ID.nl logo
Samsung Galaxy S22 Ultra - Beste van twee werelden
© Reshift Digital
Huis

Samsung Galaxy S22 Ultra - Beste van twee werelden

Van de Samsung Galaxy S22-serie valt de Samsung Galaxy S22 Ultra het meest op. De smartphone brengt de eigenschappen van de Galaxy Note terug. Hoe de eenwoording tussen Galaxy S en Galaxy Note in praktijk werkt lees je in deze Samsung Galaxy S22 Ultra review.

Al enkele jaren bestaat de topserie van Samsung-smartphones uit drie toestellen, waarbij de Ultra-uitvoering alles uit de kast haalt wat Samsung te bieden heeft. Toch wist de Ultra-uitvoering zich nooit écht te onderscheiden van zijn minder uitgebreide evenknieën om zijn hoge prijs nog enigszins te verantwoorden. Op het formaat na, want de Ultra-uitvoering is altijd een uitdaging geweest voor vele broekzakken. Bij deze Galaxy S22 Ultra is dat onveranderd gebleven. 

Samsung laat de Ultra-uitvoering meer opvallen door de bekendste functie over te nemen van de Galaxy Note-serie, die al eerder het veld heeft moeten ruimen. De Galaxy S22 Ultra komt met een stylus, die je in de smartphone opbergt. Zo’n stylus is een opvallende feature, dat zeker. Toch is dat niet wat het meest in het oog springt. Het zijn de camera’s die de show stelen. Ook het uitmuntende forse scherm weet de camera-prestaties uitstekend tot zijn recht te laten komen, hierover lees je verderop meer.

©PXimport

©PXimport

©PXimport

©PXimport

©PXimport

Note-stijl

Het ontwerp van deze Galaxy S22 Ultra is behoorlijk anders dan de Galaxy S22 en Galaxy S22 Plus. Het benadrukt dat Samsung zelf deze smartphone ook als een Galaxy Note ziet, die meelift met de S22-lijn door de plek van de Ultra-uitvoering in te nemen. Dat is met name te zien aan de stylus, maar ook het ontwerp van de telefoon lijkt op de laatste Galaxy Note 10, dankzij het grote rechthoekige ontwerp dat in veel opzichten erg uitnodigend oogt voor je pennetje. Enig nadeel voor je pennetje zijn de gebogen schermranden aan de zijkant. Het formaat van de Galaxy S22 Ultra is nagenoeg gelijk aan die van de Note 10, alleen heeft eerstgenoemde iets dunnere schermranden.

Uiteraard gebruik je de stylus met name voor het maken van krabbels en tekeningen. Daarvoor heeft Samsung ook de bekende apps afgestoft. Wanneer je het pennetje uit de smartphone verwijdert krijg je hier een handig menuutje voor, waarin je bijvoorbeeld PenUP vindt; een app waarmee je tekeningen maakt. Ook kun je vanuit dit menuutje snel bij je (handgeschreven) notities komen.

De stylus beschikt over een klein accuutje, dat draadloos geladen wordt door de smartphone wanneer je deze erin steekt. De kans is klein dat je met een lege stylusaccu komt te zitten, maar mocht dat het geval zijn, dan kun je nog altijd het pennetje gebruiken op het scherm. Het accuvermogen wordt gebruikt voor andere functies, zoals het bedienen van de smartphone op afstand. Zo kun je bijvoorbeeld je smartphone ergens neerzetten en vervolgens een foto (van jezelf) maken door de stylusknop te gebruiken als sluiterknop.

Het pennetje zit bomvol kleine handigheden en functies. Maar in praktijk gebruikte ik hem tijdens het testen nauwelijks. Ga van tevoren daarom ook goed na of een stylus voor jou echt van toegevoegde waarde is, het is immers één van de grote opvallende eigenschappen van de Galaxy S22 Ultra.

©PXimport

Groot(s) scherm

Geen enkele andere smartphone is zo gebaat bij een groot scherm met indrukwekkende beeldkwaliteit als de Galaxy S22 Ultra. Je wilt je tekeningen gedetailleerd en hetzelfde geldt voor je foto’s. Nu weet je dat het bij Samsung op dat gebied wel goed zit, het bedrijf levert immers ook schermpanelen voor bijvoorbeeld de smartphones van Apple en OnePlus en houdt hierbij de beste panelen achter de hand voor de eigen smartphones. Zo ook voor deze Galaxy S22 Ultra. Het is standaard geworden bij Samsung-reviews, maar ook in dit geval beschikt de smartphone over een waanzinnig beeldscherm. Op papier, maar ook in gebruik. De kleurweergave en helderheid zijn bijzonder indrukwekkend, hoewel Samsung de kleuren wat meer leven inblaast dan het er in werkelijkheid uit ziet.

