Oh jee, Sinterklaasavond staat voor de deur en je bent vergeten cadeautjes te kopen! Geeft helemaal niks, want die fout maken wij ook jaar op jaar op jaar. Zo vaak zelfs, dat we inmiddels een back-up plan hebben. Hier zijn 4 tips om last-minute nog wat tech-cadeautjes te geven. Enne... Geen dank hè?

1. Snel bestellen

Steeds meer bedrijven bieden bezorging binnen 24 uur aan, zoals Coolblue of (de meeste) artikelen op Bol.com. Als je dus op het laatste moment iets nodig hebt, weet je dus vrij zeker dat je je cadeautje morgen nog in huis hebt. Wil je liever zeker weten dat het er vandaag nog is? Dan heeft Coolblue ook een dienst waarbij je iets dezelfde dag nog in huis kan hebben. Dat werkt alleen wanneer je iets vóór 15.00 bestelt, en het kan goed zijn dat je het dan pas om 21.00 hebt. Bovendien betaal je daar niet minder dan € 9,95 voor, dus kun je je afvragen of dat de moeite waard is.

Een andere slimme tip is om de Pricewatch van Tweakers te bekijken. Als je daar naar een willekeurig product gaat en op 'Prijzen' klikt, kun je bij 'Levertijd' zien hoe snel een product in huis is. Let daarbij op vrachtwagentjes met 24/5 erop, wat betekent dat je een product op werkdagen kunt bestellen zodat het de volgende dag in huis is.

Dat zie je overigens ook op Beslist.nl, waar je direct ook kunt zien hoe laat je je product uiterlijk besteld moet hebben om het de volgende dag te krijgen.

2. Zelf een dvd of cd maken

Als je liever niet van achter je computer vandaan komt (geeft niks, doen wij ook liever niet), dan kun je natuurlijk altijd ook zelf wat gaan knutselen. Dvd's en cd's doen het altijd goed, dus laten we daar eens naar kijken. Je kunt namelijk makkelijk je eigen dvd's maken - maar dan wel een beetje leuk natuurlijk.

Je kunt een dvd of cd natuurlijk makkelijk downloaden (en dan uiteraard niet van websites zoals The Pirate Bay, KickAss Torrents of Demonoid, want dat is illegaal dus dat zouden jullie nooit doen...). Een video of cd is bijvoorbeeld te koop op iTunes. Je kunt een cd direct in iTunes branden naar een schijf: Je kunt hier lezen hoe dat moet.

Met een dvd is dat wat moeilijker, want daar heb je extra software voor nodig. Je kunt hier lezen hoe dat moet.

Stichting Brein heeft een speciale website gelanceerd waar je kunt zien waar je legaal kunt downloaden. Daar staan echter nog websites op zoals ZuneNet, dus uhm.... Misschien toch eens naar die niet zo legale sites gaan kijken?

Als je een film of cd hebt gedownload, moet je die nog even branden - net als vroeger. Een oud maar nog steeds actueel artikel over branden vind je hier.

Wil je zo'n gebrande dvd of cd nog in een mooi hoesje verpakken, dan vind je hier een grote verzameling aan dvd- en cd-covers.
 

3. Digitale cadeau's verzinnen

Als je er niet op vertrouwt dat je iets fysiek met de post binnenkrijgt, moet je andere manieren gaan bedenken.

Cadeaubonnen zijn sinds mensenheugenis hét cadeau bij uitstek voor wanneer je even zonder inspiratie zit, en dat is bij pakjesavond niet anders. Het wordt helemaal makkelijk gemaakt door alle online winkels waar je digitale apps of games kunt kopen, waardoor je niet eens meer een fysieke waardebon hoeft te hebben.

Google Play
Je kunt in de winkel fysieke kaarten kopen, maar ook online Die zijn wel onofficiëel, waardoor je iets meer betaalt dan het tegoed (je betaalt € 17,99 voor € 15,- tegoed), maar je hebt het wel direct in je mailbox. Maak daar een leuk documentje van en voìla! Je kunt terecht op PlayCardGiftCodes.nl of op GoogleGiftCard.nl.

iTunes/App Store
Apple heeft wel een eigen manier om cadeaubonnen voor de App Store en iTunes te kopen. Let daarbij wel op dat er een verschil is tussen de Apple Store (voor fysieke Apple-producten) en de App Store (voor iPhone- en iPad-apps). Voor die eerste kun je hier een digitale giftcard laten maken en emailen. Je kunt daar zelf een bedrijf op zetten van maximaal € 2,000,- waarmee iemand Apple-accessoires kan kopen - al kun je je afvragen of je moet je limiet van € 15,- bij je surprise ver komt...
Je kunt ook een giftcard maken voor de App Store of de iTunes Store, zodat de ontvanger apps kan kopen voor de iPhone, of muziek of films. Dat moet echter via iTunes, dus installeer je dat eerst als je het nog niet hebt.

