De Samsung Galaxy Tab S9 is het instapmodel van de nieuwe Tab-reeks. Desondanks heeft het apparaat een flinke adviesprijs van minimaal 899 euro. Daar moet dan een goede gebruikerservaring tegenover staan. Gelukkig is de tablet online al goedkoper verkrijgbaar.

Hoewel we bij smartphones elk jaar (en soms zelfs twee keer per jaar) opvolgers voorbij zien komen, duurt dat bij tablets doorgaans wat langer. De Samsung Galaxy Tab S9 volgt de Tab S8 op, die twee jaar geleden uitkwam. In die tijd is er een hoop veranderd. Natuurlijk zijn processors capabeler geworden, maar consumenten verwachten ook méér van hun apparaten. Helemaal omdat de prijzen maar blijven stijgen. Als je nu een Samsung Galaxy Tab S9 wilt kopen, dan moet je daar minimaal 899 euro voor neertellen – al kun je online wellicht een iets scherpere deal vinden.

Samsung Galaxy Tab S9 als werkstation

En die scherpere deal is waarschijnlijk nodig om je te overtuigen van de waarde van de Galaxy Tab S9. Niet omdat het product an sich slecht is, maar omdat 900 euro gewoon heel veel geld is en je daar ook een laptop of computer voor kunt kopen. Die vergelijking maken we overigens niet zomaar. Naast een entertainmentproduct is de Samsung Galaxy Tab S9 namelijk ook prima te gebruiken als werkstation. Koppel een toetsenbord en muis aan (investeer eventueel in de officiële Samsung-accessoires) en voor je het weet gebruik je één apparaat voor zowel werk als plezier.

De Samsung-tablet omtoveren tot werkmachine is ontzettend simpel. Nadat je de accessoires hebt aangekoppeld, selecteer je de Samsung Dex-optie en vanaf dat punt kun je direct aan het werk. Het besturingssysteem heeft veel weg van ChromeOS en Windows. Denk daarbij aan een startbalk onderaan het scherm, meerdere zwevende vensters voor al je apps en meer dan genoeg applicaties waarmee je je taken kunt uitvoeren. De kans is groot dat specifieke programma’s voor je werk niet beschikbaar zijn voor Android, maar Office-apps, algemene tools en browsers zijn prima te gebruiken.

©Wesley Akkerman | ID.nl

©Wesley Akkerman | ID.nl

©Wesley Akkerman | ID.nl

Handjevol goede verbeteringen

Nee, dit gegeven maakt de tablet niet uniek. Samsung Dex is al even uit en je kunt ook prima werken op andere tablets. Maar het handjevol verbeteringen dat Samsung aan dit model heeft doorgevoerd, maakt dat werken wel enorm plezierig. Denk daarbij bijvoorbeeld aan de veel capabelere en snellere processor: de Qualcomm Snapdragon 8 Gen 2 (die geoptimaliseerd is voor de Galaxy-lijn). Dat is dezelfde overgeklokte chipset die we ook in de Galaxy S23-lijn aantreffen. De cpu gaat efficiënt met energie om en is op papier veel krachtiger dan de Gen 1-processor van twee jaar geleden.

Niet alleen kun je prima de meest recente games spelen, ook kun je dus heel de dag op de tablet werken – zonder te merken dat de prestaties erop achteruitgaan. Daarbij komt dat de nieuwe chipset vanzelfsprekend een langere adem heeft. Ben je dus in de markt voor een nieuwe werktablet, dan doe je er goed aan dit model in overweging te nemen. De grote vraag is echter hoeveel je als doorsneegebruiker merkt van deze snelheidsverbeteringen. De kans is vrij klein dat je noemenswaardige verschillen zult opmerken. Helemaal wanneer je werk uitvoert dat weinig paardenkracht vergt.

Maar goed, dat neemt niet weg dat de processor daadwerkelijk beter is. En dat wanneer je op zoek bent naar een laptopvervanger, je de komende jaren bij de Tab S9 kunt aankloppen. Andere belangrijke verschillen met het model van twee jaar terug is het 11inch-amoledscherm. De Tab S8 beschikt over een lcd-scherm van 11-inch. De kleuren op Samsung-tablets vallen nooit echt tegen, maar zo’n amoledscherm tilt de ervaring naar een ander niveau. En daarom is het goed om te zien dat de Zuid-Koreaanse fabrikant het instapmodel deze keer ook van deze technologie voorzien heeft.

