Reizigers zijn vandaag de dag beter beschermd dan ooit en ook voor vliegpassagiers zijn er allerlei regelingen die helpen bij vertraging en uitval van vluchten. Maar hoe zit het bij overmacht, bijvoorbeeld zoals de grote stroomstoring door brand bij Heathrow en de daarbij horende vertraging? Waar heb je eigenlijk allemaal recht op als jouw vlucht vertraagd of geannuleerd is? En wat moet je doen om voor compensatie in aanmerking te komen?

Als je in de vakantiestemming bent of een belangrijke zakelijke afspraak hebt, is er niets zo frustrerend als een vertraagde vlucht. Urenlang wachten op een luchthaven, je humeur dat daalt met elke minuut die verstrijkt en kostbare tijd die verloren gaat. Maar als luchtvaartreiziger heb je gelukkig ook veel rechten als het aankomt op compensatie voor de vertraging of annulering van je vlucht. Zo weet je in ieder geval dat je gedekt bent en je ontspannen op vakantie kunt.

Wanneer krijg je wat?

In Europa zijn er afspraken gemaakt over de compensatie die uitgekeerd wordt bij vertraging of uitval van vluchten. Dit omvat ook andere vormen van zorg, zoals het onderbrengen van gestrande passagiers in hotels en het zorgen voor maaltijden.

Vlucht vertraagd

In geval van vertraging is de maximale vergoeding per reiziger 600 euro. De hoogte van die vergoeding is afhankelijk van hoeveel vertraging je hebt én hoe lang de vluchtduur was.

Anders dan bijvoorbeeld bij de spoorwegen, waar een vertraging van 30 minuten bij een treinreis binnen Nederland al genoeg is om geld terug te kunnen vragen, gelden de compensatieregels voor vliegreizen pas bij vertragingen van drie uur en langer. Daarbij wordt ook nog gekeken naar de afstand die de vlucht heeft afgelegd.

De compensatieregeling voor vertraging is als volgt:

• Bij een vlucht tot 1.500 kilometer is de vergoeding 250 euro per reiziger
• Bij vluchten tussen de 1.500 en 3.500 kilometer is de vergoeding 400 euro per reiziger
• Bij vluchten langer dan 3.500 kilometer en tussen de 3 en 4 uur vertraging: 300 euro per reiziger
• Bij vluchten langer dan 3.500 kilometer en meer dan 4 uur vertraging: 600 euro per reiziger

In alle gevallen geldt dat je als reiziger zelf achter de compensatie aan moet gaan; deze wordt niet automatisch aan je uitbetaald. Wanneer je een vertraging met een vlucht hebt ondervonden, neem je contact op met de luchtvaartmaatschappij. Bij de Consumentenbond kun je een voorbeeldbrief downloaden voor het aanvragen van die compensatie.

©MG | ID.nl

Ook interessant: Valt de vakantie tegen? Dit is wat je kunt doen

Vlucht geannuleerd?

Wanneer je vliegtuig helemaal niet meer gaat, of je met een ander vliegtuig mee, dan gelden er andere (compensatie)regels, afhankelijk van de situatie. De maatschappij van wiens vlucht is geannuleerd moet jou als reiziger een aantal opties aanbieden:

• Het ticket moet binnen zeven dagen worden terugbetaald;
• Er wordt een nieuwe, vergelijkbare vlucht naar je eindbestemming geregeld;
• Je neemt een vergelijkbare vlucht op een ander moment op een dag die je zelf uitkiest.

Let wel: Als gedupeerde van een geannuleerde vlucht mag je zelf kiezen met welk van de hierboven getoonde opties je akkoord gaat. Ben je al op het vliegveld, dan moet de luchtvaartmaatschappij je ook hulp en zorg bieden in de vorm van bijvoorbeeld eten en drinken (dit mag door middel van vouchers) en een hotelovernachting in het geval een vervangende vlucht een dag later vertrekt.

Als een luchtvaartmaatschappij deze kosten en zaken niet van tevoren regelt, mag je de kosten die je zelf hebt gemaakt voor eten, drinken en hotelovernachting declareren bij de maatschappij. Bewaar dus altijd goed alle bonnen en bewijzen van betalingen. Uiteraard wordt dan wel uitgegaan van een redelijke vergoeding: het boeken van een 5-sterrenhotel en de kosten daarvan later declareren bij de luchtvaartmaatschappij is vanzelfsprekend niet de bedoeling.

Voorwaarden voor compensatie

De compensatievoorwaarden zijn van toepassing wanneer je vliegreis begint in een EU-land of in Zwitserland, Verenigd Koninkrijk, IJsland en Noorwegen, of wanneer je vliegt met een maatschappij die geregistreerd staat in een EU-land en de hierboven genoemde Europese landen. Maar dat betekent overigens niet dat je bij een vlucht buiten de Europese Unie geen recht hebt op compensatie. In een land waar veel binnenlands wordt gevlogen, zoals de Verenigde Staten, gelden bijvoorbeeld ook compensatieregelingen. Check in die gevallen welke compensatie er wordt aangeboden door de betreffende vliegmaatschappijen.