Klik daar bovenin op 'iTunes Store' en log in met je Apple ID. Klik dan rechts op 'Verstuur iTunes Cadeau' en geef een mailadres op. Dat kan je eigen mailadres zijn, zodat je de code later nog kunt geven. Je kunt ook inplannen wanneer je het cadeau stuurt.

Als je geen iTunes hebt of dat simpelweg niet wil gebruiken, kun je net als met Google Play gebruik maken van een derde partij. Ook daarbij betaal je wel iets meer, maar je krijgt de code meteen in je mail zodat je er zelf iets moois van kunt maken. Je kunt dat bijvoorbeeld doen via iTunesCard.nl.

Spotify
De enige officiële cadeaukaarten voor Spotify zijn fysiek, maar ook hier zijn genoeg online winkels te vinden waar je de kaarten online kunt kopen (voor een iets hoger bedrag). Dat kan bijvoorbeeld op 123SpotifyGiftCard.nl.

Windows/Xbox
Microsoft heeft eigen gift-cards die je online kunt kopen en via email kunt ontvangen. Die kun je gebruiken in de Microsoft Store als je een Windows Phone hebt, maar ook op de Xbox One zodat je er games kunt kopen, of skins voor je personages. je kunt ze hier kopen.

Facebook
Ook Facebook heeft eigen cadeaukaarten, maar de fysieke exemplaren zijn niet in Nederland verkrijgbaar. Je gebruikt een cadeaukaart voor Facebook bijvoorbeeld als je spelletjes koopt of in-game-aankopen doet in bijvoorbeeld Candy Crush. Gift-cards moet je ook kopen via externe partijen, zoals FBcodes.nl.

PlayStation Network
Er zijn kaarten te koop voor het PlayStation Network, maar die zijn vaak ook fysiek. Ook hier kun je echter terecht bij derde partijen, zoals bij PSNcardsdirect.nl.

4. Biedt je diensten aan!

Je leest Computer Idee, en als je dan net zoals de redacteuren bent ben jij degene die altijd op verjaardagen wordt gevraagd om 'even naar het internet te kijken'. Geeft niks, vinden we soms best leuk en ook een beetje vleiend, maar waarom zouden we het 'gratis' doen? Je kunt natuurlijk ook jezelf en je kennis als cadeau geven!

Maak daarom tegoedbonnen waarop je je eigen diensten aanbiedt. "Ik kom 1 (één) keer langs om je printer te installeren", of "Ik help je met het bouwen van één eigen website".

Er zijn genoeg websites waarmee je dat een beetje mooi kunt verpakken door er een eigen tegoedbon van te maken. Kijk maar eens op GeefEenTegoedBon.nl.

De aankomende nieuwe Xbox-machine van Microsoft geeft wat Epic Games betreft vanaf de dag van release meteen toegang tot de digitale pc-winkel Epic Games Store.

Dat meldde Epic Games Store-hoofd Steve Allison aan Game File. Daarmee lijkt hij zo goed als te bevestigen dat de Epic Games Store toegankelijk wordt op de aankomende nieuwe Xbox, die volgens eerdere berichten meer richting een pc neigt in een consolejasje.

"We zijn zeker van plan om op de nieuwe Xbox-hardware aanwezig te zijn, aangezien ze ons vertellen dat ze dat verwelkomen - tenzij hun beleid gaat veranderen. We gaan er vanaf dag één bij zijn."

De nieuwe Xbox is in feite een pc

Microsoft bevestigde eerder al dat de volgende Xbox veel eigenschappen zal delen met pc's. Zo zouden er meerdere gamewinkels op beschikbaar komen naast de Xbox Store zelf - net zoals de vorig jaar uitgekomen ROG Xbox Ally dus. Daarmee is ook de hoop ontstaan dat er op het apparaat pc-winkels van andere partijen, zoals Steam en de Epic Games Store, beschikbaar komen. Uit bovenstaande quote blijkt dus dat Epic Games dat in ieder geval wel ziet zitten.