©Wesley Akkerman | ID.nl

Andere aangepaste elementen

Een onderdeel waar Samsung veel aandacht naar uit laat gaan, is het IP68-certificaat. Consumenten gebruiken hun tablets al jaren in de keuken of de badkamer, maar nu pas zijn de Tab-tablets echt waterdicht en beschermd tegen stof. Een goede ontwikkeling, maar dit laat ook zien dat er nog maar weinig rek in de ontwikkeling van tablets zit. Als een fabrikant zoveel aandacht besteedt aan zo’n simpele doch broodnodige eigenschap (het heeft ook echt negen series moeten duren voordat we hier aankwamen), dan weet je dat een product zoals de tablet nagenoeg uitontwikkeld is.

Andere verschillen ten opzichte van het vorige model zijn de iets grotere accu (8.400 tegenover 8.000 mAh), de bluetoothversies (5.3 in plaats van 5.2) en de aangepaste cameramodule. Nu gebruiken we tablets doorgaans niet om heel de dag foto’s mee te maken, dus heel erg is het niet dat we van twee camera’s naar één camera zijn gegaan. Maar daar hoort helaas wel een ander nadeel bij. Doordat het design van de tablet lichtelijk aangepast is, en de meegeleverde S Pen daardoor iets meer naar rechts verplaatst werd, passen de oude tablethoesjes niet meer. Je zult dus een nieuwe moeten kopen.

Bovendien is het zo dat de vingerafdrukscanner dit keer in het scherm en niet in de powerknop zit. Ook deze kleine aanpassingen kan voor wat ongemak zorgen. De Google Pixel Tablet, en de Tab S8, hebben die scanner wel in de knop verwerkt, waardoor je die heel comfortabel ontgrendelt. Nu moet je je duim of vinger in een lastige positie brengen om je tablet te ontgrendelen, helemaal wanneer die plat ligt. Wellicht is dit slechts een kwestie van voorkeur, maar wij vinden het maar onhandig. Ja, zo’n ingebakken scanner is lekker futuristisch, maar praktisch is weer een ander verhaal.

©Wesley Akkerman | ID.nl

©Wesley Akkerman | ID.nl

Oké camera’s, fijne software

Naast de enkele 13 megapixelcamera achterop, zit voorop nog een selfiecamera van 12 megapixel. Ondanks de prijs hoef je hier geen high-end prestaties van te verwachten. De achtercamera legt kleuren mooi vast, maakt scherpe beelden en levert over het algemeen een oké resultaat. De froncamera is belangrijker, omdat je daar misschien mee wil vergaderen of videobellen. Helaas is de kwaliteit niet van hoog niveau. De beelden ogen wat uitgewassen, en bij gebrek aan licht ontstaan er snel artefacten. Ook gaat het aantal frames per seconde niet hoger dan dertig, helaas.

Gelukkig stelt de software op een Samsung-tablet al jaren niet meer teleur. We hadden het al even over Samsung Dex gehad, maar ook de reguliere Android-ervaring is megafijn. Het besturingssysteem werkt snel en accuraat, en draait momenteel op de meest recente Android-versie. Je krijgt vier jaar aan software-upgrades en vijf jaar aan beveiligingsupdates. Daarmee gaat Samsung zelfs voorbij aan Google, die drie en vijf jaar aanbiedt. Toegegeven, de eerstvolgende software-update, naar Android 14, staat om de hoek, maar dan nog is dit een ontzettend goede ontwikkeling.

©Wesley Akkerman | ID.nl

Samsung Galaxy Tab S9 kopen?

Is het allemaal genoeg om een upgrade van de Tab S8 te rechtvaardigen? En hoe zit het precies als je nog een oudere tablet hebt en je in de markt bent voor een nieuwe? In allebei de gevallen kunnen we melden dat het dagelijkse gebruik van de Samsung Galaxy Tab S9 bijzonder goed bevalt. De snelle processor en het uitmuntende beeldscherm (met strakke kleuren en een snelle beeldverversing van 120 Hertz) zorgen voor een ongekend fijne ervaring. Of je er nu op wilt gamen, series op wilt kijken of op wilt werken. Ook gaat de accu deze keer net even wat langer mee.

