We hebben het in Computer Idee al eerder gehad over de Raspberry Pi; De minicomputer ter grootte van een creditcard. Maar wat kan er eigenlijk met het kleine apparaat? Nou, voor nog geen 35 euro heeft u met de Raspberry Pi in no-time een eigen mediaserver om films naar de televisie te streamen of om muziek af te spelen.

©CIDimport

1. Printplaatje

De Raspberry Pi is in feite niet veel meer dan een printplaatje met daarop een aantal basale computeronderdelen. Het apparaatje is zo ontworpen dat hij zo min mogelijk plek inneemt en nauwelijks energie verbruikt. Daarbij hebben de makers hun uiterste best gedaan om hem zo goedkoop mogelijk te houden. Ondanks die strenge eisen is het gelukt om van de Raspberry Pi een minicomputer te maken die allerlei taken prima kan uitvoeren, zoals het serveren van muziek, video's en foto's. Voor onze mediaserver gebruiken we Model B omdat deze meer geheugen heeft dan Model A (512 in plaats van 256MB) en beschikt over een netwerkaansluiting; handig voor het aansluiten van een NAS of het op afstand beheren van de Raspberry Pi. Model B is via diverse webshops te koop. 

©CIDimport

De Raspberry Pi wordt standaard 'kaal' opgeleverd. Dat betekent dat hij geen opslaggeheugen heeft en dat u zelf voor een sd-kaart (minimaal 2 GB) moet zorgen die gaat dienen als ‘harde schijf’. Ook een voeding (micro-usb) ontbreekt en moet los worden aangeschaft. Bij veel verkooppunten van de Raspberry Pi worden ook kleine behuizingen verkocht, die het fragiele printplaatje wat meer bescherming bieden.

©CIDimport

2. Softwaredownloaden

Omdat de Raspberry Pi zelf geen opslaggeheugen heeft, ontbreekt ook het besturingssysteem – dat moet u zelf op de sd-kaart installeren. Inmiddels zijn er al flink wat systemen beschikbaar voor installatie op de Raspberry Pi. Omdat we de mini-pc gaan inzetten als mediaserver, gebruiken we Raspbmc; een Linux-distributie die is gebaseerd op Debian en speciaal is gemaakt om de populaire opensource-mediacenter XBMC te draaien. Op www.raspbmc.com/download kunt u een kant-en-klare installer voor Windows 2000, XP of 7 downloaden die het installeren van Raspbmc op de sd-kaart vergemakkelijkt.

©CIDimport

3. Raspbmc installeren

Plaats de sd-kaart in uw pc en open setup.exe uit het gedownloade zip-bestand. Het programma waarschuwt u direct: alle data wordt gewist voor de installatie van Raspbmc. Daarom is het zaak om in het hoofdvenster van de Raspbmc Installer de juiste schijf te kiezen. Vink de sd-kaart aan in de lijst. Van de opties daaronder hoeft u alleen 'I accept the license agreement' te selecteren. Met een druk op 'Install' worden de installatiebestanden voor Raspbmc vervolgens gedownload en op de sd-kaart geplaatst.

©CIDimport

. Eerste keer starten

Plaats nu de sd-kaart in de Raspberry Pi, sluit het apparaat (bij voorkeur via hdmi) aan op uw televisie, verbind hem via de lan-poort met het thuisnetwerk en sluit de voeding aan. De Raspberry Pi heeft geen aan-/uitknop en start bij het inpluggen van de micro-usb-adapter direct. In de vorige stap is alleen de installatiesoftware van Raspbmc op de sd-kaart gezet. De eerste keer dat Raspbmc wordt gestart, wordt het systeem dan ook verder geïnstalleerd. Dit kan enige tijd duren omdat het hele besturingssysteem moet worden gedownload en geconfigureerd. Na enkele malen opnieuw starten, is de installatie bijna voltooid en start XBMC. Er moeten echter nog wat instellingen worden gedaan, dus het is handig om een usb-toetsenbord aan te sluiten. Met een beetje geluk wordt de afstandsbediening van uw tv automatisch herkend en kunt u XBMC ook vanaf de bank configureren. De eerste instelling is de taalkeuze, waarna het systeem klaar is voor gebruik.

