ID.nl logo
Zekerheid & gemak

Kabinet: 'Politie en inlichtingsdiensten mogen 'zero days' gebruiken voor opsporing"

Het kabinet wil dat het mogelijk wordt om 'zero days' te gebruiken voor opsporings- en inlichtingendoeleinden. De politie en de AIVD moeten die kwetsbaarheden kunnen uitbuiten om in de computer van een verdachte te komen.

Dat schrijft het kabinet aan de Tweede Kamer. De brief wordt ondertekend door Klaas Dijkhoff van Veiligheid & Justitie, Plasterk van Binnenlandse Zaken, en Hennis-Plasschaert van Defensie.

De brief is een antwoord op vragen van de Kamerleden Astrid Oosenbrug (PvdA) en Kees Verhoeven (D66), en is een interpretatie van de Wet Computercriminaliteit III. Die is op dit moment in behandeling door de Tweede Kamer.
 

Zero days

Het kabinet zegt dat het mogelijk moet worden om 'zero days' te gebruiken om in de computers van verdachten te kijken.Zero days zijn kwetsbaarheden in software die nog niet bekend zijn bij de fabrikant, en die daarmee kunnen worden gebruikt om malafide code te injecten die onderdelen van een computersysteem kan afluisteren of overnemen.
 

In 'bepaalde gevallen' kan de politie zero days gebruiken voor opsporingen

Het kabinet stelt voorop dat 'veiligheid van computersystemen een voorwaarde zijn van een veilig internet', en dat het repareren van lekke software voor meer vertrouwen onder internetgebruikers zorgt. Toch wil het kabinet 'in bepaalde gevallen' criminelen kunnen vervolgen door zero-days in te zetten.

In het plan staat dat zowel opsporingsdiensten als de politie als inlichtingendiensten als de AIVD en de MIVD kwetsbaarheden mogen gebruiken om in te breken op de systemen van verdachten. Dat mag niet altijd: Inbreken mag alleen als er sprake is van 'een beperkt aantal ernstige strafbare feiten', en 'in het kader van de nationale veiligheid'.
 

Waarborgen

Iedere keer dat de politie een lek wil gebruiken, moet een onafhankelijke commissie afwegen of de beslissing geoorloofd is. In het geval van een politieonderzoek gaat de rechter-commisaris over zo'n beslissing, in het geval van inlichtingendiensten ziet de Commissie van Toezicht op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (CTIVD) erop toe dat dat mag.

Bij het gebruiken van een zero day moet onder andere worden gekeken naar hoeveel gewone gebruikers de software heeft. Dat betekent dat lekken in bijvoorbeeld Windows zelf waarschijnlijk wel direct aan Microsoft worden doorgegeven.
 

Handelen in zero days

In de brief schrijft het kabinet ook dat het voornamelijk aan zero days wil komen door ze in te kopen, 'via internet'. Ook kunnen de politie en opsporingsdiensten zelf op zoek naar kwetsbaarheden.
 

Er is een levendige handel in zero days

De vraag blijft wat er moet gebeuren wanneer de politie zelf een kwetsbaarheid vindt. Veel grote techbedrijven hebben een responsible disclosure-beleid waarin staat hoe er moet worden omgegaan met gevonden kwetsbaarheden, bijvoorbeeld met een deadline waarop het lek gedicht moet zijn en een eventuele beloning voor de vinder. Als opsporingsdiensten zelf een lek vinden, wordt dat 'in beginsel' aangegeven bij het bedrijf.
 

Uitzonderingen

Er zijn echter uitzonderingen. Als de melding van een lek het onderzoek kan dwarsbomen, dan hoeft de politie dat niet bekend te maken. Bovendien hoeft dat ook niet als een systeem 'vrijwel alleen voor criminele doeleinden wordt gebruikt.'
 

Controversieel

Het kabinetsstandpunt is controversieel, omdat zero days worden gezien als 'achterdeur' waardoor niet alleen de politie maar ook andere criminelen of buitenlandse veiligheidsdiensten kunnen inbreken op systemen.

Dat staat haaks op het idee dat de overheid pleit voor een veilig internet, zegt onder andere digitale burgerrechtenorganisatie Bits of Freedom. Ook Kees Verhoeven, het D66-Kamerlid dat eerder al vragen stelde over zero days, vindt dat het kabinet "naïef is", omdat het voorstel achterdeurtjes openzet in computers en smartphones.

▼ Volgende artikel
CES 2026: 5 opvallende dingen gespot door Martin van Power Unlimited Tech
Huis

CES 2026: 5 opvallende dingen gespot door Martin van Power Unlimited Tech

Je hebt vorige week al een aantal keer de leukste filmpjes vanaf de CES voorbij zien komen, gemaakt door Martin Verschoor van Power Unlimited Tech. De CES is inmiddels voorbij (tot volgend jaar, Las Vegas!), maar als toetje hebben we nog vijf bijzondere TikToks voor je verzameld.

Ook leuk: CES 2026: 4 opvallende dingen gespot door Martin van Power Unlimited Tech

Vechtende robots

View post on TikTok

Vliegend naar je werk met de jetbike

View post on TikTok

Vloeistof-speakers (en ja, dat ziet er gaaf uit)

View post on TikTok

Tip voor de Vierdaagse: extra steun voor je benen

View post on TikTok

Gewone fiets? Zo maak je er een e-bike van

View post on TikTok
▼ Volgende artikel
3 Windows-instellingen die je direct moet aanpassen voor een snellere en veiligere pc
© ID.nl
Huis

3 Windows-instellingen die je direct moet aanpassen voor een snellere en veiligere pc

Frustraties over een trage pc of ongewenste advertenties? Grote kans dat de standaard Windows-instellingen de boosdoener zijn. Met drie simpele ingrepen optimaliseer je direct de snelheid, privacy en veiligheid van je systeem. Wij zetten de belangrijkste aanpassingen op een rij, zodat je direct weer vlot en zorgeloos aan de slag kunt!