Naast digitale winkels van derde partijen is het aannemelijk dat ook de Xbox Store zelf aanwezig is op het apparaat. Het zou de keuze via welke winkel games gekocht worden dus bij de consument zelf leggen. Voor zover bekend is Microsoft ook bezig met een manier om Xbox Series- en Xbox One-games speelbaar te krijgen op de nieuwe Xbox via backward compatibility.

Begin dit jaar kwamen er geruchten naar buiten dat de nieuwe Xbox-interface zou draaien op de Full Screen Experience van de Xbox pc-app, dat onderdeel uitmaakt van Windows. De volgende Xbox zou volgens geruchten draaien op de AMD Magnus APU, die CPU en GPU in één chip combineert.

Eerder deze week hintte AMD al naar de mogelijkheid dat de nieuwe Xbox in 2027 uitkomt. Officieel heeft Microsoft op moment van schrijven de nieuwe machine nog niet onthuld, en er is dus ook geen releasedatum bekend.

Windows is een veelzijdig besturingssysteem, maar compact en gestroomlijnd kun je het niet noemen. Bovendien lijkt elke nieuwe versie er weer extra functies en onderdelen bij te krijgen. Kan het niet wat compacter? Met de juiste hulpmiddelen draai je hier je hand niet voor om: alles voor een lichtgewicht Windows 11.

Aan de slag met Tiny 11

Tiny11 bestaat uit een set hulpmiddelen waarmee je Windows 11 op dieet zet en zorgt voor een lichtgewicht versie van het besturingssysteem. Het werkt grotendeels met scripts die specifieke onderdelen uit de software verwijderen. Resultaat is een compacte versie van Windows die je op de computer kunt installeren. Tiny11 is beschikbaar in twee varianten. De eerste – Tiny11 Maker – is de standaardversie die Windows flink afslankt, maar waarbij je de mogelijkheid houdt om gangbare functies alsnog toe te voegen. Denk aan talen, updates en Windows-onderdelen die je wél graag gebruikt. De tweede variant – Tiny11 Core Maker – pakt het rigoureuzer aan: deze versie stript Windows tot een minimum. Je kunt de eerdergenoemde functies niet meer toevoegen. Volgens de makers leent zo'n ultraslanke Windows-versie zich voor testdoeleinden en is de versie bijvoorbeeld ideaal om in een virtuele machine te gebruiken. Voor dagelijks gebruik is zo'n Windows-versie niet bruikbaar.

Het voorwerk

Om te beginnen, zorg je voor de meest recente versie van Windows 11. Op het moment van schrijven is dat Windows 11 25H2. Je haalt deze versie binnen via https://www.microsoft.com/nl-nl/software-download/windows11. Kies voor het iso-bestand. Die vind je onder Download Windows 11-schijfkopiebestand (ISO) voor x64-apparaten. In het menu selecteer je Windows 11 (multi-versie ISO-bestand voor x64-apparaten) en klik je op Download nu. Wanneer hierom wordt gevraagd, kies je de gewenste taal. Sla het iso-bestand op in een aparte map, die je bijvoorbeeld Windows 11 Compact noemt. Vervolgens haal je de nieuwste versie van Tiny11 op via de eerdergenoemde website. Je vindt het installatiebestand boven aan de pagina. Klik op de knop Code en kies Download ZIP. Pak het zip-bestand uit en plaats het bestand Tiny11maker.ps1 op een eenvoudige locatie, bijvoorbeeld in de root op de C:\-schijf. Je beschikt nu over alles om van start te gaan.

Koppelen

Keer terug naar de map waarin je het iso-bestand hebt opgeslagen. Klik met de rechtermuisknop op het bestand en kies voor Koppelen. Hiermee koppel je de Windows-installatiebestanden aan een virtuele schijf, zodat Tiny11 ermee kan werken. Links in het venster van Verkenner verschijnt de schijf, bijvoorbeeld F:. Als je erop klikt, toont de Verkenner de Windows-installatiebestanden. Onthoud welke schijfletter wordt gebruikt: dit heb je later nodig.