©CIDimport

5. Media toevoegen

Een mediacenter is niets zonder media. Tijd dus om wat films en muziek toe te voegen aan XBMC. Dit kan op verschillende manieren. Als er nog voldoende ruimte is op de sd-kaart, is het mogelijk om via ftp bestanden vanaf uw computer op de Raspberry Pi te zetten. Hiervoor hebt u het ip-adres van de Raspberry Pi nodig. Dit kunt u vinden in XBMC onder het menu Systeem en vervolgens onder Systeeminformatie op het tabblad Overzicht. Dit ip-adres is het hostadres voor de ftp-verbinding. De standaard gebruikersnaam van Raspbmc is pi, met als wachtwoord raspberry. Eenmaal ingelogd, bent u in de thuismap van gebruiker pi beland. Hier kunt u zelf mappen aanmaken voor bijvoorbeeld films of muziek en daarin de mediabestanden vanaf uw pc kopiëren. Een alternatief is om een foto's, video's of muziek op een usb-stick of externe harde schijf te zetten en deze vervolgens op de Raspberry Pi aan te sluiten.

©CIDimport

6. Toevoegen aan bibliotheek

Als het ftp'en is voltooid of u heeft een externe schijf aangesloten, moet u XBMC nog laten weten waar het de mediabestanden kan vinden. Stel, u wilt muziek toevoegen aan de bibliotheek van XBMC. Ga dan naar Muziek, Bestanden. In het geval van een externe usb-schijf is deze al direct opgenomen in de lijst van locaties. Hebt u bestanden via ftp overgezet, kies dan Locatie toevoegen. In het scherm dat nu verschijnt, kiest u Bladeren en selecteert u Startmap en vervolgens de map waar uw muziek staat. Open de map en druk op OK. Vervolgens is het nog mogelijk om de naam van deze locatie aan te passen en via nog een keer OK is de map met muziek toegevoegd als snelkoppeling.

Selecteer vervolgens de usb-schijf of de nieuwe snelkoppeling en druk op de C-toets. In het menu dat verschijnt, kiest u voor Aan bibliotheek toevoegen. XBMC scant nu de geselecteerde locatie en gaat op internet op zoek naar albuminformatie en -afbeeldingen. Vervolgens kunt u in het Muziek-menu direct uw favoriete muziek afspelen.

Op een soortgelijke manier voegt u ook video's toe. Deze kunnen ook aan de bibliotheek worden toegevoegd en als XBMC de bestanden herkent, verschijnen de video's automatisch in de menu's Films of TV-series.

©CIDimport

Tips en trucs

Het is mogelijk de Raspberry Pi ook via een wifi-dongle met uw netwerk te verbinden. Voor de installatie van Raspbmc is echter een vaste verbinding vereist. De wifi-verbinding configureren kan via Programma's, Raspbmc Settings en Network Configuration. Als uw films op een nas staan en u wilt deze via wifi op de Raspberry Pi afspelen, kan deze echter gaan haperen omdat de wifi-dongle te veel energie opslokt.

Er zijn diverse plugins beschikbaar die nieuwe mogelijkheden toevoegen aan XBMC. Zo is er een addon om de NOS-journaals terug te kijken en eentje voor video's van Youtube. De plugins zijn te installeren via het submenu Add-on onder Video's, Muziek en Afbeeldingen.

Het is met XBMC ook mogelijk om films vanaf dvd-images te lezen. Volgens de makers van de Raspberry Pi is het apparaat echter onder andere zo goedkoop omdat licenties (zoals mpeg-2 voor video-dvd's) die in veel apparaten standaard zijn opgenomen, niet bij de worden geleverd. Via de website van Raspberry Pi, www.raspberrypi.org, kunnen deze los worden aangeschaft. Naast mpeg-2 kunt u er ook de VC-1-licentie kopen voor het afspelen van Silverlight-streams van Uitzending Gemist.

Tekst: Jeroen van de Nieuwenhof

Deze workshop komt uit Computer IDee nummer 8, jaargang 2013.

Meta zou in de loop van dit jaar gezichtsherkenningstechnologie aan diens slimme brillen willen toevoegen.

Dat claimt The New York Times van bronnen te hebben vernomen. De gezichtsherkenningstechnologie zou ergens later dit jaar naar de slimme Ray-Ban- en Oakley-brillen van het bedrijf komen.

