Kroegen, discotheken, concertzalen en festivals hebben één ding gemeen: de muziek staat nogal luid. Wie zich regelmatig en langdurig blootstelt aan versterkte muziek, heeft volgens de Gezondheidsraad een verhoogd risico op permanente gehoorschade. Gelukkig kun je toekomstige gehoorproblemen gerelateerd aan uitgaan eenvoudig voorkomen.

Uitgaan is leuk, maar heeft tegelijkertijd ook een keerzijde. Het volumeniveau van muziek staat vaak erg hoog. Volgens een recent rapport van de Gezondheidsraad leidt regelmatige en langdurige blootstelling op termijn mogelijk tot gehoorproblemen. Het gaat hierbij onder meer om gehoorverlies, tinnitus (oorsuizen) en hyperacusis (overgevoeligheid voor geluid). Bescherm daarom je gehoor zorgvuldig en neem het heft in eigen handen!

Bewaar voldoende afstand van luidsprekers

Om jezelf te behoeden voor gehoorschade, moet je rekening houden met een paar zaken. Ga allereerst nooit in de nabije omgeving van een luidspreker staan of zitten. Met name bij concerten en festivals is dat een valkuil. Je wilt namelijk vast jouw favoriete artiesten eens van dichtbij bewonderen. De speakers bij het podium staan zeer luid afgesteld, omdat ze de volledige concertzaal, feesttent of festivalweide dienen te bereiken. Ook in een kroeg kun je beter niet te dicht bij een luidspreker staan. Een paar meter verderop gaan staan, kan al flink wat decibellen schelen. Verder is het verstandig om regelmatig stiltemomenten in te lassen. Loop bijvoorbeeld wat vaker naar het toilet of (indien mogelijk) naar buiten.

©makedonski2015 - stock.adobe.com

Heb je het idee dat je niet meer goed hoort? Lees dan hier verder: Wanneer is het tijd voor een hoortoestel en waarop moet je letten bij aanschaf?

Draag altijd gehoorbescherming bij het uitgaan

Om permanente gehoorschade te voorkomen, is het dragen van gehoorbescherming een must. Gebruik hiervoor goede oordoppen die speciaal zijn ontwikkeld voor het luisteren naar muziek. Dergelijke producten brengen het geluid terug naar een veilig volumeniveau voor je oren. Muziekoordoppen hebben een speciaal filter zodat je evengoed geniet van een goed geluid. Het klinkt zachter zonder dat het afbreuk doet aan de muziekbeleving. Bovendien kun je gewoon nog met mensen in je omgeving kletsen. Gebruik liever niet de welbekende gele herriestoppers van de plaatselijke supermarkt of drogist. Die sluiten de gehoorgang namelijk volledig af, waardoor er sprake is van vervorming van muziek.

Fabrikanten van oordoppen leveren vaak een handig opbergdoosje mee. Bevestig dat bijvoorbeeld aan je sleutelbos of stop het in je portemonnee. Zo vergeet je nooit gehoorbescherming mee te nemen. Staat het geluid oorverdovend hard en heb je geen passende bescherming bij je? Vroegtijdig weggaan is natuurlijk altijd een optie. Daarnaast zijn bij de betere concertzalen ter plekke oordoppen verkrijgbaar. Vraag hiernaar bij de bar, servicebalie of garderobe. Zo verkopen bekende locaties als Ziggo Dome, AFAS Live en Ahoy universele oordoppen van Alpine. Die kosten in de regel slechts een paar euro.

Welke oordopppen kopen?

Van plan om nieuwe oordoppen voor het uitgaan te kopen? Je hebt keuze uit verschillende modellen. De beste oordoppen dempen het geluid met wel 15 tot 25 decibel. Je hebt grofweg keuze uit twee soorten: universele en op maat gemaakte oordoppen.

Type 1: Universele oordoppen met muziekfilter

Als je goedkope gehoorbescherming voor het uitgaan zoekt, kun je universele oordoppen met een muziekfilter overwegen. Die zijn al vanaf ongeveer vijftien euro verkrijgbaar. Ervaar hiermee een zachter geluid zonder vervorming. Een nadeel van universele oordoppen is dat ze op den duur wellicht gaan irriteren. Met name tijdens avondvullende concerten en lange festivaldagen ervaar je mogelijk een pijnlijke gehoorgang. De merken Pluggerz en Alpine hebben een goede reputatie op het gebied van universele oordopjes. Overigens is er ook gehoorbescherming speciaal voor kinderen verkrijgbaar.

Type 2: Op maat gemaakte oordoppen met muziekfilter

Wanneer jij je oren vaak aan luide muziek blootstelt, investeer je het beste in speciale oordoppen op maat. Dergelijke doppen heten ook wel otoplastieken. Je kunt hiervoor terecht bij een audicien. Een specialist maakt een afdruk van je oren, waarna een producent een perfect passend oordoppensetje ontwikkelt. Die zitten als gegoten, zodat je ze lang achtereen kunt dragen. Bovendien zien omstanders ze nauwelijks zitten. De (transparante) dopjes vallen namelijk niet op. De aanschafprijs van op maat gemaakte oordoppen is wel een stuk hoger. Ga uit van minimaal honderd euro. Gelukkig gaan ze doorgaans lang mee.