©MG | ID.nl

Pakketreizen

De hierboven genoemde compensatieregelingen gelden daarnaast alleen als je zelfstandig een vlucht hebt geboekt bij de luchtvaartmaatschappij of via een (online) reisbureau.

Wanneer je een pakketreis hebt, heb je ook recht op compensatie, maar in dat geval loopt de regeling daarvan via het reisbureau waar je de pakketreis hebt gekocht. Zij moeten zorgen voor bijvoorbeeld tegoedbonnen voor eten en drinken, een hotelovernachting of hulp bij een transfer naar een ander vliegveld. Bij een annulering van een vlucht kun je ook compensatie krijgen, maar omdat je hebt betaald voor een complete vakantie, gelden er andere regels: een geannuleerde of vertraagde vlucht betreft immers slechts een deel van het complete pakket.

Lees bij het boeken van een pakketreis dus altijd goed de voorwaarden om te zien wat er geregeld is bij een vertraagde of uitgevallen vlucht. Een bij de ANVR-aangesloten reisbureau hanteert de regels die bij deze vereniging zijn opgesteld.

Overmacht

Niet voor alle vertragingen of geannuleerde vluchten kun je zomaar compensatie krijgen. Er is ook nog zoiets als overmacht: een vertraging of andere problemen die niet te wijten zijn aan de vliegmaatschappij zelf. Onder overmacht vallen bijvoorbeeld extreem slechte weersomstandigheden waardoor een luchthaven ontregeld kan zijn, stakend personeel op het vliegveld of bij de verkeersleiding, natuurrampen, terrorisme of een medische noodlanding. Een staking van het eigen personeel van een vliegmaatschappij valt overigens niet onder overmacht.

Soms beroept een vliegtuigmaatschappij zich bij een technisch mankement aan het toestel ook op overmacht, maar het Europese Hof van Justitie heeft bepaald dat dat niet mag. Onderhoud aan vliegtuigen hoort nu eenmaal bij het dagelijks reilen en zeilen van een luchtvaartmaatschappij, dus in principe heb je dan ook recht op compensatie.

Hulp bij compensatie

Vrijwel alle Europese luchtvaartmaatschappijen hebben een formulier op hun website waar je een compensatieclaim kunt indienen. Meestal bereik je het formulier via de website van de maatschappij, gevolgd door /claim, bijvoorbeeld https://www.klm.nl/claim. Dat is doorgaans de meest snelle manier om bij het claimformulier te komen, aangezien je op de homepage van de maatschappij vaak tevergeefs zoekt naar een link naar het claimformulier. Een zoekopdracht met 'naam vliegmaatschappij' en 'claim' levert ook snel de juiste pagina op.

Kom je er zelf niet uit bij het indienen van een claim of wil de vliegmaatschappij je niet helpen? Dan kun je ervoor kiezen hulp in te schakelen van een bedrijf dat zich heeft gespecialiseerd in het aanvragen van claims. Sommige van deze diensten werken op basis van 'no cure, no pay', maar innen bij een succesvolle claim een percentage van het compensatiebedrag.

Belangrijk om te weten voor iedereen die Dispatch op een Switch of Switch 2 wil aanschaffen: de game is op die platforms gecensureerd, en dit kan niet uitgezet worden.

Dispatch kwam afgelopen jaar al uit op platforms als pc en PlayStation 5, en is sinds eerder deze week ook te koop voor Nintendo Switch en Nintendo Switch 2. Veel Switch-gamers keken al lange tijd uit naar de release van deze geprezen indiegame.

Censuur in Dispatch

Nu blijkt echter dat Dispatch op Switch-consoles gecensureerd is. De game bevat zo nu en dan scènes waarin (getekende) naaktheid voorkomt. Ook zitten er andere volwassen beelden in, zoals het opsteken van een middelvinger. In de andere platformversies zit er als optie de mogelijkheid deze beelden te censureren, maar spelers kunnen dit zelf bepalen door het aan of uit te zetten.

Op Switch en Switch 2 blijkt dit dus niet het geval: daar is het censuur vooralsnog verplicht. Volgens Dispatch-ontwikkelaar AdHoc (via Eurogamer) is dit gedaan omdat de game aan bepaalde regels moet doen om op de Nintendo eShop uit te komen.

Het lijkt er dan ook niet op dat er een patch uitkomt waarmee spelers het alsnog zelf kunnen bepalen, al is de kritiek online niet mals. Mocht die kritiek groeien, dan wordt er wellicht alsnog wat aan gedaan, maar dit is vooralsnog niet bevestigd.

