Bewoners binnen de westerse wereld hebben vanwege de hoge welvaart een behoorlijke ecologische voetafdruk. De voortschrijdende digitalisering draagt daar ook aan bij. De volgende groene tech-initiatieven hopen juist een tegenbeweging in gang te zetten. En daar kun je zelf ook aan bijdragen, simpelweg door je surfgedrag iets aan te passen!

Doe de voetafdruktest van het Wereld Natuur Fonds maar eens, en je weet genoeg. Het mag allemaal best wat minder. Naast de bekende methoden om de belasting op het milieu te reduceren, kun je ook vanachter de computer je steentje bijdragen. 

Zoek bijvoorbeeld met Ecosia of ZoekGroen in plaats van Google. Doe aankopen via Browsy of TreeClicks bij deelnemende webshops en help mee om verse bossen aan te leggen. Laten we de genoemde diensten van naderbij bekijken.

Ecosia

©PXimport

Wie internet gebruikt, verbruikt heel wat energie. Dat gebeurt niet alleen binnenshuis via je computer, monitor en netwerkapparatuur, maar ook extern. Denk maar aan al die servers in energieslurpende datacentra die de websites in de lucht houden.

Ecosia doet daarvoor graag iets terug, want deze Nederlandstalige zoekmachine gebruikt het overgrote deel van zijn inkomsten om nieuwe bomen te planten. Dit gebeurt wereldwijd en het zijn er inmiddels al meer dan 120 miljoen! Hoe meer mensen via Ecosia op internet zoeken, hoe meer inkomsten deze webdienst genereert.

Hoe werkt dat precies? Zodra je aan de hand van één of meerdere trefwoorden een zoekopdracht uitvoert, verschijnen er bovenaan de resultatenpagina advertenties. Dat bracht sinds de oprichting in 2009 al ongeveer dertien miljoen euro in het laatje. 

Overigens werkt de zoekmachine in de praktijk prima. De webdienst gebruikt namelijk de zoekrobots van Microsoft Bing om zijn gebruikers wegwijs te maken op internet. Een teller rechtsboven geeft weer hoeveel zoekopdrachten je tot dusver hebt uitgevoerd. 

Voor elke nieuwe boom zijn zo’n 45 zoekacties nodig. Fanatieke gebruikers kunnen eventueel een browserplug-in of mobiele app van Ecosia installeren.

ZoekGroen

©PXimport

Naast Ecosia bestaat er met ZoekGroen nóg een zoekmachine die zijn advertentieopbrengsten gebruikt om nieuwe bomen te planten. Een belangrijk verschil is dat ZoekGroen een beroep doet op de robots van Google. Na invoering van een trefwoord zal de resultatenpagina je dan ook bekend voorkomen. 

Naar eigen zeggen doneert deze Nederlandse zoekmachine maar liefst 95 procent van zijn omzet aan boomvriendelijke organisaties. Dat zijn er momenteel twee, namelijk Trees for All en Justdiggit. Tot nu toe zijn er met behulp van ZoekGroen meer dan driehonderd bomen gepland en is er ruim 2,5 hectare droog landschap vergroend.

Browsy

©PXimport

Browsy doet een beroep op de consumptiemaatschappij om verse bomen te planten. Installeer deze plug-in in je browser, koop een product bij een deelnemende webshop en maak zo de wereld een beetje groener. Overigens betaal je voor je online aankopen niets extra’s. 

Na de installatie nestelt Browsy zich rechtsboven in de browser. Klik op dit pictogram en zet in de instellingen voor het gemak de optie Automatisch activeren aan. Zoek je online naar een paar mooie schoenen of ga je rechtstreeks naar je favoriete webwinkel? Grote kans dat Browsy zich laat zien, zodat je weet dat je met je aankoop de aanleg van nieuwe bossen steunt. 

In de zoekresultaten van Google zie je de term Partner achter deelnemende webshops staan. Onder meer bekende namen als MediaMarkt, EP, BCC en Coolblue fungeren als partner voor dit groene initiatief.

Browsy ontvangt tussen de één en zes procent van de vraagprijs van een gekocht product. Het exacte percentage hangt af van het bestelde product en de afspraken met de bewuste webshop. Van de totale opbrengst gaat tachtig procent naar twee organisaties die zich inzetten voor herbebossing, namelijk Eden Projects en WeForest. 