Het scherm is fors, met een diameter van 6,8 inch. Achter het scherm vind je een vingerafdrukscanner en bovenin een cameragat voor de frontcamera. Deze is niet verhuld achter een paarschermpixels zoals dat het geval was bij de Galaxy Z Fold3. Het amoledscherm beschikt over een resolutie van maximaal 3088 bij 1440 en een dynamische verversingssnelheid van maximaal 120 hertz, wat zorgt voor vloeiend beeldverloop.

De accucapaciteit is gelijk gebleven, ondanks dat er ruimte in de smartphone gemaakt is voor de stylus.

-

Teleurstellende accu

Standaard staat de resolutie van het toestel wat lager afgesteld, wellicht om de accu nog enigszins te ontzien. Want vooral in combinatie met de hoge verversingssnelheid (die desgewenst ook teruggeschroefd kan worden naar 60 hertz) wordt een zware tol geëist van de accu. Op papier beschikt de Galaxy S22 Ultra over een grote capaciteit van 5.000 mAh, evenveel als zijn voorganger. Wat netjes is, aangezien er intern ook ruimte is gemaakt voor het pennetje. Ook stelt Samsung dat de gebruikte nieuwe Exynos-chipset zuiniger is dan zijn voorganger.

In praktijk valt dat wat tegen. De chipset lijkt niet heel zuinig en ook 5G is een (mogelijke) batterijvreter. Maar vooral het scherm vreet energie en dat merk je wanneer je het toestel langere tijd gebruikt. Door je gebruik goed te doseren en de instellingen wat energiebesparender af te stellen, kun je lang met een volle accu mee. Wel tot twee dagen. Maar bij regelmatig gebruik heb je de accu teleurstellend snel leeggetrokken.

Deze accu kun je draadloos opladen of snelladen via de usb-c-poort, maar daarvoor moet je weer flink in de buidel tasten of een andere snellader gebruiken. Een adapter is niet in de doos aanwezig en de snellader van Samsung kost vijftig euro.

©PXimport

©PXimport

©PXimport

©PXimport

Rekenkracht

Als het aankomt op prestaties, dan heb je bij de S22 Ultra geen klagen. De smartphone beschikt over meer dan genoeg rekenkracht om werkelijk alles zonder enige stotteringen te draaien. Daarvoor wordt de 5G-chipset (in ons reviewmodel) bijgestaan door 12GB werkgeheugen, de minder dure uitvoeringen beschikken over 8GB. Daarbij kun je kiezen uit varianten van 128GB, 256GB, 512GB of 1TB.

Helaas houdt Samsung nog altijd vast aan de verwijdering van het vertrouwde geheugenkaartslot. Niet echt een gebruiksvriendelijke beslissing, vooral omdat 128GB opslag wel een beetje karig is voor een smartphone van 1249 euro, waarbij foto’s en 4K-video’s met de 108 megapixelcamera best wel wat ruimte in beslag nemen. Over gebruiksonvriendelijke beslissingen gesproken: ook de audiopoort ontbreekt. Vooral voor een toestel dat ook ideaal is voor gamers blijft het een onbegrijpelijke keuze.

Camera’s

Ondanks de stylus en het beeldige scherm, wordt de show pas écht gestolen door de camera’s. Op papier zou je denk aan een teleurstelling, omdat eigenlijk dezelfde sensoren worden gebruikt als op de Galaxy S21 Ultra. Maar verkijk je niet op de specs, want het verschil wordt tegenwoordig vooral gemaakt met de softwarematige afstelling van de camera’s en de enorme rekenkracht van het toestel om beelden te herkennen en verwerken. Dit zie je ook bij concurrentie, Google’s Pixel-smartphones hebben jarenlang dezelfde sensor gebruikt en voorop gelopen op cameragebied en ook de iPhone 13 cameraspecificaties verschillen weinig van die van de iPhone 12, terwijl er wel enorm verschil gemaakt wordt.

Het is nu Samsung dat weer vooraan weet te lopen als het aankomt op cameragebied. Zowel in beeldkwaliteit als in mogelijkheden. De achterzijde zit bomvol sensoren, de gehele bovenhoek is gebruikt om naast de hoofdcamera een dieptesensor, groothoekcamera, macrolens en persicoop-zoomlens kwijt te kunnen. Er is kwaliteitsverschil merkbaar bij iedere gebruikte camera, vooral de periscooplens. Toch zijn ze erg goed afgesteld, waardoor je (ongeacht de lens) een goede foto maakt.

