Werken, leren en bouwen: aan de slag met Gemini 3

De ontwikkeling van AI heeft veel weg van een wapenwedloop, waarin grote spelers als OpenAI, Google en Anthropic elkaar in hoog tempo proberen te overtreffen. Er worden miljarden geïnvesteerd in rekenkracht en onderzoek om steeds krachtigere modellen te bouwen. Onder de streep levert dit een explosie aan AI-modellen en tools op. Vrij recent werden op het moment van schrijven bijvoorbeeld ChatGPT 5.2, Claude Opus 4.5, Grok 4.1 en Google Gemini 3 aan het arsenaal toegevoegd.

De ontwikkelingen gaan bovendien snel, dus de kans is aanwezig dat als je dit leest, er alweer nieuwere modellen verschenen zijn. Dit geeft je veel kracht en keuze, maar maakt het ook steeds lastiger om te bepalen wat echt waarde toevoegt. De kracht van Gemini 3 is dat het breed inzetbaar is. Hierdoor kon Google binnen vrijwel elk AI-domein krachtige tools uitbrengen. Ook integreert het bedrijf AI in diensten die miljoenen mensen dagelijks gebruiken, zoals Gmail, Chrome, YouTube en Android. Daarnaast experimenteert Google volop met nieuwe vormen, waar je ook zelf aan kunt proeven, meestal kosteloos. In deze basiscursus zetten we de belangrijkste mogelijkheden van Gemini uiteen.

Gemini 3 is een krachtig groot taalmodel (LLM) van Google dat in november 2025 werd uitgebracht. Het heeft enkele onderscheidende kenmerken. Zo begrijpt het dankzij het enorme contextvenster de samenhang in langere teksten, wat helpt bij bijvoorbeeld programmeren (met veel broncode) of bij onderzoek met Deep Research of NotebookLM (met vaak heel veel documenten). Ook is het heel sterk in het combineren van tekst, beeld en video. Dat zie je bijvoorbeeld bij de imponerende beeldgenerator Nano Banana Pro.

Je kunt de chatbot van Gemini via de website gebruiken, maar je komt Gemini ook op veel andere plekken tegen. Google brengt regelmatig nieuwe AI-tools uit en integreert die in veel bestaande diensten. Op Google Labs zie je dat er bovendien volop wordt geëxperimenteerd met nieuwe vormen. Wie dieper in code wil duiken, kan experimenteren op Google AI Studio. Daar kun je ook een API-sleutel maken voor gebruik in andere omgevingen.

• Gemini chatbot
• Google Labs
• Google AI Studio

In deze basiscursus is de zeer veelzijdige chatbot ons startpunt, maar we tippen ook interessante tools aan binnen het ecosysteem van Google. Na het inloggen met je Google-account via browser of app kun je gebruikmaken van de verschillende modellen en opties. Je hoeft niet meer zoals voorheen een model te kiezen. Het is nu opgezet rondom de Gemini 3-familie met de varianten Flash en Pro.

Flash is gericht op snelheid en efficiëntie met toch sterke prestaties, Pro legt meer nadruk op diepgaand redeneren en extra capaciteit voor veeleisende taken. Een abonnement is niet altijd nodig, maar er zijn dan wel limieten, vooral voor het werken met Pro en het genereren van beelden. Die limieten hangen deels af van de beschikbaarheid op dat moment.

Je kunt je prompt uiteraard invoeren zoals je dat gewend bent. Leuk detail is dat je naast websites ook een link naar een video op YouTube in je prompt kunt plakken. Gemini kan de video dan inhoudelijk diepgaand analyseren en samenvatten. Je kunt ook gewone bestanden toevoegen via het plusteken.

Onder Tools kun je opties kiezen als het maken van afbeeldingen of video’s, maar ook Deep Research, Canvas, Begeleid leren en Dynamische weergave. Veel opties behandelen we verderop. Rechts zie je de keuze voor Snel, Denken en Pro. De optie Snel gebruikt Gemini 3 Flash, dat is geoptimaliseerd voor snelle antwoorden. Kies je Denken, dan neemt het model meer tijd om te redeneren. Bij de optie Pro wordt Gemini 3 Pro gebruikt, de grootste en krachtigste variant, die wel meer tijd neemt. In het menu in de zijbalk zie je eerdere gesprekken en kun je naar Gems (die we verderop behandelen) en de instellingen.

