ID.nl logo
Klimaatrisico’s en een eigen huis, hoe ga je daarmee om?
© EKH-Pictures - stock.adobe.com
Zekerheid & gemak

Klimaatrisico’s en een eigen huis, hoe ga je daarmee om?

Als je een eigen huis hebt of zoekt, dan wil je graag veilig wonen, zonder verzakking, overstroming of hittestress. Er bestaat geen verplicht klimaatlabel, waaraan je kunt zien of een huis beschermd is tegen deze klimaatrisico’s. Maar er zijn wel andere manieren om klimaatrisico’s te onderzoeken.

Na het lezen van dit artikel heb je antwoord op de volgende vragen.

  • Wat zijn de gevolgen van klimaatverandering voor woningen?
  • Waar vind ik informatie over klimaatrisico’s van mijn (toekomstige) huis?
  • Wat moet ik doen als ik een huis ga kopen?
  • Wat moet ik doen als ik een huis ga verkopen?

Ook interessant voor jou: Hoe kun je schade aan je huis door klimaatrampen voorkomen?

Klimaatverandering heeft nu al gevolgen voor wonen. Overstromingen zoals in 2021 in Valkenburg zijn een gevolg van klimaatverandering. Verzakkingen van huizen als gevolg van paalrot, zijn een gevolg van toenemende droogte. Daardoor kan er zuurstof bij het hout komen, waardoor het gaat rotten en draagkracht verliest.

In de toekomst zullen de gevolgen van klimaatverandering toenemen. Er worden wel maatregelen genomen, zoals dijkverzwaringen en meer ruimte voor water, maar die nemen klimaatrisico’s niet helemaal weg. Onder extreme omstandigheden kunnen overstromingen in een deel van het land nog steeds voorkomen. Paalrot en verzakkingen blijven doorgaan. Natuurbranden zullen in de toekomst vaker voorkomen. En hittestress kan op plaatsen met veel steen en weinig groen een serieus probleem worden. 

Regenwater opvangen voorkomt te natte grond

Een regenton past in (bijna) elke tuin!

©Tobif

Waarom een klimaatlabel?

De drie grote Nederlandse banken vinden dat er een klimaatlabel moet komen, dat net als het energielabel verplicht wordt bij de verkoop van een huis. Dit klimaatlabel moet laten zien welke klimaatrisico’s een huis loopt en wat er nodig is om dat risico te ondervangen. Als het huis een risico loopt om te verzakken door droogte, dan kan een nieuwe fundering nodig zijn. De kosten hiervoor bedragen al snel tussen de 50.000 en 100.000 euro. Het klimaatlabel moet dit soort kosten inzichtelijk maken.

Als de klimaatrisico’s voor iedereen duidelijk zijn, dalen de prijzen van huizen die zo’n risico lopen. Dat is een voordeel voor huizenkopers. Zij weten daardoor waar ze aan toe zijn. Voor verkopers is het een nadeel, want zij kunnen minder voor hun huis vragen. Als het huis veel overwaarde heeft, is dat nadeel te overzien. Overwaarde kan helpen bij het oplossen van funderingsproblemen. Maar op problemen als overstromingsgevaar en hittestress heb je als huiseigenaar maar weinig invloed.

©yelantsevv - stock.adobe.com

Waar vind je informatie?

Verzakking

Vooral woningen die zijn gebouwd voor 1970 op een slappe bodem lopen het risico op verzakking. Het Landelijk loket funderingsproblematiek van het Kenniscentrum Aanpak Funderingsproblematiek (KCAF) verzamelt meldingen van verzakking en toont deze op een kaart.

Overstroming

Meer dan de helft van de Nederlandse bevolking woont in een gebied dat kan overstromen, vanuit de zee, vanuit een rivier of beide. Hoe hoog het water rondom jouw huis kan komen, kun je opzoeken op de website Overstroom ik.

Hittestress en andere kenmerken

Op de Atlas Leefomgeving kun je heel veel kenmerken van de omgeving van een bepaald adres opzoeken, zoals de zomerhitte, luchtkwaliteit en geluid in de omgeving.

