ID.nl logo
Zo bespaar je energie met smarthome-apparatuur
© Getty Images/iStockphoto
Energie

Zo bespaar je energie met smarthome-apparatuur

Smarthome-producten kunnen je helpen energie te besparen, maar het is wel belangrijk dat je die producten goed gebruikt. Ondanks dat vrijwel alle smarthome-apparaten eenvoudig op afstand via een app zijn te bedienen, betekent dat niet automatisch dat zo'n apparaat ook goed is ingesteld. De bediening via een app heeft vooral betrekking op het bedieningsgemak.

Volgens een onderzoek van GFK schaft 44 procent van de huishoudens smarthome-apparatuur aan om meer aan energiebesparing te doen. Meer dan de helft van deze consumenten is bovendien bereid om meer dan 20 procent extra te betalen voor zulke slimme producten. Maar, kun je eigenlijk wel energie besparen met slimme apparaten? En waar moet je dan op letten?

Slimme lampen

Het was 'vroeger' nog al eens vervelend om lampen die jij (of iemand anders) vergeten was uit te doen, alsnog uit te schakelen. Je moet immers weer terug naar de plek waar de lamp is blijven branden. Met slimme lampen hoef je je daar niet druk over te maken: met één druk op de knop schakel je de lamp(en) uit die je heb laten branden.

Maar het is nog beter en zuiniger wanneer je lamp is voorzien van bewegingsdetectie, al dan niet ingebouwd. Dat soort lampen kun je dan automatisch laten uitschakelen als er een tijd geen beweging heeft plaatsgevonden. Ideaal voor bijvoorbeeld de gang, overloop of de trap.

Wat de lampen zelf betreft: kies waar mogelijk voor zuinige ledlampen: deze zijn zo'n 80 tot 90 procent zuiniger dan conventionele gloeilampen.

Slimme thermostaat

Het doel van een slimme thermostaat is om warmte te produceren op het moment dat je het echt nodig hebt. Een lerend systeem kan aan de hand van jouw aanwezigheid of die van je huisgenoten de verwarming aan- of uitzetten. Maar belangrijk om te weten is dat die leerperiode wel eventjes kan duren; een slimme thermostaat weet niet al na een week wat de optimale instellingen moeten zijn. Het verbruik van je cv-systeem kan direct na de aanschaf en installatie dus nog wel hoger liggen.

Kijk hier voor het aanbod slimme thermostaten op Bol.com

©Axel Bueckert

De algemene regel voor ieder verwarmingssysteem is: verwarm niet je hele huis. Draai radiatorkranen dicht in de kamers die niet verwarmd hoeven te worden, of maak gebruik van een slimme radiatorkraan die je op afstand kunt bedienen of automatisch dichtgaat bij het bereiken van een ingestelde temperatuur. Sluit ook altijd de deuren van ruimtes die op temperatuur zijn of niet verwarmd hoeven te worden. Zo voorkom je dat de opgewekte warmte verloren gaat.

Wil je helemaal geen gas meer gebruiken voor het verwarmen van het water of de verwarming? Dan zou een warmtepomp een goed alternatief kunnen zijn. Let wel: met de huidige hogere prijzen van energie en de onduidelijkheid over het energieplafond van de overheid hoeft het niet altijd te lonen om te investeren in een warmtepomp. Laat je dus goed informeren en lees vooral onze tips over de kosten van een warmtepomp.

Modulerende of aan/uit-ketel

Ook belangrijk: er bestaan twee soorten aansturingsmogelijkheden voor cv-ketels: aan/uit en modulerend.

Bij een aan/uit-aansturing kan een cv-ketel alleen aan of uit worden gezet. Is de temperatuur bijvoorbeeld 17 graden, maar je wil deze op 19 graden instellen, dan gaat de cv-ketel op vol vermogen aan om die temperatuur te bereiken en schakelt vervolgens weer uit. Verhoog je de temperatuur weer met één graad, dan gaat de cv-ketel weer op vol vermogen om die temperatuur te bereiken. Ook bij een vast ingestelde temperatuur op de thermostaat zal een aan/uit-ketel telkens blijven 'bijbranden' om die temperatuur constant te houden.

Een modulerende cv-ketel werkt zuiniger. Het vermogen wordt geleidelijk aangepast aan de warmtevraag. Is de ingestelde temperatuur bereikt, dan schakelt het systeem zich niet uit, maar gaat brandt hij minder hard. De temperatuur in de cv-ketel blijft hierdoor constant en zijn er weinig schommelingen. Wordt de thermostaat verhoogd, dan brandt de (gas)brander geleidelijk iets hoger, totdat de nieuwe temperatuuraanvraag is bereikt. Maar omdat de eerdere temperatuur al was bereikt en constant is gehouden, kost het bijverwarmen veel minder energie dan wanneer de ketel vanaf een lagere temperatuur moet gaan bijverwarmen.

