Tot zo’n beetje halverwege de jaren tachtig van de vorige eeuw was voor thuisgebruik eigenlijk alleen de klassieke netvoeding beschikbaar. Met de opkomst van de pc en later ook mobiele apparaten veranderde dat razendsnel. Schakelende voedingen zijn nu de norm. Maar waarom?

Eerst een stukje theorie wat netvoedingen betreft. Standaard werkt het overgrote deel van de kleine elektronica in huis niet op de 230 Volt netspanning; een wisselspanning met een frequentie van 50 Hz. Het gaat altijd om (veel) lagere gelijkspanningen. Vanaf een paar Volt zelfs. Om van die netspanning een veilige laagspanning te maken is in ieder geval een transformator nodig. Niet alleen brengt deze de spanning omlaag, maar zorgt ook voor een galvanische (ofwel elektrische) scheiding tussen de levensgevaarlijke netspanning en de gewenste laagspanning. Een transformator bestaat in z’n eenvoudigste vorm uit twee spoelen waarin een ijzerpakket is gebouwd. Aan de primaire kant wordt de netspanning aangesloten. Doordat deze spoel een magneetveld opwekt, werkt de andere – secundaire - spoel als een soort van dynamo. Ofwel: deze wekt spanning op. De hoogte van de spanning is afhankelijk van de verhouding tussen de wikkelingen van de primaire en secundaire spoel. Stel je hebt een primaire spoel met 3000 wikkelingen en een secundaire met 300. Dan is de verhouding 3000 : 300, ofwel de spanning wordt met een factor 10 verlaagd: 230 / 10 = 23 Volt. Met een beetje simpel rekenwerk kun je zo allerlei spanningen realiseren. Overigens: omhoog transformeren kan óók, maar zie je tegenwoordig niet heel veel meer in apparatuur voor thuis. Vroeger, in de tijd van de buizenradio en beeldbuis-tv was dat omhoog transformeren veel meer gemeengoed.

Gelijkrichten en afvlakken

We zijn er nog niet. We hebben nu een keurige laagspanning. Echter: het betreft hier een wisselspanning met een frequentie van 50 Hz. Dat is hoe de netspanning op de primaire spoel wordt aangeleverd (een transformator werkt alleen met wisselspanning!). Het overgrote deel van de elektronische apparatuur vereist gelijkspanning. Kortom: de wisselspanning moet gelijkgericht worden. Dat kan eenvoudig met een zogeheten bruggelijkrichter, bestaande uit een viertal diode’s (vaak in één elektronisch onderdeel samengebouwd). Is die klus geklaard, dan hébben we weliswaar een gelijkspanning, maar wel een heel bobbelige, bestaande uit halve sinusvormige spanningspulsen. Om daar een mooie, vlakke gelijkspanning van te maken wordt een condensator over de gelijkrichter heen geplaatst. Deze condensator houdt lading (kort) vast, zie het maar als een soort van batterij met een heel korte laad- en ontlaadtijd. Het resultaat: een netjes afgevlakte gelijkspanning. Vervolgens volgt veelal nog een elektronische schakeling die de spanning precies op de gewenste uitgangsspanning houdt, bijvoorbeeld 5 Volt. Ziedaar: het aloude principe van de lineaire voeding.

Meer vermogen, grotere transformatoren

An sich werkt die truc prima en was dan ook decennialang dé standaard voor het beschikbaar maken van laagspanningen voor elektronische apparaten. Nadelen zijn er ook. Ten eerste groeien transformatoren snel al naar gelang er meer vermogen nodig is. Een standaard pc ‘trekt’ al gauw 600 Watt of meer, verdeeld over diverse uitgangsspanningen. Dat zou een enorme en loodzware transformator opleveren. Ook de condensatoren na de gelijkrichter zouden gigantische capaciteiten (en dus afmetingen) moeten hebben. Dergelijke voedingen zag je vroeger wel eens in een mainframe-computer. Veelal was het dan een aparte, zware kast met daarin een grote transformator en een arsenaal aan grote condensatoren. Een laatste nadeel van lineaire voedingen is, dat de efficiëntie te wensen over laat. Veel gaat verloren in de vorm van warmte.

©PXimport

Frequentie omhoog

Nu is het zo, dat transformatoren efficiënter worden al naar gelang de frequentie stijgt. Kortom: als je de frequentie verhoogt alvorens de wisselspanning de transformator in gaat biedt dat voordelen. Gangbaar voor dit soort schakelende voedingen is een frequentie ergens tussen de 20 kHz en 2 MHz. Om een wisselspanning met die frequentie te realiseren, wordt eerst de netspanning direct gelijkgericht. De hoge resulterende spanning wordt door een oscillator gebruikt om een wisselspanning met een frequentie van ergens tussen die genoemde 20 kHz en 2 MHz op te wekken. Die wisselspanning gaat vervolgens een transformator – met nu lekker bescheiden afmetingen – in. Daarna wordt de zaak (weer) gelijkgericht en afgevlakt. Dankzij de hoge frequentie van de wisselspanning is nu maar een relatief bescheiden condensator nodig. Vaak zie je verder dat de oscillator voor de transformator via het spanningsstabilisatiecircuit wordt aangestuurd. Het levert een ongelooflijk efficiënt geheel op meet een hoog rendement. Mits goed uitgevoerd.