Natuurbranden en andere gevolgen

Nog veel meer gevolgen van klimaatverandering vind je in de Klimaateffectatlas. Selecteer bijvoorbeeld ‘Fysieke gevolgen’ en zet een vinkje voor ‘Natuurbrandgevoeligheid’.

Verschillende gevolgen

De NOS heeft een stresstest voor je adres gemaakt waarmee je verschillende gevolgen van klimaatverandering kunt bekijken, nu en in 2050.

©yelantsevv - stock.adobe.com

Huis kopen, wat moet je doen?

Een huis kopen met een klimaatlabel kan nog niet. Tot die tijd moet je zelf de klimaatrisico’s van je toekomstige huis en woonomgeving in kaart brengen. Dat kun je doen met behulp van de bronnen die hiervoor zijn genoemd. Je kunt ook de gemeente om informatie vragen.

Als je gericht aan het zoeken bent, kan ook de makelaar je informeren. Je kunt overwegen om hiervoor je eigen aankoopmakelaar in te schakelen, zodat je verzekerd bent van onafhankelijke informatie.

Als koper heb je een onderzoeksplicht. De verkoper hoeft je niet te wijzen op gebreken die duidelijk te zien zijn. Let bij een bezichtiging dus goed op eventuele scheuren in de muren, deuren en ramen die niet goed openen en sluiten, een aflopende vloer of hoogteverschil tussen de woning en de straat. Dit zijn signalen die kunnen wijzen op verzakking. Probeer in contact te komen met de buren en vraag of zij ook dergelijke problemen hebben. Laat bij twijfel een bouwkundige keuring uitvoeren. Dat is niet hetzelfde als een funderingsonderzoek, maar kan wel funderingsproblemen signaleren.

Zolang er geen verplicht klimaatlabel is, kun je klimaatrisico’s maar beperkt laten meewegen in de koopprijs. Bij funderingsschade gebeurt dit wel, maar bij de meeste andere risico’s is het onduidelijk met welke extra kosten je in toekomst te maken krijgt. Als je onder de vraagprijs biedt in verband met het overstromingsrisico, is de kans groot dat het huis aan je neus voorbijgaat. 

Huis verkopen, wat moet je doen?

Is jouw huis goed voorbereid op klimaatrisico’s? Dat kan helpen bij de verkoop. Heb je bijvoorbeeld een groen dak, een goede wateropvang in je tuin, goede isolatie en ventilatie en een probleemloze fundering? Dit zijn belangrijke kenmerken om bij potentiële kopers onder de aandacht te brengen.

Heeft je huis gebreken die een normaal gebruik in de weg staan? Dan moet je die gebreken melden. Heb je bijvoorbeeld scheuren in de muur, dan mag je die niet verdoezelen. Heb je een funderingsonderzoek laten doen en blijkt daaruit dat het huis funderingsproblemen heeft? Dan moet je dit aan een potentiële koper laten weten. Als je belangrijke feiten achterhoudt of liegt, kan de koper achteraf de koop terugdraaien of schade op je verhalen.

Je bent als verkoper niet verplicht om een funderingsonderzoek te laten doen. Als je twijfels hebt over de fundering, kun je aan potentiële kopers ook laten weten dat de staat van de fundering onbekend is. Hiervoor kun je een ‘funderingsclausule’ opnemen in het koopcontract. Hierin staat dat je als verkoper niet aansprakelijk bent voor eventuele schade.


Ook brand in je eigen woning is een risico, zorg dat je voorbereid bent!
▼ Volgende artikel
RAM(p)-scenario: waarom tech in 2026 duurder wordt
© ID.nl
Huis

RAM(p)-scenario: waarom tech in 2026 duurder wordt

Je merkt het aan laptops, smartphones en gameconsoles: de prijzen lopen dit jaar op. Inflatie speelt mee, maar dat is niet de voornaamste reden. Waar chipmakers, vooral de geheugenfabrikanten, tot voor kort vooral produceerden voor de traditionele (consumenten)markt, gaat er nu steeds meer capaciteit naar grote AI-datacenters. Daardoor worden geheugen en opslag schaarser. En als iets schaarser wordt, stijgt de prijs. Hoe dat zit en wat dat voor jou betekent, lees je hier.

