Tijdens het TNW-conference in Zaandam werd door sprekers gediscussieerd over de digitale toekomst. Hiervoor waren niet de minste namen die aan het woord kwamen. Op de donderdagmiddag kwamen Tim Berners-Lee en Edward Snowden aan het woord. Ook werd een boodschap van de Oekraïense president Zelensky uitgezonden.

The Next Web (TNW)-conference biedt jaarlijks een podium aan sprekers en exposanten. Er valt dit jaar ook veel te bespreken: conflicten en financiële onzekerheden hebben een grote globale impact. De wereld van tech speelt hierin een grote rol. Drie grote sprekers weten de digitale ontwikkelingen te duiden, inspireren en aan te moedigen om dit moment aan te grijpen voor een betere digitale toekomst. Zo waren onder meer Tim Berners-Lee (grondlegger van het internet), Edward Snowden (klokkenluider die onder meer de NSA-misstanden aan het licht bracht) en Volodymyr Zelensky (president van Oekraïne) aan het woord.

Omdat Snowden beschuldigd wordt van ‘spionage’ vanwege zijn onthullingen was zijn deelname niet fysiek, maar via een videoverbinding met het veilige videochatprogramma Jitsi. Zelensky nam deel met een vooropgenomen videopresentatie.

©PXimport

Web 3.0

De sprekers noemen de laatste ontwikkelingen gekscherend web 3.0, waarbij verwezen wordt naar de opkomst van het web en web 2.0: waarbij inbreng van internetters zelf (van Wikipedia tot sociale media) tot een revolutie zorgde. Een andere spreker (Gavin Wood, onder meer bedenker van Ethereum) noemde de web 3.0-revolutie het post-Snowden internet. Hierbij staan versleuteling (bijvoorbeeld via blockchain) en decentralisatie centraal.

Met decentralisatie wordt bedoeld dat je niet meer vastgehouden wordt op platforms, maar je meer controle krijgt over jouw data. Onze video’s staan op YouTube, maar van wie zijn ze? Hetzelfde geldt voor onze gezondheidsdata. Platforms als Fitbit verzamelen dit en houden dit vast. Berners-Lee droomt van een toekomst waarbij deze verzamelde gezondheidsgegevens eerst lokaal bij jou blijven – en vervolgens pas gedeeld worden na jouw uitdrukkelijke groene licht. Aan gezondheids-apps, familieleden, doktoren of andere online diensten.

©PXimport

Blockchain

Ook cryptogeld speelt hierbij een rol. Snowden gebruikt hierbij het voorbeeld van banken, het geld op je rekening is verworden tot iets niet tastbaars en je hebt niet zelf de controle. Gebeurt er iets met de bank of kom je in conflict met de bank, dan hebben zij de mogelijkheid om je toegang hiertoe te ontzeggen. Decentralisatie vindt hierbij plaats door middel van cryptogeld: een digitaal betaalmiddel dat je in eigen beheer hebt.

Waar Wood zichtbaar in mineur was door de recente crash van de waarde van de digitale munten, is Snowden juist optimistisch: cryptogeld is nu vooral het domein van investeerders. Veel mensen die zich ermee bezig houden doen dit om zichzelf te verrijken. Het betaalmiddel wordt misbruikt door mensen die oplichten of er rijker van willen worden. De recente crash raakt juist deze mensen hard.

Snowden benadrukt juist het doel van cryptogeld: een digitaal betaalmiddel dat je in eigen beheer hebt. Je kunt ermee onafhankelijk en anoniem je geld besteden (zoals cash dat is in de gewone wereld). Hij stelt dat mensen die hierin geloven en daarom investeren in cryptogeld natuurlijk ook wel geraakt worden, maar weten dat dit erbij hoort. Deze investeerders zijn er voor de lange termijn en hebben het betaalmiddel ook zien groeien in mogelijkheden. Het wordt steeds makkelijker om eraan te komen en ermee te betalen. Snowden benadrukt ook dat hij zonder cryptogeld zichzelf nooit in veiligheid had kunnen brengen tijdens zijn onthullingen in 2013.