In de instellingen zie je een mogelijkheid om een koppeling met andere apps te maken, zoals de Google Workspace-apps (waaronder Gmail, Google Drive en Google Documenten). Daarmee kan Gemini een verzoek afronden of nuttigere reacties geven, omdat het verder kan reiken. Je kunt acties inplannen om jezelf op de hoogte te houden van een bepaald onderwerp. Ook kun je aangepaste instructies instellen om informatie over jezelf te delen voor nuttigere reacties.

Je kunt ook naar deze aanpaste instructies vragen in een chat. Je kunt het niet vergelijken met het uitgebreide en vaak praktische geheugen van ChatGPT. Wat ook lastig is voor overstappers, is dat Gemini nu nog niet de mogelijkheid voor projecten kent om bestanden en gesprekken netjes bij elkaar te houden.

Hoewel je Gemini en de meeste tools van Google gratis kunt gebruiken, kun je bij serieus gebruik wel tegen limieten aanlopen. Een abonnement geeft je meer ruimte. Er zijn enkele specifieke AI-abonnementen, zoals AI Plus (7,99 euro per maand) of AI Pro (21,99 euro per maand).

Maar de bestaande Google One-abonnementen zijn recent ook uitgebreid met AI-mogelijkheden. De AI-diensten krijg je erbij vanaf One Premium, een abonnement dat 9,99 euro per maand kost. Het biedt 2 TB aan cloudopslag en daarnaast AI-functionaliteit die overeenkomt met AI Plus.

Met beeldgenerators zijn grote stappen gemaakt. Je kunt tegenwoordig fotorealistische beelden maken in hoge resolutie die nauwelijks van echt zijn te onderscheiden. Het nieuwe Nano Banana Pro meet zich moeiteloos met concurrenten als Midjourney, GPT Image 1.5 en Flux.2 Pro, en weet ze vaak te overtreffen, zeker bij gebruik van tekst. Dat laatste maakt het ook bruikbaar voor bijvoorbeeld marketingmateriaal of infographics.

Google biedt daarnaast Veo 3.1 voor het genereren van korte video’s, dat je net als Nano Banana Pro binnen Gemini kunt gebruiken. De afbeeldingen hebben dan wel een watermerk en met het Plus-abonnement konden we per dag maar twee korte video’s van ongeveer 8 seconden maken.

Qua inhoud is Google bovendien streng, waardoor andere tools vaak aantrekkelijker zijn (zie kader). Gemini wijst op de website bijvoorbeeld vaak foto’s af die we als referentie willen gebruiken, om ze aan te passen of om meer controle over het resultaat te krijgen. ChatGPT heeft hier zelden moeite mee.

Een punt van kritiek op grote taalmodellen is dat het gebruik de mentale drempel verlaagt om antwoorden te krijgen, waardoor veel mensen hun eigen kritische denkproces overslaan. In Gemini kun je dankzij de tool Begeleid leren afdwingen dat jouw kennis wordt getest als je hierom vraagt of de tool gebruikt. Dit wordt ook wel de socratische methode genoemd. Het begint met een korte uitleg, maar zal je vervolgens stap voor stap begeleiden bij het oplossen van een vraagstuk of het begrijpen van een concept.

Bij chatbots ben je wellicht gewend aan grote lappen tekst met uitleg die je daarna zelf moet interpreteren. Gemini maakt dit veel toegankelijker als je onder Tools de optie Dynamische weergave aanzet. Het legt concepten dan visueel en vaak zelfs interactief uit, in een soort op maat gemaakte website, met diagrammen of stap-voor-stapvisualisaties.

Vraag je iets over de geschiedenis van AI, dan maakt het bijvoorbeeld een interactieve tijdlijn. Bij uitleg over vermogen en energie toont het een kraan die een emmer laat vollopen, waarbij je zelf aan de kraanknop kunt draaien. Dat voelt soms overdadig, maar is in sommige situaties heel nuttig.