AI als Rupsje Nooitgenoeg

Zie de geheugenchipindustrie als een bakkerij met een beperkt aantal ovens. Jarenlang werd de capaciteit van die ovens gebruikt voor standaardbrood: regulier DRAM-geheugen (Dynamic random access memory)en NAND-opslag (flashgeheugen) voor consumententech. Nu vragen AI-servers om een nieuw soort brood: high bandwidth memory (HBM). HBM is speciaal geheugen dat direct naast de rekenchip zit, zodat data veel sneller heen en weer kan. En de vraag is groot: marktanalisten verwachten dat datacenters in 2026 een heel groot deel van de geproduceerde geheugenchips gaan opslokken, met schattingen die richting 70 procent gaan Het gevolg is simpel: als meer ovens worden gereserveerd voor dat 'speciale brood', kan er minder standaardbrood gebakken worden. En dat betekent dus dat gewoon geheugen fors duurder aan het worden is.

©Bron prijsdata: Tweakers

RAM-tekort is niet de enige oorzaak

Dat de prijzen van geheugen en opslag in korte tijd zo gestegen zijn, ga je dus voelen: want dit zijn basis-onderdelen in bijna elke laptop of smartphone. Daar komt nog bij dat ook cpu's tijdelijk lastiger te leveren (en in sommige gevallen duurder) waren. Ook van andere onderdelen (denk: printplaten, batterijen en stroomregelchips) is de prijs omhoog aan het gaan. Daarnaast maken nieuwe standaarden zoals Wifi 7 en USB 4 sommige onderdelen bovendien complexer en daarmee duurder.

Geheugenchip en geheugen, wat is het verschil?

Een geheugenchip is het fysieke onderdeel dat uit de fabriek komt: zo'n klein rechthoekig blokje dat je op een printplaat ziet zitten. Je kunt het zien als bakstenen en een muur. De geheugenchips zijn de bakstenen. Een RAM-module is de muur, opgebouwd uit meerdere bakstenen op één printplaat. Een typische module bevat meerdere chips die samen die 8, 16 of 32 GB vormen. En precies daarom werkt een tekort aan chips zo snel door. Als er minder chips beschikbaar zijn, kun je minder RAM-modules maken, minder ssd's vullen en minder chips plaatsen in laptops, telefoons en tablets.

©Batorskaya Larisa

Laptops, smartphones en consoles: daarom worden ze duurder

De onderstaande tabel laat zien globaal zien welk deel van het budget naar de verschillende onderdelen gaat. Daarbij moet wel aangetekend dat het om een schatting van percentages gaat; harde cijfers hierover zijn moeilijk te vinden.  Hierdoor zie je beter waar de pijn van de huidige geheugen- en chiptekorten het hardst wordt gevoeld.

OnderdeelLaptopSmartphone (premium)Gameconsole (PS5 Pro/Xbox)
Geheugen & opslag10% - 25%10% - 20%35% of meer
Processor (CPU/SoC)15% - 30%25% - 35%30% - 40%
Scherm / Display10% - 20%15% - 25%N.v.t.
Behuizing / Koeling5% - 10%5% - 10%10% - 15%
Batterij5% - 10%5% - 10%N.v.t.

Kijk je puur naar deze tabel, dan zou je verwachten dat vooral gameconsoles heel sterk in prijs gaan stijgen. Maar volgens kenners van de markt zouden consolebouwers hun best doen om in ieder geval voorlopig de prijs gelijk te houden – juist omdat de Switch 2 net uit is en de Xbox Series en PS5 al meerdere prijsverhogingen hebben gehad. De klap daar zal eerder opgevangen worden door alles eromheen: denk aan accessoires en abonnementen zoals PlayStation Plus.

Bij laptopfabrikanten en smartphonemakers ligt dat anders. Die hebben geen andere producten in het ümfeld die ingezet kunnen worden om de kosten van het belangrijkste product niet al te veel te hoeven verhogen. De stijgende kosten van geheugen, opslag en processor zullen daar dus wel impact gaan hebben, zo is de verwachting.

Welke prijsstijgingen kun je verwachten?

