Ook vandaag de dag is schijfruimte nog schaars, met als goed voorbeeld de relatief beperkte opslagcapaciteit van ssd’s. We bekijken hier dan ook hoe je in Windows 10 schijfruimte vrijmaken kunt, met interne tools zodat je niets extra's hoeft te installeren.

Het begint met inzicht: waar besteedt Windows onze kostbare schijfruimte aan? Open het instellingenvenster (Windows-toets+I) en kies Systeem, Opslag. Bij Local Disk zie je hoeveel schijfruimte momenteel wordt gebruikt en hoeveel gigabytes nog beschikbaar zijn. De lijst eronder geeft per categorie weer hoeveel capaciteit wordt gebruikt. Zo zie je hoeveel ruimte apps in beslag nemen, maar ook hoeveel ruimte wordt opgeslokt door tijdelijke bestanden of e-mailberichten.

Klik op Meer categorieën weergeven voor een completer beeld. Door te klikken op een categorie zie je de exacte inhoud. Bij sommige categorieën heb je meteen de optie om de ruimteverslinders te verwijderen. Klik bijvoorbeeld op Kaarten en je ziet of er in het verleden offline navigatiekaarten zijn gedownload. Kies Kaarten beheren en verwijder de kaarten die je niet meer nodig hebt.

Schijfopruiming gaat al sinds jaar en dag mee in Windows. Het programma voldoet prima om het Windows-dieet mee te starten. Open het Startmenu en typ Schijfopruiming.

©PXimport

Klik hierna op Systeembestanden opschonen. Het programma geeft bovenin aan hoeveel ruimte kan worden vrijgemaakt als je alle opties aanvinkt. Rechts zie je telkens de hoeveelheid gigabytes die je kunt vrijmaken. Vooral de onderdelen Windows Update opschonen, Tijdelijke Windows-installatiebestanden, Upgradelogboekbestanden van Windows en Miniaturen zijn ruimteverslinders.

Herstelpunten opschonen

Windows maakt regelmatig een herstelpunt aan: een momentopname van de computer. In geval van nood kun je naar een herstelpunt terugkeren om de situatie te herstellen, bijvoorbeeld bij een mislukte installatie van een stuurprogramma. Daar is niks mis mee, maar Windows heeft er een handje van meerdere herstelpunten te maken. In de praktijk hebben we alleen het laatste herstelpunt nodig.

Open de tab Meer opties van het eerder geopende venster Schijfopruiming en klik in het vak Systeemherstel en schaduwkopieën op Opruimen. Windows vraagt of je het zeker weet: klik op Verwijderen. Deze dieetingreep is uiteraard tijdelijk, want Windows zal hierna gretig weer meerdere punten aanmaken.

©PXimport

We grijpen in, drukken op de Windows-toets+R en typen Sysdm.cpl. Open de tab Systeembeveiliging. Selecteer het station met de vermelding (systeem) en klik op Configureren. Bij Schijfruimtegebruik minimaliseer je de hoeveelheid ruimte die herstelpunten in beslag mogen nemen, bijvoorbeeld naar 1%. Je ontneemt Windows hiermee de mogelijkheid om meerdere herstelpunten te maken.

Windows-onderdelen en programma's verwijderen

Windows is modulair en opgebouwd uit meerdere onderdelen. Dat kunnen in het oog springende onderdelen zijn, zoals programma’s. Er zijn echter ook onderdelen die minder zichtbaar en niet nodig zijn en tóch ruimte innemen.

Open het Startmenu en typ Windows-onderdelen. Klik op Windows-onderdelen in- of uitschakelen. Verwijder de vinkjes naast de opties die je niet nodig hebt. Op onze testmachines is bijvoorbeeld de hopeloos verouderde browser Internet Explorer 11 aangevinkt: weg ermee.

©PXimport

Klap een onderdeel uit om de onderliggende componenten te zien. Bij Mediaonderdelen zien we bijvoorbeeld dat Windows Media Player is aangevinkt, terwijl we het compacte VLC Media Player gebruiken. Ben je niet zeker over een onderdeel, laat het dan staan. Klik op OK en start Windows opnieuw op.

Bekijk nu de geïnstalleerde programma’s en verwijder de apps die je niet nodig hebt. Open het instellingenvenster en kies Apps. In het onderdeel Apps en onderdelen kies je eerst voor Optionele onderdelen. Hier zie je interessante zaken als Aanvullende lettertypen voor Khmer en Extra lettertypen voor het Koreaans. Heb je ze niet nodig? Klik erop en kies Verwijderen.