Tiny11 bestaat uit een script dat je aanroept via PowerShell. PowerShell is het scripting-onderdeel van Windows. Open het Startmenu en typ PowerShell. Klik met de rechtermuisknop op Windows PowerShell en kies Als administrator uitvoeren. Een nieuw venster opent. Typ op de opdrachtregel: Set-ExecutionPolicy Bypass -Scope Process. Druk op Enter. Vervolgens typ je de opdracht om Tiny11 Maker te starten: C:\LOCATIE\tiny11maker.ps1 -ISO <LETTER> -SCRATCH <LETTER>. Neem de opdracht letterlijk over, maar vervang LOCATIE door de locatie waar je het Tiny11-script hebt bewaard. Vervang achter -ISO de <LETTER> door de schijfletter van het iso-bestand van Windows, bijvoorbeeld F. Vervang achter -SCRATCH de <LETTER> door de schijfletter waarmee Tiny11 met de bestanden mag werken en opslaan, bijvoorbeeld C. De opdracht kan er dus zo uitzien: C:\tiny11maker.ps1 -ISO F -SCRATCH C.

Welke versie

Het iso-bestand van Windows bevat de bestanden voor verschillende Windows-edities, zoals Windows 11 Home en Windows 11 Pro. Tiny11 vraagt welke Windows-versie je wilt afslanken. Elke editie heeft een eigen nummer: typ het nummer van de gewenste editie en druk op Enter. Het grootste deel van het werk zit erop. Kies wel een Windows-versie waarvoor je over een geldige licentie beschikt.

Installeren maar

Tiny11 heeft een nieuwe iso met Windows-installatiebestanden gemaakt. Het bestand heet Tiny11.iso. Met behulp van deze iso en een usb-stick kun je vervolgens een schone installatie van het afgeslankte Windows uitvoeren. Je kunt een opstartbare usb-stick op verschillende manieren maken, waaronder met Rufus. Ga naar https://rufus.ie/nl/ en haal de nieuwste versie binnen. Start de app en wijs bij Apparaat de usb-stick aan. Je hebt een stick met een minimale capaciteit van 8 GB nodig. Bij Opstartselectie kies je Schijf of ISO-image en klik je op Selecteren. Wijs het zojuist gemaakte iso-bestand van Tiny11 aan. Klik tot slot op Starten. Om de afgeslankte versie van Windows op een computer te installeren, start je deze op met de usb-stick. Doorloop de stappen van de installatiewizard, zoals je ook zou doen bij een gangbare installatie. Het resultaat: een afgeslankte Windows-versie.

Weer opbouwen

Prettig aan de compacte versie van Windows is de mogelijkheid om naderhand de onderdelen toe te voegen die je wel degelijk gebruikt. Heb je gekozen voor Tiny11 Maker (en niet voor Tiny11 Core), dan is dit mogelijk. Open het Startmenu, typ Onderdelen en kies Windows-onderdelen in- of uitschakelen. Plaats vinkjes naast de componenten die je wilt gebruiken. Daarnaast vind je een deel van de standaard-apps via de Microsoft Store: open het Startmenu, typ Store en kies Microsoft Store. Kies Apps en ga op zoek naar de apps die je alsnog wilt gebruiken, bijvoorbeeld Outlook.

Tiny11 Core

Heb je de smaak te pakken en wil je een nog compactere Windows-versie? Dan kun je Tiny11 Core overwegen. Deze vind je op dezelfde pagina als het andere Tiny11-script. De resulterende Windows-versie ontbeert alle onderdelen die ook door Tiny11 Maker worden verwijderd, maar haalt ook weg: Windows Component Store, Windows Defender, Windows Update en WinRE. Vooral Windows Update is een onderdeel dat je niet graag kwijt wilt, tenzij je de Windows-versie tijdelijk wilt gebruiken om bijvoorbeeld iets te proberen, en daarbij Windows in een virtuele machine installeert. Met Tiny11 Core een Windows-installatie maken voor dagelijks gebruik, is niet aan te raden. 

Bestaande Windows afslanken

Heb je al een bestaande Windows-versie draaien en geen behoefte om een nieuwe installatie van een afgeslankte versie uit te voeren? Met een ander programma – CrapFixer – kun je een bestaande Windows-computer uitkleden en hoef je geen schone installatie uit te voeren. Je mag het programma gratis gebruiken. De nieuwste versie vind je op https://github.com/builtbybel/CrapFixer/releases. Pak het zip-bestand uit en dubbelklik op CrapFixer.exe om het programma te starten. Je hoeft het niet te installeren.