Mogelijk heeft het te maken met strengere regels in bepaalde regio's - zoals Japan. Het zou kunnen dat AdHoc er voor heeft gekozen één versie van het spel voor alle regio's uit te brengen, waardoor het censuur voor alle regio's geldt. In Japan is de PS5-versie van de game bijvoorbeeld ook gecensureerd.

Nintendo heeft in een statement aan NintendoLife niet veel meer duidelijkheid gegeven over de situatie. Het bedrijf benadrukt dat leeftijdsclassificaties door onafhankelijke organisaties worden gegeven, maar dat het ook zelf richtlijnen voor zijn platforms heeft. "We informeren partners wanneer hun games niet aan deze richtlijnen voldoen, maar Nintendo past zelf niet de content van partners aan."

Nintendo en volwassen games

Nintendo zelf heeft in het verleden enkele controversiële keuzes gemaakt rondom censuur. Nintendo's spelcomputers staan er om bekend dat ze voor de hele familie bedoeld zijn, en in het verleden zorgde dit er bijvoorbeeld voor dat rood bloed met een andere kleur werd vervangen.

De laatste jaren leek Nintendo echter steeds coulanter te worden op het gebied van het vertonen van geweld en andere volwassen beelden in games. Diverse andere Switch 2- en Switch-games tonen wel volwassen materiaal, dus het is niet duidelijk waarom Dispatch dan toch gecensureerd is. Wellicht ligt het aan de combinatie met de tekenfilmachtige beelden in de game.

Over Dispatch

Dispatch draait om de aan lager wal geraakte superheld Robert Robertson. Tegenwoordig vult hij zijn tijd met een kantoorbaan, waarbij hij de administratie van andere superhelden verzorgt. Toch hoopt hij zelf uiteindelijk ook weer de held uit te kunnen hangen.

De game heeft daarmee een focus op het narratief, en doet daardoor meer dan eens denken aan de adventuregames van Telltale Games. Ontwikkelaar AdHoc bestaat dan ook gedeeltelijk uit voormalige werknemers van de studio achter de The Walking Dead-spellen.

Dispatch heeft daarbij een sterrencast die de rollen van de personages vervullen. Denk aan Aaron Paul (in de rol van de hierboven genoemde Robert), Jeffrey Wright (The Last of Us, Westworld, Matthew Mercer en Laura Bailey.

Dispatch is gestructureerd als een seizoen van een serie - de game kwam uit verspreid over meerdere episodes. AdHoc heeft eerder al laten weten dat een 'tweede seizoen' wordt overwogen.

Het is tijdelijk mogelijk om het eerste seizoen van de Amazon Prime Video-serie Fallout geheel gratis te zien.

De Fallout-serie is normaliter alleen te zien door een Amazon Prime Video-abonnement af te sluiten, maar de komende tijd zal het bedrijf gratis de afleveringen van het eerste seizoen op YouTube uitbrengen. Op moment van schrijven staan de eerste twee afleveringen er op, en de komende dagen volgt de rest.

De gratis afleveringen kunnen via het YouTube-kanaal van Amazon Prime Video bekeken worden. Tot 12 februari kan het eerste seizoen gratis via YouTube bekeken worden.

De gratis afleveringen zijn duidelijk bedoeld als promotie voor de serie, waarvan het tweede seizoen nu bezig is op Amazon Prime Video. Op 1 februari zal de laatste aflevering van dat tweede seizoen op Amazon Prime Video verschijnen.

Het succes van Fallout

In 2024 begon de fictieve Fallout-serie al op Amazon Prime Video, gebaseerd op de games van Bethesda. Met acteurs als Ella Purnell, Walton Goggins en Kyle MacLachlan wordt een alternatieve geschiedenis (en toekomst) geschetst waarbij de Verenigde Staten door een nucleaire winter geteisterd worden. Diverse samenlevingen houden het jarenlang vol in schuilkelders, en wanneer ze daar weer uit durven te komen, maken ze kennis met een aardoppervlakte die voorgoed veranderd is.

De serie bleek een grote hit en het eerste seizoen behaalde meer dan honderd miljoen kijkers. Ondertussen is al bevestigd dat er een derde seizoen komt - de opnames daarvan zullen in mei van start gaan.

Ook werkt Amazon aan een realityshow rondom Fallout, waarin deelnemers in een schuilkelder moeten leven en deel zullen nemen aan diverse spellen. Volgens de beschrijving "is het een spel van machtspatronen, populariteit en sociale strategieën waarbij uiteindelijk een gigantische geldprijs gewonnen kan worden". Verdere concrete detail zijn er nog niet, en het is ook niet duidelijk vanaf wanneer de realityshow op Amazon Prime Video te zien zal zijn.