Keer terug naar Apps en onderdelen en kies bij Sorteren op voor Grootte. Loop nu door alle programma’s en verwijder de programma’s die je niet nodig hebt. Open hierna de sectie Opstarten, links in het venster. Hier vind je de apps die worden opgestart. Kies bij Sorteren op voor Invloed op opstarten: programma’s die veel vertraging veroorzaken, verschijnen bovenaan. Zet de schuifjes op Uit bij de programma’s die niet meer mogen opstarten.

©PXimport

Tijdelijke bestanden verwijderen

Windows heeft ook enkele ingebouwde tools in huis om spaarzaam met schijfruimte om te gaan. In het instellingenvenster open je Systeem, Opslag. Standaard is de optie Slim opslaan uitgeschakeld: zet de schuif op Aan en klik op Slim opslaan configureren of nu uitvoeren. Activeer Opslaginzicht, waarmee Windows automatisch bestanden verwijdert als de opslagruimte kritiek wordt. Wij nemen hiermee geen genoegen en kiezen voor Elke week (bij Opslaginzicht uitvoeren).

Bij de volgende sectie – Tijdelijke bestanden – controleren we of de optie Tijdelijke bestanden verwijderen die niet door mijn apps worden gebruikt is ingeschakeld en kiezen we ervoor om deze bestanden automatisch te verwijderen zodra ze veertien dagen in de prullenbak staan. Doe eventueel hetzelfde voor de bestanden in de map Downloads, zodat deze ook na veertien dagen automatisch worden opgeschoond. Je vindt die optie ook onder Tijdelijke bestanden.

©PXimport

Laat OneDrive helpen

Windows heeft tenslotte een interessante functie voor wie met OneDrive werkt: je kunt automatisch ruimte vrijmaken door lokale bestanden die je een periode niet gebruikt, automatisch te markeren als alleen online. Hiermee wordt het bestand alleen opgeslagen in de cloud en niet meer op de lokale schijf. Zodra je het opent, wordt het eerst gedownload. Dit gebeurt op de achtergrond en is nauwelijks merkbaar.

Bij Lokaal beschikbare cloudinhoud kies je bij Inhoud wordt ‘alleen online’ beschikbaar als deze niet is geopend gedurende langer dan 14 dagen. Vind je dat te ver gaan, dan kies je voor een langere termijn, zoals 30 dagen of 60 dagen. Om vol goede moed te beginnen, laten we Slim opslaan al onze vers ingestelde opties direct uitvoeren: klik op Nu opruimen.

Als het goed is, heb je nu weer een hoop vrije ruimte op je schijf. Bovendien heb je het zo geregeld dat het niet opnieuw uit de hand loopt, zodat je er niet telkens op hoeft te letten.

Epic Games, de ontwikkelaar en uitgever van Fortnite, moet in Nederland twee boetes van in totaal 1,125 miljoen euro betalen. Dit omdat het bedrijf kinderen op een oneerlijke manier aanzet om aankopen te doen in het populaire battle royale-spel.

De Autoriteit Consument & Markt (ACM) legde Epic Games in 2024 al de boetes op. Epic Games ging in hoger beroep, maar de rechtbank in Rotterdam heeft eerder deze week besloten dat de boetes blijven staan en de aanklacht van de ACM dus correct is.

Redenen voor de boetes

Epic heeft met Fortnite volgens de rechtszaak op drie punten de wet overtreden. Zo bevat het spel de Item Shop, waarbij items elke 24 uur worden vervangen. Hiermee wordt volgens het oordeel kunstmatig schaarste gecreëerd en worden kinderen onder tijdsdruk gemotiveerd om snelle en dus mogelijk ondoordachte aankopen te doen. Dit is overigens een vrij vaak voorkomende verkoopstrategie in diverse multiplayergames.

Daarnaast worden Fortnite-spelers - en dus ook kinderen - gebombardeerd met verschillende beelden, video's en berichten die tot aankoop aanzetten. Op die manier wordt het voor hen verleidelijker gemaakt om items en zogeheten Battle Passes te kopen. Volgens Epic Games zetten deze advertenties niet rechtstreeks aan tot aanschaf, omdat men na het klikken op zo'n bericht nog meer stappen moet zetten, maar de rechtbank wuift dat weg.

Tot slot staan er bij sommige items in de Item Shop timers die aflopen. Daarmee wordt gesuggereerd dat sommige items spoedig uit de verkoop gehaald worden, terwijl dat niet altijd het geval is. Ook dit probeerde Epic Games te weerleggen - zonder succes.

