De zomer is weer begonnen. Wanneer je overdag veel binnen bent voor je werk, is het fijn als je ’s avonds en in het weekend wel van het lekkere weer kunt genieten. Je verlengt je buitenplezier door lekker buiten te eten, maar je kunt zelfs ook buiten koken. Op deze negen manieren kook en eet je in eigen tuin.

Picknicken in eigen tuin of in het park

Pak een grote mand of tas mee, stop daar een kleed in en ga lekker picknicken in je eigen tuin of in het park. Geniet van de laatste zonnestralen terwijl je kleine hapjes eet. Voor een picknick zijn gerechten als pastasalades, Spaanse tortilla, wraps, een hartige taart, fruit, banaanbrood en crackers met lekkere smeersels een goed idee. Vul een thermoskan met thee, een versgeperst sapje of vul ‘m met water, verse munt, citroenschijfjes en komkommer. Een flesje wijn in de koeltas meenemen kan natuurlijk ook. Neem ook servetten, bordjes, bestek en drinkglazen mee. Het handigste is om hiervoor onbreekbare spullen te gebruiken, zoals je ook op de camping gebruikt.

Traditioneel BBQ’en

Steek de barbecue maar aan en nodig je vrienden of familieleden gezellig uit voor een etentje in de tuin. Marineer varkensvlees of kippenvlees en maak er satéstokjes van. Dat is het allerlekkerste met zelfgemaakte pindasaus. Spies groente, zoals paprika, champignons en kleine stukken voorgekookte maiskolf en leg dit ook op de barbecue. Vis in een aluminiumbakje met citroensap, olie en dille is ook erg smakelijk. Want barbecueën kan met vlees, maar dit hoeft niet. Ga voor een Egg barbecue, dan kun je er op grillen, bakken, koken, slow cooken, stoven en roken. Of kies voor een elektrische barbecue. Ben je bang voor veel werk na de BBQ? Zo maak je de BBQ na gebruik weer schoon.

©jackfrog - stock.adobe.com

Zomerse kaasfondue aan de tuintafel

Smelt je bijna weg van de hitte? Dan denk je misschien niet zo snel om kaasfondue op het menu te zetten. Toch kun je van dit winterse gerecht ook prima genieten in de zomer. Geef het een zomerse draai door er ananassap doorheen te doen, dit is een prima vervanger voor de wijn. In de fondue kun je van alles dippen, denk aan rauwe paprika, tomaatjes, wortels, komkommer en radijsjes. Rauwe of gekookte bloemkool en broccoli kan ook, net als gebakken of gekookte krieltjes en gegrilde courgette. Fruit als appel, druiven, ananas en peer passen ook prima bij een zomerse kaasfondue. Liever wat vlees(vervangers) bij de maaltijd? Kies dan voor gehaktballetjes, gerookte kipfilet, salami of groenteballetjes. Zet de pan buiten boven een brandertje of een warmhoudplaat en smullen maar! Vergeet niet na afloop de fonduepan goed schoon te maken. Hoe je dat doet, lees je hier.

©sizsus - stock.adobe.com

Niemand hoeft te mokken, ook in de zomer kun je wokken

Heb je zin in een oosterse avond? Pak dan de partyset van zolder en zet ‘m op de tuintafel om te wokken. Maak van tevoren alvast wat ingrediënten klaar, zoals voorgekookte noedels, sperzieboontjes en rijst en zet kleingesneden knoflook, lente-ui, prei, paprika, shiitake, kip, stukjes vis of vega-opties neer op tafel. Vergeet de sauzen niet, zoals ketjap, roerbaksaus en sesamolie - deze zorgen voor de Aziatische smaak. En wat dacht je van kroepoek en seroendeng? Waan je even in het verre oosten voor een avondje. Helemaal als je alles met stokjes eet en tuin ook nog eens versiert met mooie lampionnen. Alsof je even op vakantie bent in eigen tuin. De handafwas van de wokpannetjes maakt het campinggevoel compleet.