Modulerende ketels werken via een speciaal protocol: OpenTherm. Alle slimme thermostaten werken met het OpenTherm-protocol, maar soms kun je ook kiezen voor een slimme thermostaat dat speciaal geschikt is voor aan/uit-modellen.

Slimme gordijnen

Je zou het wellicht niet meteen denken, maar ook slimme gordijnen zijn bij uitstek geschikt om wat aan je energieverbruik te doen. Veel slimme gordijnsystemen worden geleverd met een module voor zonlichtdetectie die aan de raamzijde van het gordijn kunnen worden bevestigd.

©CIDimport

Stel ze bijvoorbeeld zodanig in dat de gordijnen op koude dagen vanzelf opengaan bij zonlicht. Op die manier kun je de zonnestralen gebruiken om de kamer(s) op koudere dagen alvast op te warmen, zonder dat je direct de verwarming aan hoeft te zetten. Het opwarmen van de kamer via de zonnestralen door de ramen kan zo een paar graden extra warmte opleveren.

Op juist heel hete dagen kun je ervoor kiezen om de gordijnen (automatisch) te sluiten om de hitte buiten te houden en het huis op die manier een paar graden koeler te houden. Ook hiermee bespaar je energie, omdat je dan bijvoorbeeld geen airco hoeft te gebruiken.

Slimme stopcontacten en schakelaars

Ook slimme stopcontacten en schakelaars die zijn gekoppeld aan een domoticasysteem kunnen je helpen om energie te besparen. Hoe eerder energieslurpende apparaten worden uitgeschakeld, des te meer energie je bespaart. Zo kun je apparaten tijdig in- of uitschakelen bij bepaalde bereikte temperaturen, zoals een mobiele airco.

©PXimport

Algemene tips

Voor verdere energiebesparing kijk je ook naar al je andere elektrische apparaten in huis. Kan een oudere koelkast bijvoorbeeld vervangen worden door een nieuw energiezuiniger model? Of zorg ervoor dat je je huidige koelkast zuiniger maakt.

Houd ook in de gaten welke apparaten er thuis allemaal in de stand by-stand staan, zoals je televisie, decoder of mediabox. De iptv-kastjes van de provider kun je soms niet helemaal uitschakelen, omdat het apparaat zich dan weer opnieuw moet aanmelden bij de provider, maar sommige modellen kunnen ook in een diepe slaapstand worden gezet, waardoor ze nog minder energie verbruiken. Het nadeel is dan wel dat je niet snel tv kunt kijken, maar een paar minuten moet wachten tot het apparaat weer uit die diepe slaapstand is gekomen.

Andere apparaten die je liever in één keer uitschakelt als je ze niet gebruikt, bijvoorbeeld als je naar bed gaat, kun je aansluiten op een stekkerdoos met een fysieke aan/uit-knop. Met die knop zet je al die apparaten direct uit en verbruiken ze geen onnodige stroom. Er zijn natuurlijk ook smart stekkerdozen die je via een app op ingestelde tijden in- en uit kunt schakelen, maar let er wel op dat dergelijke stekkerdozen continue stroom verbruiken om de signalen van het domoticasysteem te kunnen ontvangen, al zal het verbruik daarvan vrij laag zijn.

©Proxima Studio - stock.adobe.com

Met een slimme meter heb je een veel nauwkeuriger inzicht in je energieverbruik, omdat dergelijke apparaten je verbruik met de minuut voor je bijhouden. Zo ben je bewuster van je gas- en stroomverbruik, geeft het je inzage in je (sluip)verbruik en hoe je nog meer kunt besparen. Bij de meeste energieleveranciers kun je met een app direct inzicht in je verbruik krijgen, of is het mogelijk om aan de slimme meter een losse module aan te sluiten.

▼ Volgende artikel
WhatsApp-berichten inplannen wordt misschien mogelijk
© Ascannio - stock.adobe.com
Huis

WhatsApp-berichten inplannen wordt misschien mogelijk

Het wordt wellicht mogelijk om straks berichten op WhatsApp in te plannen, zodat je ze kunt timen en in de toekomst kunt versturen.

De functie is al beschikbaar in de bèta van de chatapp, zo meldt WABetaInfo - het is dus goed mogelijk dat het uiteindelijk voor iedereen uitgerold wordt. Het gaat daarbij om iOS-versie 26.710.72 van de app.

De ingeplande berichten verschijnen daarbij in een apart gedeelte binnen het informatiescherm van een chat of groepschat, en worden logischerwijs op het centrale chatscherm getoond wanneer ze verstuurd worden. Tot die tijd kan de schrijver van het bericht aanpassingen maken aan het bericht of hem verwijderen.