Veilig gebruik van hoofdtelefoons

Ook bij onverantwoord gebruik van hoofdtelefoons en in-ears bestaat er een verhoogd risico op gehoorschade. Gebruik deze luisterapparaten dan ook veilig. Producten met actieve ruisonderdrukking (noise cancelling) verdienen de voorkeur. Je hoeft hierbij het volume niet zo luid te zetten om een nummer, video, podcast of luisterboek duidelijk te verstaan. Activeer verder de volumebegrenzer op jouw smartphone of tablet. Met de standaardinstellingen komt het volume dan niet boven de 85 decibel uit.

Geef je zelf een feestje? Lees dan ook: Zo laat je je slimme assistent daarbij helpen!

Je laptopaccu lijkt altijd leeg te zijn op het moment dat er nergens een stopcontact te bekennen is. Met de juiste software-instellingen pers je echter makkelijk een uur extra uit je apparaat, zonder dat je daarvoor technisch onderlegd hoeft te zijn. Wij leggen uit aan welke knoppen je precies moet draaien voor maximaal resultaat.

Er is weinig irritanter dan een laptop die in de spaarstand schiet of uitvalt terwijl je in de trein net de laatste hand legt aan een belangrijk document. Veel gebruikers denken bij een snel leeglopende batterij direct dat de hardware versleten is en kijken alweer naar een nieuwe laptop. Vaak is de accu zelf echter nog prima in orde, maar gaat het besturingssysteem slordig om met de beschikbare energie. Fabrieksinstellingen zijn namelijk vaak gericht op maximale prestaties en helderheid, niet op uithoudingsvermogen. In dit artikel leer je hoe je de regie terugpakt en de energievreters in toom houdt, zodat je met een gerust hart de dag doorkomt.

Waar die energie eigenlijk naartoe lekt

Om te begrijpen hoe je accucapaciteit bespaart, moet je eerst weten waar de energie aan opgaat. De twee grootste verbruikers in een laptop zijn vrijwel altijd het beeldscherm en de processor. Het scherm vreet stroom om pixels te verlichten; hoe feller het scherm, hoe sneller de teller tikt. Daarnaast speelt de verversingssnelheid een rol. Veel moderne schermen verversen het beeld 120 keer per seconde (120 Hz). Dat kijkt heel rustig, maar kost aanzienlijk meer rekenkracht dan de standaard 60 Hz.

Onder de motorkap is de processor continu bezig met het verwerken van taken. Een veelvoorkomende misvatting is dat je handmatig alle programma's moet afsluiten om stroom te besparen. Dat is maar ten dele waar, want moderne systemen zijn heel goed in het bevriezen van apps die je niet gebruikt. Wat wél energie kost, zijn achtergrondprocessen die actief blijven synchroniseren, zoals cloudopslagdiensten of mailprogramma's die elke minuut checken op nieuwe berichten. Ook randapparatuur die stroom trekt via de usb-poort, zelfs als je deze niet actief gebruikt, snoept procenten van je lading af.

Besparen tijdens eenvoudige taken

De energiebesparende modus is je beste vriend wanneer je taken uitvoert die weinig rekenkracht vereisen. Denk hierbij aan tekstverwerken, e-mailen, webbrowsen of het invullen van spreadsheets. In deze scenario's heb je de volledige kracht van je processor en videokaart simpelweg niet nodig. Door in Windows of macOS te kiezen voor de energiebesparende modus, klokt de processor zichzelf terug. Hij werkt dan letterlijk iets langzamer, maar voor administratieve taken merk je daar in de praktijk niets van. De letters verschijnen nog steeds direct op je scherm zodra je ze typt.

Daarnaast is dit het moment om eens kritisch naar je schermhelderheid te kijken. Binnenshuis is een helderheid van 50 tot 60 procent vaak meer dan voldoende om comfortabel te kunnen werken. Werk je vooral 's avonds? Dan kan het zelfs nog lager. Ook het uitschakelen van toetsenbordverlichting levert in deze context pure winst op. Het zijn kleine percentages per uur, maar op een hele werkdag maakt dit het verschil tussen wel of niet de oplader moeten pakken.

©PXimport

Prestaties boven accuduur

Er zijn momenten waarop je de batterijbesparingsinstellingen beter uit kunt laten, of zelfs agressief moet vermijden. Zodra je aan de slag gaat met zware grafische taken, zoals videobewerking, 3D-rendering of serieuze gaming, werkt een besparingsmodus averechts. De software knijpt de toevoer van stroom naar de componenten af, wat resulteert in een haperend beeld, trage exporttijden en een frustrerende gebruikservaring.