TreeClicks

©PXimport

TreeClicks hanteert tot slot een soortgelijk concept als het eerder besproken Browsy. Deze dienst monitort namelijk via een browserplug-in eveneens of je iets bij een deelnemende webwinkel aanschaft. TreeClicks ontvangt voor het aanbrengen van nieuwe klanten een vergoeding en gebruikt het merendeel van deze opbrengst voor herbebossingsprojecten in onder andere Peru, Australië en Tanzania.

Wil je het graag weten zodra TreeClicks dankzij je aankopen een nieuwe boom plant? Maak dan een account aan en ontvang hiervan een e-mail. Overigens bevat de extensie zelf ook een bomenteller.

De browserplug-in werkt in combinatie met bijna 45.000 webwinkels, waaronder Amazon.com, MediaMarkt, Bijenkorf en Albert Heijn. Zodra je het digitale winkelwagentje van een webshop opent, verschijnt er een pop-upvenster met een link. Klik hierop en reken vervolgens af om de aanwas van bosrijke gebieden te steunen.

Wanneer je je dekbed gewassen hebt, wil je dat het natuurlijk weer lekker dik en luchtig aanvoelt. Maar wanneer je hem gewoon in de droger gooit, kan de vulling gaan klonteren, zodat er dunne stukken en dikke stukken ontstaan. Dat slaapt niet echt lekker. Om dat te voorkomen, gooien veel mensen er een paar tennisballen bij. Helpt dat echt?

Wat tennisballen in de droger doen

Tijdens het drogen raken de tennisballen telkens het dekbed. Dat helpt vooral bij dons en veren. Als die nat zijn, blijven ze aan elkaar plakken en zakt de vulling in. Door de constante beweging vallen die samengepakte delen weer uiteen, waardoor de vulling zich opnieuw verspreidt. Zo kan de warme lucht overal beter bij en droogt het dekbed gelijkmatiger. De droogtijd wordt er niet korter van, maar het dekbed komt wel duidelijk voller uit de droger.

Hoeveel tennisballen zijn genoeg?

Met één tennisbal in de wasdroger merk je vaak weinig, zeker bij een groot dekbed. Die verdwijnt al snel in de stof en heeft dan weinig effect. Met twee tot vier ballen werkt het beter, omdat ze het dekbed op meerdere plekken tegelijk in beweging houden. Zolang de ballen vrij kunnen bewegen en niet vast blijven zitten in de vulling, doen ze hun werk.

Kun je elke tennisbal gebruiken bij het drogen van een dekbed in de droger?

iet elke tennisbal is even geschikt. Vooral nieuwe of felgekleurde ballen kunnen bij hogere temperaturen kleur afgeven en kleine pluisjes verliezen van de vilten buitenlaag. Dat komt niet vaak voor, maar het risico is wel aanwezig. Gebruik je oudere tennisballen, dan is de kans hierop kleiner. Wil je dat verder beperken, dan kun je de ballen in een oude witte sok stoppen en die dichtknopen. Het effect blijft grotendeels hetzelfde, al is het iets minder uitgesproken dan met losse ballen.

Geef het dekbed genoeg ruimte in de droger

Tennisballen helpen alleen als het dekbed voldoende ruimte heeft om te bewegen. Is de trommel te vol, dan draait alles als één geheel rond en gebeurt er weinig. Wil je grote tweepersoonsdekbedden drogen, dan heb je een droger met een ruime trommel nodig. Heb je die niet zelf? Kijk dan of er een wasserette bij je in de buurt is. Meer ruimte zorgt voor meer beweging en daarmee voor een beter eindresultaat.

Niet elk dekbed kan in de droger

Tennisballen hebben vooral effect bij dons- en verendekbedden. Bij synthetische vulling is dat verschil kleiner en kan de constante beweging van de ballen de vulling na verloop van tijd zelfs vervormen. Wol, zijde en andere natuurlijke materialen mogen meestal helemaal niet in de droger. Check daarom altijd eerst het waslabel voordat je het dekbed in de trommel legt.

Even tussendoor opschudden helpt

Haal het dekbed halverwege het programma even uit de droger en schud het los, alsof je het bed opmaakt. Leg het daarna omgedraaid terug in de trommel. Zo verdeelt de vulling zich opnieuw en kan het dekbed gelijkmatiger drogen.

Wat kun je van het eindresultaat verwachten?