Logischerwijs is de 108 megapixel hoofdcamera in staat de mooiste foto’s te schieten. Toch heeft Samsung deze een (voor mijn smaak) net even te grote kijkhoek meegegeven, waardoor ik vaak terugviel op de zoomlens. Zonder daarbij teleurgesteld te raken. De groothoeklens zelf heeft bij close-ups vaak een wat vertekend beeld, omdat de kromming softwarematig wordt rechtgezet.

De zoomniveau's in beeld (0,6x, 1x, 3x, 10x):

©PXimport

©PXimport

©PXimport

©PXimport

©PXimport

©PXimport

©PXimport

©PXimport

©PXimport

©PXimport

©PXimport

©PXimport

©PXimport

©PXimport

In alle omstandigheden maak je een goede foto. Zelfs als het donker is, de Samsung Galaxy S22 Ultra is zo’n smartphone die meer ziet dan het oog. Hoewel de smartphone hierbij automatisch terugvalt op de nachtmodus, die wat onscherpte veroorzaakt bij het fotografen van bewegende objecten. Maar zelfs als je inzoomt op de gemaakte foto is deze nog altijd haarscherp en vrij van ruis in zowel donkere als lichte omgevingen. Ook schaduwvlakken en fel tegenlicht kan de hoofdcamera uitstekend verwerken, wat de camera kroont tot de meest indrukwekkende smartphonecamera tot op heden.

Dankzij de hoeveelheid aan lenzen kun je je foto’s in groothoek maken (0,6 x), van dichtbij (3x zoom-effect) en dankzij de periscooplens tot 10x zoom, waarbij het eindresultaat zichtbaar softwarematig is opgepoetst - maar wel goed is. De smartphone laat het zelfs toe om tot 100x in te zoomen dankzij de periscoopcamera. Hierbij moet de software nog meer aan de bak voor het oppoetswerk, omdat er eigenlijk gewoon digitaal gezoomd wordt. Maar dat het überhaupt kan is best indrukwekkend te noemen, hoewel een statief of stevige hand wel een vereiste zijn.

©PXimport

©PXimport

©PXimport

©PXimport

©PXimport

©PXimport

©PXimport

©PXimport

Ook voor gevorderde fotografen en -bewerkers is de smartphone interessant. De Expert Raw-app van Samsung biedt veel mogelijkheden om de RAW-bestanden van foto’s om te verfijnen tot het perfecte eindresultaat. Deze app gebruik je om foto’s te maken op jouw manier, met talloze schuifjes om de foto te maken zoals jij het wilt. Suf is wel dat je hiervoor naar Samsung's (wat overbodige) applicatiewinkel moet, terwijl het toestel bomvol staat met voorgeïnstalleerde apps van Samsung en derden.

OneUI: vol met opties, lange ondersteuning en rotzooi

Voor een telefoon met een premium prijs geeft de software nog niet helemaal de premium-ervaring. Natuurlijk vind je op een Android-smartphone van Samsung veel apps en diensten van Google en Samsung, waaronder veel ingebakken functies. Met die ervaring is niets mis en ook de wat overbodige applicatiewinkel en andere apps valt mee te leven. Samsung’s spraakassistent Bixby is niet van meerwaarde, maar zit gelukkig minder opdringerig in de weg dan voorheen.

De hoeveelheid voorgeïnstalleerde is ronduit ongepast. Het gehele arsenaal aan Microsoft-apps, Facebook en als dieptepunt de volkomen overbodige McAfee virusscanner, die verscholen zit in een ‘apparaatonderhoud’-app, die in tegenstelling tot de andere bloatware onverwijderbaar is.

©PXimport

©PXimport

©PXimport

De hoeveelheid onnodige voorgeïnstalleerde apps passen niet bij de ervaring die een smartphone in deze prijsklasse zou moeten bieden.

Op een andere manier weet Samsung wél een premium-ervaring te bieden: de update-ondersteuning. Gelijktijdig met de aankondiging maakte Samsung bekend zijn smartphones betere ondersteuning te bieden: minimaal vier Android versie-updates en vijf jaar veiligheidsupdates. Niet alleen voor deze serie, maar ook met terugwerkende kracht voor de Samsung Galaxy S21, Galaxy Z Fold3 en Galaxy Z Flip3

Dat is uitstekend nieuws, waarmee met name Chinese fabrikanten in hun hemd gezet worden. Merken als Motorola, OnePlus, Oppo en Xiaomi bieden veel kortere ondersteuning en soms zelfs niet eens de recentste Androidversie. Deze Galaxy S22 Ultra draait op Android 12 en kan dus updates krijgen tot en met versie 16.

©PXimport

©PXimport

©PXimport

De stylus-ondersteuning in OneUI en de Expert Raw-app van Samsung zitten uitstekend in elkaar.