Gourmetten onder de zomerzon

Gourmetten associeer je al snel met de kerst. Maar gourmetten in de zomer kan prima! Het voordeel van het gourmetstel in de tuin gebruiken is dat je de vervelende geurtjes niet in huis hebt. En zo gebruik je hem vaker dan maar één keer in het jaar. Maak kleine hamburgertjes, spies ananas met gamba’s en rozemarijn op een stokje en maak mini-hotdogs met chipolataworstjes en witte puntjes. Rol witvis in spek of maak een pittige marinade voor de kipfilet. Je maakt in 3 stappen je gourmetstel alweer schoon, dus het schoonmaakwerk hoeft je niet te weerhouden om ‘m weer te gebruiken.

Koken op open vuur

De Dutch oven is een gietijzeren pan die je boven open vuur hangt of zet. Perfect dus voor gezellige zomeravonden. Maak een kampvuur in de tuin of hangt ‘m boven de barbecue. De standaard Dutch oven pan heeft drie pootjes om op te staan, maar je kunt ‘m ook ophangen. In een Dutch oven kun je allerlei verschillende eenpansgerechten maken. Omdat de deksel een opstaande rand heeft, kun je hier ook hete kolen op neerleggen, zodat het gerecht aan alle kanten verhit. Hierdoor is het net een oven. Heb je zin in soep, gebraden wildvlees of een stoofpotje? Of maak er een taart in, als toetje voor je etentje in de tuin. Je kunt er alle kanten mee op.

©Jan-Simon Hussmann - stock.adobe.com

Een Italiaanse zomer

Ben je gek op pizza? Dan is een pizzaoven in de tuin een uitkomst. Maak zelf je pizza’s en schuif ‘m er zo in. Je hebt wel genoeg ruimte in je tuin nodig om zo’n oven neer te zetten. Naast pizza’s kun je er ook ovengerechten in maken, een pizzaoven is eigenlijk een houtoven. En koelt het buiten snel af? Dan kun je de pizzaoven ook als tuinkachel gebruiken. De kosten van een pizzaoven variëren, maar begint bij zo’n 800 euro en loopt door tot zo'n 2000 euro. Een goedkopere optie: zet de pizzarette buiten neer. Dan maakt iedereen zelf kleine pizza’s. Lekkere ingrediënten voor een zomerse pizza: kappertjes, druiven, geitenkaas, honing, aubergine, munt of garnalen. Uitgegeten? Zo maak je de pizzarette schoon.

©Yuliya - stock.adobe.com

Koken met een kampeertoestel

Je hoeft helemaal niet op vakantie te gaan om je campingkooktoestel te gebruiken. Zet ‘m gewoon tijdens een mooie zonnige avond in de tuin neer, zodat je niet binnen hoeft te koken. Afhankelijk van het aantal pitten dat je hebt, maak je de maaltijd zo minimalistisch of uitgebreid als je wilt. Als je kookt op gas, is het verstandig om uit de wind te staan koken. Of zet er een windscherm omheen om de vlam te beschermen.

Een buitenkeuken voor de echte buitenchef

Wil je het liefst elke avond buiten in de tuin uitgebreid kunnen koken? Ga dan voor een buitenkeuken. Hiermee kun je koken en grillen, maar net waar je die avond zin in hebt. Koop een los toestel om in de tuin te zetten, of maak er een ombouw voor. Vergeet ook niet een wasbak en kraantje erin te bouwen, zodat je echt alles in je buitenkeuken kunt doen: van groente wassen tot het vlees grillen.

Lees ook: Zelf een buitenkeuken maken: zo doe je dat

©RossHelen | rh2010

Misschien heb je wel eens een vraag gesteld aan een AI-chatbot als ChatGPT, Microsoft Copilot of Perplexity. Maar hoe ontwerp je zelf nu zo'n chatbot? Met de juiste tools is daar zelfs weinig tot geen programmeerwerk voor vereist. We bekijken twee uiteenlopende oplossingen.

Een AI-chatbot is een digitale gesprekspartner die wordt aangedreven door kunstmatige intelligentie. Meestal is de intelligentie gebaseerd op een taalmodel dat is getraind om mensachtige gesprekken te voeren. In tegenstelling tot traditionele op regels gebaseerde chatbots, die alleen vooraf ingestelde antwoorden geven, kan een AI-chatbot vrije tekst begrijpen en ‘natuurlijke’ reacties geven.