Om een vreemde taal te leren kun je bijvoorbeeld een leesboekje laten maken rond een bepaald thema dat is afgestemd op jouw taalniveau, waardoor tekst, woordenschat en grammatica zijn afgestemd op wat jij al kent, met interactieve onderdelen als flashcards en vraaggesprekjes. Of gebruik het voor het presenteren van financiële cijfers, waar verbanden, verhoudingen of trends belangrijk zijn. Je kunt bijvoorbeeld de uitgaven laten groeperen per categorie, waarna je deze interactief kunt aanklikken om in te zoomen op details.

(Dynamische weergave is een Labs-functie en is dus niet altijd bij iedereen actief.)

Gemini biedt net als concurrenten een zogeheten Canvas. Die tool creëert een ruimte waarin je kunt samenwerken aan tekst of code. Als voorbeeld vragen we aan Gemini om een eenvoudige mini-web-app te maken die de kooktijd van een ei berekent en een timer toont, met invoermogelijkheid voor gewicht, starttemperatuur en de gewenste gaarheid. Het komt hierna met een mooi uitgewerkte app in JavaScript met de React-bibliotheek. Links geeft het je prompts om dit verder te verbeteren en rechts zie je zowel de code als het resultaat met de gebruikersinterface. Kooktijden zijn gebaseerd op een formule van Dr. Charles D. H. Williams. Veel blogs en calculators gebruiken zijn formule. Hoewel zo’n theorie natuurlijk weleens botst met de praktijk, is de eiercalculator zelf bijna perfect, met een nette en heldere gebruikersinterface. Je kunt uiteraard vragen stellen over de werking, kleine probleempjes die je tegenkomt laten oplossen, de gebruikersinterface verfijnen en leuke elementen toevoegen zoals animaties of wetenswaardigheden, zonder dat je heel gedetailleerd hoeft te zijn.

Je kunt aangepaste versies van Gemini maken. Ze worden Gems genoemd. Je kunt het grotendeels vergelijken met custom-GPT’s, maar de focus ligt meer op visuele uitleg. Er zijn goede standaard Gems. De meest opvallende is Storybook, waarmee je binnen ongeveer een minuut een compleet geïllustreerd verhalenboekje kunt maken. Gebruik het bijvoorbeeld om iets uit te leggen aan je kind of om hem of haar te helpen met een bepaalde situatie om te gaan.

Ook voor volwassenen zijn er toepassingen voor. Gemini maakt eerst het verhaal en voegt daar illustraties aan toe. Daarna kun je in boekvorm door het verhaal bladeren en het laten voorlezen. Je kunt via je prompt het verhaal uiteraard een bepaalde richting op sturen, zodat je het bijvoorbeeld qua toon en inhoud op oudere kinderen of volwassenen kunt richten. Ook kun je de stijl van illustraties beïnvloeden of zelf afbeeldingen toevoegen om het persoonlijker te maken. Naderhand aanpassingen maken kan (nog) niet.

Gemini biedt een krachtige onderzoekmodus die je kunt gebruiken door onder Tools de optie Deep Research aan te zetten. Hierbij worden tientallen bronnen op internet voor je doorzocht om informatie te verzamelen, te vergelijken en te ordenen. In je prompt geef je aan wat het moet onderzoeken. Hierna komt het met een plan dat je naar voorkeur kunt aanpassen. Het eindigt met een gestructureerd onderzoeksrapport. De beste bronnen kun je eventueel toevoegen aan NotebookLM, dat je kunt zien als onderzoekpartner voor alle bronnen die jij zelf hebt verzameld.

NotebookLM is een onderzoekspartner die jouw eigen bronnen gebruikt, zoals pdf-bestanden, documenten in Google Documenten, YouTube-video’s, eigen notities of artikelen op het web. Via Fast Research kun je snel naar nieuwe bronnen zoeken, of gebruik Deep Research direct binnen NotebookLM. Je kunt vervolgens vragen stellen over alle inhoud. Het is daarnaast ook heel sterk in het samenvatten van je materiaal en het leggen van verbanden tussen documenten. NotebookLM kan het onderzoeksmateriaal op heel veel manieren presenteren. Denk aan flashcards, die handig zijn om te leren, maar ook aan een gepersonaliseerde podcast of video. Je kunt uiteraard bronnen toe blijven voegen. In Gemini kun je een NotebookLM-project eventueel ook aan een chat verbinden om hier vragen over te stellen of andere content mee te maken.