat SpatialAware doet: het maakt van losse kleuren een verdeling die beter past bij het idee achter de scène.

©Philips Hue

Privacy en veiligheid

Voor SpatialAware scan je je kamer met de camera. Die 3D-scan wordt vervolgens opgeslagen in de Hue-app. Of de kaart volledig lokaal blijft of ook opgeslagen wordt in de cloud hebben wij niet kunnen achterhalen. Ga er dus niet automatisch vanuit dat alles op je telefoon blijft. Als voorzorgsmaatregel kun je de Hue-app alleen cameratoegang geven op het moment dat je de scan doet en daarna kijken in iOS of Android of je die permissie weer wilt beperken. Kan er gevoelige informatie in beeld komen (bijvoorbeeld post, documenten of een whiteboard) tijdens het scannen? Berg dat dan even weg tot na je scan.  

JBL brengt met de BandBox-serie zijn eerste audioproducten uit die specifiek gericht zijn op het maken van muziek. De BandBox Solo en Trio zijn bluetooth-speakers die tegelijkertijd functioneren als versterker voor instrumenten. De opvallendste toevoeging is het gebruik van kunstmatige intelligentie om audiosporen in realtime te scheiden, wat het meespelen met bestaande nummers makkelijker moet maken.

De kern van de nieuwe serie is de zogeheten 'Stem AI'-technologie. Hiermee kunnen gebruikers specifieke onderdelen van een liedje, zoals de zang, drums of gitaar drums in realtime op het apparaat zelf kunt isoleren of verwijderen uit elk nummer. Voor muzikanten biedt dit praktische voordelen: je kunt een gitaarpartij isoleren om precies te horen hoe deze gespeeld wordt, of de partij juist wegdraaien om zelf mee te spelen over de originele begeleiding.

Voor één muzikant

De instapversie is de BandBox Solo, een compacte speaker met een vermogen van 18 watt RMS. Het apparaat beschikt over één ingang die geschikt is voor een gitaar of microfoon. Gebruikers kunnen via de JBL One-app diverse digitale versterkers en effecten zoals reverb, chorus en phaser instellen, waardoor externe effectpedalen in veel gevallen overbodig zijn. Daarnaast functioneert de Solo als audio-interface: via de usb-c-aansluiting koppel je hem aan een laptop om direct opnames te maken in muziekproductiesoftware (DAW).

Voor meerdere muzikanten tegelijk

Voor wie meer aansluitmogelijkheden of volume nodig heeft, is er de BandBox Trio. Dit model levert 135 watt vermogen en is uitgerust met een ingebouwde vierkanaalsmixer. Hierdoor is het mogelijk om met meerdere mensen tegelijk te spelen, bijvoorbeeld een zanger en twee instrumentalisten. De Trio onderscheidt zich verder door een verwisselbare accu die tot tien uur speeltijd biedt en een LCD-scherm voor directe feedback. Ook heeft dit model meer fysieke knoppen, zodat je het geluid tijdens het spelen kunt aanpassen zonder direct de app erbij te hoeven pakken.

Prijs en beschikbaarheid

De JBL BandBox Solo en Trio zijn vanaf februari verkrijgbaar. De BandBox Solo heeft een adviesprijs van 249,99 euro. De grotere BandBox Trio kost 599,99 euro. Een belangrijk detail voor vroege kopers is dat de 'looper'-functie, waarmee je laagjes muziek over elkaar opneemt, bij lancering nog niet beschikbaar is; deze wordt volgens JBL pas in oktober via een update toegevoegd.