In dit artikel kijken we naar het bouwen van een eigen chatbot die je op je desktop of mobiel kunt gebruiken en zelfs op een eigen website kunt plaatsen. We bespreken twee manieren. De eenvoudigste is een no-code chatbotplatform dat het AI-gedeelte achter de schermen afhandelt en je via een gebruiksvriendelijke interface laat bepalen hoe de gespreksflow verloopt. Typische voorbeelden zijn Chatfuel en Chatbot voor zakelijke toepassingen. Daarnaast zijn er de meer toegankelijke Poe en Coze, die we hier behandelen. Onze tweede oplossing is technischer, maar flexibeler. Daarbij gebruik je de Application Programming Interface (API) van een AI-taalmodel om de AI-functionaliteit in je eigen omgeving te integreren. Hiervoor werken we graag met de online omgeving Google Colab.

Poe

Laten we starten met een gebruiksvriendelijke optie: het no-code chatbotplatform Poe (www.poe.com). Je kunt hier ook de app voor desktop of mobiel downloaden en installeren, met vrijwel dezelfde interface en functies als in de browser. De eerste keer maak je een account aan of meld je je aan met je Google- of Apple-account. Via Bots and apps kun je met allerlei AI-chatbots praten, maar in dit geval willen we vooral een eigen chatbot maken. Concreet gaat het om het creëren van een eigen ‘persona’ binnen een gekozen AI-model. Zo’n persona kun je zien als het perspectief, de rol of identiteit die je een AI-bot meegeeft.

Klik hiervoor op Create +. Je krijgt nu verschillende opties, zoals Image generation bot, Video generation bot en Prompt bot. Wij kiezen dit laatste.

Creatie

Je hoeft nu eigenlijk alleen maar een onlineformulier in te vullen. We doorlopen kort de belangrijkste onderdelen. Naast het gekozen bottype moet je een naam verzinnen. Omdat deze deel uitmaakt van de url, kies je bij voorkeur een originele, korte naam in kleine letters. Voeg ook een beschrijving toe, die zichtbaar is voor gebruikers van je bot.

Bij Base bot selecteer je een geschikt AI-model, bijvoorbeeld Claude-Haiku-3, GPT-4o-mini, GPT-5 of Grok-4. Afhankelijk van het model gelden er soms beperkingen. Poe-abonnees krijgen doorgaans uitgebreidere toegang tot de duurdere modellen.

Bij Prompt beschrijf je nauwkeurig en uitgebreid hoe de bot moet reageren. De optie Optimize prompt for Previews kun je uitgeschakeld laten. Vul bij Greeting message een welkomstwoord in dat de bot bij elke start toont. Het onderdeel Advanced kun je eigenlijk ongemoeid laten, maar interessant is wel dat je bij Custom temperature het ‘creativiteitsgehalte’ van de bot kunt instellen: hoe hoger de waarde, hoe creatiever en onvoorspelbaarder.

Bij Access kies je de zichtbaarheid van je bot. Wellicht is Only people with the access link de handigste optie, waarna de url zichtbaar wordt en je deze kunt verspreiden. Klik bovenin op Edit picture en kies of ontwerp een passend pictogram. Is alles ingevuld, klik dan onderin op Publish. Je bot is nu klaar voor gebruik. Om je bot te bewerken, hoef je deze maar bij Bots and apps te selecteren en via het knopje met de drie puntjes op Edit te klikken. Ook de optie Delete is beschikbaar.

GPT's van OpenAI

Binnen de omgeving van OpenAI (https://chat.openai.com) kun je ook je eigen AI-chatbots maken, de zogeheten GPT’s. Hiervoor heb je wel een plusabonnement nodig (23 euro per maand). Je bent daarbij ook beperkt tot de GPT-modellen van OpenAI, maar je kunt je creaties wel delen via een link of in de GPT-store.