Veiligheid

In dat laatste zinnetje hierboven zit ‘m de kern van het probleem. Je hebt vast al gemerkt dat je een schakelende voeding (in de vorm van bijvoorbeeld een telefoonlader) voor een paar Euro op eBay, bij AliBaba of de Action kunt kopen. Terwijl een merklader van bijvoorbeeld Apple, Samsung of Sony beduidend meer kost. Dat heeft alles te maken met kwaliteit en veiligheid. Bij de ultragoedkope adapters is veelal alleen de allernoodzakelijkste elektronica ingezet om een min of meer stabiele uitgangsspanning te realiseren. Vaak is bezuinigd op filters, met als gevolg dat die goedkope adapters verschrikkelijk storen op bijvoorbeeld aangesloten apparatuur, maar ook radio’s en dergelijke in de omgeving. Ernstiger is, dat de gemiddelde Chinese wegwerp-fabrikant het onderwerp veiligheid vaak volledig negeert. En dat bijvoorbeeld geen of niet voldoende scheiding is aangebracht tussen onderdelen die hoog- en laagspanning voeren. Met telkens weer trieste verhalen tot gevolg. Elektrocutie in de badkamer komt nog altijd te vaak voor. Daar zal je geen last van hebben met een correct, veilig en gecertificeerd opgebouwde adapter. Maar een goedkope Chinees kan zomaar de volle netspanning op een van de pinnen van je laadplug hebben staan. Merk je niks van, totdat je én je ladende telefoon én een geaard onderdeel in huis (verwarming, kraan, vol bad) aanraakt. Of je ladende mobiel in het bad laat vallen. Dan gaat het ineens gruwelijk mis.

©PXimport

Goedkoop is duurkoop

Ook zijn de supergoedkope laders vaak ondergedimensioneerd. Hetgeen betekent dat ze ofwel snel warm worden, ofwel een korte levensduur hebben (of allebei). Goedkoop is duurkoop, geldt ook nu maar weer eens. Ja, een merklader is duurder. Maar ook significant veiliger in alle opzichten. Betaal liever twee of drie tientjes voor een veilige lader die de rest van je leven meegaat (de USB-exemplaren zijn voor van alles en nog wat te gebruiken!) dan voor een el cheapo lader van onduidelijke herkomst. Tenzij je van spelletjes als Russisch Roulette houdt.

En die ‘oude’ netvoeding?

Is die klassieke netvoeding nu helemaal verleden tijd? Nee, want dat ding heeft ook zo z’n specifieke voordelen. Een nadeel van schakelende voedingen is dat ze (hoogfrequent) ruis introduceren. Dat stoort op bijvoorbeeld hifi-apparatuur en allerhande andere meer gevoelige elektronica. Nu is die ruis wel weg te filteren, maar dat vergt weer extra elektronica. En op een gegeven moment bereik je een omslagpunt waarbij dat economisch niet meer lonend is. Vandaar dat je in die genoemde hifi-apparatuur nog heel vaak klassieke, niet-schakelende voedingen aantreft. De uitgangsspanning van een dergelijke voeding is – mits goed ontworpen natuurlijk – vrij van HF-ruis en andere hoogfrequente storingen. Voor heel specifieke toepassingen blijft die ‘oude’ voeding dus nog gewoon in gebruik.

©Aleksandr Stepanov

Als we naar de specificaties van de Xiaomi Redmi Note 15 Pro Plus kijken en daar de prijs aan koppelen, dan lijkt het erop dat je veel voor een acceptabel bedrag krijgt. Maar is dit ook een praktische smartphone die gemakkelijk een dag doorkomt?

De Xiaomi Redmi Note 15 Pro Plus volgt moderne trends met een stevig ontwerp en platte zijkanten. De variant die wij testen (Mocha Brown) valt op door een achterkant van vegan leer, dat voor extra grip en een luxe gevoel zorgt. Zeker in vergelijking met de doorgaans glazen ruggen van concurrenten. Met 207 gram is hij niet zwaar, maar andere midrangers kunnen gemiddeld genomen lichter zijn. Verder is de IP69K-certificering indrukwekkend, waardoor het toestel bestand is tegen stof, water, hogedrukspuiten (!) én hoge watertemperaturen.

Het toestel is uitgerust met een fors 6,83-inch amoledpaneel dat vrijwel de hele voorkant vult. En met de hoge resolutie (1280 x 2772 pixels) en een verversingssnelheid van 120 Hz oogt alles scherp en vloeiend. Het display overtuigt verder met diepe zwartwaarden, felle kleuren en een indrukwekkende piekhelderheid van 3200 nits. Dit maakt het scherm goed afleesbaar in direct zonlicht. Dankzij de Gorilla Glass Victus 2-beschermlaag beschikt het apparaat tot slot over uitstekende bescherming tegen krassen en valschade.