Ondertussen zijn er ook wat zaken die minder goed bevallen. Het verplaatsen van de vingerafdrukscanner, de camerakwaliteit en het aangepaste design kunnen roet in het eten gooien. Ook de prijs voor een zogenaamd instapmodel is even slikken. Vooral dat laatste zal de tablet parten gaan spelen. Maar mocht je een goede deal tegenkomen in de komende maanden, en je bent op zoek naar een Android-tablet waar je de komende vier, vijf jaar mee uit de voeten kunt, dan tref je nu wellicht alleen beter aan in het duurdere segment van Samsung.

The Duskbloods, de nieuwe game van Elden Ring- en Dark Souls-ontwikkelaar FromSoftware, zal echt alleen op Nintendo Switch 2 uitkomen.

Dat heeft de ontwikkelaar benadrukt bij het bekendmaken van zijn kwartaalcijfers (via VGC). Daarbij werd ook nog eens benadrukt dat The Duskbloods nog altijd gepland staat om ergens dit jaar uit te komen, net zoals de Switch 2-versie van Elden Ring.

Over de exclusieve Switch 2-release van The Duskbloods: "Het wordt verkocht via een samenwerking met Nintendo, met verkoopverantwoordelijkheden verdeeld per regio. De game komt alleen voor Nintendo Switch 2 beschikbaar." Daarmee is dus duidelijk gemaakt dat Nintendo een nauwe samenwerking met FromSoftware is aangegaan voor de game en dat het spel niet zomaar op andere platforms uit zal komen.

Over The Duskbloods

The Duskbloods werd begin vorig jaar aangekondigd in een speciale Nintendo Direct waarin de eerste Switch 2-games werden getoond, maar sindsdien zijn er geen nieuwe beelden van het spel uitgebracht. Zoals gezegd is de game ontwikkeld door FromSoftware, het Japanse bedrijf dat naam voor zichzelf heeft gemaakt met enorm uitdagende spellen, waaronder de Dark Souls-serie en Bloodborne. Met de openwereldgame Elden Ring scoorde de ontwikkelaar enkele jaren geleden nog een megahit.

The Duskbloods wordt een PvPvE-game, waarbij spelers het dus tegen elkaar en tegen computergestuurde vijanden opnemen. Maximaal acht spelers doen aan potjes mee. Na het kiezen van een personage in een hub-gebied wordt men naar een gebied getransporteerd waar er met andere spelers en vijanden gevochten wordt, al kan men soms ook samenwerken om vijanden te verslaan.

Spelers besturen een 'Bloodsworn', wezens die dankzij een speciaal bloed dat in hun lichaam zit meer krachten tot hun beschikking hebben dan reguliere mensen. Ondertussen is het einde van de mensheid nabij, en bestaat de wereld uit verschillende tijdperken, wat voor een mengelmoes van stijlen zorgt.

Resolutie is marketing, refreshrate is beleving. Waar 4K zorgt voor een mooi plaatje, zorgt een hoge verversing (Hz) ervoor dat je daadwerkelijk wint. Hieronder lees je waarom snelheid in feite de échte koning is in gaming.

Veel gamers staren zich blind op 4K-resolutie. Ze kopen een duur scherm, zetten de settings op Ultra en vragen zich vervolgens af waarom hun spel stroperig aanvoelt. De misvatting is dat 'mooier' gelijkstaat aan 'beter'. In werkelijkheid is de vloeibaarheid van het beeld – de refreshrate, oftewel verversingssnelheid – veel bepalender voor hoe direct en responsief een game aanvoelt. Aan het eind van dit artikel weet je precies of jij moet kiezen voor pixels of snelheid.

Hoe je ogen bedrogen worden door Hertz

Stel je voor dat je snel met je muis over je bureaublad beweegt. Op een standaard 60Hz-scherm zie je de cursor in schokjes over het beeld springen; je hersenen vullen de gaten in. Op een 144Hz- of 240Hz-gaming-monitor verdwijnen die gaten.