Het blijft een inschatting, maar verschillende marktonderzoeken komen grofweg op hetzelfde neer. Voor een nieuwe laptop moet je dit jaar rekening houden met een extra kostenpost van ongeveer 100 tot 200 euro, afhankelijk van het segment en de gekozen configuratie. Bij smartphones gaat het vaker om 50 tot 100 euro per model. Het precieze bedrag verschilt per merk, maar de tendens is duidelijk: als consument ga je meer betalen.

Hogere prijzen of minder waar voor je geld

Die impact heeft grofweg twee smaken. Enerzijds zal vooral premium tech duurder worden, maar krijg je daar wel meer voor terug; anderzijds zullen bij mid-range tech de prijzen waarschijnlijk minder hard stijgen, maar krijg je daar tegelijkertijd minder waar voor je geld. Krimpflatie.

Premiumtech: duurder, maar meer mogelijkheden

Hier spelen twee dingen: niet alleen zijn chips minder goed leverbaar, er wordt tegelijkertijd hard gewerkt aan nieuwe productietechnieken (zoals de 2-nanometer chiptechnologie van marktleider TSMC). De productie van zo'n nieuwe chip is een ingewikkeld en duur proces. Dat drijft de prijs op.

Wel is het zo dat je als consument profiteert van de mogelijkheden van de nieuwste generatie chips. Die kunnen langer hoge prestaties volhouden en toch koeler blijven, simpelweg omdat de chip efficiënter met energie omgaat. Dat merk je echt in de praktijk. Dus ja, je betaalt meer, maar je krijgt er ook meer voor terug.

©StocksJust4You - stock.adobe.com

Mid-range: niet duurder, wel mindere specs

Bij de middenklasse proberen merken de prijs aantrekkelijk te houden. Als onderdelen duurder worden, moeten ze ergens compenseren. Je krijgt dan voor ongeveer dezelfde adviesprijs als het model van vorig jaar een smartwatch of telefoon met minder opslag, minder RAM of trager werkgeheugen dan de generatie van vorig jaar. Of het model wordt uitgekleed: extra's (bijvoorbeeld een snellere opslagvariant, betere camera, luxere afwerking) verdwijnen.

En de budgetmodellen?

Hele goedkope modellen hebben het extra lastig. Daar zit weinig marge op, dus een stijging van onderdelenprijzen hakt er direct in. Het principe is hetzelfde als bij mid-range, maar het pakt hier vaker scherper uit: er is minder ruimte om kosten op te vangen, dus je merkt het sneller in RAM, opslag of snelheid. Daarnaast kunnen fabrikanten in het laagste segment ook kiezen om instapmodellen te schrappen, of om 'nieuwe' modellen uit te brengen die intern weinig veranderen. Dat betekent vaak ook: minder keuze voor jou.

Conclusie

Tech is in 2026 duurder geworden omdat de chipindustrie zich steeds meer richt op AI-datacenters. Daardoor verschuift productiecapaciteit naar specialistisch geheugen, en stijgen de prijzen van standaardgeheugen en opslag.

Het advies voor jou is vooral praktisch: als je nu al weet dat je extra RAM, een grotere ssd of een nieuwe smartphone, laptop of gameconsole nodig hebt, wacht dan niet te lang. De signalen uit de markt wijzen erop dat prijzen en beschikbaarheid voorlopig onder druk blijven staan. Dat maakt vergelijken weer belangrijker dan de afgelopen jaren. Kijk niet alleen naar de prijs, maar kijk extra goed naar de specificaties. En kijk daarbij vooral naar RAM en opslag: daar zie je de effecten van wat er nu speelt het snelst terug.

▼ Volgende artikel
Review Sony WF-1000XM6 – Dit is je volgende set oordopjes
© Wesley Akkerman
Huis

Review Sony WF-1000XM6 – Dit is je volgende set oordopjes

Wanneer Sony met een nieuwe set premium oordoppen op de proppen komt, dan moet je opletten. Dit Japanse merk is namelijk al jaren marktleider als het gaat om geluidskwaliteit en actieve ruisonderdrukking. Met zijn prijs van 300 euro mikt de fabrikant wederom op het hogere segment, al is dit wel minder dan de adviesprijs van zijn voorganger.