Of je nu net een gloednieuwe laptop uit de doos haalt of al jaren op dezelfde vertrouwde desktop werkt, de standaardinstellingen van Windows zijn zelden optimaal. Microsoft kiest vaak voor opties die hun eigen diensten promoten in plaats van jouw gebruiksgemak centraal te stellen. Gelukkig kun je met een paar gerichte ingrepen direct winst behalen. Pas deze drie essentiële instellingen aan voor meer privacy, snelheid en overzicht.

Schakel onnodige opstart-apps uit

Niets is zo frustrerend als een computer die er minutenlang over doet om startklaar te zijn. De grootste boosdoener hiervoor is vaak een overdaad aan programma's die automatisch opstarten zodra je de pc aanzet. Veel applicaties, van Spotify tot samenwerkingstools als Microsoft Teams, nestelen zich tijdens de installatie ongevraagd in je opstartproces. Dat vreet direct aan je systeemgeheugen en vertraagt de opstarttijd aanzienlijk.

Je lost dit eenvoudig op door naar de instellingen van Windows te navigeren en te zoeken naar de optie Opstart-apps. Hier zie je een duidelijk overzicht van alle software die met Windows mee start, inclusief de impact die elk programma heeft op de prestaties. Loop kritisch door deze lijst heen. Programma's die je niet dagelijks direct na het inloggen nodig hebt, kun je zonder risico uitschakelen door het schuifje om te zetten. Je verwijdert de software hiermee niet; je voorkomt alleen dat ze op de achtergrond draaien zonder dat je erom gevraagd hebt. Je pc zal hierdoor merkbaar vlotter reageren.

Weg met die advertenties en suggesties!

Windows is in de loop der jaren steeds meer veranderd in een platform waarop Microsoft eigen en gesponsorde diensten probeert te verkopen. Dat uit zich in zogenaamde 'suggesties' in je Startmenu, op je vergrendelingsscherm en zelfs in de Verkenner. Voor de meeste gebruikers voelt dat – terecht – als ongewenste reclame binnen een besturingssysteem waarvoor al betaald is. Het zorgt bovendien voor ruis en leidt af van waar je eigenlijk mee bezig bent.

Om deze stroom aan prikkels te stoppen, duik je in het menu Persoonlijke instellingen. Bij de instellingen voor het Startmenu en het Vergrendelingsscherm vind je opties die verwijzen naar het tonen van suggesties, tips of leuke weetjes. Vink deze opties uit om een schonere, rustigere interface te krijgen. Vergeet ook niet bij de privacy-instellingen de optie uit te zetten die Windows toestaat om je Instellingen-app te gebruiken voor het tonen van voorgestelde inhoud. Het resultaat is een professionelere werkomgeving die doet wat hij moet doen, zonder je continu te proberen te verleiden tot extra klikken.

Maak bestandsextensies zichtbaar

Een van de meest riskante standaardinstellingen in Windows is het verbergen van bestandsextensies voor bekende bestandstypen. Standaard zie je alleen de naam van een bestand, bijvoorbeeld 'factuur', maar niet of het een .pdf, .docx of een .exe is. Cybercriminelen maken daar dankbaar gebruik van door virussen te vermommen als onschuldige documenten. Een bestand dat 'foto.jpg.exe' heet, wordt door Windows dan getoond als 'foto.jpg', waardoor je denkt een afbeelding te openen terwijl je in werkelijkheid schadelijke software installeert.

Je kunt dit veiligheidsrisico direct verhelpen via de Bestandsverkenner. Zoek in de menubalk naar de optie Weergeven en navigeer vervolgens naar de instellingen voor weergeven. Hier vind je een optie genaamd Extensies voor bestandsnamen. Zorg dat deze optie aangevinkt staat. Hoewel het in het begin even wennen kan zijn om achter elk bestand een punt en drie of vier letters te zien staan, geeft het je volledige controle en inzicht. Je ziet nu in één oogopslag met wat voor type bestand je écht te maken hebt, en dat verkleint de kans op een succesvolle malware-infectie drastisch.

Populaire merken voor Windows-laptops

Wie op zoek is naar hardware die het meeste uit Windows haalt, komt al snel uit bij een aantal gevestigde namen die de markt domineren. Een van de grootste spelers is Lenovo, dat met name met de ThinkPad-serie een ijzersterke reputatie heeft opgebouwd in de zakelijke markt dankzij robuuste bouwkwaliteit en uitstekende toetsenborden. Voor consumenten die design en innovatie zoeken, is HP (Hewlett-Packard) een veelgekozen merk, mede dankzij de Omnibook- en Envy-lijnen die esthetiek combineren met krachtige prestaties. Ook Acer blijft een vaste waarde, waarbij vooral de Aspire-modellen steevast hoge ogen gooien in reviews vanwege hun interessante prijs-kwaliteitverhouding. Tot slot biedt het Taiwanese ASUS vaak veel rekenkracht voor een scherpe prijs en durven zij met hun ZenBook-serie vaak te experimenteren met nieuwe technologieën zoals dubbele schermen.