Een decentraal internet klinkt nog een beetje als een utopie. Dat wij zelf in controle komen over onze data, of dat nu gezondheids-, gedrags-, betaal- of andere gegevens zijn maakt niet uit. Het zal betekenen dat deze zelfcontrole geclaimed moet worden van techgiganten, overheden, banken en andere instanties. Dat wordt een gevecht. Ook Wood ziet zo’n verandering zitten, maar vraag zichzelf af: “als we zaken positief willen veranderen, moeten we dit ook écht willen”.

Zelensky strijdvaardig

De recente oorlog in Oekraïne heeft naast het getroffen land ook een enorme globale impact. Vooral onze financiële en digitale wereld verandert merkbaar. Onze echte geld wordt minder waard en cryptogeld is al helemaal in waarde gekelderd. Ook onze informatievoorziening wordt opgeschud: zoals in alle oorlogstijd spelen censuur en propaganda een rol. Een bekend citaat “Als er oorlog komt is het eerste slachtoffer de waarheid” is ook in onze tijd van social media en nepnieuws van toepassing.

Hierin past Zelensky met zijn speech in, strijdvaardig als altijd. Gehuld in een nerd-verantwoord Star Wars shirt roept hij op om te bouwen aan een vrije digitale wereld. Met onze steun, de steun van techbedrijven (zoals Starlink dat deed met internetvoorziening na de Russische invasie) kan Oekraïne een bakermat worden van een vrije (digitale) toekomst.

Epic Games, de ontwikkelaar en uitgever van Fortnite, moet in Nederland twee boetes van in totaal 1,125 miljoen euro betalen. Dit omdat het bedrijf kinderen op een oneerlijke manier aanzet om aankopen te doen in het populaire battle royale-spel.

De Autoriteit Consument & Markt (ACM) legde Epic Games in 2024 al de boetes op. Epic Games ging in hoger beroep, maar de rechtbank in Rotterdam heeft eerder deze week besloten dat de boetes blijven staan en de aanklacht van de ACM dus correct is.

Redenen voor de boetes

Epic heeft met Fortnite volgens de rechtszaak op drie punten de wet overtreden. Zo bevat het spel de Item Shop, waarbij items elke 24 uur worden vervangen. Hiermee wordt volgens het oordeel kunstmatig schaarste gecreëerd en worden kinderen onder tijdsdruk gemotiveerd om snelle en dus mogelijk ondoordachte aankopen te doen. Dit is overigens een vrij vaak voorkomende verkoopstrategie in diverse multiplayergames.

Daarnaast worden Fortnite-spelers - en dus ook kinderen - gebombardeerd met verschillende beelden, video's en berichten die tot aankoop aanzetten. Op die manier wordt het voor hen verleidelijker gemaakt om items en zogeheten Battle Passes te kopen. Volgens Epic Games zetten deze advertenties niet rechtstreeks aan tot aanschaf, omdat men na het klikken op zo'n bericht nog meer stappen moet zetten, maar de rechtbank wuift dat weg.

Tot slot staan er bij sommige items in de Item Shop timers die aflopen. Daarmee wordt gesuggereerd dat sommige items spoedig uit de verkoop gehaald worden, terwijl dat niet altijd het geval is. Ook dit probeerde Epic Games te weerleggen - zonder succes.

Naast de boete moet Epic Games Fortnite aanpassen om jongere spelers te beschermen. Dat zal het bedrijf mogelijk meer geld en moeite kosten dan de daadwerkelijke boetes betalen. Epic heeft de timer inmiddels al uit de Item Shop gehaald, en spelers onder de 16 jaar kunnen geen aankopen met echt geld meer doen zonder ouderlijke toestemming. Daarbij kan er ook ouderlijk toezicht worden ingesteld

Kritische kijk op games

Nederland is niet het enige land waar met een vergrootglas naar Fortnite wordt gekeken: in de Verenigde Staten werden ook al boetes uitgedeeld voor soortgelijke zaken. Sowieso wordt er wereldwijd steeds kritischer gekeken naar de manier waarop met name videogames met een online component met jeugdige spelers omgaan. Een ander bekend voorbeeld is Roblox, dat volgens critici door sommige spelers met kwade bedoelingen als platform wordt gebruikt om kinderen te lokken.