CrapFixer is opgebouwd uit drie hoofdonderdelen: Fixer, Restore en Tools. Kies Fixer. Dit onderdeel bestaat uit twee tabbladen: Windows en Applications. Op de tab Windows vind je aan de linkerzijde de collectie met 'opties' die je via CrapFixer kunt uitschakelen als je er geen behoefte aan hebt. De opties zijn onderverdeeld in verschillende categorieën, zoals Gaming, Privacy en System. Klik eerst op Analyze. CrapFixer scant het systeem en geeft aan wat het aan overbodige troep (zoals bloatware) aantreft. In het venster rechts lees je de aanbevelingen. CrapFixer geeft aan of het onderdeel momenteel wordt uitgevoerd, wat de geadviseerde instelling is en of die al is toegepast. Roodgemarkeerde items vragen extra aandacht, bijvoorbeeld als het gaat om de eerdergenoemde bloatware.

Selecteren maar

Nu komt het leuke werk: bepalen van welke onderdelen je afscheid neemt. Gebruik de lijst aan de linkerkant van het venster om de onderdelen te selecteren. Ben je het eens met de standaardselectie van CrapFixer voor een volledig onderdeel, dan vink je de hoofdcategorie aan. Om bijvoorbeeld alle advertenties uit te zetten, plaats je een vinkje bij Ads. Wil je niet alle wijzigingen toepassen, dan vink je ze individueel aan. Weet je niet zeker wat een onderdeel inhoudt? Klik erop met de rechtermuisknop en kies Help (of druk op de F1-toets): een compacte toelichting verschijnt. Ben je tevreden over de selectie? Uitvoeren maar. Klik op de knop Run Fixer, die je rechtsonder in het venster vindt. 

Neem apps mee

Werp ook een blik op de tab Applications, eveneens beschikbaar via het onderdeel Fixer. Hier lees je voornamelijk welke apps je kunt uitschakelen. Denk aan apps zoals Bing Nieuws en Weer, Copilot en andere ingebakken programma's zoals Telefoonkoppeling. Wil je deze allemaal verwijderen? Klik op Select all (linksonder in het venster). In plaats daarvan kun je ze ook selectief aanvinken.

Kom je later terug op een bepaalde selectie, dan kun je de situatie ook terugdraaien en de instellingen herstellen. Klik links op Restore. In het rechtervenster lees je wat er is teruggedraaid.

Handmatig te werk

Ondanks alle welkome hulp van buitenaf, kun je zelf ook een aantal stappen nemen om Windows meer lichtgewicht te maken. Voorkom allereerst dat er onnodige programma's tijdens de systeemstart worden geladen. Open de Windows-instellingen (Windows-toets+I) en kies Apps / Opstarten. Een overzicht van opstart-apps verschijnt. Zet de schuif op Uit bij de apps die je niet wilt laden. Verwijder ook de apps die nog aanwezig zijn, maar je niet meer gebruikt. Kies Apps / Geïnstalleerde apps. Zoek de app die je wilt verwijderen, klik op Meer opties (herkenbaar aan de drie puntjes) en kies Verwijderen.

Je kunt ook zelf een groot deel van de Windows-onderdelen in- en uitschakelen vanuit de standaardgebruikersomgeving. Open het Startmenu en typ Onderdelen. Klik op Windows-onderdelen in- of uitschakelen. Wil je een volledige categorie uitschakelen, verwijder dan het vinkje bij de hoofdcategorie. Wil je losse onderdelen uitschakelen, dan klap je de hoofdcategorie open en verwijder je de vinkjes bij de ongewenste onderdelen. Plaats de muis op een onderdeel om een compacte beschrijving van het onderdeel te zien. Bij twijfel: schakel het onderdeel niet uit.

Groepsbeleid

Ben je een gevorderde gebruiker en beschik je over Windows 11 Pro? Dan kun je ook het onderdeel Groepsbeleid slim gebruiken om Windows compact te maken. Open het venster Uitvoeren (Windows-toets+R) en typ Gpedit.msc. Vooral onder Computerconfiguratie / Beheersjablonen / Alle instellingen kun je flink wat opties aanpassen. Een interessante instelling is Standaardpakketten Microsoft Store uit het systeem verwijderen. Kies Ingeschakeld en zet aan de linkerzijde van het venster vinkjes bij de apps die je niet wilt gebruiken. Neem ook de rest van de categorie Windows-onderdelen door en zoek naar de standaardprogramma's (bijvoorbeeld Windows Agenda). Vaak kun je die individueel uitschakelen (bijvoorbeeld via Windows Agenda uitschakelen).

Voor Pro's: het ingebouwde groepsbeleid gebruiken.

💻 Nieuwe laptop nodig? Kijk en vergelijk op Kieskeurig.nl