©Wesley Akkerman

©Wesley Akkerman

©Wesley Akkerman

Vooral vlot en stabiel

Onder de motorkap vinden we de Snapdragon 7s Gen 4-chip, die zorgt voor een stabiele en vlotte gebruikservaring zonder haperingen. Als je de chipset door de benchmark-tools zou halen, legt hij het wellicht af tegen prijsgenoot Pixel 9a, maar toch doet het toestel het in de praktijk meer dan prima. Hij blijft koel en responsief, ook wanneer je gaat multitasken. Voor zware games is de Xiaomi Redmi 15 Pro Plus wat minder geschikt, en daar verandert de hoeveelheid werkgeheugen van 8 GB helaas niets aan. Dit is geen goede Android-gamemachine.

De ster van de show is de gigantische batterij van 6500 mAh, een capaciteit die we in dit prijssegment zelden zien. Bij intensief gebruik houdt het toestel het moeiteloos twee dagen vol, helemaal als je het gamen links laat liggen. Met de 100W-snellaadfunctie laad je hem in slechts 40 minuten helemaal vol, mits je de juiste (Xiaomi-)lader gebruikt. Draadloos opladen ontbreekt helaas, maar het enorme uithoudingsvermogen en de indrukwekkende laadsnelheid maken dat voor de meeste gebruikers meer dan goed.

Walkietalkiefunctie

De Xiaomi Redmi Note 15 Pro+ draait daarnaast op HyperOS 2.0, gebaseerd op Android 15. De interface voelt modern en vloeiend aan, met snelle animaties en met de inmiddels bekende AI-toevoegingen van Google (zoals Circle to Search). Hoewel Xiaomi vier jaar aan Android-updates belooft (wat netjes is voor deze prijsklasse), zul je na de eerste installatie wel even wat tijd willen besteden aan het verwijderen van de nodige vooraf geïnstalleerde bloatware-apps. Een unieke toevoeging is de nieuwe Offline Communication, waardoor je Xiaomi-toestel een soort walkietalkie wordt en gratis communiceert met andere Xiaomi's.

De eyecatcher achterop is de 200MP-hoofdcamera, die dankzij de grote sensor fijne en scherpe foto's met veel detail maakt. Een dedicated zoomlens ontbreekt, maar er zijn meer dan genoeg megapixels waardoor je prima digitaal kunt inzoomen (of croppen) zonder al te veel kwaliteitsverlies (tot 4x).

De 8MP-groothoeklens is helaas een minder sterk punt en presteert vooral bij weinig licht matig. Video-opnames zijn stabiel en zien er in 4K goed uit, al blijft de framerate beperkt tot 30 fps. Voor selfies is er een upgrade naar 32MP; dat resulteert in heldere portretten die ideaal zijn voor sociale media en videobellen.

Xiaomi Redmi Note 15 Pro Plus kopen?

De Xiaomi Redmi Note 15 Pro+ blinkt uit door zijn fenomenale batterijduur en razendsnelle oplaadtijden, waarmee hij z’n concurrenten achter zich laat. Hoewel de prestaties stabiel zijn en het toestel tegen een stootje kan, blijven de camera’s en de softwareondersteuning achter bij de top van dit segment. Gelukkig is dit wel een betrouwbaar apparaat voor intensieve gebruikers die media consumeren en duurzaamheid waarderen. Desondanks raden we toch aan even te wachten tot een prijsdaling, dan haal je pas echt een scherpe deal in huis.

Het Amerikaanse ministerie van Justitie gaat onderzoeken of Netflix een monopoliepositie krijgt wanneer het Warner Bros. daadwerkelijk overneemt.

Netflix en Warner Bros. hebben vorig jaar een overeenkomst gesloten waarbij eerstgenoemde streamingbedrijf het filmproductiebedrijf overneemt. Als dit doorgaat, zal Netflix de films van Warner Bros. in handen krijgen, alsmede concurrerende streamingdienst HBO Max.

The Wall Street Journal meldt nu dat het ministerie in gesprek is met concurrenten om er achter te komen of het bedrijf nu al concurrenten buitensluit of misbruik maakt van de prominente plek die het heeft binnen de maatschappij. Dit om er achter te komen of de overname van Warner Bros. door Netflix wel verantwoord is.

Onderzoek is gebruikelijk

Het is vrij gebruikelijk dat wanneer twee grote bedrijven uit vergelijkbare sectoren fuseren, of één bedrijf de ander overneemt, dit wordt getoetst door waakhonden waar de bedrijven vandaan komen. Het hoeft niet te betekenen dat de overname geblokkeerd wordt, maar het kan afhankelijk van de bevindingen wel een optie zijn.

Overigens onderzoekt het ministerie ook of het verantwoord is dat Paramount Warner Bros. overneemt. Ook Paramount wil dat namelijk doen, al lijken Netflix en Warner Bros. vooral met elkaar in zee te willen.

Onlangs gaf een topman bij Netflix onlangs al aan dat mensen die Netflix te duur zouden vinden worden mocht het gecombineerd worden met HBO, een simpele actie kunnen uitvoeren: hun abonnement met één klik opzeggen.