Volgens The New York Times zouden de brillen met de technologie gezichten in de omgeving kunnen identificeren via de ingebouwde camera. Daar zouden de brillen profielen van socialmediaplatforms van Meta, zoals Facebook en Instagram, voor gebruiken. Vervolgens zouden dragers van de bril informatie over de persoon in kwestie krijgen.

Logischerwijs zorgt het gerucht voor wat ophef rondom privacy. Meta zou dan ook nog overwegen dat het alleen mogelijk wordt om de technologie in te zetten bij mensen waar de drager een connectie mee heeft op social media. Maar het is nog niet uitgesloten dat Meta er voor kiest dat met de bril ook vreemden herkend kunnen worden via openbare profielen.

Het lijkt waarschijnlijk dat de functie er komt; The New York Times citeert een interne memo van Meta waarin te lezen valt dat het een goed moment is om de functie te lanceren gezien de huidige politieke onrust. Dit omdat veel organisaties die bezwaar zouden maken tegen dergelijke technologie, het te druk zouden hebben met andere problemen. Meta zelf heeft het gerucht aan The New York Times bevestigd noch ontkend.

Je merkt het aan laptops, smartphones en gameconsoles: de prijzen lopen dit jaar op. Inflatie speelt mee, maar dat is niet de voornaamste reden. Waar chipmakers, vooral de geheugenfabrikanten, tot voor kort vooral produceerden voor de traditionele (consumenten)markt, gaat er nu steeds meer capaciteit naar grote AI-datacenters. Daardoor worden geheugen en opslag schaarser. En als iets schaarser wordt, stijgt de prijs. Hoe dat zit en wat dat voor jou betekent, lees je hier.

AI als Rupsje Nooitgenoeg

Zie de geheugenchipindustrie als een bakkerij met een beperkt aantal ovens. Jarenlang werd de capaciteit van die ovens gebruikt voor standaardbrood: regulier DRAM-geheugen (Dynamic random access memory)en NAND-opslag (flashgeheugen) voor consumententech. Nu vragen AI-servers om een nieuw soort brood: high bandwidth memory (HBM). HBM is speciaal geheugen dat direct naast de rekenchip zit, zodat data veel sneller heen en weer kan. En de vraag is groot: marktanalisten verwachten dat datacenters in 2026 een heel groot deel van de geproduceerde geheugenchips gaan opslokken, met schattingen die richting 70 procent gaan Het gevolg is simpel: als meer ovens worden gereserveerd voor dat 'speciale brood', kan er minder standaardbrood gebakken worden. En dat betekent dus dat gewoon geheugen fors duurder aan het worden is.

©Bron prijsdata: Tweakers

RAM-tekort is niet de enige oorzaak

Dat de prijzen van geheugen en opslag in korte tijd zo gestegen zijn, ga je dus voelen: want dit zijn basis-onderdelen in bijna elke laptop of smartphone. Daar komt nog bij dat ook cpu's tijdelijk lastiger te leveren (en in sommige gevallen duurder) waren. Ook van andere onderdelen (denk: printplaten, batterijen en stroomregelchips) is de prijs omhoog aan het gaan. Daarnaast maken nieuwe standaarden zoals Wifi 7 en USB 4 sommige onderdelen bovendien complexer en daarmee duurder.

Geheugenchip en geheugen, wat is het verschil?

Een geheugenchip is het fysieke onderdeel dat uit de fabriek komt: zo'n klein rechthoekig blokje dat je op een printplaat ziet zitten. Je kunt het zien als bakstenen en een muur. De geheugenchips zijn de bakstenen. Een RAM-module is de muur, opgebouwd uit meerdere bakstenen op één printplaat. Een typische module bevat meerdere chips die samen die 8, 16 of 32 GB vormen. En precies daarom werkt een tekort aan chips zo snel door. Als er minder chips beschikbaar zijn, kun je minder RAM-modules maken, minder ssd's vullen en minder chips plaatsen in laptops, telefoons en tablets.

