Wie het verschijnsel goed wil zien, moet alleen wel op de juiste plek staan. De zon staat tijdens de eclips laag boven de horizon, waardoor bomen, huizen of andere obstakels het zicht gemakkelijk kunnen blokkeren. Onze collega's van Zoom.nl hebben daarom een gratis Zonsverduisteringsplanner gemaakt waarmee je vooraf precies kunt bekijken waar je het beste kunt gaan staan.

Zo werkt de Zonsverduisteringsplanner

In de planner vul je de locatie in waar je de eclips wilt bekijken. Je kunt ook je huidige locatie gebruiken. Vervolgens verschijnt op de kaart de baan die de zon die avond vanaf die plek aflegt.

Je ziet waar de eerste 'hap' uit de zon verschijnt, waar de zon tijdens het maximum staat en waar hij uiteindelijk onder de horizon verdwijnt. Met een schuifregelaar kun je door de avond gaan. De deels bedekte zon beweegt daarbij mee over de kaart.

Dat maakt het een stuk makkelijker om vooraf een geschikte kijkplek te zoeken. Rond het maximum staat de zon namelijk nog geen acht graden boven de horizon. Je hebt dus vooral richting het westen en westnoordwesten een vrij uitzicht nodig.

Vul je locatie in.

Vergelijk verschillende plekken vooraf

Een locatie die op de kaart prima lijkt, is dat in de praktijk misschien niet. Staat er precies in de kijkrichting een bomenrij, flatgebouw of andere hoge bebouwing, dan kan de eclips grotendeels uit beeld verdwijnen.

Met de planner kun je daarom verschillende plekken naast elkaar uitproberen. Een open veld, dijk, strand of andere locatie met vrij zicht op de horizon kan bijvoorbeeld geschikter zijn.

Voor fotografen biedt de planner nog een extra mogelijkheid. Wil je een molen, kerktoren of ander object vóór de deels verduisterde zon fotograferen, dan kun je vooraf bekijken vanaf welke positie de baan van de zon daar het beste bij aansluit.

Wil je vrij zicht op de zonsverduistering, dan is de kust geen verkeerde plaats.

Dit zijn de belangrijkste tijden

Voor Utrecht begint de zonsverduistering rond 19.16 uur. Het maximum volgt om ongeveer 20.11 uur. Rond 21.03 uur zakt de zon onder de horizon terwijl de eclips nog bezig is.

De exacte tijden verschillen iets per plaats. In Delfzijl begint de verduistering ongeveer twee minuten eerder dan in Utrecht, terwijl hij in Maastricht circa drie minuten later begint.

Met het schuifje kun je het pad van de eclips volgen.

Houd ook het weer in de gaten

De positie van zon en maan is vooraf nauwkeurig te berekenen. De bewolking helaas niet. Het loont daarom om woensdagmiddag nog eens naar de weersverwachting te kijken.

Is het op je geplande plek zwaar bewolkt, dan kun je met de Zonsverduisteringsplanner snel een andere locatie uitzoeken. Zeker omdat de zon zo laag staat, is niet alleen een plek met minder bewolking belangrijk, maar ook vrij zicht richting de horizon.

Kijk veilig naar de zonsverduistering

Rechtstreeks naar de zon kijken is ook tijdens een gedeeltelijke zonsverduistering schadelijk voor je ogen. Gebruik daarom een eclipsbril die voldoet aan EN ISO 12312-2-norm. Een gewone zonnebril biedt onvoldoende bescherming.

Wil je de eclips fotograferen, dan is ook voor je camera bescherming nodig. Zoom.nl adviseert daarvoor een echt zonnefilter vóór het objectief te gebruiken. Een gewoon ND-filter is geen vervanging voor een zonnefilter.

De gratis Zonsverduisteringsplanner van Zoom.nl vind je op acties.zoom.nl/eclips2026. Na aanmelding krijg je daarnaast toegang tot zes Lightroom-presets voor eclipsfoto's en elf fotografietips van de redactie.

Veelgestelde vragen

Wat heb je nodig om veilig naar een gedeeltelijke zonsverduistering te kijken?

Je hebt een eclipsbril of handzonnefilter nodig dat voldoet aan EN ISO 12312-2. Ook als 90 procent van de zonsdiameter bedekt is, blijft het zichtbare deel van de zon fel genoeg om oogschade te veroorzaken. Een gewone zonnebril, fotonegatief of ongetest filter is niet veilig. Controleer de bril vooraf op beschadigingen en kijk nooit door verrekijker of telescoop zonder geschikt zonnefilter.

Hoe kies je een goede plek voor een zonsverduistering laag aan de horizon?

Een goede kijkplek heeft vrij zicht in de richting waar de zon staat, vaak westelijk tot noordwestelijk bij een avondverduistering. Open plekken zoals een dijk, strand, polderweg of hoog uitzichtpunt werken meestal beter dan een straat tussen gebouwen. Controleer vooraf niet alleen de kaart, maar ook obstakels op ooghoogte. Een boomrij of flat kan bij een lage zonnestand al genoeg zijn om het zicht te blokkeren.

Waarom wordt het bij een gedeeltelijke zonsverduistering niet helemaal donker?

Bij een gedeeltelijke zonsverduistering blijft altijd een deel van de zon zichtbaar. Daardoor neemt het daglicht wel af, maar wordt het niet donker zoals tijdens de nacht. Pas bij een totale zonsverduistering bedekt de maan de volledige zonneschijf voor een bepaalde locatie. In Nederland is de eclips van 12 augustus 2026 gedeeltelijk, terwijl de totaliteit onder meer over delen van IJsland en Spanje loopt.

Welke bescherming heeft een camera nodig bij het fotograferen van de zon?

Een camera heeft een echt zonnefilter vóór de lens nodig zodra je de zon rechtstreeks fotografeert. Dat geldt ook tijdens een gedeeltelijke zonsverduistering, omdat de resterende zonnesikkel veel licht en warmte afgeeft. Een gewoon ND-filter is daarvoor niet bedoeld. Kijk ook niet door een optische zoeker zonder geschikte bescherming. Bij smartphones is een gecertificeerd zonnefilter eveneens de veiligste keuze.

Wat is het verschil tussen een totale en gedeeltelijke zonsverduistering?

Bij een totale zonsverduistering bedekt de maan de zon volledig, maar alleen binnen een smalle strook op aarde. Buiten die strook zie je een gedeeltelijke zonsverduistering, waarbij slechts een deel van de zon achter de maan verdwijnt. De eclips van 12 augustus 2026 is vanuit Nederland gedeeltelijk, met rond Utrecht ongeveer 90 procent bedekking van de zonsdiameter op het maximum.

Hoe vaak is in Nederland een grote gedeeltelijke zonsverduistering te zien?

Een grote gedeeltelijke zonsverduistering is in Nederland zeldzaam. De eclips van 12 augustus 2026 is de grootste boven Nederland sinds 1999. Een vergelijkbare verduistering is hier pas weer in 2081 zichtbaar. Kleinere gedeeltelijke verduisteringen komen vaker voor, maar halen niet dezelfde hoge bedekking van de zonneschijf.