Alternatieven voor de Samsung Galaxy S22 Ultra

De Galaxy S22 Ultra van Samsung is misschien wel de beste smartphone van het moment. Waar Samsung’s opvouwbare toestellen nog een beetje experimenteel zijn, heeft Samsung al zijn smartphone-kennis (inclusief die van de Note-serie) gebruikt voor deze Galaxy S22 Ultra. De smartphone is all-round gewoonweg uitstekend. Dus als de stylus je koud laat, heb je nog altijd de beste camera achter de hand. Ook het prachtige scherm, lange ondersteuningsduur en rekenkracht maken de Galaxy S22 Ultra een waardig alternatief voor de iPhone 13 Pro Max.

Ten opzichte van vorige generaties is de Ultra-variant weer een stapje vooruit. Beschik je echter over een Galaxy S20 Ultra of een Galaxy S21 Ultra, dan biedt een upgrade niet heel veel extra behalve een stylus. Zoek je een vervanging voor je oudere Galaxy Note-smartphone, dan is de keuze helder in het voordeel van de Galaxy S22 Ultra.

Conclusie: Samsung Galaxy S22 Ultra kopen?

De Samsung Galaxy S22 Ultra is gewoon een vermomde Note. Maar dan wel gecombineerd met de eigenschappen van de Galaxy S-serie, zoals een geweldige camera - met veel mogelijkheden. Tel daarbij ook het fraaie scherm en verbeterde update-ondersteuning op en je hebt gewoon onder de streep een van de beste smartphones van dit moment. Ondanks de wat teleurstellende accuduur, absurde prijs en het ontbreken van zaken als een adapter en geheugenkaartslot.

Fantastisch
Conclusie

**Adviesprijs** vanaf € 1249,- **Kleuren** zwart, rood, groen, wit **OS** Android 12 (One UI) **Scherm** 6,8 inch amoled (3088 x 1440, 120hz) **Processor** 2,8 Ghz octacore (Exynos 2200) **RAM** 8 GB **Opslag** vanaf 128GB **Batterij** 5.000 mAh **Camera** 108, 10, 10 en 12 megapixel (achter), 40 megapixel (voor) **Connectiviteit** 5G, 4G (LTE), Bluetooth 5.2, wifi 6e, gps, nfc **Formaat** 16,3 x 7,8 x 0,9 cm **Gewicht** 228 gram **Overig** Vingerafdrukscanner achter scherm, water- en stofdicht (IP 68), stylus **Website** [www.samsung.com/nl](https://www.samsung.com/nl/smartphones/galaxy-s22-ultra)

Plus- en minpunten
  • Scherm
  • Camera's
  • Update-ondersteuning
  • Stylus
  • Prijs
  • Bloatware
  • Geheugenkaartslot, adapter en audiopoort ontbreken
  • Hoog energieverbruik
▼ Volgende artikel
Review Apple Watch Series 11 – Kleine verbeteringen
© Jeroen Boer - ID.nl
Gezond leven

Review Apple Watch Series 11 – Kleine verbeteringen

Je kunt er bijna de klok op gelijkzetten: elk jaar komt er een nieuwe generatie Apple Watch op de markt. Vergelijk je de nieuwe Apple Watch Series 11 met zijn voorganger, dan zul je aan de buitenkant geen verschil zien. Wat is er dit jaar dan wel nieuw?

Uitstekend
Conclusie

De Apple Watch Series 11 is een prima smartwatch, maar brengt weinig vernieuwing. Heb je een Apple Watch Series 9 of 10, dan kun je deze nieuwe variant daarom rustig overslaan. Ben je wel toe aan een nieuwe Apple Watch, dan krijg je met de Series 11 een goede smartwatch om je pols, al heeft de goedkopere SE met iets minder functies nu ook dezelfde chip.

Plus- en minpunten
  • Goed scherm
  • Goede activiteitentracking
  • Goede slaaptracking
  • Batterijduur
  • Zelfde chip als voorganger
  • Weinig vernieuwing

De Apple Watch Series 11 heeft een identiek ontwerp als de Series 10 en is nog steeds beschikbaar in een titanium- of aluminiumvariant als 42- of 46mm-uitvoering. De enige kleine in het oog springende vernieuwing is dat de aluminiumvariant nu ook in de kleur spacegrijs beschikbaar is. Dat is de kleur waarin wij het horloge hebben getest. Bedienen doe je afhankelijk van de functie met het aanraakscherm, de draaikop of een drukknop.

©Jeroen Boer - ID.nl

Uiterlijk is er geen verschil met de vorige Apple Watch.

