Tijdens het TNW-conference in Zaandam werd door sprekers gediscussieerd over de digitale toekomst. Hiervoor waren niet de minste namen die aan het woord kwamen. Op de donderdagmiddag kwamen Tim Berners-Lee en Edward Snowden aan het woord. Ook werd een boodschap van de Oekraïense president Zelensky uitgezonden.

The Next Web (TNW)-conference biedt jaarlijks een podium aan sprekers en exposanten. Er valt dit jaar ook veel te bespreken: conflicten en financiële onzekerheden hebben een grote globale impact. De wereld van tech speelt hierin een grote rol. Drie grote sprekers weten de digitale ontwikkelingen te duiden, inspireren en aan te moedigen om dit moment aan te grijpen voor een betere digitale toekomst. Zo waren onder meer Tim Berners-Lee (grondlegger van het internet), Edward Snowden (klokkenluider die onder meer de NSA-misstanden aan het licht bracht) en Volodymyr Zelensky (president van Oekraïne) aan het woord.

Omdat Snowden beschuldigd wordt van ‘spionage’ vanwege zijn onthullingen was zijn deelname niet fysiek, maar via een videoverbinding met het veilige videochatprogramma Jitsi. Zelensky nam deel met een vooropgenomen videopresentatie.

©PXimport

Web 3.0

De sprekers noemen de laatste ontwikkelingen gekscherend web 3.0, waarbij verwezen wordt naar de opkomst van het web en web 2.0: waarbij inbreng van internetters zelf (van Wikipedia tot sociale media) tot een revolutie zorgde. Een andere spreker (Gavin Wood, onder meer bedenker van Ethereum) noemde de web 3.0-revolutie het post-Snowden internet. Hierbij staan versleuteling (bijvoorbeeld via blockchain) en decentralisatie centraal.

Met decentralisatie wordt bedoeld dat je niet meer vastgehouden wordt op platforms, maar je meer controle krijgt over jouw data. Onze video’s staan op YouTube, maar van wie zijn ze? Hetzelfde geldt voor onze gezondheidsdata. Platforms als Fitbit verzamelen dit en houden dit vast. Berners-Lee droomt van een toekomst waarbij deze verzamelde gezondheidsgegevens eerst lokaal bij jou blijven – en vervolgens pas gedeeld worden na jouw uitdrukkelijke groene licht. Aan gezondheids-apps, familieleden, doktoren of andere online diensten.

©PXimport

Blockchain

Ook cryptogeld speelt hierbij een rol. Snowden gebruikt hierbij het voorbeeld van banken, het geld op je rekening is verworden tot iets niet tastbaars en je hebt niet zelf de controle. Gebeurt er iets met de bank of kom je in conflict met de bank, dan hebben zij de mogelijkheid om je toegang hiertoe te ontzeggen. Decentralisatie vindt hierbij plaats door middel van cryptogeld: een digitaal betaalmiddel dat je in eigen beheer hebt.

Waar Wood zichtbaar in mineur was door de recente crash van de waarde van de digitale munten, is Snowden juist optimistisch: cryptogeld is nu vooral het domein van investeerders. Veel mensen die zich ermee bezig houden doen dit om zichzelf te verrijken. Het betaalmiddel wordt misbruikt door mensen die oplichten of er rijker van willen worden. De recente crash raakt juist deze mensen hard.

Snowden benadrukt juist het doel van cryptogeld: een digitaal betaalmiddel dat je in eigen beheer hebt. Je kunt ermee onafhankelijk en anoniem je geld besteden (zoals cash dat is in de gewone wereld). Hij stelt dat mensen die hierin geloven en daarom investeren in cryptogeld natuurlijk ook wel geraakt worden, maar weten dat dit erbij hoort. Deze investeerders zijn er voor de lange termijn en hebben het betaalmiddel ook zien groeien in mogelijkheden. Het wordt steeds makkelijker om eraan te komen en ermee te betalen. Snowden benadrukt ook dat hij zonder cryptogeld zichzelf nooit in veiligheid had kunnen brengen tijdens zijn onthullingen in 2013.

Een decentraal internet klinkt nog een beetje als een utopie. Dat wij zelf in controle komen over onze data, of dat nu gezondheids-, gedrags-, betaal- of andere gegevens zijn maakt niet uit. Het zal betekenen dat deze zelfcontrole geclaimed moet worden van techgiganten, overheden, banken en andere instanties. Dat wordt een gevecht. Ook Wood ziet zo’n verandering zitten, maar vraag zichzelf af: “als we zaken positief willen veranderen, moeten we dit ook écht willen”.