Fantastisch
Conclusie

Het zal ongetwijfeld niemand verbazen, maar dat maakt zo’n beoordeling niet minder waardevol: de Sony WF-1000XM6 is een regelrecht schot in de roos. Qua audiokwaliteit en -beleving hebben we nog niet beter gehoord. Soms klinkt het net alsof de muziek live naast je wordt gespeeld. Het comfort en de app kunnen nog wel beter, maar de grandioze actieve ruisonderdrukking en de fysieke bediening maken een hoop goed. Dit is je volgende set oordopjes!

Plus- en minpunten
  • Audiokwaliteit van hoog niveau
  • Bediening met gevoel van contact
  • Actieve ruisonderdrukking verbeterd
  • Gave en unieke functies
  • Goede batterijduur
  • Genoeg oortips met memory foam
  • App wat gebruiksonvriendelijk
  • Oortips zitten na verloop van tijd minder comfortabel

Prijs: € 299,-
Driverunit:
8,4 mm
Bluetooth:
Versie 5.3
Batterijduur (muziek):
Max. 8 uur (NC AAN) / max. 12 uur (NC UIT)
Oplaadtijd:
Ca. 1,5 uur (oordopjes), ca. 2 uur via usb (case)
Draadloos opladen:
Ja (met oplaadcase)
Waterbestendigheid:
IPX4
Codecs:
SBC, AAC, LDAC, LC3
Multipoint-functie:
Ja
Frequentierespons:
20 Hz - 40.000 Hz (LDAC 96 kHz sampling 990 kbps)
Gewicht:
Ca. 6,5 g per oordopje / ca. 47 g voor de oplaadcase
Afmetingen case:
Ca. 61,6 x 41,1 x 26,5 mm
Inhoud verpakking:
Oplaadcase, geluidsisolerende eartips, usb-kabel

De Sony WF-1000XM6 volgen de XM5 op die het Japanse bedrijf zo’n 2,5 jaar geleden uitbracht. Dat is een flinke periode in het land der oordoppen (of technologie in het algemeen). Daar waar veel fabrikanten inzetten op jaarlijkse releases en complete productgroepen beperkte stappen voorwaarts maken, is het fijn om te zien dat een elektronicaproducent het nog aandurft langer te wachten tussen verschillende uitgaven. Dan heb je tenminste wat te melden of te vertellen.

Met deze versie zet Sony in op een betere noise cancelling, audioweergave, gesprekskwaliteit en ergonomie. Daarnaast brengt de fabrikant stabielere bluetooth-connectiviteit, Google Gemini-integratie en een hogere mate van milieuvriendelijkheid. Zo zijn de antennes langer gemaakt, waardoor de oortjes niet snel de verbinding verliezen, ook niet in drukkere omgevingen zoals een vliegtuig of trein. Dat hebben we aan den lijve ondervonden de afgelopen weken.

©Wesley Akkerman

Meer in contact

Net als bij het vorige model maakt Sony gebruik van memory foam als oortips (het deel dat in je gehoorgang zit). Die hebben als grote voordeel dat ze zich aanpassen aan de vorm van de opening en dus altijd strak en goed zitten. In de doos zitten verschillende opties. Bij ons zit de een net te los, terwijl het formaat daarna juist net wat strak zit. Daardoor kan langer dan twee uur luisteren wat oncomfortabel worden. Maar ze vallen in elk geval niet zomaar uit je oren.

Deze keer kijkt Sony ook naar het ontwerp. De Sony WF-1000XM6-oortjes zijn wat langwerpiger en steken iets verder uit je oren dan z'n voorganger, waardoor je moet oppassen wanneer je een T-shirt of trui uittrekt. Het oppervlak is wat ruwer en dat helpt daadwerkelijk bij de fysieke bediening; het voelt alsof je wat meer in contact bent met de bediening. Muziek pauzeren, actieve ruisonderdrukking activeren – het gaat allemaal erg soepel. Je hoeft ze niet hard in te drukken.