Zelfde chip

De buitenkant is dus weinig vernieuwend en ook binnenin heeft Apple geen heel spannende wijzigingen doorgevoerd. De gebruikte chip is dezelfde S10 die ook in de voorganger te vinden was. Opmerkelijk is dat ook de tegelijkertijd verschenen duurdere Apple Watch Ultra 3 en goedkopere Apple Watch SE 3 voorzien zijn van dezelfde S10-chip. De flink goedkopere instapper is dus net zo snel als de duurdere modellen. Apple is bij de GPS + Cellular-variant wel overgestapt naar een 5G-modem in plaats van een 4G-modem, maar daar zul je in de praktijk niks van merken.

©Jeroen Boer - ID.nl

Op de achterkant vind je de sensors die onder andere je hartslag detecteren.

Prima scherm

De Apple Watch 11 heeft een oledscherm met afhankelijk van de gekozen variant een diameter van 1,77 of 1,96 inch. De beeldkwaliteit van het scherm is uitstekend en ook buiten is de Apple Watch dankzij de hoge helderheid goed af te lezen. Het scherm is afgewerkt met gehard glas. Vrijwel krasongevoelig saffierglas krijg je bij de Apple Watch 11 alleen op de duurdere titaniumvariant. De door mij geteste aluminiumvariant is voorzien van gehard glas dat Apple net als op de voorganger 'Ion-X' noemt. Dat geharde glas is volgens Apple dankzij een keramische coating deze generatie wel twee keer zo krasbestendig geworden. Tijdens het testen van de aluminiumvariant zijn er geen krassen op het scherm gekomen.

Twee apps

Op je iPhone gebruik je twee in iOS standaard geïntegreerde apps om het horloge te beheren. De instellingen vind je in de app Watch, waarmee je bijvoorbeeld de meldingen kunt instellen en de wijzerplaat kunt veranderen. De gegevens rondom je activiteiten vind je in de app Gezondheid, waarin je allerlei tegels met informatie rondom je stappen, activiteiten en slaap vindt. De Gezondheid-app bevat veel gegevens, maar zou wat overzichtelijker kunnen. Er staan wel erg veel losse tegels onder elkaar als je op Alle gegevens tikt. Gelukkig kun je de voor jou belangrijke gegevens vastmaken op het dashboard, want waarschijnlijk vind je lang niet alle data belangrijk.

Je vindt alle gegevens in de Watch- en Gezondheid-apps.

Goede activiteittracking

De Apple Watch is een uitgebreide activiteitstracker die uitstekend werkt. Het enige dat we een beetje irritant vonden, is dat de Apple Watch wel automatisch activiteiten als fietsen of wandelen kan detecteren, maar dat er een handmatige actie nodig is om deze activiteit echt als work-out op te slaan. Zie je de melding over het hoofd, dan is de activiteit als losse work-out verdwenen.

De automatische detectie is verder wat ons betreft nauwkeurig genoeg. Bij het tracken van bewuste sportactiviteiten speelt dat minder omdat je dan via het horloge een work-out voor de gewenste activiteit kunt starten. Daarnaast wordt je slaapgedrag bijgehouden en word je gewaarschuwd bij afwijkingen rondom je hartslag, slaap(apneu) en bloeddruk. Dat is overigens niet nieuw; de vorige Apple Watch kan dat ook allemaal.

©Jeroen Boer - ID.nl

De Apple Watch vraagt je om een herkende activiteit te bevestigen om deze daadwerkelijk als work-out op te slaan.

Accuduur

De accucapaciteit is niet bekend, maar volgens Apple gaat het horloge de hele dag mee en dat wordt probleemloos gehaald. Een keertje de Apple Watch vergeten op te laden en dan toch naar je werk gaan is geen probleem. Leg je hem aan de lader als je bijvoorbeeld gaat douchen of even als je thuis komt, dan heb je altijd genoeg energie.

De Apple Watch klikt trefzeker op de meeleverde magnetische laadpuck. Die laadpuck zelf blijft ook magnetisch plakken op metalen meubels zoals een nachtkastje. Heb je een metalen kastje, dan is dat extra handig omdat de lader dan zelf ook niet verschuift. Het laden gaat best vlot; het duurt ongeveer een uur om een volledig lege accu weer helemaal op te laden.

Conclusie

De Apple Watch Series 11 is een prima smartwatch, maar brengt weinig vernieuwing. Heb je een Apple Watch Series 9 of 10, dan kun je deze nieuwe variant daarom rustig overslaan. Ben je wel toe aan een nieuwe Apple Watch, dan krijg je met de Series 11 een goede smartwatch om je pols, al heeft de goedkopere SE met iets minder functies nu ook dezelfde chip.