Zelensky strijdvaardig

De recente oorlog in Oekraïne heeft naast het getroffen land ook een enorme globale impact. Vooral onze financiële en digitale wereld verandert merkbaar. Onze echte geld wordt minder waard en cryptogeld is al helemaal in waarde gekelderd. Ook onze informatievoorziening wordt opgeschud: zoals in alle oorlogstijd spelen censuur en propaganda een rol. Een bekend citaat “Als er oorlog komt is het eerste slachtoffer de waarheid” is ook in onze tijd van social media en nepnieuws van toepassing.

Hierin past Zelensky met zijn speech in, strijdvaardig als altijd. Gehuld in een nerd-verantwoord Star Wars shirt roept hij op om te bouwen aan een vrije digitale wereld. Met onze steun, de steun van techbedrijven (zoals Starlink dat deed met internetvoorziening na de Russische invasie) kan Oekraïne een bakermat worden van een vrije (digitale) toekomst.

Wanneer je je dekbed gewassen hebt, wil je dat het natuurlijk weer lekker dik en luchtig aanvoelt. Maar wanneer je hem gewoon in de droger gooit, kan de vulling gaan klonteren, zodat er dunne stukken en dikke stukken ontstaan. Dat slaapt niet echt lekker. Om dat te voorkomen, gooien veel mensen er een paar tennisballen bij. Helpt dat echt?

Wat tennisballen in de droger doen

Tijdens het drogen raken de tennisballen telkens het dekbed. Dat helpt vooral bij dons en veren. Als die nat zijn, blijven ze aan elkaar plakken en zakt de vulling in. Door de constante beweging vallen die samengepakte delen weer uiteen, waardoor de vulling zich opnieuw verspreidt. Zo kan de warme lucht overal beter bij en droogt het dekbed gelijkmatiger. De droogtijd wordt er niet korter van, maar het dekbed komt wel duidelijk voller uit de droger.

Hoeveel tennisballen zijn genoeg?

Met één tennisbal in de wasdroger merk je vaak weinig, zeker bij een groot dekbed. Die verdwijnt al snel in de stof en heeft dan weinig effect. Met twee tot vier ballen werkt het beter, omdat ze het dekbed op meerdere plekken tegelijk in beweging houden. Zolang de ballen vrij kunnen bewegen en niet vast blijven zitten in de vulling, doen ze hun werk.

Kun je elke tennisbal gebruiken bij het drogen van een dekbed in de droger?

iet elke tennisbal is even geschikt. Vooral nieuwe of felgekleurde ballen kunnen bij hogere temperaturen kleur afgeven en kleine pluisjes verliezen van de vilten buitenlaag. Dat komt niet vaak voor, maar het risico is wel aanwezig. Gebruik je oudere tennisballen, dan is de kans hierop kleiner. Wil je dat verder beperken, dan kun je de ballen in een oude witte sok stoppen en die dichtknopen. Het effect blijft grotendeels hetzelfde, al is het iets minder uitgesproken dan met losse ballen.

Geef het dekbed genoeg ruimte in de droger

Tennisballen helpen alleen als het dekbed voldoende ruimte heeft om te bewegen. Is de trommel te vol, dan draait alles als één geheel rond en gebeurt er weinig. Wil je grote tweepersoonsdekbedden drogen, dan heb je een droger met een ruime trommel nodig. Heb je die niet zelf? Kijk dan of er een wasserette bij je in de buurt is. Meer ruimte zorgt voor meer beweging en daarmee voor een beter eindresultaat.

Niet elk dekbed kan in de droger

Tennisballen hebben vooral effect bij dons- en verendekbedden. Bij synthetische vulling is dat verschil kleiner en kan de constante beweging van de ballen de vulling na verloop van tijd zelfs vervormen. Wol, zijde en andere natuurlijke materialen mogen meestal helemaal niet in de droger. Check daarom altijd eerst het waslabel voordat je het dekbed in de trommel legt.

Even tussendoor opschudden helpt

Haal het dekbed halverwege het programma even uit de droger en schud het los, alsof je het bed opmaakt. Leg het daarna omgedraaid terug in de trommel. Zo verdeelt de vulling zich opnieuw en kan het dekbed gelijkmatiger drogen.