In deze gevallen heeft de hardware ademruimte nodig om te kunnen presteren. Als je probeert te gamen op een besparingsstand, zal het systeem de prestaties van de grafische chip zo ver terugschroeven dat het spel onspeelbaar wordt. Bovendien duurt het renderen van een video in spaarstand veel langer, waardoor het scherm en de schijf langer actief moeten blijven, wat onderaan de streep soms zelfs méér energie kost dan een korte piekbelasting op vol vermogen. Hier geldt: efficiëntie door snelheid is soms zuiniger dan traagheid.

Situaties waarin instellingen het niet meer redden

Hoewel je met software veel kunt optimaliseren, zijn er harde grenzen waarbij geen enkele instelling je meer gaat redden. Je moet realistisch zijn over de fysieke staat van je apparaat.

Ten eerste is er de chemische degradatie. Als de maximale capaciteit van je accu (ook wel battery health geheten) onder de 70 procent is gezakt, kun je instellen wat je wilt, maar de rek is er fysiek uit. De batterijcellen kunnen de lading simpelweg niet meer vasthouden. Ten tweede is oververhitting een doodsteek voor je accuduur. Als de ventilatoren van je laptop continu staan te loeien omdat de koelkanalen vol stof zitten, kost dat enorm veel energie. Warmte is in feite verspilde energie. Tot slot helpt software niet als je zware externe apparaten zonder eigen voeding aansluit. Een externe harde schijf die zijn stroom via de laptop krijgt, trekt de accu leeg alsof het een rietje in een pakje sap is, ongeacht je schermhelderheid.

Creëer je eigen energieprofiel

Om echt grip te krijgen op je verbruik, moet je de instellingen afstemmen op jouw specifieke gedrag. Begin met de slaapstand-instellingen. Veel mensen laten hun laptop openstaan als ze even koffie gaan halen, waarbij het scherm zomaar tien minuten op volle sterkte blijft branden. Stel in dat het scherm al na twee of drie minuten inactiviteit uitgaat. Dat is de makkelijkste winst die je kunt boeken.

Kijk ook naar je randapparatuur. Gebruik je een externe monitor? Zorg dan dat je laptop zo is ingesteld dat het interne scherm volledig uitschakelt, en niet 'zwart maar aan' blijft staan. Gebruik je veel bluetooth-apparaten? Schakel bluetooth uit als je ze niet gebruikt; het constant scannen naar verbindingen kost stroom. Voor gebruikers met een oledscherm is er nog een extra truc: gebruik een donkere modus. Bij oledschermen verbruiken zwarte pixels namelijk helemaal geen energie, in tegenstelling tot traditionele lcd-schermen waar de achtergrondverlichting altijd aan staat.

Balans tussen snelheid en stopcontact

Het verlengen van je accuduur is uiteindelijk een balansspel tussen comfort en noodzaak. De grootste winst behaal je door de schermhelderheid te temperen en de slaapstand agressiever in te stellen, zodat je geen energie verspilt in de pauzes. Wees niet bang om de energiebesparingsmodus standaard aan te zetten voor alledaags werk; de moderne processors zijn krachtig genoeg om dat zonder haperingen op te vangen. Pas als je merkt dat je laptop traag reageert bij zwaardere taken, is het tijd om de teugels weer iets te laten vieren. Zo bepaal jij hoelang de werkdag duurt, en niet je batterij.

Een medley gebaseerd op soundtracks uit Super Mario-games van het Jazzorkest 8-Bit Big Band heeft afgelopen zondagnacht een Grammy gewonnen.

De medley ‘Super Mario Praise Break’ won een Grammy Award voor beste arrangement (instrumentaal of a capella). In de medley zijn nummers als Gusty Garden Galaxy uit Super Mario Galaxy en Bomb-Omb Battlefield uit Super Mario 64 te horen.

De 9-Bit Big Band is afkomstig uit New York en heeft al eens eerder een Grammy gewonnen voor gamemuziek. In 2022 won het orkest een Grammy voor het nummer Meta’s Knight’s Revenge uit de SNES-game Kirby Superstar.

De Grammy Awards

De Grammy Awards worden al sinds 1959 georganiseerd en worden gezien als een van de belangrijkste prijzen voor muziek ter wereld. Ze worden vaak vergeleken met de Oscars, die worden uitgereikt aan films. Dit jaar won Bad Bunny de prijs van album van het jaar, en ging Billie Eilish er vandoor met een Grammy voor nummer van het jaar. Overigens won Austin Wintory een Grammy in de categorie beste gamesoundtrack voor de soundtrack van Sword of the Sea.

De Super Mario-reeks van Nintendo valt op diverse spelcomputers van het bedrijf te spelen, waaronder de Nintendo Switch 2 en Nintendo Switch. Onder de meest recente grote hoofddelen vallen Super Mario Wonder en Super Mario Odyssey.