▼ Volgende artikel
Handige tweaks: zo maak je Windows 11 sneller
© ID.nl
Huis

Handige tweaks: zo maak je Windows 11 sneller

Windows 11 is ontworpen om je pc beter te laten presteren dan zijn voorganger Windows 10. Toch geldt ook hier dat het systeem gaandeweg steeds trager wordt. Gelukkig zijn er eenvoudige trucs om je computer weer vleugels te geven.

Zelfs een modern besturingssysteem kan na verloop van tijd trager aanvoelen. Met de onderstaande tips kun je Windows 11 opnieuw optimaliseren. Uiteindelijk draait het vooral om keuzes. Het systeem zit boordevol functies en opties, maar niet alles heb je echt nodig. Schakel overbodige onderdelen uit, dan win je meestal direct aan snelheid. 

Zet Widgets uit

Veel klassieke trucs om Windows sneller te maken, werken ook in Windows 11. Maar er zijn ook enkele optimalisaties die specifiek voor dit besturingssysteem gelden en echt merkbaar verschil maken. Zo introduceert Windows 11 Widgets: interactieve kaarten die dynamisch informatie tonen over het weer, nieuws, aandelen of sport… Handig, maar ze verbruiken geheugen en bandbreedte. Vind je dit te veel van het goede, dan kun je ze beter uitschakelen. Dat doe je eenvoudig via de taakbalk: klik met de rechtermuisknop op een lege plek. Kies Taakbalkinstellingen en zet Widgets uit.

Geen fan van Widgets? Vergeet ze dan niet uit te zetten.

Visuele effecten en animaties uitschakelen

Windows 11 bevat heel wat grafische tierlantijntjes die er fraai uitzien, maar wel extra rekenkracht vragen. Denk aan animaties bij het minimaliseren of maximaliseren van vensters, transparante achtergronden en schaduwen. Vooral op systemen met weinig RAM of een oudere grafische kaart kan dit merkbare vertraging opleveren. Kies je liever voor prestaties dan voor cosmetica, dan schakel je deze visuele effecten uit. Druk op Win+I om de Instellingen te openen en ga naar Toegankelijkheid / Visuele effecten. Zet daar de schakelaars bij Transparantie-effecten en Animatie-effecten uit. Omdat Windows 11 hierdoor minder grafische elementen hoeft te renderen, merk je direct een vlottere werking, vooral bij het openen en sluiten van vensters.

Hoe minder grafische effecten, hoe sneller Windows Verkenner zal aanvoelen.
Instellingen voor prestaties

Er bestaat ook een snelle manier om in één keer alle visuele effecten te beheren. Typ in de zoekfunctie van Start: De weergave en prestaties van Windows aanpassen. Standaard staat dit ingesteld op Automatisch selecteren. Ga naar het tabblad Visuele effecten en je leest precies welke opties voor de vormgeving actief zijn. Wil je alle grafische franje in één klap uitschakelen, kies dan voor Beste prestaties. Klik vervolgens op Toepassen en bevestig met OK.

In de instelling Beste prestaties worden alle visuele effecten uitgeschakeld.

Kritisch voor opstartprogramma’s

Telkens wanneer je Windows opstart, worden automatisch programma’s in de achtergrond geladen. Veel software installeert zo’n opstartprogramma zonder dat je het beseft. Applicaties die je zelden gebruikt, verbruiken daardoor onnodig geheugen en processorkracht en vertragen bovendien de opstartprocedure. Hoe meer programma’s mee opstarten, hoe langer het duurt voor je pc gebruiksklaar is. Controleer dit via Instellingen / Apps / Opstarten. Daar vind je een overzicht van alle apps die samen met Windows starten. Bekijk de lijst kritisch en zet de schakelaar uit bij programma’s die je niet meteen nodig hebt. Zo start je pc merkbaar sneller op.

Snoei in de lijst opstartprogramma’s.

Dubbelchecken in Taakbeheer

Daarna kun je ook nog een keer via Taakbeheer snoeien in de programma’s die op de achtergrond draaien. Open deze app door met de rechtermuisknop op een lege plek in de taakbalk te klikken en Taakbeheer te kiezen. Deze handige tool toont alle actieve programma’s en services. Klik in de linkerbalk op het vijfde pictogram van boven om de lijst met opstart-apps te openen. Sorteer vervolgens op Status, zodat de ingeschakelde apps bovenaan verschijnen. In de kolom Invloed op opstarten zie je meteen of een app geen, weinig of juist veel invloed heeft op de systeemprestaties. Wil je voorkomen dat een programma automatisch meedraait, klik er dan met de rechtermuisknop op en kies Uitschakelen. Hiermee verwijder je de toepassingen niet. Je voorkomt alleen dat ze bij het opstarten worden geladen. Je kunt de apps dus nog altijd handmatig starten. Besluit je later dat een programma tóch automatisch mee moet opstarten, dan schakel je het op dezelfde manier weer in.

