Heeft een ssd in je nas zin?
In de betere nas-apparaten is het mogelijk om een ssd als cache te gebruiken. Soms door één van je schijfposities op te offeren voor een ssd, maar sommige nas-apparaten hebben zelfs specifieke sleuven voor cache-ssd’s. Maar hoe zinvol is dat nu? Of beter gezegd: wanneer is het zinvol? Twee jaar lang maakten wij gebruik van een ssd-cache in onze nas, nu maken we de balans op.
Het concept ‘cache’ wordt al tientallen jaren gebruikt in computers. Zo heeft een moderne processor iets van cache, maar ook mechanische schijven en ssd’s (solid state drives) maken praktisch altijd gebruik van een vorm van cache. Een cache is simpelweg een buffer, een buffer die sneller is dan de rest van de onderliggende hardware. Door een klein beetje sneller en duurder cachegeheugen toe te voegen, kun je de prestaties van een onderdeel aanzienlijk verbeteren zonder dat de kosten extreem oplopen.
Cache kan gebruikt worden om data sneller te lezen, oftewel de data die worden gevraagd zijn sneller beschikbaar, maar ook om sneller te schrijven, in welk geval de buffer de data sneller tot zich kan nemen alvorens die data verwerkt worden.
©PXimport
Cache in een nas
Een nas die volledig uit ssd’s bestaat, is weliswaar ultiem snel, maar ook zeer kostbaar. Door een kleine hoeveelheid ssd-opslag als cache te laten functioneren voor een grotere hoeveelheid mechanische opslag kun je de prestaties al een stuk verbeteren. Een lees-ssd-cache in een nas bekijkt welke bestanden je het meest gebruikt en zorgt dat die direct klaar staan voor gebruik. Dit heeft naast snelheidswinst nog een voordeel: het feit dat je mechanische schijven minder acties hoeven uit te voeren is positief voor hun levensduur en de geluidsproductie. Een schrijf-ssd-cache zorgt dat je bij het opslaan van data de bestanden ogenschijnlijk sneller weg schrijft, terwijl de nas zelf daarna de data rustig van de cache naar de mechanische schijven doorzet.
©PXimport
Sneller en stiller, maar …
Twee jaar lang draaiden twee vergelijkbare nas-systemen, waarvan één met ssd-cache. Over de effectiviteit van de cachefunctie van onze Synology DS918+, een 4bay-nas met twee cache-ssd-sleuven, hebben we zeker niet te klagen. Na circa twee maanden gebruik kwam circa een derde van alle data die wij opvroegen van de cache en inmiddels is dat percentage naar boven de negentig procent gestegen. Hoewel dat uiteraard per gebruiksscenario zal verschillen, vinden we dat toch een erg positief teken. En dan hebben we het over slechts 256 GB aan ssd-cache op 32 TB aan harde schijven.
Toch vragen we ons af in hoeverre die winst nu ook echt merkbaar is. Het openen van een map met foto’s op de nas zonder cache voelt eigenlijk ook gewoon vlot. Enkel omdat wij toevallig beide situaties kunnen vergelijken, is écht iets van verschil merkbaar, maar we schatten de kans klein dat je als eindgebruiker opeens dolenthousiast wordt over de prestatiewinst. En hoewel de nas met ssd-cache absoluut merkbaar stiller is, is het nog steeds geen apparaat dat je binnen hoorbereik wilt plaatsen. Over de schrijfcache zijn we nog kritischer, wat is het punt van een extra snelle schrijfbuffer wanneer de bottleneck van de datatransfer je gigabit-netwerk is? Alleen liefhebbers met een multi-gigabit-netwerk én multi-gigabit-nas profiteren écht van zo’n schrijfcache.
©PXimport
Complexe afwegingen
De realiteit is dus dat de winst en het nut van een ssd-cache heel erg afhangt van het scenario waarin jij je bevindt. Is het geratel van harde schijven een ding binnen jouw omgeving? Dan is de winst van een ssd-cache alleen om die reden al heel interessant. Ben je niet van plan je gigabit-nas en -netwerk te upgraden, dan is de snelheidswinst juist niet direct iets om voor naar de winkel te rennen. En voor sommige nas-apparaten speelt het ook een rol dat je één van je normale drive-bays ervoor moet opofferen. Dus een ssd-cache is niet eens voor iedereen een werkbare optie.
Conclusie
Hoewel er dus wat haken en ogen aan het concept zitten, moeten we niet te vergeten dat ssd’s vandaag de dag niet heel duur meer zijn en dat we met een ssd-cache ook iets écht cruciaals doen: we ontlasten één van de kwetsbaarste onderdelen met een relatief grote kans op falen: de mechanische harde schijf. Nu hoor je sowieso altijd een back-up van je nas te hebben, maar als je voor een bescheiden bedrag deze onderdelen iets kunt ontlasten, je nas stiller wordt en wat extra prestaties erbij krijgt, zeggen wij: als je plek hebt voor een cache-ssd is het echt geen gek idee!
Alternatief: geef een ssd zijn eigen map
In plaats van een ssd als cache te gebruiken voor je volledige nas kun je ook overwegen een ssd aan je nas toe te voegen en die een eigen map binnen je netwerk toe te kennen. Ssd’s zijn aardig in prijs gezakt en modellen van 1 of 2 TB zijn zeer betaalbaar. Op deze manier kun je jouw meestgebruikte en kleinere bestanden gewoon permanent op een ssd parkeren, oftewel zonder geluid en op maximale snelheid, terwijl je grotere mappen zoals je videobestanden, die normaliter toch niet gecachet zouden worden, op de tragere harde schijven laten staan. Een bijkomend voordeel (omdat de ssd dan zijn eigen entiteit is binnen je nas-besturingssysteem) is dat het ook mogelijk is om specifieke applicaties die je op je nas draait ook vanaf de ssd te laten draaien, denk aan Docker-containers.
