De installatie van alternatieve roms is nog altijd populair onder Android-gebruikers, vooral door het falende updatebeleid van veel fabrikanten. Maar maakt dit je toestel veiliger of levert het juist gevaren op? En hoe houd je de controle over wat er gebeurt? We geven antwoord op die vragen met o.a. LineageOS als voorbeeld.

Er is een enorm aanbod aan alternatieve (‘custom’) roms voor Android, met LineageOS als een van de bekendste. We maken er graag gebruik van op wat oudere smartphones en tablets, zoals de zes jaar oude Samsung Galaxy Note 8.0. LineageOS v14.4 brengt de tablet naar het niveau van Android 7.1.2. Maar de kernel, in feite het hart van Android, is op versie 3.0.101 blijven hangen. Die kernelversie is ongeveer net zo oud als het toestel zelf. Wat betekent dat vanuit beveiligingsoogpunt?

De kernel van Android is gebaseerd op de Linux-kernel, een complex stuk software met meer dan 21 miljoen regels programmacode. Hierin worden dagelijks ongeveer 10 bugs met potentieel beveiligingsprobleem opgelost. Het duurt vaak lang voordat computersystemen zo’n nieuwe kernel ontvangen, waardoor bugs in de praktijk zo’n vijf jaar overleven. Bij Android speelt dat probleem ook. Daar komt bij dat aanpassingen aan de kernel veel tijd vergen. Vooral op het gebied van energiebeheer, netwerken en drivers (sd-kaart, usb en chipsets) wordt code toegevoegd.

Het belang van een recente kernel blijft bij Android vaak onderbelicht. Er is namelijk een duidelijke trend dat aanvallers zich de afgelopen jaren steeds meer op de kernel zijn gaan richten. Het helpt dat veel bugs in de Linux-kernel niet op Android van toepassing zijn én dat in het besturingssysteem zelf – met name in Android 8.0 – aanpassingen zijn gedaan die aanvallen op de kernel veel moeilijker maken.

Strengere eisen

Fabrikanten kregen bij Android lange tijd vrij spel bij de keuze van een kernel. We zien ook 3.x nog op veel toestellen, zoals 3.18 die officieel End Of Life (eol) is. Sinds Android 8.0 (Oreo) worden eisen gesteld aan de kernelversie, al gelden die niet bij updates (bijvoorbeeld van Nougat naar Oreo). In de praktijk blijven fabrikanten vaak bij de kernel waarmee het toestel oorspronkelijk is uitgerust. Alternatieve roms gebruiken vrijwel altijd diezelfde kernel met wat modificaties.

Dit alles komt hoofdzakelijk doordat chipsetbouwers als Qualcomm en Nvidia veel zogenaamde ‘out-of-tree’-code toevoegen aan de kernel om hun hardware volledig te ondersteunen. De broncode daarvan is vaak niet openbaar en chipsetbouwers werken zelden mee om nieuwe kernels te ondersteunen. Fabrikanten zijn zelf ook niet happig op het uitbrengen van nieuwe kernels, uit angst voor stabiliteitsproblemen.

©PXimport

Wat het uitbrengen van updates voor bestaande toestellen een stuk gemakkelijker kan gaan maken, is het project genaamd Treble. De modulaire opzet hierin zorgt ervoor dat toestelspecifieke software, zoals de drivers, losstaat van de kernel. Fabrikanten hoeven hierdoor geen code te herschrijven en testen om een update aan te bieden. Alle toestellen die zijn uitgeleverd met Android 8 (Oreo) moeten over Project Treble beschikken. De update naar Android 9 (Pie) liet zien dat Project Treble effect heeft: op heel veel toestellen kon de update direct worden geïnstalleerd.

Alternatieve roms

Vooral als de toestelfabrikant zelf geen updates meer uitbrengt ben je beter af met een alternatieve rom dan het origineel. LineageOS is een goede en populaire optie waarvan bovendien de broncode openbaar is. Zoals veel alternatieve roms is LineageOS gebaseerd op het Android Open Source Project (aosp). Toestellen moeten aan een flinke lijst technische eisen voldoen voordat ze officieel LineageOS mogen voeren, waarbij zeker ook aan veiligheid is gedacht.