In Taakbeheer zie je ook de invloed die de opstartprogramma’s en -processen hebben.
Zuiniger in plaats van sneller

In Taakbeheer zit een handige functie om het energieverbruik van Windows 11 te verbeteren: de Efficiëntiemodus. Deze modus verlaagt de prioriteit van achtergrondapplicaties, waardoor je pc sneller werkt en de batterijduur wordt verlengd. Daarom heeft deze modus een eco-pictogram in de vorm van twee blaadjes. Een belangrijke kanttekening: niet alle processen en apps ondersteunen deze modus. Bij sommige zul je het pictogram dus niet zien. Start Taakbeheer en ga naar de weergave Processen (het derde pictogram van boven in de linkerbalk, bestaande uit drie vierkantjes). Hier zie je de lijst van actieve apps en processen. Selecteer de app of het proces dat je in de efficiëntiemodus wilt zetten en klik op het Efficiëntiemodus-pictogram rechtsboven in het scherm. Bevestig je keuze. Je kunt dezelfde optie ook bereiken door met de rechtermuisknop op een app of proces te klikken. Sommige apps, zoals Microsoft Edge, staan standaard al in de efficiëntiemodus. Bij deze apps kun je de modus niet uitschakelen.

Sommige applicaties ondersteunen de efficiëntiemodus.

Sta automatisch Windows-onderhoud toe

Windows 11 voert voortdurend onderhoud uit om te controleren of alles naar behoren functioneert. Dit omvat systeemdiagnoses en beveiligingsscans. Het lost bovendien automatisch gevonden problemen op. Dit automatisch onderhoud vindt plaats op een vastgesteld tijdstip wanneer het apparaat in slaapstand staat en is aangesloten op een stroombron. Het is mogelijk dat je deze functie per ongeluk hebt uitgeschakeld, of dat het een tijd niet actief was. Bijvoorbeeld als je de laptop ’s nachts hebt uitgeschakeld in plaats van in slaapstand te zetten, of als hij tijdelijk niet op het lichtnet was aangesloten. Zorg er daarom voor dat de functie dagelijks actief is. Typ in het zoekvak van de taakbalk Configuratiescherm en selecteer in deze app Systeem en beveiliging. In het gedeelte Onderhoud klik je onder Automatisch onderhoud op Onderhoud starten als je het direct wilt uitvoeren. Om ervoor te zorgen dat dit dagelijks gebeurt, klik je op Onderhoudsinstellingen wijzigen. Kies het gewenste tijdstip en vink het vakje aan: Gepland onderhoud toestaan om mijn computer aan te zetten.

Standaard wordt dit Windows-onderhoud om 2 uur ’s nachts uitgevoerd.

Verwijder bloatware

Bij de installatie van Windows 11 worden automatisch programma’s meegeleverd waar je niet om hebt gevraagd. Sommige zijn logisch en nuttig, veel andere worden niet eens door Microsoft zelf ontwikkeld, maar door externe leveranciers. Soms gebeurt het ook dat bij de installatie van een programma een andere applicatie ongemerkt mee op je pc wordt gezet. Deze adware en bloatware zijn verraderlijk, omdat ze vaak automatisch starten zonder dat je het merkt. Je zult merken hoeveel beter je pc presteert wanneer je er vanaf bent. Je kunt Taakbeheer gebruiken om adware en bloatware te herkennen, maar gemakkelijker is het gebruik van een externe tool. Een handige optie is O&O AppBuster: volledig gratis en zonder installatie. Download de tool via https://www.oo-software.com/en/ooappbuster en start het exe-bestand. De tool scant het systeem en maakt het verwijderen eenvoudig. Je ziet telkens de uitgever van elke app en een aanbeveling. Een rode stip met het label Remove betekent dat je moet overwegen of je deze software echt nodig hebt. Is dat niet het geval, selecteer dan de titel en klik op Remove. Je kunt O&O AppBuster ook gebruiken om reguliere software te verwijderen die via de standaardmethode moeilijk te de-installeren is.

AppBuster geeft zelf aan welke bloatware het graag zou verwijderen, maar jij beslist.