Veel andere chatapps hebben de mogelijkheid al om berichten in te plannen, zoals Slack en Signal, maar WhatsApp dus nog niet. Dit zou in de nabije toekomst dus kunnen veranderen. Dit kan bijvoorbeeld handig zijn om een bepaalde herinnering te sturen voor een (groeps)chat, of een felicitatie in te plannen.

Meta blijft WhatsApp sowieso continu aanpassen. Onlangs is de optie er bijgekomen om nieuwe groepsleden oudere berichten uit de groepschat te laten lezen. Het kan hierbij tot maximaal honderd berichten gaan.

▼ Volgende artikel
Tientallen modellen headsets uit verkoop gehaald vanwege mogelijke gezondheidsrisico's
© ID.nl
Huis

Tientallen modellen headsets uit verkoop gehaald vanwege mogelijke gezondheidsrisico's

Onderzoekers van consumentenorganisaties hebben in samenwerking met de Europese Unie tientallen headsets getest. Uit het onderzoek blijkt dat er gevaarlijke stoffen zijn gebruikt die via de oorkussens en de bedrading het lichaam kunnen binnendringen.

De gevaarlijke stof die in deze headsets is toegepast is bisfenol A (bekend onder de afkorting BPA), een stof die al veel voorkomt in plastic en metalen verpakkingen van onder meer voedingsmiddelen en herbruikbare drinkflessen. Het gebruik van verpakkingsmaterialen met BPA voor voedsel is sinds 20 januari 2025 verboden. Kleine doses van dit middel zouden het immuunsysteem kunnen verzwakken. Bij zwaar gebruik van de betrokken headsets zouden de gevaarlijke stoffen ook het lichaam kunnen binnendringen, bijvoorbeeld door zweten of langdurig gebruik tijdens het gamen.

Verschillende headsets

Volgens het onderzoek gaat het om verschillende merken headsets die de gevaarlijke stof BPA kunnen bevatten. Volgens het AD gaat het onder meer om de Razer Kraken V3 uit 2021 en de HyperX Cloud III uit 2023 die uitermate slecht scoren. De onderzoekers zeggen dat juist deze exemplaren een te hoge concentratie zorgwekkende stoffen bevatten, die zich zowel in de interne onderdelen als de oorkussens kunnen bevinden.

Uit voorzorg uit winkels

Een aantal grote winkels zoals MediaMarkt en Bol.com hebben een groot aantal producten uit de schappen gehaald. Bijvoorbeeld een populaire Paw Patrol-koptelefoon die bij de MediaMarkt werd aangeboden via een externe verkoper. De binnenkant van deze koptelefoon was veilig bevonden, maar juist de zachte oorkussens die op de oren rusten, zitten vol gevaarlijke weekmakers en het beruchte BPA. De koptelefoon is vooral bedoeld voor kinderen.

Ook een Nijntje-headset van Hema heeft de test niet doorstaan: hier is BPA aangetroffen in de hoofdband en de oorschelpen. Het aantal gevonden deeltjes ligt boven de veilige norm van het onderzoek.

Vermijd intensief gebruik

De gevaarlijke stoffen kunnen het lichaam betreden door langdurig contact met de huid. En dat risico wordt versterkt bij oplopende temperaturen en als de drager van de bewuste headsets zweten. Zo wordt dragen tijdens langdurig gamen of tijdens het sporten afgeraden. Naast BPA en BPS zijn verder ook andere chemicaliën gevonden die worden gelinkt aan schadelijke gezondheidseffecten, zoals ftalaten, gechloreerde paraffines en brandvertragers.

De onderzoekers zeggen dat de aangetroffen hoeveelheden niet per se gevaarlijk zijn, maar de mix van verschillende afzonderlijke blootstelling toch een groter gezondheidsrisico kunnen vormen.

Het onderzoek

Het rapport onderzcht de aanwezigheid van hormoonverstorende chemicaliën en andere gevaarlijke stoffen in 81 verschillende koptelefoons en oordopjes die in Europa te koop zijn of waren. De resultaten zijn verontrustend, want in 100% van de geteste producten werden schadelijke stoffen aangetroffen. Hoewel de individuele doses vaak laag zijn, vormt de dagelijkse blootstelling aan deze chemische mix een risico voor de gezondheid op de lange termijn, met mogelijke gevolgen voor de hormoonhuishouding en vruchtbaarheid.

Stoffen als Bisfenol A (BPA) en soortgelijke vervangers (zoals BPS) werden in vrijwel alle onderzochte modellen gevonden. BPA werd aangetroffen in maar liefst 177 van de 180 geteste afzonderlijke monsters. Ongeveer 60% van de monsters bevatte ftalaten (schadelijke weekmakers) en organofosfaat vlamvertragers (OPFR's) waren wijdverspreid aanwezig. In sommige producten van online platforms zoals Temu werden zeer hoge concentraties gemeten.

Lees hier het volledige Engelstalige onderzoek(PDF, 6 MB)