In het kort werkt dit als volgt. Meld je aan en klik links op GPT’s. Klik rechtsboven op + Maken. Via Configureren stel je alles handmatig in, maar via Maken kan het ook ‘al converserend’. Beschrijf kort wat je GPT moet doen en voor wie. Laat de tool een naam en profielfoto voorstellen en beantwoord de vragen om toon en werking af te stemmen. Test je GPT in de preview en ga daarna naar Configureren, waar je naam, beschrijving, instructies en gespreksopeningen ziet. Bij Kennis kun je bestanden uploaden zodat je GPT ook informatie uit je eigen documenten haalt. Via Nieuwe handeling maken koppel je eventueel acties aan externe API’s, gebruik alleen API’s die je vertrouwt. Bevestig met Maken en bepaal hoe je je GPT deelt: Alleen ik, Iedereen met de link of GPT-winkel (in een zelfgekozen categorie). Rond af met Opslaan. Je kunt de link (https://chatgpt.com/g/<code><naam>) daarna kopiëren en verspreiden. Via GPT’s / Mijn GPT’s kun je eerder gemaakte GPT’s bewerken of verwijderen.

Je kunt ook je ook eigen ‘chatbots’ (GPT’s) ontwerpen, gebruiken en met anderen delen.

Poe biedt ook geavanceerdere mogelijkheden als een Server bot-type (waarmee je ook andere API’s kunt aanroepen). Via Knowledge base kun je verder eigen informatiebronnen toevoegen waaruit de bot kan putten. Voor complexere bots gebruiken we toch liever het no-code platform Coze (www.coze.com) dat veel extra opties kent. Meld je aan met je Google-account, klik op + Create in de linkerkolom en daarna op + Create bij Create agent.

Coze

Coze gebruikt de term agent in plaats van bot om duidelijk te maken dat je er een digitale assistent mee kunt maken die niet alleen met een AI-model antwoorden geeft, maar ook geheugen of context kan gebruiken en meerdere kanalen kan bedienen, zoals een website of een Discord-server, maar zover gaan we hier niet.

Vul een passende naam voor je bot of agent in en schrijf een korte maar duidelijke omschrijving, bijvoorbeeld “Deze bot haalt allerlei informatie uit onze eigen documenten rond computerbeveiliging.” Laat Personal geselecteerd bij Workspace en klik linksonder op het knopje om een geschikt pictogram te uploaden of klik op het sterretje om er een te laten genereren. Klik daarna op Confirm.

Uitwerking

Je komt nu in je dashboard waar je de bot verder vorm kunt geven. Ontwerp de persona door in het linkerdeelvenster een uitvoerige omschrijving van de bot in te vullen. Optimaliseer deze omschrijving snel met het blauwe knopje Auto Optimize prompt rechtsboven. Na bevestiging met Auto-optimize werkt Coze meteen een geoptimaliseerde prompt uit voor de persona. Klik op Replace om deze te gebruiken. In het rechterdeelvenster kun je je bot direct testen. De antwoorden komen uit de kennisdatabank van het geselecteerde model (zoals GPT-4o).

Wil je dat de bot ook uit eigen bronnen put, dan moet je deze eerst uploaden. Dit doe je in het middelste deelvenster, bij

Knowledge, waar je uit Text, Table en Images kunt kiezen. Klik op het plusknopje bij bijvoorbeeld Text en daarna op Create knowledge. Selecteer Text format en geef een naam aan je informatiebundel. Je kunt data ophalen uit bronnen als Notion of Google Doc, maar wij kiezen voor Local documents om eigen bestanden te uploaden. Klik op Create and import en versleep de gewenste documenten naar het venster. Klik daarna op Next (3x) en wat later zijn je documenten verwerkt. Rond af met Confirm en met Add to Agent rechtsboven. Je vindt je informatiebundel nu terug bij Knowledge en de bot put voortaan (ook) uit deze gegevens.

Om je bot beschikbaar te maken, klik je rechtsboven op Publish en daarna op Confirm. Je kunt hem op diverse platformen publiceren, onder meer in de Coze Agent Store. Selecteer een passende categorie en bevestig met Publish.

Extra's

Daarnaast biedt Coze nog diverse andere nuttige opties, zoals talrijke plug-ins. Klik hiervoor op het plusknopje bij Plugins of gebruik het A-knopje om automatisch geschikte plug-ins te laden op basis van je persona-beschrijving. Deze kun je meteen inzetten, eventueel na optimale afstelling via het tandwielpictogram.