Tennis- of drogerballen zijn vooral een hulpmiddel, geen vervanging voor de juiste drooginstellingen. Droog het dekbed niet te vaak of te heet: kies een lage of middelhoge temperatuur en selecteer een speciaal dons- of beddengoedprogramma als dat op je droger zit. Zorg ook voor voldoende ruimte in de trommel. Als je dan ook nog eens ballen laat meedraaien, heb je er alles aan gedaan om te zorgen dat je dekbed weer lekker vol uit de droger komt!

Waarom start een computer met een SSD binnen enkele seconden op, terwijl een oude harde schijf blijft ratelen? Het vervangen van een HDD door een SSD is de beste upgrade voor een trage laptop of pc. We leggen in dit artikel uit waar die enorme snelheidswinst vandaan komt en wat het fundamentele verschil is tussen deze twee opslagtechnieken.

Iedereen die zijn computer of laptop een tweede leven wil geven, krijgt vaak hetzelfde advies: vervang de oude harde schijf door een SSD. De snelheidswinst is direct merkbaar bij het opstarten en het openen van programma's. Maar waar komt dat enorme verschil in prestaties vandaan? Het antwoord ligt in de fundamentele technologie die schuilgaat onder de behuizing van deze opslagmedia.

De vertraging van mechanische onderdelen

Om te begrijpen waarom een Solid State Drive (SSD) zo snel is, moeten we eerst kijken naar de beperkingen van de traditionele harde schijf (HDD). Een HDD werkt met magnetische roterende platen. Dat kun je vergelijken met een geavanceerde platenspeler. Wanneer je een bestand opent, moet een fysieke lees- en schrijfkop zich naar de juiste plek op de draaiende schijf verplaatsen om de data op te halen. Dat fysieke proces kost tijd, wat we latentie noemen. Hoe meer de data op de schijf verspreid staat, hoe vaker de kop heen en weer moet bewegen en wachten tot de juiste sector onder de naald doordraait. Dit mechanische aspect is de grootste vertragende factor in traditionele opslag.

©Claudio Divizia

Flashgeheugen en directe gegevensoverdracht

Een SSD rekent definitief af met deze wachttijden omdat er geen bewegende onderdelen in de behuizing zitten. De naam 'Solid State' verwijst hier ook naar; het is een vast medium zonder rammelende componenten. In plaats van magnetische platen gebruikt een SSD zogenoemd NAND-flashgeheugen. Dat is vergelijkbaar met de technologie in een usb-stick, maar dan veel sneller en betrouwbaarder. Omdat de data op microchips wordt opgeslagen, is de toegang tot bestanden volledig elektronisch. Er hoeft geen schijf op toeren te komen en er hoeft geen arm te bewegen. De controller van de SSD stuurt simpelweg een elektrisch signaal naar het juiste adres op de chip en de data is direct beschikbaar.

Toegangstijd en willekeurige leesacties

Hoewel de maximale doorvoersnelheid van grote bestanden bij een SSD indrukwekkend is, zit de echte winst voor de consument in de toegangstijd. Een besturingssysteem zoals Windows of macOS is constant bezig met het lezen en schrijven van duizenden kleine systeembestandjes. Een harde schijf heeft daar enorm veel moeite mee, omdat de leeskop als een bezetene heen en weer moet schieten. Een SSD kan deze willekeurige lees- en schrijfopdrachten (random read/write) nagenoeg gelijktijdig verwerken met een verwaarloosbare vertraging. Dat is de reden waarom een pc met een SSD binnen enkele seconden opstart, terwijl een computer met een HDD daar soms minuten over doet.

©KanyaphatStudio

Van SATA naar NVMe-snelheden

Tot slot speelt de aansluiting een rol in de snelheidsontwikkeling. De eerste generaties SSD's gebruikten nog de SATA-aansluiting, die oorspronkelijk was ontworpen voor harde schijven. Hoewel dat al een flinke verbetering was, liepen snelle SSD's tegen de grens van deze aansluiting aan. Moderne computers maken daarom gebruik van het NVMe-protocol via een M.2-aansluiting. Deze technologie communiceert rechtstreeks via de snelle PCIe-banen van het moederbord, waardoor de vertragende tussenstappen van de oude SATA-standaard worden overgeslagen. Hierdoor zijn snelheden mogelijk die vele malen hoger liggen dan bij de traditionele harde schijf.