Grammy-winnende engineers

Daarnaast is het fijn dat deze dopjes nog steeds acht uur meegaan op een volle accu. Dat is met actieve ruisonderdrukking aan. Zet je die uit, dan mag je daar nog een paar uur bij optellen. Met de oplaadcase erbij kun je rekenen op 24 tot 30 uur. Dat is misschien niet superveel in vergelijking met sommige concurrenten, maar die zitten dan ook niet boordevol allerlei extra microfoons (vier stuks in dit model) en speciaal ontwikkelde drivers.

©Wesley Akkerman

De drivers zijn natuurlijk medeverantwoordelijk voor het geluid, maar de samenwerking met allerlei gerenommeerde studio's en muziekproducenten helpt daar vanzelfsprekend ook bij. Sony heeft zich laten leiden door een team van Grammy-winnende en Grammy-genomineerde engineers, waaronder Randy Merrill (die werkte met Ed Sheeran), Chris Gehringer (Lady Gaga) en Michael Romanowski (Alicia Keys). Dat zijn niet de minste namen, maar wat merk je daarvan?

Naast je in de kamer

Nou, het grootste compliment dat we een set oordoppen kunnen geven: je hebt de equalizer niet nodig om goed en wel – en in de hoogste kwaliteit! – van je digitale muziek te genieten. De audio klinkt warm, vol en persoonlijk. Dat gaat niet ten koste van de hogere regionen of het middenveld, waardoor die helderheid en nuance bewaakt blijft. Soms lijkt het net alsof iemand op een drumstel naast je in de kamer speelt, zo dichtbij klinken de nummers.

Als je wilt, dan kun je wel een equalizer op de soundstage loslaten. Je kunt dan kiezen uit verschillende profielen, zelf een instelling beheren of Sony het werk uit handen laten nemen. Dan stelt de (helaas soms wat onoverzichtelijke) app de equalizer in op basis van jouw eigen gehoor. Hier kan dat nog weleens ten koste gaan van het basgeluid, waardoor we dat maar achterwege laten, maar het is fijn dat het kan. Het maakt de Sony WF-1000XM6 breed inzetbaar.

©Wesley Akkerman

Gevoel, beleving, emotie

En daar blijft het niet bij qua audio. Want je kunt streamen in hoge resoluties dankzij de LDAC-audiocodec en anders leunen op DSEE Extreme (een algoritme van Sony dat de muziek in kwaliteit opschaalt). Verder is nieuw in deze set dat je audio wat verder weg kunt laten klinken, alsof je in een café of je eigen woonkamer zit. Dat is een vreemde maar oorstrelende ervaring die je moet beleven om het te begrijpen.

We snappen uiteindelijk wel waarom Sony deze functie introduceert. Het kan bijvoorbeeld helpen bij de concentratie. Wij hebben vooral gemerkt dat je er een huiselijk gevoel aan kunt overhouden wanneer je kilometers hoog in de lucht hangt in een vliegtuig, omdat het net lijkt alsof je naar je eigen audioset thuis op de achtergrond luistert. Het gaat hier niet om de beste geluidskwaliteit, maar om een gevoel, een emotie, een beleving. En die is helemaal oké.

Tot slot kijken we nog even naar de actieve ruisonderdrukking. Die is beter dan ooit. Zo hebben we bijna niets van de vliegtuigmotoren gehoord tijdens een recente reis naar Barcelona en komt er ook weinig tot geen geluid vanuit het OV je gehoorgang in. Bepaalde plotselinge hoge tonen komen nog weleens door, maar die blijven moeilijk filterbaar. Al met al is dit wederom een mooie stap voorwaarts, helemaal als je je écht even wilt afsluiten van je omgeving.

Sony WF-1000XM6 kopen?

Het zal ongetwijfeld niemand verbazen, maar dat maakt zo’n beoordeling niet minder waardevol: de Sony WF-1000XM6 is een regelrecht schot in de roos. Qua audiokwaliteit en -beleving hebben we nog niet beter gehoord. Soms klinkt het net alsof de muziek live naast je wordt gespeeld. Het comfort en de app kunnen nog wel beter, maar de grandioze actieve ruisonderdrukking en de fysieke bediening maken een hoop goed. Dit is je volgende set oordopjes!