Het technische verschil zit hem in de verversingssnelheid: het aantal keren per seconde dat het beeld wordt vernieuwd. Bij 60 Hz krijg je elke 16,6 milliseconden een nieuw beeld. Bij 144 Hz is dat elke 6,9 milliseconden. Dat klinkt als een klein verschil, maar je voelt het direct. Het gestotter dat je onbewust gewend bent verdwijnt. Bewegingen voelen boterzacht aan, alsof de cursor (of je crosshair) aan je hand vastgeplakt zit in plaats van er achteraan zwemt. Dit effect wordt motion clarity genoemd: objecten blijven scherp, zelfs als ze snel door het beeld bewegen.

©Framestock

De winst in shooters en snelle actie

Wanneer werkt dit in je voordeel? Vooral in competitieve shooters zoals Call of Duty, Counter-Strike of Valorant. In dit soort games telt elke milliseconde. Een hogere refreshrate vermindert de input lag, oftewel de tijd tussen jouw klik en de actie op het scherm.

Stel, je draait je personage snel om. Bij een lage refreshrate wordt de vijand een fractie later getoond en zie je veel bewegingsonscherpte (motion blur). Met een hoge refreshrate zie je de vijand eerder en scherper, waardoor je sneller kunt reageren. Je hebt letterlijk actuelere informatie dan je tegenstander. Om dat te bereiken heb je wel een krachtige videokaart nodig die genoeg beelden per seconde (FPS) kan genereren om je snelle scherm bij te houden.

Wanneer resolutie het toch wint van snelheid

Is snelheid altijd heilig? Nee. Als je vooral tragere, meer verhalende games speelt (zoals Cyberpunk 2077 in de 'sightseeing' modus), Microsoft Flight Simulator of grafische RPG's, dan voegt 240 Hz weinig toe. In deze titels kijk je vaak naar stilstaande of langzaam bewegende omgevingen.

In dat geval wil je juist de texturen van de bomen, de reflecties in het water en de details in gezichten zien. Een 4K-monitor op 60 of 120 Hz is dan een logischer keuze dan een onscherp 1080p-scherm op 360 Hz. De visuele pracht weegt hier zwaarder dan de milliseconden reactietijd. Ook voor console-gamers die op de bank zitten, is een goede televisie met 4K en HDR vaak indrukwekkender dan puur de hoogste framerates.

Situaties waarin een hoge refreshrate zinloos is

Er zijn momenten dat investeren in een snel scherm weggegooid geld is. Dat gebeurt bijvoorbeeld als je hardware de snelheid niet kan leveren; als je videokaart maar 50 frames per seconde kan leveren, heeft een 144Hz-scherm geen nut omdat het scherm wacht op de computer. Daarnaast beperken oude kabels je bandbreedte, waardoor je monitor soms terugvalt naar 60 Hz zonder dat je het doorhebt. Ook op oudere consoles zoals de Nintendo Switch of de standaard PS4 heb je niets aan snelle schermen, omdat deze hardware fysiek gelimiteerd is op 60 Hz of lager.

Bepaal wat jouw setup aankan

Kijk dus kritisch naar je huidige situatie voordat je naar de winkel rent. Heb je een high-end pc die makkelijk 120+ FPS haalt in jouw favoriete games? Dan is een upgrade naar een 144- of 165Hz-monitor de grootste sprong in spelplezier die je kunt maken. Speel je op een PlayStation 5 of Xbox Series X? Zoek dan specifiek naar een scherm met HDMI 2.1-ondersteuning om 120 Hz op 4K mogelijk te maken. Zit je ver van je scherm af en speel je relaxed? Investeer dan liever in resolutie en kleurdiepte.

©Proxima Studio

Kortom: snelheid is de sleutel tot succes!

Verversingssnelheid is belangrijker dan resolutie voor iedereen die actie- of competitieve games speelt. Het zorgt voor een vloeiender beeld, minder input lag en betere motion clarity, wat je direct een voordeel geeft in het spel. Resolutie is vooral luxe voor het oog, maar refreshrate is pure prestatie voor de speler.