Naast de boete moet Epic Games Fortnite aanpassen om jongere spelers te beschermen. Dat zal het bedrijf mogelijk meer geld en moeite kosten dan de daadwerkelijke boetes betalen. Epic heeft de timer inmiddels al uit de Item Shop gehaald, en spelers onder de 16 jaar kunnen geen aankopen met echt geld meer doen zonder ouderlijke toestemming. Daarbij kan er ook ouderlijk toezicht worden ingesteld

Kritische kijk op games

Nederland is niet het enige land waar met een vergrootglas naar Fortnite wordt gekeken: in de Verenigde Staten werden ook al boetes uitgedeeld voor soortgelijke zaken. Sowieso wordt er wereldwijd steeds kritischer gekeken naar de manier waarop met name videogames met een online component met jeugdige spelers omgaan. Een ander bekend voorbeeld is Roblox, dat volgens critici door sommige spelers met kwade bedoelingen als platform wordt gebruikt om kinderen te lokken.

Fortnite is speelbaar op alle moderne platforms, waaronder PlayStation, Switch-consoles, Xbox, pc en smartphones. Het is een van de populairste games van deze tijd. In het spel landen honderd spelers op een eiland en vechten ze het uit tot er maar één speler overblijft. De game is in de loop der jaren echter uitgegroeid tot meer dan dat: er zijn festivals met echte artiesten die optreden, spelers kunnen het uiterlijk van uiteenlopende personages uit allerlei franchises ontgrendelen voor hun eigen personage - van Marvel tot South Park - en er zijn zelfs een racegame en een Lego-versie binnen het platform beschikbaar.

Kathleen Kennedy, de voorzitter van Lucasfilm die eerder deze week aankondigde te vertrekken bij het bedrijf, heeft een update gegeven over verschillende Star Wars-films die er aan zitten te komen.

Dat deed ze in een interview met Deadline, waarin ze ook terugblikt op haar tijd bij Lucasfilm. We wisten al van het bestaan van de aankomende films die ze vervolgens aanhaalde, maar op deze manier wordt er iets meer duidelijkheid gecreëerd over de status van deze projecten.

Mogelijke projecten

Zo werken James Mangold en Beau Willimon aan een script voor een film over het ontstaan van de Jedi - mogelijk genaamd Dawn of the Jedi. Volgens Kennedy heeft het duo een geweldig script geschreven, maar ligt de progressie rondom de film nu tijdelijk stil.

Daarnaast heeft ook Taika Waititi - bekend van de moderne Thor-films, What We Do in the Shadows en Jojo Rabbit - een script ingeleverd die blijkbaar "hilarisch" is. "Het is alleen niet mijn besluit (wat ermee gebeurt), zeker nu ik wegga." Steve Soderbergh en (acteur) Adam Driver willen daarnaast een script van Scott Burns verfilmen. Eerder werd er al een film rondom Drivers personage Ben Solo afgeschoten.

Tot slot is er nog de mogelijkheid dat Rian Johnson, de maker van The Last Jedi, terugkeert. Kennedy legt uit dat Johnson het erg druk heeft met de Knives Out-films, en dat hij ook bang is geworden van de kritiek die online werd geplaatst rondom zijn meest recente Star Wars-film. In eerste instantie zou Johnson een geheel nieuwe Star Wars-trilogie regisseren, maar dat lijkt nu dus onwaarschijnlijk. Kennedy kon dan ook geen uitsluitsel geven.

Aankomende bevestigde Star Wars-films

Er is in ieder geval veel onduidelijk over de staat van de toekomstige Star Wars-films, maar gelukkig weten we van enkele films dat ze sowieso uitkomen - mede omdat ze al zijn opgenomen.

Zo is daar de Mandalorian-film - The mandalorian and Grogu - geregisseerd door Jon Favreau - die in mei uitkomt - en volgend jaar Star Wars: Starfighter. In die film hebben onder andere Ryan Gosling, Flynn Gray en Matt Smith rollen. Fans kunnen zich de komende jaren dus nog opmaken voor meer dan genoeg Star Wars.

Het vertrek van Kathleen Kennedy

Zoals gezegd treedt Kathleen Kennedy dus af als voorzitter van Lucasfilm. Zij speelde zo'n veertien jaar lang een belangrijke rol binnen deze gigantische franchise. Ze zal wel deels betrokken blijven bij de reeks, onder andere als producent van The Mandalorian and Grogu en Starfighter.

Dave Filoni en Lynwen Brennan nemen het stokje van Kennedy over. Filoni gaat zich richten op de creatieve koers van Lucasfilm en Star Wars, terwijl Brennan de zakelijke kant op zich neemt. Beiden zullen onder leiding staan van Disney-voorzitter Alan Bergman.