©Batorskaya Larisa

Laptops, smartphones en consoles: daarom worden ze duurder

De onderstaande tabel laat zien globaal zien welk deel van het budget naar de verschillende onderdelen gaat. Daarbij moet wel aangetekend dat het om een schatting van percentages gaat; harde cijfers hierover zijn moeilijk te vinden.  Hierdoor zie je beter waar de pijn van de huidige geheugen- en chiptekorten het hardst wordt gevoeld.

Kijk je puur naar deze tabel, dan zou je verwachten dat vooral gameconsoles heel sterk in prijs gaan stijgen. Maar volgens kenners van de markt zouden consolebouwers hun best doen om in ieder geval voorlopig de prijs gelijk te houden – juist omdat de Switch 2 net uit is en de Xbox Series en PS5 al meerdere prijsverhogingen hebben gehad. De klap daar zal eerder opgevangen worden door alles eromheen: denk aan accessoires en abonnementen zoals PlayStation Plus.

Bij laptopfabrikanten en smartphonemakers ligt dat anders. Die hebben geen andere producten in het ümfeld die ingezet kunnen worden om de kosten van het belangrijkste product niet al te veel te hoeven verhogen. De stijgende kosten van geheugen, opslag en processor zullen daar dus wel impact gaan hebben, zo is de verwachting.

Hogere prijzen of minder waar voor je geld

Die impact heeft grofweg twee smaken. Enerzijds zal vooral premium tech duurder worden, maar krijg je daar wel meer voor terug; anderzijds zullen bij mid-range tech de prijzen waarschijnlijk minder hard stijgen, maar krijg je daar tegelijkertijd minder waar voor je geld. Krimpflatie.

Premiumtech: duurder, maar meer mogelijkheden

Hier spelen twee dingen: niet alleen zijn chips minder goed leverbaar, er wordt tegelijkertijd hard gewerkt aan nieuwe productietechnieken (zoals de 2-nanometer chiptechnologie van marktleider TSMC). De productie van zo'n nieuwe chip is een ingewikkeld en duur proces. Dat drijft de prijs op.

Wel is het zo dat je als consument profiteert van de mogelijkheden van de nieuwste generatie chips. Die kunnen langer hoge prestaties volhouden en toch koeler blijven, simpelweg omdat de chip efficiënter met energie omgaat. Dat merk je echt in de praktijk. Dus ja, je betaalt meer, maar je krijgt er ook meer voor terug.

©StocksJust4You - stock.adobe.com

Mid-range: niet duurder, wel mindere specs

Bij de middenklasse proberen merken de prijs aantrekkelijk te houden. Als onderdelen duurder worden, moeten ze ergens compenseren. Je krijgt dan voor ongeveer dezelfde adviesprijs als het model van vorig jaar een smartwatch of telefoon met minder opslag, minder RAM of trager werkgeheugen dan de generatie van vorig jaar. Of het model wordt uitgekleed: extra's (bijvoorbeeld een snellere opslagvariant, betere camera, luxere afwerking) verdwijnen.

En de budgetmodellen?

Hele goedkope modellen hebben het extra lastig. Daar zit weinig marge op, dus een stijging van onderdelenprijzen hakt er direct in. Het principe is hetzelfde als bij mid-range, maar het pakt hier vaker scherper uit: er is minder ruimte om kosten op te vangen, dus je merkt het sneller in RAM, opslag of snelheid. Daarnaast kunnen fabrikanten in het laagste segment ook kiezen om instapmodellen te schrappen, of om 'nieuwe' modellen uit te brengen die intern weinig veranderen. Dat betekent vaak ook: minder keuze voor jou.

Conclusie

Tech is in 2026 duurder geworden omdat de chipindustrie zich steeds meer richt op AI-datacenters. Daardoor verschuift productiecapaciteit naar specialistisch geheugen, en stijgen de prijzen van standaardgeheugen en opslag.

Het advies voor jou is vooral praktisch: als je nu al weet dat je extra RAM, een grotere ssd of een nieuwe smartphone, laptop of gameconsole nodig hebt, wacht dan niet te lang. De signalen uit de markt wijzen erop dat prijzen en beschikbaarheid voorlopig onder druk blijven staan. Dat maakt vergelijken weer belangrijker dan de afgelopen jaren. Kijk niet alleen naar de prijs, maar kijk extra goed naar de specificaties. En kijk daarbij vooral naar RAM en opslag: daar zie je de effecten van wat er nu speelt het snelst terug.