API-sleutels

No code-platformen als Poe en Coze zijn handig, maar wil je meer flexibiliteit en schrik je niet terug voor enige basiscodering, dan werk je beter met de API van een AI-model. Deze fungeert als tussenpersoon die je script en de AI-dienst laat communiceren via een set regels en commando’s. We gaan uit van de API van OpenAI (GPT) en maken eerst een sleutel aan om de API-interface te gebruiken. Ga naar https://platform.openai.com/api-keys, meld je aan met je account (zoals Google) en klik op +Create new secret key. Geef de sleutel een naam, bijvoorbeeld aibot, en klik op Create secret key. Klik daarna op Copy en bewaar de sleutel op een veilige plek. Rond af met Done: de sleutel is nu toegevoegd. Je kunt deze hier op elk moment ook weer intrekken.

Interactie

Een snelle manier om een script te maken dat deze API aanroept, is via het gratis Google Colab (https://colab.research.google.com), een online notitieboek voor Python. Meld je aan met je Google-account, klik op + Nieuw notebook of ga naar Bestand en kies Nieuw notebook in Drive, en geef het ipynb-bestand (Interactive PYthon NoteBook) een zinvolle naam. Het notebook wordt automatisch in je Google Drive bewaard en is bereikbaar via het pictogram met de oranje cirkels.

Klik nu op + Code voor je eerste codecel, waarmee je de OpenAI-bibliotheek installeert:

!pip install openai

Voer dit uit met het pijlknopje en klik vervolgens op + Code voor de tweede cel met de volgende code:

from openai import OpenAI

client = OpenAI(api_key="<je_API-sleutel>")

response = client.chat.completions.create(

    model="gpt-3.5-turbo",

    messages=[{"role": "user", "content": "Wat weet je over Haarlem( Nederlands)?"}]

)

print(response.choices[0].message.content)

Je laadt hierbij eerst de geïnstalleerde Python-bibliotheek en zet je geheime sleutel in de clientconfiguratie. Vervolgens stuur je een chataanvraag naar OpenAI en bewaar je het antwoord in de variabele ‘response’. Vervolgens haal je de tekst van het (eerste) antwoord op en druk je dit af in de uitvoer van de code-cel.

Eigen chatbot

 We gaan nu een stap verder en maken er een heuse chatbot van die via een while-lus een doorlopend gesprek kan voeren:

from openai import OpenAI

client = OpenAI(api_key="<je_API-sleutel>")

messages=[

    {"role":"system","content":"Je beantwoordt elke prompt leuk, maar correct, met een rijmschema zoals ABAB of ABBA"}]

while True:

  user_input=input("Jij:")

  if user_input.lower() in ["stop","exit","quit"]:

    break

  messages.append({"role":"user","content":user_input})

  response=client.chat.completions.create(

      model="gpt-4o",messages=messages)

  bot_reply=response.choices[0].message.content

  print("Bot:",bot_reply)

  messages.append({"role":"assistant","content":bot_reply})

Zolang de gebruiker geen stopwoord invoert, blijft de lus actief. De bot antwoordt in de stijl en taal die je zelf hebt vastgelegd in de systeemrol (zie coderegel 3). Met de methode-aanroep messages.append voeg je telkens een nieuw bericht van zowel de gebruiker (user) als de bot (assistant) toe aan de gespreksgeschiedenis.

Mocht je ergens een fout hebben gemaakt in je script, dan is de kans groot dat je via de knop Fout uitleggen nuttige feedback krijgt en met de knop Accepteren (en uitvoeren) de fout zelfs automatisch kunt laten verbeteren.

In het kader ‘Mooi gepresenteerd’ lichten we kort toe hoe je dit script bijvoorbeeld ook op een eigen webpagina kunt laten draaien.

Mooi gepresenteerd

Je Colab-script werkt, maar het oogt niet fraai en je wilt het natuurlijk mooi gepresenteerd met anderen delen. Dit doe je het makkelijkst met Gradio, een opensource-Python-bibliotheek waarmee je snel een webinterface rond je script bouwt. Installeer en importeer daarvoor eerst Gradio in je Colab-omgeving:

!pip install -q gradio

import gradio

Via www.kwikr.nl/colabcode vind je de code (als py-bestand) waarmee je rond het Colab-script met Gradio een eenvoudige webinterface genereert. Deze verschijnt in je Colab-omgeving, maar je krijgt ook een publieke url te zien waar je de interface rechtstreeks kunt openen (https://<code>.gradio.live).