Wat kun je van het eindresultaat verwachten?

Tennis- of drogerballen zijn vooral een hulpmiddel, geen vervanging voor de juiste drooginstellingen. Droog het dekbed niet te vaak of te heet: kies een lage of middelhoge temperatuur en selecteer een speciaal dons- of beddengoedprogramma als dat op je droger zit. Zorg ook voor voldoende ruimte in de trommel. Als je dan ook nog eens ballen laat meedraaien, heb je er alles aan gedaan om te zorgen dat je dekbed weer lekker vol uit de droger komt!

Waarom start een computer met een SSD binnen enkele seconden op, terwijl een oude harde schijf blijft ratelen? Het vervangen van een HDD door een SSD is de beste upgrade voor een trage laptop of pc. We leggen in dit artikel uit waar die enorme snelheidswinst vandaan komt en wat het fundamentele verschil is tussen deze twee opslagtechnieken.

Iedereen die zijn computer of laptop een tweede leven wil geven, krijgt vaak hetzelfde advies: vervang de oude harde schijf door een SSD. De snelheidswinst is direct merkbaar bij het opstarten en het openen van programma's. Maar waar komt dat enorme verschil in prestaties vandaan? Het antwoord ligt in de fundamentele technologie die schuilgaat onder de behuizing van deze opslagmedia.

De vertraging van mechanische onderdelen

Om te begrijpen waarom een Solid State Drive (SSD) zo snel is, moeten we eerst kijken naar de beperkingen van de traditionele harde schijf (HDD). Een HDD werkt met magnetische roterende platen. Dat kun je vergelijken met een geavanceerde platenspeler. Wanneer je een bestand opent, moet een fysieke lees- en schrijfkop zich naar de juiste plek op de draaiende schijf verplaatsen om de data op te halen. Dat fysieke proces kost tijd, wat we latentie noemen. Hoe meer de data op de schijf verspreid staat, hoe vaker de kop heen en weer moet bewegen en wachten tot de juiste sector onder de naald doordraait. Dit mechanische aspect is de grootste vertragende factor in traditionele opslag.

©Claudio Divizia

Flashgeheugen en directe gegevensoverdracht

Een SSD rekent definitief af met deze wachttijden omdat er geen bewegende onderdelen in de behuizing zitten. De naam 'Solid State' verwijst hier ook naar; het is een vast medium zonder rammelende componenten. In plaats van magnetische platen gebruikt een SSD zogenoemd NAND-flashgeheugen. Dat is vergelijkbaar met de technologie in een usb-stick, maar dan veel sneller en betrouwbaarder. Omdat de data op microchips wordt opgeslagen, is de toegang tot bestanden volledig elektronisch. Er hoeft geen schijf op toeren te komen en er hoeft geen arm te bewegen. De controller van de SSD stuurt simpelweg een elektrisch signaal naar het juiste adres op de chip en de data is direct beschikbaar.

Toegangstijd en willekeurige leesacties

Hoewel de maximale doorvoersnelheid van grote bestanden bij een SSD indrukwekkend is, zit de echte winst voor de consument in de toegangstijd. Een besturingssysteem zoals Windows of macOS is constant bezig met het lezen en schrijven van duizenden kleine systeembestandjes. Een harde schijf heeft daar enorm veel moeite mee, omdat de leeskop als een bezetene heen en weer moet schieten. Een SSD kan deze willekeurige lees- en schrijfopdrachten (random read/write) nagenoeg gelijktijdig verwerken met een verwaarloosbare vertraging. Dat is de reden waarom een pc met een SSD binnen enkele seconden opstart, terwijl een computer met een HDD daar soms minuten over doet.

©KanyaphatStudio

Van SATA naar NVMe-snelheden

Tot slot speelt de aansluiting een rol in de snelheidsontwikkeling. De eerste generaties SSD's gebruikten nog de SATA-aansluiting, die oorspronkelijk was ontworpen voor harde schijven. Hoewel dat al een flinke verbetering was, liepen snelle SSD's tegen de grens van deze aansluiting aan. Moderne computers maken daarom gebruik van het NVMe-protocol via een M.2-aansluiting. Deze technologie communiceert rechtstreeks via de snelle PCIe-banen van het moederbord, waardoor de vertragende tussenstappen van de oude SATA-standaard worden overgeslagen. Hierdoor zijn snelheden mogelijk die vele malen hoger liggen dan bij de traditionele harde schijf.