Belangrijke veiligheidsmechanismen zoals SELinux zijn standaard actief en je zult tijdens de ondersteuningsperiode ook snel veiligheidsupdates ontvangen. Begin maart 2019 verscheen release 16 op basis van Android 9 (Pie) dat officieel voor meer dan dertig toestellen beschikbaar is. Veel – vooral oudere toestellen – vallen wel buiten de boot of moeten het met een eerdere release stellen.

Heb je een niet-ondersteund toestel dan geeft een zoektocht op bijvoorbeeld xda-developers.com vaak nog wel wat onofficiële alternatieve roms. Veel daarvan hebben ook weer LineageOS als basis. De installatie vanaf zo’n onbekende bron heeft wel een extra risico. Je hebt ook veel minder garanties dat alles werkt, dus het is verstandig dit goed uit te zoeken.

©PXimport

Diablo 2: Resurrected heeft eerder deze week voor het eerst in 25 jaar een nieuwe klasse gekregen, de Warlock. Die wordt op een later moment ook aan Diablo 4 toegevoegd.

De Warlock-klasse kan nu gekocht worden voor 24,99 euro in de vorm van de Reign of the Warlock-dlc. De dlc is bedoeld voor de Resurrected-remaster van Diablo 2, die in 2021 verscheen voor pc, PlayStation- en Xbox-consoles en Nintendo Switch.

De Warlock gebruikt duistere magie waarmee hij demonen in de game voor zich kan winnen of ze juist kan consumeren. Ook kan hij drie eigen demonen inzetten. Dit zorgt in totaal voor honderden verschillende combinaties.

De Warlock-klasse zal op 28 april ook naar het nieuwere spel Diablo 4 komen. Daar maakt hij onderdeel uit van de uitbreiding Lord of Hatred. Ook Diablo Immortal krijgt de Warlock, maar wel pas in juni. In elke Diablo-game zal de Warlock iets andere mogelijkheden met zich meebrengen om de klasse bij de rest van de game te laten passen.

Op 5 maart geeft ontwikkelaar Blizzard meer informatie over de Warlock in de Lord of Hatred-uitbreiding voor Diablo 4. Dat gebeurt via een Developer Update-livestream.

Wanneer je het printcommando geeft, komt het document dat de printer moet verwerken eerst in de printwachtrij. Soms kan het gebeuren dat een document in de wachtrij blijft hangen en daardoor de rest blokkeert. Met deze drie stappen los je het probleem op.

Stap 1: Boosdoener in de wachtrij elimineren

Als één bestand de printwachtrij blokkeert, worden alle volgende printopdrachten tegengehouden. De eenvoudigste manier om dit op te lossen is de wachtrij handmatig leegmaken. Dat betekent dat je het vastgelopen document verwijdert en de printopdracht opnieuw probeert. Open met Win+I de Instellingen en ga naar Bluetooth en apparaten. Klik daar op Printers en scanners om een overzicht te zien van alle printers die met de pc verbonden zijn. Selecteer de printer die problemen geeft en kies in het volgende scherm de optie Afdrukwachtrij openen. Klik met de rechtermuisknop op het document dat blijft hangen (meestal het eerste in de lijst) en kies Annuleren.

Stap 2: Print Spooler stoppen

Lukt het niet om een printtaak te verwijderen of opnieuw te starten, dan kun je de printer vaak toch weer aan de praat krijgen door de Print Spooler te resetten. De Print Spooler is de Windows-service die alle afdrukopdrachten beheert. Door deze service te herstarten, worden fouten en geblokkeerde processen beëindigd, wordt de buffer met tijdelijke printbestanden opgeschoond en kan Windows de spooler opnieuw opstarten om nieuwe opdrachten te verwerken. Typ in het zoekveld Windows Services en open de lijst met alle systeemservices. Om snel Print Spooler te vinden, klik je eerst op een willekeurige naam in de lijst en druk je daarna op de P-toets. Klik vervolgens met de rechtermuisknop op Print Spooler en kies Stoppen.

Stap 3: Print Spooler leegmaken en opnieuw starten

Laat het venster Services open en activeer daarnaast Windows Verkenner. Typ in de adresbalk: %windir%\System32\spool\PRINTERS. Je krijgt een waarschuwing, maar die mag je negeren. Het is de bedoeling dat je de volledige inhoud van deze map verwijdert. Selecteer alles met Ctrl+A en druk daarna op Delete. Verwijder alleen de inhoud van de map, niet de map zelf. Sluit de map en ga terug naar het venster Services. Klik met de rechtermuisknop op Print Spooler en kies Opnieuw starten.