Zoekindexering uitschakelen

De zoekfunctie van Windows 11 maakt gebruik van indexering op je harde schijf. Dit gebeurt op de achtergrond, waardoor je pc sneller doorzocht kan worden dan zonder indexering. Zonder index moet Windows elk bestand en elke map bij iedere zoekopdracht opnieuw doorzoeken, wat langer duurt. Bovendien zorgt de indexering ervoor dat je bestanden kunt vinden op basis van de tekst die ze bevatten. Dit is handig, maar op tragere pc’s kan de indexering de prestaties verminderen. Je kunt de snelheid van een trage computer verbeteren door de indexering uit te schakelen. Zelfs op een pc met een ssd kan dit de prestaties ten goede komen. Open de app Services door in het zoekvak van de taakbalk services.msc te typen. Scroll naar Indexeringsservice of Windows Search in de lijst met services. Dubbelklik erop en klik in het venster dat verschijnt op Stoppen. Herstart daarna de pc. Je zoekopdrachten kunnen iets trager zijn, maar het verschil merk je mogelijk niet. Wel zul je waarschijnlijk een algemene snelheidsverbetering ervaren.

Op tragere systemen schakel je de zoekindexering beter uit.

Opslaginzicht

Een harde schijf vol overbodige bestanden kan de pc vertragen. Door deze op te schonen, kun je vaak een snelheidsboost krijgen. Windows 11 biedt hiervoor een ingebouwde tool: Opslaginzicht. Open Instellingen en ga naar Systeem in de linkerbalk, zodat je rechts Opslag kunt openen. Schakel hier de optie Opslaginzicht in.

Vanaf dat moment controleert Windows voortdurend de opslag op je pc en verwijdert oude of overbodige bestanden die je waarschijnlijk niet meer nodig hebt. Denk aan tijdelijke bestanden, bestanden in de map Downloads en oude bestanden in de Prullenbak. Standaard komt Opslaginzicht pas in actie wanneer er weinig vrije schijfruimte overblijft. In dat geval verwijdert het systeem bestanden die al langer dan 30 dagen in de Prullenbak of Downloads staan. Je kunt dit ook instellen op dagelijks, elke 14 dagen of elke 60 dagen.

Deze opties zijn vooral handig voor wie vergeet deze mappen regelmatig handmatig leeg te maken. 

Stop de synchronisatie via OneDrive

De Microsoft-cloudopslagtool OneDrive zorgt ervoor dat de bestanden op je pc perfect gesynchroniseerd worden met de cloud. Het is een efficiënte back-uptool voor het geval je pc te maken krijgt met een virusinfectie of hardwareschade. OneDrive is zo diep geïntegreerd in Windows dat veel gebruikers denken dat het niet uit te schakelen is, maar dat klopt niet. De automatische OneDrive-synchronisatie kan je computer aanzienlijk vertragen. Als je ervoor kiest om je back-up op een andere manier te organiseren, kun je de synchronisatie eenvoudig uitschakelen. Klik op het OneDrive-cloudpictogram in het systeemvak en daarna op het tandwielpictogram om de Instellingen te openen. Ga naar het tabblad Account en klik op Deze pc ontkoppelen. Dit betekent niet dat je de bestanden kwijt bent die in de lokale OneDrive-map staan.

Wil je liever van een andere back-up gebruikmaken, dan kun je OneDrive beter uitschakelen.
Geheugenintegriteit uitschakelen

Merk je dat Windows 11 op een oudere computer niet soepel draait? Dit kan te maken hebben met ingebouwde beveiligingsfuncties zoals TPM 2.0 en Geheugenintegriteit. Geheugenintegriteit helpt je pc te beschermen tegen geavanceerde aanvallen, maar kan op oudere of minder krachtige hardware een impact op de prestaties hebben. Als je bereid bent om een klein beetje veiligheid in te ruilen voor betere prestaties, kun je Geheugenintegriteit uitschakelen via Instellingen / Privacy & Beveiliging / Windows-beveiliging / Apparaatbeveiliging / Kernisolatie en Geheugenintegriteit.

Vooral op oudere pc’s heeft de Geheugenintegriteit een negatieve invloed op de snelheid.

Schakel de Gamemodus uit

De Gamemodus van Windows 11 optimaliseert je pc voor het spelen van games. Wanneer Windows merkt dat je een game speelt, geeft het de prioriteit aan de systeembronnen voor gaming door deze tijdelijk weg te nemen bij andere apps en achtergrondprocessen. Dit is interessant voor serieuze gamers, maar wanneer je geen games speelt, kan het systeem juist vertragen omdat het resources reserveert ‘voor het geval dat’ je toch een game zou starten. Het uitschakelen van de Gamemodus kan je pc daarom ook sneller maken. Je kunt de functie altijd opnieuw inschakelen wanneer je een game wilt spelen. Zelfs als je nog nooit een game op je pc hebt gespeeld, staat de Gamemodus standaard ingeschakeld. Om deze uit te schakelen, ga je naar Instellingen / Gaming / Gamemodus. Zet de schakelaar Gamemodus uit.

Je kunt uiteraard de Gamemodus nog handmatig aanzetten als je een game speelt.