Fortnite is speelbaar op alle moderne platforms, waaronder PlayStation, Switch-consoles, Xbox, pc en smartphones. Het is een van de populairste games van deze tijd. In het spel landen honderd spelers op een eiland en vechten ze het uit tot er maar één speler overblijft. De game is in de loop der jaren echter uitgegroeid tot meer dan dat: er zijn festivals met echte artiesten die optreden, spelers kunnen het uiterlijk van uiteenlopende personages uit allerlei franchises ontgrendelen voor hun eigen personage - van Marvel tot South Park - en er zijn zelfs een racegame en een Lego-versie binnen het platform beschikbaar.

Kathleen Kennedy, de voorzitter van Lucasfilm die eerder deze week aankondigde te vertrekken bij het bedrijf, heeft een update gegeven over verschillende Star Wars-films die er aan zitten te komen.

Dat deed ze in een interview met Deadline, waarin ze ook terugblikt op haar tijd bij Lucasfilm. We wisten al van het bestaan van de aankomende films die ze vervolgens aanhaalde, maar op deze manier wordt er iets meer duidelijkheid gecreëerd over de status van deze projecten.

Mogelijke projecten

Zo werken James Mangold en Beau Willimon aan een script voor een film over het ontstaan van de Jedi - mogelijk genaamd Dawn of the Jedi. Volgens Kennedy heeft het duo een geweldig script geschreven, maar ligt de progressie rondom de film nu tijdelijk stil.

Daarnaast heeft ook Taika Waititi - bekend van de moderne Thor-films, What We Do in the Shadows en Jojo Rabbit - een script ingeleverd die blijkbaar "hilarisch" is. "Het is alleen niet mijn besluit (wat ermee gebeurt), zeker nu ik wegga." Steve Soderbergh en (acteur) Adam Driver willen daarnaast een script van Scott Burns verfilmen. Eerder werd er al een film rondom Drivers personage Ben Solo afgeschoten.

Tot slot is er nog de mogelijkheid dat Rian Johnson, de maker van The Last Jedi, terugkeert. Kennedy legt uit dat Johnson het erg druk heeft met de Knives Out-films, en dat hij ook bang is geworden van de kritiek die online werd geplaatst rondom zijn meest recente Star Wars-film. In eerste instantie zou Johnson een geheel nieuwe Star Wars-trilogie regisseren, maar dat lijkt nu dus onwaarschijnlijk. Kennedy kon dan ook geen uitsluitsel geven.

Aankomende bevestigde Star Wars-films

Er is in ieder geval veel onduidelijk over de staat van de toekomstige Star Wars-films, maar gelukkig weten we van enkele films dat ze sowieso uitkomen - mede omdat ze al zijn opgenomen.

Zo is daar de Mandalorian-film - The mandalorian and Grogu - geregisseerd door Jon Favreau - die in mei uitkomt - en volgend jaar Star Wars: Starfighter. In die film hebben onder andere Ryan Gosling, Flynn Gray en Matt Smith rollen. Fans kunnen zich de komende jaren dus nog opmaken voor meer dan genoeg Star Wars.

Het vertrek van Kathleen Kennedy

Zoals gezegd treedt Kathleen Kennedy dus af als voorzitter van Lucasfilm. Zij speelde zo'n veertien jaar lang een belangrijke rol binnen deze gigantische franchise. Ze zal wel deels betrokken blijven bij de reeks, onder andere als producent van The Mandalorian and Grogu en Starfighter.

Dave Filoni en Lynwen Brennan nemen het stokje van Kennedy over. Filoni gaat zich richten op de creatieve koers van Lucasfilm en Star Wars, terwijl Brennan de zakelijke kant op zich neemt. Beiden zullen onder leiding staan van Disney-voorzitter Alan Bergman.