Dankzij de volgende aanroep in de laatste coderegel kunnen bezoekers van deze webpagina je chatbot-script ook als PWA-app op hun pc bewaren en starten:

demo.launch(share=True,pwa=True)

Een alternatief is deze webpagina via een <iframe>-instructie in de html-code van je eigen site op te nemen:

<iframe src=https://<code>.gradio.live></iframe>

Gradio heeft een eenvoudige webinterface gecreëerd voor ons chatbotscript.

Behoefte aan totale rust tijdens je treinreis? De juiste koptelefoon filtert lawaai weg en verhoogt je concentratie. Ontdek waarom active noise cancelling (ANC) niet mag ontbreken. Wij laten je zien welke functies, zoals comfort en lange accuduur, belangrijk zijn voor de forens of gelegenheidsreiziger.

Reizen met de trein kan heerlijk zijn, maar luidruchtige medepassagiers en het gedender over het spoor verstoren nogal eens de rust. Een goede koptelefoon maakt hier het verschil tussen irritatie en ontspanning. Als je op zoek bent naar de beste optie voor onderweg, is er eigenlijk maar één technologie die er echt toe doet: active noise cancelling. In dit artikel lees je waar je precies op moet letten.

Waarom active noise cancelling onmisbaar is

De absolute topprioriteit voor elke treinreiziger is active noise cancelling, oftewel ANC. Deze techniek gebruikt microfoons aan de buitenkant van de oorschelpen om omgevingsgeluid op te vangen en een tegengeluidsgolf te produceren. Vooral het constante, lage gebrom van de treinmotor en de wielen op de rails worden hiermee effectief weggefilterd. Hoewel geen enkele koptelefoon álle geluiden volledig blokkeert, zorgen modellen met hoogwaardige ANC ervoor dat je op een normaal volume naar muziek of podcasts kunt luisteren zonder dat je het volume ongezond hard hoeft te zetten om het lawaai te overstemmen.

Over-ear versus in-ear in het openbaar vervoer

Naast de technologie is de pasvorm van groot belang voor de demping. Over-ear modellen, die volledig over je oren vallen, bieden van nature al een goede passieve isolatie. De oorkussens sluiten je gehoorgang af van de buitenwereld, wat de actieve ruisonderdrukking aanzienlijk ondersteunt. Voor de meeste forenzen is dit de beste keuze. In-ear oordopjes zijn weliswaar compacter en makkelijker mee te nemen, maar laten vaak toch iets meer geluid door omdat ze minder fysieke barrière opwerpen. Als comfort en maximale stilte voorop staan, wint de over-ear variant het sowieso.

©ER | ID.nl

Comfort en accuduur voor lange ritten

Omdat je in de trein vaak langere tijd stilzit, mag de koptelefoon niet gaan knellen. Let daarom goed op de kwaliteit van de hoofdband en de oorkussens; traagschuim (memory foam) is hierbij een aanrader omdat dit materiaal zich naar je hoofd vormt en de druk verdeelt. Daarnaast is de accuduur een belangrijke factor voor de frequente reiziger. Zoek naar modellen die minimaal 20 tot 30 uur meegaan met ANC ingeschakeld. Veel moderne koptelefoons beschikken bovendien over snellaadfuncties, waardoor je na 10 minuten laden weer uren vooruit kunt. Daarmee voorkom je dat je halverwege je reis opeens zonder muziek komt te zitten.

Connectiviteit en handige functies

Een functie die specifiek in de trein van pas komt, is de transparantiemodus. Hiermee versterk je tijdelijk het omgevingsgeluid via de microfoons, zodat je een omroepbericht van de conducteur kunt horen zonder je koptelefoon af te zetten. Ook multipoint-bluetooth is een waardevolle toevoeging voor forenzen die werken tijdens het reizen. Hiermee koppel je de koptelefoon gelijktijdig aan zowel je smartphone als je laptop, zodat je naadloos kunt wisselen tussen een videocall en je favoriete afspeellijst zonder opnieuw verbinding te hoeven maken.